Devri

Recherche 'anat...' : 8 mots trouvés

Page 1 : de anat (1) à anatidigezh (8) :
  • anat
    anat

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) Évident, manifeste.

    (1499) Ca 109a. Haznat. g. cogneu. ●(1530) Pm 37 (Pemzec Leuenez). Ez deuz gabriel an ael pur / En stat haznat guir croeadur, tr. «Vint Gabriel, l'ange pur, / Sous l'aspect évident d'une juste créature.» ●(1575) M 3378. an tra man so haznat, tr. «ceci est évident.» ●(1580) G 510. An pechedou yffam en ker man so haznat, tr. «Les péchés infâmes dans cette ville sont connus.»

    (1659) SCger 54a. euident, tr. «anat.» ●(1732) GReg 208b. Conviction, preuve évidente d'une verité que l'on avoit deniée, tr. «Prouvidiguez haznad eus a ur viryonez dinac'het.» ●868b. Le délire est un simptome de la fièvre, tr. «An alfo a so ur merq haznad a derzyenn.» ●(1744) L'Arm 313a. Public, manifeste, tr. «Hanatt

    (1860) BAL 212. Dre vercou sclear ac aned.

    (1915) HBPR 37. ar pez a oa eur gaou anat. ●(1927) GERI.Ern 17. anat, T[régor] haenat adj., tr. «notoire, facile à (re)connaître, clair, manifeste, évident, certain.»

    (2) Évident, déclaré.

    (1732) GReg 251a. Un ennemi déclaré, tr. «Un adversour aznad.» ●Une guerre déclarée, tr. «Ur gaçzony aznad

    (3) Évident, clair.

    (1834) SIM 179. merqet en lizerennou aznad.

    II. Attr.

    A. abstrait

    (1) Bezañ anat : être évident que.

    (1909) MMEK 113. eo aned n'emaint ket dirag Eusa. ●214. aned eo e vezint treac'het. ●(1911) SKRS II 27. anet eo ez eo bet krouet gant unan (…).

    (2) Bezañ anat d'ub. : être évident à qqn.

    (1877) EKG I 268. Anat oa d'ezho e viche trouz ha kann.

    (3) Dont da anat da ub. : apparaître évident à qqn.

    (1878) EKG II 42-43. Pa veliz oa eat kuit ar grusifi vrao-ze, e teuaz da anat dign oa bet ar zoudarded oc'h ober ho zro dre eno.

    B. concret

    (1) Visible.

    (1831) MAI 122. ar re a les form ar c'horf da vean re hainad.

    (2) Bezañ anat diouzh udb. all : être distinct de qqc. d'autre.

    (1868) FHB 170/106a. Ar c'horf a so bet cavet hag anavezet dioc'h meur a verc hen rente anat dioc'h ar re all. ●(1872) ROU 81b. Distinct, tr. «Anad diouz un all.»

    (3) Bezañ anat ur banne warnañ : on voit qu'il a bu.

    (1878) EKG II 153. Pa deuchont er meaz oa anat avoualac'h ho banneou varnez-ho.

    (1945) DWCZ 24. Laouig a zeu d'ar gêr, anat eur banne warnan. ●(1955) VBRU 134. siwazh, anat e veze warnañ e vane.

    III. Adv.

    (1) À l'évidence, évidemment.

    (1530) Pm 120 (Tremenuan). me ezneu pur / Ez ouff haznat goall croeadur, tr. «je reconnais entièrement / Que je suis évidemment une méchante créature.» ●(1575) M 434. Hac é diuerr é oat, haznat pep vn atell, tr. «Et abrège sa vie, évidemment, à tout bout de champ.» ●2024. Tan an bet man haznat, á losq dre grat coadou, tr. «Le feu de ce monde, évidemment, brûle aisément des bois.»

    (1727) HB 165. Ar rest ne d'e hanad / Nemed poan ha paôrentez.

    (1927) GERI.Ern 17. anat, T[régor] haenat adv., tr. «clairement, évidemment.»

    (2) Ouvertement.

    (1580) G 291. Ny so duet haznat en stat man, tr. «Nous sommes venus ouvertement en cet état.»

    (3) Diskouez anat : prouver, mettre en évidence.

    (1878) EKG II 196. Hag evit hen diskouez sklear hag anat d'an oll, ez an da lakaat dirak ho taoulagad eun tamm skrid. ●(1889) SFA 110. ha ne ziskouezont ket anat e teu Fransez a berz Doue ?

    (4) Bon, bien.

    (1772) LAurenslan.ms 79-59. amy couraig adalch mat / hac es pezo eur gobr haunat.

    (1912) FHAB C'hwevrer 37. kuzet anat int, evid doare, ha ken mat zoken ma ne vezint ket anavezet morse.

    IV. Tr. Anat gouzout ervat

    (1921) PGAZ 37. «Ane-gout-ervad, eme Iann-Ber, eur paotr pevar bloaz ha n'en deuz bet tamm skol ebet c'hoaz !» ●(1934) CDFi 14 avril. Anat eo d'oc'h gouzout ervat ne meus ket aoun me o vont da zevel ac'halen. ●(1935) CDFi 16 mars. Anat d'it gouzout ervat, ne doun ket chomet eno da glevet ar peurrest eus va fater.

  • anataat
    anataat

    v.

    I. V. intr.

    (1) Apparaître, paraître, sembler.

    (1499) Ca 109a. Haznattat. g. apparoir.

    (1861) BSJ 282. Èl-cé é ma en invray streàuet é misq er gunéh ; a p'en dint hoah é guiaud ne hennatant quet bout dishaval en eil doh éguilé ; mæs a pe zihuodant en ou difforhér for æs.

    (2) Devenir évident.

    (1732) GReg 661b. devenir notoire, tr. «Aznatât. pr. aznateët

    (1876) TDE.BF 12a. Anataat, v. n., tr. «devenir évident.»

    (1927) GERI.Ern 17. anataat v. a., tr. «devenir évident.»

    (3) (en plt de qqc. d'abstrait) Se manifester.

    (1861) BELeu 23. Attàu a pe gonzé é hanaté un dra-benac ag ur gal én-hou.

    II. V. tr. d. Rendre évident, prouver, démontrer.

    (1732) GReg 661b. Rendre notoire, tr. «Aznatât. pr. aznateët

    (1927) GERI.Ern 17. anataat v. a., tr. «rendre évident, prouver.» ●(1931) VALL 199a. Démontrer, tr. «anataat

  • anatadur
    anatadur

    m. –ioù Démonstration.

    (1931) VALL 199a. Démonstration, tr. «anatadur m.» ●591a. Preuve, tr. «anatadur m.»

  • anatadurezh
    anatadurezh

    f. –ioù Démonstration.

    (1931) VALL 199a. Démonstration, tr. «anatadurez f.» ●591a. Preuve, tr. «anatadurez f.»

  • anataenn
    anataenn

    f. -où Preuve.

    (1962) EGRH I 7. anataenn f. -où, tr. « preuve. »

  • anataus
    anataus

    adj. démontrable.

    (1931) VALL 199a. Démontrable, tr. «anataüs

  • anatausted
    anatausted

    f. démontrabilité.

    (1931) VALL 199a. Démontrabilité, tr. «anataüsted f.»

  • anatidigezh
    anatidigezh

    f. –ioù Démonstration.

    (1931) VALL 199a. Démonstration, tr. «anatidigez f.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...