Devri

Recherche 'arre...' : 9 mots trouvés

Page 1 : de arre (1) à arrezin-arrezan (9) :
  • arre
    arre

    adv. Encore.

    ●(1499) Ca 11b. Arre. g. de rechieff. ●(c. 1501) Donoet 18-15. Are en puler, tr. « De même au pluriel » ●(1575) M 2131-2132. Arrhe an neff defæt, no deues nep preder / A caffout remet flam, ho blam en nep amzer, tr. «Du ciel encore, ils n'ont aucune pensée / De trouver rémission heureuse de leur crime en aucun temps.»

    ●(1659) SCger 39b. derechef, tr. «arre.» ●(c.1680) NG 316. Dait tre aman aré.

    ●(1838-1866) PRO.tj 181. Barnet arre da zic'haoui ar perc'hen. ●(1838) OVD 185. m'hé chairrér arré clos én hé ascourne.

    ●(1904) DBFV 11b. arré, adv., tr. «de nouveau.» ●(1927) GERI.Ern 26. arre adv., tr. «De nouveau.» ●(1942) DHKN 70. En ijinour e gav digaréieu arré bout deit hoah d’où jabein.

  • arrebeuri
    arrebeuri

    plur. Meubles.

    ●(1716) PEll.ms 6. Arrebeur, La chevance d'une maison de campagne. C'est un composé de l'article ar, du nom Gre et du verbe Peuri, et signifie mot pour mot ceux qui paissent. ●(1732) GReg 33a. Ameublement, meubles dont on garnit une chambre, tr. «An arrebeury. meublaich. p. meublaichou.» ●613b. Ménage, meubles d'une maison, tr. «an arrebeury.» ●629a. Mobiliaire, biens mobiliaires, tr. «Arrebeury.»

    ●(1864) SMM 132. Marteze ez eus arrebeuri caer, eur guele acoutret mad. ●(1872) GAM 29. da brena an arrebeuri. ●30. en he arrebeuri dister. ●(1878) EKG II 227. P'en em gavaz enn he zi, e leac'h an arrebeuri pinvidik a ioa enn-han p'oa eat d'ar prizoun, ne gavaz nemed tammou koz-gueleou.

    ●(1900) KEBR 9. An arrebeuri gaer, tr. « Les beaux meubles ».

    ●(1905) BOBL 28 octobre 58/1b. e giz arrebeuri nemed eur c'holc'hed truillek ha diazezet. ●(1906) KANngalon Genver 4. An ilizou hag an arreubeuri zo ennho. ●(1922) EMAR 38. ar pep brava eus an arrebeuri. ●(1924) ZAMA 91. eun taolig diboultrenna d'an arrebeuri. ●(1925) FHAB Mae 171. rak e arrebeuri a oa bet graet ar rins warno. ●(1929) FHAB C'hwevrer 67. Arrebeuri ha dilhad ha n'oa ket mez o gwelet. ●(1935) FHAB Mezheven 242. karet a raent kaout arrebeuri gaer, en o ziez, grêt, nann diwar zao, met kizellet e koat dero, kalet ha padus.

  • arreic'h
    arreic'h

    voir areizh

  • arrelaj
    arrelaj

    m.

    I.

    (1) Arrérages, produits, intérêts d'une rente constituée.

    ●(1659) SCger 8b. arerage, tr. «arelaich.» ●(1732) GReg 52b. Arrerages, intérêts, ou revenus qu'apporte une rente constituée, tr. «Arelaich. p. arelaichou.»

    (2) [au plur.] Arrelajoù : arrérages dûs d'une rente, d'un loyer, etc.

    ●(1732) GReg 52b. Arrerages, ce qui reste à payer des loyers de terres & de maisons &c., tr. «arelaichou.»

    II. sens fig. [en locution]

    (1) Kaout arc'hant en arrelaj : avoir de l'argent de côté.

    ●(1932) FHAB Gouere 284. Foei ! arc'hant en arrelach a rankit da gaout, evit heulia modou kêr, ha netra ken !

    (2) Lakaat udb. en arrelaj : mettre qqc. de côté, en réserve.

    ●(1956) BLBR 94/5. hag ar gigerien a glaske lakat kig en arrelaj !

    (3) Labour zo en arrelaj : nous sommes surchargé de travail.

    ●(1904) KZVr 354 - 19/08/04. Arelach, ar ger-ze a zeblant beza deuet e brezonek dioc'h ar gallek «arrérages», ar pez a chom da baea, an dilerc'h eus eun dle. Setu aman skoueriou eus e implij e Leon : Labour a zo en arelach, re a labour a zo, war-lerc'h emaomp gant hor labour. ●(1913) KZVr 33 - 19/10/13. Arelach. Labour a zo en arelach, tr. «nous sommes accablés d'ouvrage. Léon.»

  • arrelajet
    arrelajet

    adj. sens fig. (Colère) rentrée, retenue, non extériorisée.

    ●(1958) BRUD 4/37. leun a imor fall arrelachet.

  • arrelajiñ
    arrelajiñ

    v.

    (1) V. intr. (en plt de choses à faire, du travail) Chom da arrelachiñ : rester à faire, attendre qu'on s'en occupe.

    ●(1904) KZVr 354 - 19/08/04. Choum a ra traou ganeomp da arelachi, an traou a choum war-lerc'h ganeomp. ●(1913) KZVr 33 - 19/10/13. Arelachi. Choum a ra an traou ganeomp da arelachi, tr. «nos affaires ne vont guère de l'avant. Léon.» ●(1958) BRUD 4/25. Traou merenn (...) a jome da dorta, da arrelachi e korn an daol.

    (2) V. tr. d. Économiser.

    ●(1958) BRUD 4/37. Mari a lavare dezañ arrelachi e arhant ; mes ouspenn arhant eh arrelache Job ! ●58. Arrelachi : lakaad a gostez.

    ►absol.

    ●(1958) BRUD 4/36. N'az-peus d'ober nemed arrelachi !

  • arreval
    arreval

    m. (meunerie) Mouture ; moutage, moulage, droit de moute, de mouture.

    I.

    ●(1867) FHB 137/262a. Ar portezer a gavo he arreval... ●(1868) FHB 161/40b. eur miliner a iea da vala arreval X. ●(1895) GMB 40. pet[it] Trég[uier] érañvel. ●(18--) SBI II 202. Blamit ar miliner, / Rac ouz a bep eureuvel 'c'h a ganthan an anter, tr. «Blâmez-le meunier, Car, de chaque moûture, il distrait une moitié.»

    ●(1907) KANngalon Eost 469. An dud (...) a gasaz ho arrenval da vala da leac'h all. ●(1927) GERI.Ern 26. arreval m., tr. «Mouture.» ●(1928) TAPO 8. Kas an arreval d’ar vilin, ribotat, sila ar yod. ●(c.1930) VALLtreg 843. Erañvel : Haut-Trég. pour arreval plur. ou = mounée, la provision ordinaire qu'on porte à moudre au moulin. / Quantité de blé que l'on donne à moudre. Ex ‑ Eur c'haer a eranvel he deuz roet d'in = elle m'a donné une bonne quantité de blé à moudre. (Voir Glos.). ●(1936) PREZ 71. ar re oa o kas bleud hag o kerc'hat arrenval.

    II. Bezañ dour a-walc'h en e vilin evit malañ arreval ub. : voir malañ.

  • arrez
    arrez

    m.

    (1) Arrhes.

    ●(1499) Ca 78b. Erres. g. idem. ●(1633) Nom 202a. Pecunia attributa, assinationes, sunt qui vulgò : vocari putant : argent d'assignation : archant á assignation á ve roet en erres. ●205a. Arra, arrabo : arres : errès.

    ●(1659) SCger 53a. erres, tr. «arrés.» ●130a. arrès, tr. «erre.» ●147a. erres, tr. «arres.» ●(1744) L'Arm 17a. Arres, tr. «Arréss.. ézeu. m.»

    ●(18--) KTB.ms 14 p 244. setu aman daou c'hant skoued arrez.

    ●(1904) DBFV 11b. arrez m. pl. eu, tr. «arrhes.» ●(1934) BRUS 284. Des arrhes, tr. «arréz.»

    (2) Reiñ udb. en arrez evit udb. all : donner qqc. échange de qqc. d'autre.

    ●(1867) BUE 86. he gabel a lemaz diwar he ben, hag a roaz enn arrhez evit eur bara.

    ►sens fig.

    ●(1727) HB 494. an erres eus ar c'hloar da zonet. ●511. Un erres a c'hloar an Eêvou.

    ●(1864) SMM 95. ez eo ar Groas eun errez euz ar vuez eternel. ●96. Eun errez eo a silvidigez hag eus eur maro mad. ●(1894) BUZmornik 5. evel eunn errez euz a euruzded ar baradoz.

    ●(1920) AMJV ix. Evel eun errhez euz an donezonou-ze.

    (3) Diner-arrez : arrhes.

    ●(1904) DBFV 56a. dinér Doué, dinér arrez, tr. «denier à Dieu, arrhes.»

  • arreziñ / arrezañ
    arreziñ / arrezañ

    v. tr. d. Donner (qqc.) en arrhes.

    ●(1464) Cms (d’après LCJL 7). Erresaff. g. arrer. ●(1499) Ca 78b. Erresaff. g. arreer.

    ●(c.1718) CHal.ms i. arher, donner des arhes, tr. «arresein.» ●(1744) L'Arm 17a. Donner des arres, tr. «Arrézein.»

    ●(1868) KMM 224-225. e doare ul loen treud ac coz, pa vez tenned divarna ar bas, ar pez a c'holo aneza er foar, abars e arrezi. ●(1890) MOA 123a. Donner des arrhes pour une cheval, tr. «errezi eur marc'h.»

    ●(1904) DBFV 11b. arrezein, tr. «donner des arrhes, étrenner.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...