Devri

Recherche 'bad...' : 49 mots trouvés

Page 1 : de bad (1) à baduellus (49) :
  • bad
    bad

    m. –où

    I. Étourdissement.

    (1927) GERI.Ern 35. bad m., tr. «Etourdissement.»

    II. [au plur.]

    (1) E badoù : en maladie.

    (1530) J p. 147a. En badou (variante : badaou) ra vech darnouet (variante : darnaouet), tr. «Que le ciel vous confonde et vous mette en morceaux !»

    (2) Kouezhañ e badoù : tomber en saisissement.

    (1530) Pm 114. Neuse an pobl diuat a coezas (variante : couezas) en badou, tr. «Alors les gens méchants tombèrent en saisissement.» ●(1580) G 1251-1252. Enguyn playsynet ha coezet en badou / Eu ma treyt dyf aman mo carhe en tañ glou, tr. «Terriblement empêtrés et tombés en saisissement / Sont mes pieds à moi : je les voudrais dans le feu de braise.»

    (3) Mont gant ar badoù : aller à sa perte.

    (1647) Am 545. Couls ve hen eur stroll ho guelet oll eat / Hen eur stacquellat gant ar badou, tr. «Autant vaudrait en un groupe les voir tous partis, en une file, à leur perte.» ●547. Foi gant ar badou he za traou den, tr. «Fi ! à leur perte vont les choses de l'homme.» ●548. Mazai ar coz tad prest gant ar badou, tr. «De sorte que le vieux père ira promptement à sa perte.»

    (4) Mont d'ar badoù : disparaître.

    (14--) N 1645-1646. Laqua euez mar comzez gou / ezay da hol mat dan badou, tr. «prends garde, si tu dis un mensonge, / Que tout ton bien s'évanouira.»

  • badadaou
    badadaou

    interj.

    (1) Onomatopée qui imite le bruit du galop.

    (1904) DBFV 19a. bededo ! bededo ! interj. figurant le bruit d'une course rapide.

    (2) Onomatopée qui imite le bruit d'une chute.

    (1910) DIHU 60/87. Un taul chach Ar ur penn anehi hag en dén, beb eil pen ér hoah, bededaou, plouf ! ●(1925) SFKH 7. Ne oé ket mat achiùet é gomz – «Be... de... daou...» – chetu ean ablat ér stanken.

  • badadouilh
    badadouilh

    interj. Onomatopée qui imite le bruit d'une chute.

    (1927) KANNkerzevod 12/13. Krak ! badadouilh ! E kreiz-holl' setu Youen o tapa eur dourtadenn zec'h war e c'houg ha mell divell war lin e gein etouez al lan… ●(1928) KANNkerzevod 24/5. Eno, siouaz, e oa toull ar c'huez vat hag ar galetez tano… Badaduilh… Koüeet ar mevel e kreiz ar «Yod».

  • Badagaz
    Badagaz

    m. –ed Badaga (Inde).

    (1917) LZBt Gouere 1. Pemp rum tud a gaver en dro d'ar meneïo-Glaz, korn izelan eus an Indez : ar Vadagazed, ar Gotazed, an Todazed, an Eroulazed hag ar C'houroumbazed.

  • badailh-
    badailh-

    voir bazailh-

  • badalenn
    badalenn

    f. –où Dague.

    (1499) Ca 16a. Badalen vide in dac.

  • badamant
    badamant

    m. –où Étourdissement.

    (1659) SCger 130b. Badamant, tr. «estourdissement.»

  • badañ
    badañ

    v. intr.

    (1) Avoir des étourdissements.

    (1580) G 1203-1204. Memeus sachat quen na badaf / ouz clasq e gourrenn e crena, tr. «J'ai un sac plein, si bien que je suis étourdi ; / En cherchant à le lever je tremble.»

    (1868) FHB 192/288a. evit miret oc'h va fenn da vada gant ho moget butun. ●(1870) FHB 280/152a. ha n'oa ket bet dare dezhan bada oc'h hen ober. ●(1872) ROU 78b. Il a des étourdissements continuels, tr. «Ne ra nemet bada

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. Bada a ra va fenn, tr. «la tête me tourne, Milin.» ●(1927) GERI.Ern 35. bada v. a., tr. «étourdir, éblouir.»

    (2) Se troubler.

    (14--) N 1648. Laqua euez mat na vady, tr. «Fais bien attention à ne pas te troubler.»

  • badaouell
    badaouell

    f. –où =

    (1948) LLMM 8/64. badouell pe badaouell ak (sic) tra drellus, badaouüs pe batadenn.

  • badaouellañ
    badaouellañ

    v. tr. d. Étourdir.

    (1977) PBDZ 711. (Douarnenez) badaouellañ, tr. «étourdi[r].»

  • badaouellet
    badaouellet

    adj. Étourdi.

    (1977) PBDZ 735. (Douarnenez) badaouellet, tr. «légèrement étourdi.»

  • badaouellus
    badaouellus

    adj. Étourdissant.

    (1977) PBDZ 711. (Douarnenez) badaouellus, tr. «étourdissant.»

  • badaouer
    badaouer

    m. –ion Étourdi, niais.

    (1927) GERI.Ern 35. badaouer m., tr. «badaud, niais.»

  • badaouerezh
    badaouerezh

    m. Action d’étourdir.

    (1962) EGRH I 11. badaouerezh m., tr. « action d’étourdir »

  • badaouet
    badaouet

    adj.

    (1) Étourdi.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. Badaouet eo va fenn, tr. «la tête me tourne, Milin.» ●(1957) BRUD 2/47. Badaouet war an taol, e chomas ar houilh da grafigna chouk e gil.

    (2) (en plt des yeux) Ébloui.

    (1580) G 1237. am dou lagat ho dou an douffme badouet, tr. «De mes deux yeux, tous les deux ; ne suis-je pas ébloui ?»

    (3) Éméché, gris.

    (1868) FHB 193/293b. ne lavaran ket mezo, mes zoken abafet pe badaouet.

    (1932) FHAB kerzu 434. Ken bec'hiet e oa bet ar varlonkez ma chomas eur pennad mat eno difiñv evel badaouet d'ezi. ●(1938) SAV 11/17. Bez' e c'hell beza bistreñket, badaouet, tommet, tommet-mat, rous-vezo, mezo pe mezo-dall.

    (2005) SEBEJ 37. (Ar Yeuc'h) Badaoued était celui qui était légèrement ivre et meo dall s'il était ivre au point de tomber et de rester couché dans le fossé.

    (4) Assommé.

    (1868) KTB.ms 14 p 179. hag a kouez d'ann douar evel un ijenn badaouet.

    (5) Qui a perdu connaissance par la douleur.

    (1557) B I 593. Gruet hy entre dou badouet, tr. «que la douleur la fasse défaillir.»

    (6) Ahuri.

    (1919) DBFVsup 5a. badaùet (M[eslan]), tr. «ahuri.»

  • badaouiñ
    badaouiñ

    v.

    I. V. intr.

    (1) Avoir des étourdissements.

    (1659) SCger 130b. badaoui, tr. «estre estourdi.»

    (1890) MOA 184a. Il a des étourdissments continuels, tr. «ne ra nemet badaoui

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. Badaoui a ra va fenn, tr. «la tête me tourne, Milin.» ●(1927) GERI.Ern 35. badaoui a ra ma fenn, tr. «la tête me tourne.»

    (2) Être abasourdi.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. badaoui, tr. «rester étourdi (sous le coup d'un malheur, d'une fausse nouvelle), B[a]s-Trég[uier].»

    (3) Commencer à être soûl.

    (1974) SKVT III 80. Me 'gac'h war ar politik, eme ar mañsoner. O vadaouiñ e oa, d'e dro.

    II. V. tr. d.

    (1) Assommer.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. badaoui, tr. «étourdir en frappant fort.» ●(1927) GERI.Ern 35. badaoui v. a., tr. «étourdir, éblouir.»

    (2) Émécher.

    (1944) EURW I 181. Eno, te, kafe, likoriou, peadra da vadaoui ar re o doa dalc'het mat d'o fenn.

    (3) Troubler.

    (1659) SCger 121b. troubler, tr. «badaoui

  • badaouinañ
    badaouinañ

    v. tr. d. Assommer.

    (1931) GWAL 136-137/423. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Badaouina : badaoua. ●(1953) LLMM 43/24. badaouinet gant taolioù-dorn. ●(1964) LLMM 107/412. ur mell taol gouest da vadaouinañ ur c'hole-tarv.

  • badaouus
    badaouus

    adj. Enivrant.

    (1968) LOLE 89. Roufla a ran c'hweziou badaouuz ar pin !

  • Baden
    Baden

    n. de l. Baden.

    I. Baden.

    (1748) CI.pou 59. Badænn. ●(1775) HEneu 112/36d. assamble e hezant de zisquenne / de vordic ar mor à vadenne.

    (1839) BEScrom 748. beta bord er mord [sic], é paræs Baden. ●(1861) BELeu 55. Hanàuet mad e oé é troïeu Gùénèd, groeit en doé missioneu é Plescop, é Plœren, én Arradon, é Baden, én Isenah hag én Arh. ●(1875) TSB 35. Assambl e tostant de zischen, / De vordic er môr a Vaden.

    (1902) LZBg Mae 100. Baden. ●(1910-1920) K*** []. Bahien. ●(1985-1986) ADEM 76. a p’oa e Baden. 116 Pennoù bras a Vaden, / Leueged a Bleren, / Foeñverion ag an Arradon. ●(2000) TPBR 296. Penneu bras a Vaden / Foèuerion en Arradon / Ha leueged Ploeren.

    II.

    (1) Dicton.

    (1911) DIHU 73/283. Diar er véléan eùé é hes bet saùet lavareu. Chetu amen unan dastumet é Kervignag : Damb dehi, / E lar person Bredeui, / D'émen ? / E lar hani Baden, / D'Intron Varia er Brandon, / E lar hani Prederion, / Me iei eùé, / E lar hani Breleuiné; / Me béiou bouteillad, / E lar hani Pluergad. / Te lar, mitenneg, / E lar kuré bras Pléheneg !

    (2) Texte rimé.

    (1957) SKOL 5/2/2. Kemper, Baden, didanderr, / Kouli, Kalon, kantiferr ! / Sezailh, Batailh, pimp pouf louf !

    (3) Blason populaire : voir Pennoù bras.

    IV. [Toponymie locale]

    (1985-1986) ADEM 117. da voud bugules iwe, da voud matezh da Laermarc’h.

  • Badeniz
    Badeniz

    n. pl. habitants de Baden.

    (1911) DIHU 69/224. Badenniz e zou Penneu bras aveit er réral.

  • bader
    bader

    m. –ion Étourdi, niais.

    (1927) GERI.Ern 35. bader m., tr. «badaud, niais.»

  • baderezh
    baderezh

    m. Étourdissement.

    (1962) EGRH I 11. baderezh m., tr. « étourdissement »

  • badet
    badet

    adj.

    (1) Stupéfait.

    (1855) MAV 46. badet ounn oc'h da glevet.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. badet, tr. «étourdi, frappé de stupeur, H[au]t-Léon, Milin.»

    (2) (en plt des yeux) Ébloui.

    (14--) N 1795-1796. Allas me so dall ha fallet / Ha ma daoulagat so badet, tr. «Hélas ! je suis aveugle et affaibli / Et mes yeux sont troublés.»

  • badez
    badez

    m.

    I.

    (1) Baptême.

    (14--) N 467. Deomp da clefuet stat a badez, tr. «Allons entendre les devoirs du chrétien.»

    (2) Lakaat ub. en badez : baptiser qqn.

    (1557) B I 169. Hoguen quentaff gant guelhaff stat / Ef fell hoz lacat en badez, tr. «mais d'abord je veux vous bien disposer à recevoir le baptême.»

    (3) Kemer ar stad a vadez : se faire baptiser.

    (1557) B I 661. Maz duy leal ho bugalez / Da quempret an stat a badez, tr. «que leurs enfants viennent à bien, pour recevoir la grâce du baptême.»

    (4) Derc'hel, dougen ub. ouzh vadez / badez : tenir un enfant sur les fonts baptismaux.

    (1732) GReg 79a. Tenir sur les fonds de baptême, quelque enfant, tr. «Derc'hel ouc'h vadez

    (1857) CBF 60. Derc'hel eur bugel oc'h badez, tr. «Tenir un enfant sur les fonts du baptême.»

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. Badez, Trég[uier] bade, sans article, ni aucun déterminatif, ne doit pas avoir de pluriel, comme kêr, maison, kovez, confesse. ●Bet eo o tougen anezan oc'h badez., tr. «il l'a tenu sur les fonds de baptême, Milin, mieux que derc'hel ouz vadez.» ●(1967) BAHE 51/10. ar re o devez dalc'het ouzh Vadez.

    II. [en apposition]

    (1) Chapel-vadez : chapelle où l'on baptise les enfants dans une église.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. chapel vadez (et chapel ar vadiziant), tr. «chapelle où l'on baptise dans les églises, J. Moal.»

    (2) Anv-badez : nom de baptème.

    (1744) L'Arm 301b. Prénom (que nous appelons, Nom de Batême & que nous distinguons du Surnom, qui est celui de Famille), tr. «Hannhuë badé. m.»

    (1857) CBF 47. Pe hano badez en deus-hen ? tr. «Quel nom de baptême a-t-il ?» ●(1867) BUE 11. hano he du pe he hano bade.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. hano bade(z), tr. «nom de baptême.» ●(1927) GERI.Ern 35. hano bade(z), tr. «nom de baptême.»

    (3) Kabell-badez : chrémeau.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. kabell-badez, tr. «chrémeau, petit bonnet de baptême.»

    (4) Glanded vadez : innocence baptismale.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. ar c'hlanded vadez, tr. «l'innocence baptismale.»

    (5) Maen-badez : fonts baptismaux.

    (1929) MANO 93. Troad ar groaz a zo sanket er maen-badez.

    III. Skeiñ war e vadez/ar vadeziant : le frapper sur la tête.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14 (T). Skei war e vade, e benn bade, tr. Emile Ernault «le frapper sur la tête, Trég[uier] war ar vadeiant, idem.»

  • badezañ
    badezañ

    voir badeziñ

  • badezed
    badezed

    m. [adj. verb. substantivé] Celui qui est baptisé. cf. badezet

    (1576) H 52. Entre nep a badez hac an badezet, tr. « Between him who baptized and the baptized. »

  • badezer
    badezer

    voir badezour

  • badezet
    badezet

    adj. cf. badezed

    I. Baptisé.

    (1847) MDM 23. bugale badezet.

    (1912) KANNgwital 113/121. kristenien badezet. ●(1921) PGAZ 56. eun den badezet. ●(1931) GUBI 122. d'er hroèdur badéet.

    II. sens fig., plais.

    (1) (en plt de boissons alcoolisées) Allongé d'eau.

    (1732) GReg 961a. Vin trempé, tr. «burlesquement on dit : guin badezet

    (1908) KMAF 22. gwin badezet da roi d'ar re hanter-vezvet. ●(1910) MAKE 81. Em barrikennou n'eus ket jistr badezet.

    (2) (en plt du café) Dans lequel on a rajouté un trait d'alcool.

    (1957) BRUD 2/47. kafe dispar badezet gand eur banne mad a lampig bet o koza.

    III.

    (1) Bezañ badezet gant eoul gad : voir eoul.

    (2) Bout badezet gant soubenn gwadegenn : voir soubenn.

    (3) Badezet gant olev mab : voir olev.

    (4) Badezet gant olev merc'h : voir olev.

    (5) Bezañ badezet gant ur beleg mezv : voir beleg.

  • badeziadez
    badeziadez

    f. –ed Fille à baptiser.

    (1950) ANTK 32. Amañ emañ ar vadeziadez.

  • badeziant
    badeziant

    f. –où

    I.

    (1) Baptême.

    (14--) N 980. Dalch badizient hac a hent mat, tr. «Reçois le baptême, de bonne part.» ●(1499) Ca 16a. Badizyent. g. baptesme. ●(1530) Pm 137. Da reif dan tut criz badizient, tr. «Pour donner aux gens barbares le baptême.» ●(1575) M 702. homan oa Badyziant, tr. «c'était le baptême.» ●(1576) Cath p. 15. an sacrament a badiziant, tr. «le sacrement du baptême.» ●(1576) H 52. dre an sacramant a badezyant. ●(1633) Nom 198a. Baptisma, baptismus : Baptesme : Badizyant. ●224b. Dies lustricus : le iour de Baptesme : dez an Badyzyant.

    (1659) SCger 12b. baptesme, tr. «badiziant.» ●(c.1680) NG 1493. receuë badient. ●(1710) IN I 67. dan deiz eus va Badiziant sacr. ●127. an hano, a zo bet deputet deoc'h abaoue ho padiziant. ●(1744) L'Arm 25b. Bâtême, tr. «Badien ou Badienntt.. teu. f.» ●(1790) MG 289. quênd er Vadiènt. ●(1792) BD 1915. renonsian doue arvadeyant, tr. «renoncer à Dieu, au baptême.» ●2021. doue ha badeyant, tr. «à Dieu et au baptême.»

    (1838) CGK 30. badiancho ep cleyer. ●(1838-1866) PRO.tj 194. kloc'h iliz ar baroz o c'hervel d'eur vadiant. ●(1847) FVR ix. pe eured pe badiziand. ●164. N'eou ket otreet na d'ann tad na d'ar vamm ober ar vadiant. ●(1864) SMM 98. c'hui pehini a zalc'h ken nebeut da bromessaou ho padiziant. ●(1877) EKG I 4. rei ar vadiziant. ●249. A benn eur pennad goude-ze, e oue great kloc'h-galf, evel evit ar badichantou. ●(1879) GDI 169. bâdient ur hrechén.

    (1904) DBFV 15a. badéent, badien, f. pl. –nteu, tr. «baptême.» ●(1912) MMKE 50. iliz ma Badeiant ! ●(1931) GUBI 126. Fidél de Zoué hur badéent. ●175. Er vadéent e houlen.

    (2) par ext. Les gens du baptême.

    (1976) HYZH 108/54. (Douarnenez) o c'hortoz ar vadian da zon e-maez.

    (3) Badeziant sioul : baptême d'enfant illégitime.

    (1928) LLLM II 12-13. En Bretagne, il n'y a généralement pas de sonnerie de cloches pour les baptêmes d'enfants illégitimes. Ces baptêmes sont dits «silencieux» (ar vadeziant zioul). ●(1938) BRHI 11. Pour un pauvret, venu par-dessus le marché, le baptême eût été silencieux (badiziant sioul), c'est-à-dire sans sonnerie.

    (4) Gouel ar Vadeziant : l'épiphanie.

    (1464) Cms (d’après GMB 49). goel an vadizyent, épiphanie. ●(1499) Ca 95b. Goel an vadizyent. g. la tiphaine.

    (1904) DBFV 15a. gouil er vadient, tr. «l'Epiphanie.» ●(1907) VBFV.fb 37b. Epiphanie, tr. «gouil er Vadéent

    (5) Dour ar vadeziant : eau baptismale.

    (1889) SFA 4. epad m'edor o skuilla var he benn dour ar Vadiziant.

    (6) Kaier ar badeziantoù : registre des baptêmes.

    (1860) BAL 168. en eur discuez de vugale caïer ar badiziantou.

    (7) Gouel ar badiziant : fête des rois.

    (1659) SCger 57a. feste des Roys, tr. «gouel ar brdiziant (lire : badiziant)

    II. [en apposition]

    (1) Kabell-badeziant : chrémeau.

    (1732) GReg 167b. Chremeau, petite coëffe d'enfant que l'on baptise, tr. «cabell-badizyand. p. cabellou-badizyant.» ●176b. Petite coëffe d'en enfant qu'on va bâtiser, tr. «Cabell-badizyand. Van[netois] cabell-badyen.» ●(1744) L'Arm 58b. Chremeau, tr. «Cabeell-badieentt. m.»

    (2) Maen-badeziant : fonts baptismaux.

    (1633) Nom 198a. Baptisterium : les fonts : an mæn badizyant, an mæn fount.

    (1868) FHB 183/213a. ho talc'het em euz var ar mean-badeziant.

    (3) Kavell-badeziant : berceau.

    (1907) FHAB Kerzu 315. 590 krouadur kaset d'ar c'havel badisiant. ●(1911) BUAZperrot 164. Miret a eure e werc'hded adalek e gavel badiziant betek e gavel bez. ●871. edoug hor buez penn da benn, eus ar c'havell-badeziant d'ar c'havel-bez.

    III. Badeziant an drovan : baptême des tropiques.

    (1943) TRHS 62. lidoù ar Vadeziant a vez graet diouti «Badeziant an Drovan ».

    IV.

    (1) Skeiñ war ar vadeziant : voir badez.

    (2) Reiñ ur begad mat a holen da ub. deiz o badeziant : voir holen.

  • badeziñ / badezañ
    badeziñ / badezañ

    v. tr. d.

    (1) Baptiser.

    (1499) Ca 16a. Badezaff. g. baptizer. ●(c.1500) Cb 20b. ga. cest le lieu a baptiser. b. an font da badezaff. ●(1557) B I 173. dam badezaff / En fez Jesu Crist, tr. «me baptiser dans la foi de Jésus-Christ.» ● 177. Breman en fez oz badeziff, tr. «Maintenant, je vous baptiserai dans la foi.» ●(1576) H 52. Entre an heny so badezet hac an tat pazron ha mampazron, tr. « Between him who is baptized and the godfather and godmother. » ●(1580) G 26. Ez vezo en feyz bldezet (lire : badezet), tr. «Il sera baptisé dans la foi.»

    (1659) SCger 12b. baptiser, tr. «badeza.» ●(1744) L'Arm 25b. Bâtiser, tr. «Badeein.» ●(1792) BD 2016. en ylis pa voan badeet, tr. «à l'église quand j'étais baptisé.»

    (1803) MQG 5. Pa dizas Dom Jacqes Braguez e badezi. ●(1847) FVR 25. lakaat badezi ho bugale. ●64. badeza ar vugale. ●(1877) EKG I 239. beleien (…) a vadeze ar vugale en eur zont var an douar.

    (1904) DBFV 15a. badéein, v. a., tr. «baptiser.»

    ►absol.

    (1557) B I 170. Jesu (…) / A ordrenas en diasez / Dann holl re e ffez badezaff, tr. «Jésus a (…) ordonné à tous, expressément, de baptiser dans la foi.»

    (c.1680) NG 367. Pa gafuesant sant Iehan, / E vadeignë en deur, / E riuier a Jordan.

    (1847) FVR 164. Hon c'hatekiz a disk d'imp penoz a hell ann holl badein, mar deou red a grenn. ●(1869) HTC 161. el leac'h m'edo Ian o vadezi. ●(1896) HIS 91. predeg e hra, badéein e hra.

    (1901) LZBg 59 blezad-4e lodenn 204. Red é dehou (...) badéein, diméein. ●(1911) BUAZperrot 389. Prezeg, offerenna ha badezi a reant enni.

    (2) Être baptisé.

    (14--) N 915-916. Me oz supli tut an ty man || douguit breman hep ehanaff / An mab bihan heruez an fez || gant carantez da badezaff, tr. «Je vous supplie, gens de cette maison, portez maintenant sans tarder / Le petit enfant à baptiser selon la foi, avec amour.»

    (1792) BD 5092. pa nis da vadein, tr. «quand j'allai être baptisé.»

    (1915) HBPR 78. Ar vugale a vije kaset, oll, da vadezi da Henvic. ●(1924) SBED 3. Pe iamb de vadéein / Bihañnik d'en iliz. ●(1955) STBJ 51. e voen kaset d'an iliz da vadezi.

    (3) sens fig., plais. Allonger, couper d'eau.

    (1732) GReg 937b. Tremper le vin qu'on donne aux autres, tr. «Burlesquement badeza ar guïn.»

    (1908) FHAB Du 345. ne veze na diennet na badezet al leaz.

  • badezour
    badezour

    m. –ion

    (1) Homme qui baptise.

    (1499) Ca 16a. Badezour. g. baptiste.

    (1659) SCger 130b. badezour, tr. «Baptiste.» ●(1744) L'Arm 25b. Baptiste, tr. «Badéour. m.» ●(1790) PEdenneu 346. Er badéour pé badéourès e zeli quemér deur mat.

    (1923) LZBt Gouere 21. Goude ar vadeïant, an ofern laret gant ar badeer, ha komunion ar gristenien neve.

    (2) N. pr. Yann-Vadezour : Jean-Baptiste.

    (1710) IN I 362. Ian Vadezour, eme hor Salver, a so deut.

    (1824) BAM 127. Sant Ian-Badezour diaraozàn, a c'halvas ar Pharisianed, lignez an aeret-viber. ●(1882) BAR 57. Clevet e devoe gant an eal e oe o tougen sant Ian-Vadezour, hag e oe var he c'huec'h miz dougerez.

  • badezourez
    badezourez

    f. –ed Femme qui baptise.

    (1790) PEdenneu 346. Er badéour pé badéourès e zeli quemér deur mat.

    (1904) SKRS I 50. Eur vadezourez, da heur ar maro. ●(1923) LZBt Gouere 23. Diou leanez, badeerezed.

  • badin
    badin

    adj. Badin.

    (1647) Am 787. Picol badin. Coz-picol badin., tr. « Grand sot. Vieux grand sot »

    (1913) PRPR 22. Met vid beza ië ha badin / N'euz ket vel merc'hed Gwerliskin.

  • badinaj
    badinaj

    m. Badinerie.

    (1834) APD 60. ur gomz badinach impudiq.

  • badinañ
    badinañ

    voir badinat

  • badinat / badinañ
    badinat / badinañ

    v.

    (1) V. intr. Badiner.

    (17--) EN 2255. me songe euoay vid badinan, tr. «je songeais que c'était pour badiner.»

    (1857) HTB 131. da vadina ha da c'hoari. ●(1860) BAL 52. un den o vont d'ar maro en eur vadinat. ●(1872) ROU 95b. Plaisanter, tr. «Badinat.» ●(1877) EKG I 178. en eur c'hoarzin, en eur vadinat, evel pa vichent bet o sellet ouc'h eur guriozite bennag.

    (1907) KANngalon Mezheven 424. respount en eur vadinat ; mes an tad ne vadine ket.

    (2) V. tr. i. Badinat ouzh : badiner avec.

    (1860) BAL 180. a en em lacaas, o velet aneza en e gaera, da vadinat outa divar-benn e zillad brao. ●(1864) SMM 34. Na vadinit ket ous ar maro. 35. hag e fell deoc'h badinat outhi ato ! ●36. n'eus ket da vadinat ouzin, setu ar c'henteliou roet diaraog gant ar maro.

  • badinell .1
    badinell .1

    f. –où Étourdissement léger.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. Badinell f. pl. –ou, tr. «léger étourdissement, trouble du cerveau, causé par les vapeurs, Milin.» ●(1927) GERI.Ern 35. badinell f., tr. «Léger étourdissement, ébouissement passager.»

  • badinell .2
    badinell .2

    f. –où Badinerie.

    (1912) GMGE 24. kement-se a oa badinellou !

  • badinellañ
    badinellañ

    v.

    (1) V. tr. d. Étourdir.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. badinella verb. actif, tr. «étourdir, éblouir.» ●(1927) GERI.Ern 35. badinella v. a., tr. «étourdir, troubler le cerveau.»

    (2) V. intr. S'étourdir.

    (1914) KZVr 67 - 21/06/14. badinella verb. neutre, tr. «s'étourdir, s'éblouir.» ●(1927) GERI.Ern 35. badinella v. n., tr. «s'étourdir.»

  • badinellet
    badinellet

    adj. Étourdi.

    (1878) EKG II 31. marteze ive oa eun tamm badinellet va fenn.

  • badineraj
    badineraj

    m. – Badinerie.

    (1829) IAY 46. e leront badinerajo. ●49. hep quen deus a vadinerajo meprisabl (...) ar badinerajo diblacet.

  • badinerezh
    badinerezh

    m. Badinage.

    (1710) IN I 36. hac evit ober badinerez. ●340. na bermetit jamæs nep-seurt jestou na badinerez war ho tro.

    (1835) AMV 135. en eur gontinui ar vadinerez. ●(1859) MMN 24. ac avechou ne respounten nemet dre vadinerez. ●(1872) ROU 75a. Badinage, tr. «Badinerez.» ●(1884) LZBt Meurzh 66. Awalc'h a vadinerez em eus laret.

  • badoù
    badoù

    plur. Coups (portés).

    (1973) AMED 7. Ma m'eus plijadur kaoud badou. ●12. eur gwiskad badou. ●(1978) MOFO 33. Dre voner mi ket badou.

  • badrouilh
    badrouilh

    f. Badrouille.

    (1919) DBFVsup 5a. badrouill (Gr[oix]), f., tr. «badrouille (pelote de cordages pour essuyer).»

  • baduell
    baduell

    adj. Ahuri.

    (1877) FHB (3e série) 17/138b. Pe seurt labour a c'hell da ober eur penn ker badouell.

  • baduellet
    baduellet

    adj. Étourdi, ahuri.

    (1948) LLMM 8/64. (Douarnenez, Kernev-Uhel, Treger-Uhel) Badouellet, baduellet ag. badaouet, trellet.

  • baduelliñ
    baduelliñ

    v. tr. d. Être abasourdi.

    (1974) THBI 183. baduelet gant ar reuz. ●188. he breudeur zo baduellet gant he gragennerez.

  • baduellus
    baduellus

    adj. Enivrant.

    (1948) LLMM 8/64. Badouellus ag. badaouüs, trellus.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...