Devri

Recherche 'mate...' : 17 mots trouvés

Page 1 : de mate-1 (1) à matezh-vrec_h (17) :
  • mate .1
    mate .1

    interj. =

    ●(1925) IZID 17. mes… maté ! / De betra é chervij konz hembkin, hemb gobér, / Un taul benak ahoél, er péh e bredégér ?

  • mate .2
    mate .2

    s. Maté (boisson d’origine amérindienne).

    ●(1963) LLMM 99/268. Edo bremañ ar vaouez-se o tiskenn mate, evaj ar vro e bolennoù he c’houvidi.

  • matematigoù
    matematigoù

    plur. enfant. Bonbons.

    ●(1974) YABA 27.07. «matematigeu » èl ma vezè laret nezé eit «bonbons». ●(1976) LIMO 19 juin. katèw pe «matématigeu». ●(1982) LIMO 4 juin. Reit e vo deoh «kekaer» (hoariell) pe «matématigeu» (flouraj). ●matematigeu, tr. «bonbons, friandises.»

  • matematik
    matematik

    m. Mathématiques.

    ●(1499) Ca 133b. Matematic. g. matematique.

  • materi .1
    materi .1

    f. –où

    (1) Matière.

    ●(14--) Ab inscription. An materi a studiaff, pe prederaf a cafaf garu / Goude hon holl fet en bet man, divez peb vnan eu an maru. « Le sujet que j'étudie, quand je le médite, je le trouve dur : / Après toute notre carrière en ce monde, la fin de chacun est la mort. » ●(1499) Ca 54b. Dannes vide in materi. ●133b. Materi. g. matiere. ●(1575) M 2778-2780. nac ouff din, / Da comps an matery diuin : / A pleuyn na de terminaff, tr. «je ne suis pas digne / De traiter la matière divine / avec garantie, ni de l'achever.» ●(1633) Nom 188a. Materatio & materiari : prouision de marrein : pouruision á materiou. ●226a-b. Ædes malè materiatæ : maison faite de mauuais materiaux : vn ty græt á drouc matery.

    ●(1659) SCger 77b. matiere, tr. «materi.» ●(1710) IN I 284. ar vateri hac ar furm eus an dillat. ●(1732) GReg 889b. La matiere subtile, tr. «Ar matery sutil.» ●892b. Sujet, matiere dont on traite, tr. «matery. p. materyou.»

    (2) Doctrine.

    ●(1557) B I 97. Ann holl myster a ster hoz matery, tr. «tout le mystère, tout le sens de votre doctrine.»

    (3) Matériaux.

    ●(1824) BAM 339. Imaichou coad, pe vein, pe bri, pe vateriou all.

    (4) Matière fécale.

    ●(1633) Nom 275a-b. Med. attrahens : medecine pour faire sortir la matiere : medicinerez da ober sortiaff an matery.

    (5) Koad-materi : merrain, bois d'œuvre.

    ●(1732) GReg 363a. Équarir, ou équarer, dresser du bois à angles droits, tr. «carrea coad-matery.» ●Du merrein équarri, tr. «Coad-matery carreët.»

  • materi .2
    materi .2

    m. Bonne qualité.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Ie conois la bonté de mon cheual, tr. «me so sur es er materi a me marh.» ●(c.1718) CHal.ms ii. La qualité de la terre fait beaucoup po[ur] rendre les fruits meilleurs, tr. «en natur' ac en doüar a gontribu' a sicour a gals er materi' ac er freh, er fond ac en doüar, a gontribu' ayoh er materi' ac er freh.»

  • materiañ
    materiañ

    v. tr. d. Embaumer.

    ●(1914) LSAV 70. an aer a oa materiet gant c'houez-vat ar vamm-gamill.

  • materielour
    materielour

    m. –ion Matérialiste.

    ●(1959) BAHE 19/21. materielourion an amzer-vremañ.

  • materiz
    materiz

    f.

    (1) Bonace, qualité.

    ●(1744) L'Arm 11b. Altérer quelque chose, tr. «Bihannatt materisse unn dra bénag.» ●Amabilité, tr. «Materisse.. sseu. f.»

    ●(1878) BAY 14. f. materis, tr. «bonace.»

    (2) Bonté, humanité.

    ●(1732) GReg 89b. Begninité, humanité, douceur, tr. «Van[netois] materiçz.» ●103b. Bonté, pente à faire du bien, tr. «Van[netois] madteriçz.» ●504a. Humanité, douceur, bénignité, tr. «Van[netois] materiçz.»

  • maternel
    maternel

    adj. Maternel.

    ●(1576) Gk II 124. an habascder, ha rezder, an langaig guinydic ha maternel.

  • matezh
    matezh

    f. –ed, –izion, mitizhien

    (1) Servante, bonne.

    ●(1499) Ca 133b. Matez. g. chambriere. ●(1633) Nom 130a-b. Procœtium, antithalamus : salette deuvant la chambre, ou retrait des seruiteurs & seruantes : saletta dirac an cambr, pe retræt an seruicheryen, cambr an meuellou, pe'n mitizyen. ●320a. Ancilla : chambiere, meschine : matez, matourch.

    ●(1659) SCger 21b. chambriere, tr. «matés, p. mitisien.» ●110b. seruante, tr. «mates p. mitisien.» ●158b. mates p. mitisien, tr. «seruante.» ●(1710) IN I 161. beza liquizien, portezourien, mevellou pe vitizien dezàn. ●(1744) L'Arm 357b. Servante, tr. «Mateaih.. Mityon.» ●(1790) MG 47. Hou matéh. ●(1792) HS 33. à gauss ma lausquai ur vatéh d'obér gouap à nehi. ●(17--) TE 287. é hoai oueit hé métyon de glasq dehi en treu é béré en hi doai dobér. ●330. Mé zou, é-mé-hi, matéh de Zoué é peb tra.

    ●(1878) EKG II 80. Hini euz ar mitizien ne rea netra. ●(18--) SAQ II 74. Aliez, matezet kollet ! ●(18--) GBI II 130. Mitijenn 'walc'h 'zo 'n ti ho tad, tr. «Assez de servantes sont dans la maison de votre père.»

    ●(1902) LZBg Genver 16. er merhed aral hag er vatéhizion. ●(1907) PERS 114. diou pe deir vatez. ●(1929) KANNkerzevod 35/7. foar ar mitien. ●(1934) BRUS 268. Une bonne, tr. «ur vatéh –ed et mitihion. ●(1942) DADO 12. hag am lôskit amañ d’ober stamm, pe da varailhat, ma karan, rak faez ec’h oun beza ho matez !

    (2) Matezh vihan : jeune servante, servante débutante.

    ●(18--) GBI I 118. Ez eo ho mates-vihan a zo kiriek da-ze ! tr. «C'est votre petite servante qui en est la cause.» ●(18--) GBI II 338. Ar vates vihan, a-dal ann tan, / E d-eus lavaret ken buhan, tr. «La petite servante, du coin du feu, / A répondu aussitôt.»

    ●(1942) DHKN 23. Buguléz e oè bet de getan, é ti Per Konan, ha, goudé, matéh vihan ha matéh vras.

    (3) Matezh vras : première servante, domestique.

    ●(1928) LLLM I 50. Ar vatès-vraz, tr. «la principale domestique.» ●(1924) SBED 22. Ar er mézeu p'oen matéh vras. ●(1938) BRHI 20. la première domestique (ar vatez vraz). ●(1942) DHKN 23. Buguléz e oè bet de getan, é ti Per Konan, ha, goudé, matéh vihan ha matéh vras.

    (4) Matezh-kêr =

    ●(1924) SBED 22. Matéh-kér ha ne hran nitra.

    (5) Matezh-saout : gardienne de vaches.

    ●(17--) ST 166. en em welan guisket / Evel eur vatez saoud, tr. «je me voie vêtue comme une gareuse de vaches.»

  • matezh-a-gambr
    matezh-a-gambr

    f. Femme de chambre.

    ●(1866) FHB 86/269b. Ne dea morse da vale na vije oc'h he heul eur plac'h iaouanc hanvet Marina, he matez a gampr, pe guentoc'h he mignonez.

  • matezh-karr
    matezh-karr

    f. Chambrière.

    ●(1907) VBFV.bf 50b. matéh-kar, f., tr. «chambière (de charrette).» ●(1934) BRUS 280. La chambrière, tr. «er vatéh-kar.»

  • matezh-kegel
    matezh-kegel

    f. Cordon qui supporte la quenouille.

    ●(1918) ITEX 45. Eur vatez kigel, partie de la quenouille (Rostrenen), morceau d'étoffe fixé sous l'aisselle, qui sert à maintenir la quenouille. ●(1919) DBFVsup 48b. matéh kégel, tr. «Cordon qui supporte la quenouille.»

  • matezh-naer / matezh-an-naer
    matezh-naer / matezh-an-naer

    f. (entomologie) Libellule.

    ●(1919) DBFVsup 48b. matéh en aer (Pl[uméliau] Cl[éguérec]), tr. «libellule.» ●(1925) DIHU 163/208. Er vatéh-aer.

  • matezh-rod
    matezh-rod

    f. Cheville du rouer pour serrer la bobine.

    ●(1919) DBFVsup 48b. matéh rod, tr. «cheville du rouet pour serrer la bobine.»

  • matezh-vrec'h
    matezh-vrec'h

    f. Écharpe médicale.

    ●(1744) L'Arm 121a. Echarpe, tr. «Matéh-bréh. f.»

    ●(1907) VBFV.fb 33b. écharpe, tr. «matéh-bréh, f.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...