Devri

dispar .1

dispar .1

adj.

I. Attr./Épith.

A. (en plt de qqc.)

(1) (en plt de qqc. d'abstrait) Très grand, terrible, sans pareil, sans égal.

●(1557) B I 679. Dalch da (variante : dam) ampris gant vaillantis dispar, tr. «Soutiens ton combat avec un courage sans égal.» ●(1650) Nlou 87. Eff eo hon car, dispar é trugarez, tr. «C'est lui notre ami, sa merci est incomparable.» ●166. En deffoue vn languys dyspar, tr. «il eut une agonie sans égale.»

●(1891) MAA 35. o deuz eur gassoni dispar outan.

●(1903) MBJJ 77. Eur glac'har dispar en doa bet o koll e wreg.

(2) ) (en plt de qqc. de concret) Qui n'a pas son pareil, sans égal, incomparable.

●(1659) SCger 69a. incomparable, tr. «dispar.» ●144a. dispar, tr. «qui n'a pas de pareil.»

●(1909) KTLR 6. Roet e voa d'hezo kenteliou dispar. ●(1910) MAKE 57. ar parreziou tro war dro da Veg ar Raz a oa eur vro dispar. ●(1912) MMKE xx. levr dispar ho kenvroadez.

(3) (mathématiques) Impair.

●(1499) Ca 65a. Dispar. g. nonpar.

●(1732) GReg 659b. Nombre pair, ou impair, tr. «Niver par, pe dispar.»

B. (en plt de qqn)

(1) Qui n'a pas son pareil, sans égal, incomparable.

●(1732) GReg 693a. C'est un homme sans pareil, tr. «Un dèn dispar eo.»

●(1866) BOM 10. dremm gaer al loar, / Ar rouanez dispar. ●(1872) ROU 81b. Un prédicateur distingué, tr. «Ur prezegeur dispar.»

(2) Seul, sans amant.

●(1924) SBED 49. Ret e vou d'ein chom dispar / Me unan ar en doar.

(3) Bezañ dispar : ne pas convenir.

●(1896) HIS 82. ne oé ket dispar en neu bried unañ get en aral, rag sañt Jojeb e oé un dén avizet ha sañtél, èl ma jaujé bout aveit goarn ur Huerhiéz.

II. Adv.

(1) Sans pareil.

●(1950) KBSA 8. gouezet en deus teurgna dispar an traou burzudus en devoa da zibuna.

(2) Très, extrêmement.

●(1530) Pm 228. Na ve mar dyspar ez carzet, tr. «Aussi extrèmement qu'on t'eût aimé.»

●(1903) MBJJ 318. Bras dispar e oa al levenez.

(3) Étonnement, étrangement.

●(1557) B I 610. He soutilis am abais dispar, tr. «son habileté à prolonger sa vie me cause un étonnement sans pareil.» ●(1580) G 743-746. Maz eus den ganet a crete / comps quen dyspar maz lavarhe / Ez coezhe dymp goall evalse / varnomp en Ys quen gardys se, tr. «Est-ce qu'il y a un homme vivant qui ose / Parler si étrangement, qu'il dise / Que le malheur nous tombera ainsi, / Sur nous à Is si durement ?»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...