Devri

Recherche '"kargañ"...' : 2 mots trouvés

Page 1 : de kargan-2 (1) à kargan-kargin-1 (2) :
  • kargañ .2
    kargañ .2

    v. tr. d. (marine) Carguer.

    ●(1732) GReg 136b. Carguer les voiles d'un vaisseau, raccourcir les voiles à moitié avec des cordes appelées cargues, tr. «Carga ar goëlyou»

  • kargañ / kargiñ .1
    kargañ / kargiñ .1

    v.

    I. V. tr. d.

    A. concret

    (1) Charger (véhicule, animal, personne).

    ●(1575) M 172. A reuseudiguez larg, da barg á vez carguet, tr. «De misère abondante ta barque est chargée.»

    ●(1659) SCger 49b. encharger, tr. «carga.» ●(1732) GReg 136b. Cargaison, tems propre pour charger des Navires, tr. «ar c'hours da garga listry.» ●153a. Charger un navire, tr. «carga ul lestr.» ●Charger une charrette, tr. «Carga ur c'harr.»

    ●(1926) FHAB Kerzu 468. da garga ha da ziskarga bagou.

    ►absol.

    ●(1659) SCger 27a. charger sur son col, tr. «carga voar e chouc.» ●(1732) GReg 136b. Cargaison, tems propre pour charger des Navires, tr. «An amser da garga.»

    ●(1925) BILZ 169. labourat en bourz eul lestr all bennak da rei an dorn da lastra, dilastra, karga, diskarga.

    (2) Remplir, emplir.

    ●(1499) Ca 32b. Cargaff. g. remplir. ●g. emplir. bri. cargaff leunyaff. ●(c.1500) Cb 25b. souuent chargier. b. cargaff alyeux. ●Jtem sarcino / as. galli. charger. bri. cargaff. ●(1575) M 172. A reuseudiguez larg, da barg á vez carguet, tr. «De misère abondante ta barque est chargée.» ●(1580) G 1257-1258. Me quemer em esper ez eo carguet a meyn / Emeus larg encargse tran Doe men care breyn, tr. «Je tiens dans mon esprit qu'il est chargé de pierres ; / J'en ai assez de cette charge ; par Dieu, je la voudrais pourrie !» ●(1621) Mc 74. Chuy autraou (…) à deu da quargaff an oll croueadurien à benediction. ●(1633) Nom 160a. Coronare vina, cratera corona inducere, ad fummum vsque marginem implere : remplir de vin : cargaff á guin. ●(1647) Am 805. Me a m'böa carguet leun va bougeden a Scoetyou heoll meur a pistolet, tr. Roparz Hemon «J'avais rempli complètement ma bougette d'écus au soleil, (de) bien des pistoles.» tr. Dom Pelletier «J'avois rempli ma bougette d'écus soleils, de beaucoup de pistoles etc.»

    ●(1659) SCger 49a. emplir, tr. «carga.» ●(17--) ST 186. spura ar chaodourenn abarz dont d'he c'harga, tr. «écurer la chaudière, avant de la remplir.» ●(17--) TE 59. ean e ras carguein ou séhiér.

    ●(1857) HTB 31. o karga he banerou.

    (3) (en plt de qqn) =

    ●(c.1680) NG 766. Goude cargou e corff a guin.

    ►absol. Manger, boire énormément, s'empifrer.

    ●(1909) KTLR 22. Hag e kargaz ken a venne krenvi. ●160. mez en taol-ze e kargaz beteg toul he c'houzoug.

    ●(1922) FHAB Ebrel 107. N'eo ket a-walc'h karga, red eo dougen ar zamm. ●(1935) DIHU 283/206. Bout e zou unan hag en des karget kement m'en dé ret de zeu gansort kazaliein geton hag en dougein gozik. ●(1939) KLDZgwal 36. Met e pe lec'h emañ an hini ha na garg ket muioc'hik eget kustum pa en em gav war ar bern ?

    (4) Assouvir (sa faim).

    ●(1633) Nom 260b. Bulimus, phagædena, edacitas præter consuetudinem : vne faim qui ne se peut saouler : naounnegues na haller ez terriff cahout quementat (lire : quement a) naoùn na hallet quet ez cargaff.

    (5) Charger (une arme).

    ●(1849) LLB 191. En den iouank gredus e garg é fuzulien. ●(1854) MMM 188. ha me carga va fistoligner. ●(1878) EKG II 19. Kargit mad ho fuziliou.

    ►absol.

    ●(1877) EKG I 276. n'hor boa nemet karga adarre ha tenna a-nevez.

    (6) Kargañ an amzer : assombrir.

    ●(1910) EGBT 31. Hirie eur vougen deval a garg an amzer.

    (7) Remplir (un lieu) de sa présence.

    ●(1936) BREI 457/4b. Kerent ha mignoned a garge an iliz.

    B. abstrait

    (1) Charger (qqn de faire qqc.).

    ●(1915) HBPR 202. karga a ra ar mear e peb parrez, da lakaat, en devez-ze, an dud da zond d'an iliz evit klevet lenn al lezennou.

    (2) sens fig. Kargañ kalon ub. = reiñ c'hoant da ouelañ.

    ●(1910) MBJL 86. ne welan ket peadra da gargan ma c'halon kement-se.

    II. V. tr. i.

    (1) Kargañ da : se jeter sur.

    ●(1942) DHKN 33. tud goué hag e gargè d'er hig kristen.

    (2) Kargañ àr =

    ●(1907) VBFV.bf 37a. kargein ar, tr. «se jeter sur, charger.» ●(1908) AVES 44. él ma vezé ioheu tud é kargein ar Jézuz eit kleuet konzeu Doué. ●(1913) AVIE 75. kement hani en doé ur gouli benak e gargé arnehou aveit touchein én hou. ●(1913) HIVR 7. er Vretoned e huélas paiañned didruhé é kargein arnehé muioh pe mui én ou inizen.

    (3) Kargañ e =

    ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 73. Un tamic goudé é cargue ém zy deuzêc soudard.

    III. V. intr.

    (1) Se remplir.

    ●(1963) BAHE 37/36. Ormelenn goude ormelenn e teu ar baner da gargañ.

    (2) Kargañ e galon gant an druez : avoir le cœur ému de pitié.

    ●(1861) BSJ 109-110. Carguein e hré calon hur Salvér guet en druhé doh hi gùélèt é ouilein.

    ►sans compl.

    ●(1792) HS 59. quentéh el ma h'üelass é vrér Benjamin é tal d'ou, é galon e garguass. ●(17--) TE 59. ean e santas é galon é carguein.

    IV. V. pron. réfl. En em gargañ.

    (1) En em gargañ a : se gorger de.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. se gorger de vin, tr. «him garguein a c'huin.»

    (2) En em gargañ da : se charger (de faire qqc.).

    ●(1915) HBPR 107. mear Sant-Thegonnec a lavare (...) ec'h en em garge he unan da glask ar veleien n'ho doa ket touet. ●(1926) FHAB Genver 7. e tlie en em garga da veva daou varc'heg en arme an Duk.

    (3) En em gargañ eus : se charger (d'un fardeau).

    ●(1732) GReg 153a. Se charger de, tr. «Hem garga eus. èn em garga eus a &c.»

    V.

    (1) Re gargañ ar c'harr : voir karr.

    (2) Kargañ e doull : voir toull.

    (3) Bezañ karget he faner : voir paner.

    (4) Kargañ dour gant ur bouteg : voir dour.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...