Devri

Recherche 'bis...' : 40 mots trouvés

Page 1 : de bis (1) à bisvon (40) :
  • bis
    bis

    m. & interj.

    I.

    (1) enfant. Chat.

    (1955) STBJ 174. E lavar ar re vitous e oa (...) eur c'haz eur bis.

    (2) Onomatopée pour appeler les chats.

    (1927) GERI.Ern 49. bis, int. pour appeler un chat. ●(1958) BLBR 109/ 14. E Leon e lavarer «bis ! bis !...» da helver ar haz. ●(1978) MOFO 120. Bich, bich, bich ! et le chat accourt.

    II. Treiñ ar bis : s’occuper à des bagatelles, tuer le temps.

    (1942) FHAB Mae/Mezheven 171 (Ki Sant-Vig) J.-L. Peron. Trei ar bich (le chat) = s'occuper à des bagatelles, tuer le temps.

  • bisac'h
    bisac'h

    m. & interj. biseier

    I.

    (1) Bissac.

    (c.1500) Cb [squerb]. Jdez hec sistrarcia / e. ou besace. b. bissach. ●(1633) Nom 119a. Pera : gibbeciere : bissach, balisen, gibiceren. ●Ascopera, mantica : escarcelle, gibbeciere : gibbicieren, malisen, bissach. ●Funda, follis, reticulum : besace : bissach.

    (1659) SCger 14a. besace, tr. «bisaic'h.» ●(1744) L'Arm 29b. Besace, tr. «Bissacq. f.» ●31b. Bissac, tr. «Bissac.. bissagueu. f.»

    (1867) FHB 102/399a. he vissac'h ganta oc'h e chouc. ●(1867) MGK 12. pep a visac'h var ho skoaz. ●War he skoaz da bep den pa daolaz eur bisac'h. ●(1874) FHB 496/207. reseo ar bisac'h hag ar vaz a bardoner.

    (1922) EMAR 111. Dont a rae da goulz koan, skoazellet gant e vaz, / E dreid pounner a-stlej, eur bisac'h war e skoaz. ●(1987) GOEM 100. Le goémonier a un petit sac, ar bisac'h ou ar sac'h, où il met diverses choses pour aller en mer : le rôle de navigation du bateau et surtout le «casse-croûte ».

    (2) Loc. interj. (juron) Bisac'h ar c'horaiz ! : bissac du carême !

    (1829) HBM 14. Nan, nan, bisac'h ar c'horaïz, eme Mizer.

    II. Reiñ e visac'h da ub. : éconduire un prétendant.

    (18--) RGE 55. Rac aze eus daou pe dri, / O deus bet o bissac'h diganti. ●(1895) GMB 69. O deus bet o bissac'h ganti, tr. Émile Ernault (d’après Rimou p. 57) «elle a éconduit ses amoureux.».

    (1931) VALL 239. Éconduire (un prétendant), tr. F. Vallée «rei e visac'h da fam.»

  • bisac'had
    bisac'had

    m. –où Contenu d'un bissac.

    (1969) BAHE 60/32. un tamm bisac'had war ar choug.

  • bisac'hañ
    bisac'hañ

    v. intr.

    (1) Porter une besace.

    (1915) KZVr 118 - 06/06/15. Bisac'ha, verbe neutre, tr. «porter besace.»

    (2) Mendier sa nourriture.

    (1876) TDE.BF 55a. Bizac'ha, v. n., tr. «Mendier.»

    (1915) KZVr 118 - 06/06/15. Bisac'ha, verbe neutre, tr. «mendier.» ●An den ne deo ket piz war e dra A ya abred da visac'ha, tr. «l'homme qui n'est pas soigneux de son bien Va bientôt mendier, Milin.»

  • bisag
    bisag

    m. –où Bissac.

    (1744) L'Arm 29b. Besace, tr. «Bissacq. f.» ●31b. Bissac, tr. «Bissac.. bissagueu. f.»

  • biserl
    biserl

    f. (habillement) Capuchon.

    (1978) BZNZ 47. (Lilia-Plougernev) kapotennou siret gant ur viserl, tr. (THAB 1/32) «des capotes cirées avec un capuchon.»

  • bisforc'hek
    bisforc'hek

    adj. (Homme) singulier.

    (1915) KZVr 118 - 06/06/15. Bisforc'hek, adj., tr. «(homme) drôle, singulier, Plounérin.»

  • bisig
    bisig

    m. –où

    I.

    (1) Fourrures.

    (1967) BAHE 54/27. da ziskouez da Roc'hiz he zogoù kaer, hag he bichigoù.

    (2) Bisig-ruz : surnom de l'écureuil.

    (1973) SKVT II 43. Ha, marteze, e welin bisiged ruz. / «Bisig ruz» a zo unan eus an anvioù a vez roet du-mañ d'ar gwinver.

    (3) enfant. Chat, minet, chaton, minou.

    (1838) CGK 26. Goustad e c’harling pen ar biciq. ●(18--) SBI I 18. Me ’m oa bet eur bichic bihan, ha n’hen doa nemet tri miz, tr. « J’avais eu un petit bichet, qui n’avait que trois mois. » ●Souchet aze, bichic bihan, pe m’ho tôlo el ludu, tr. « Blotissez-vous là, petit bichet, où (sic) je vous jetterai dans la cendre ! » ●Bichic bihan a zeplore, a c’houlle soulajamant, tr. « Petit Bichet se désolait, implorait soulagement. »

    (1927) GERI.Ern 49. Bisig m., tr. «Minet, nom familier du chat.» ●(1958) BLBR 109/ 14. E Leon e lavarer «bis ! bis !...» da helver ar haz. «Bizig» eo ano ar haz e yez ar vugale vihan. ●(1974) YABA 25.05. er michigeu.

    II. (botanique)

    (1) Chatons de saules, etc.

    (1915) KZVr 114 - 09/05/15. bisigo, bichigo, tr. «chatons (de saules)». ●(1927) GERI.Ern 49. pl. bisigou, tr. «chatons du saule, etc.»

    (2) Bouton de rose.

    (1915) KZVr 114 - 09/05/15. bisigo, bichigo, tr. «boutons de roses.»

  • bisig-haleg
    bisig-haleg

    m. (botanique) Chaton de saule.

    (1931) VALL 114b. Chaton de saule, tr. «bisig-haleg

  • bisiganigoù
    bisiganigoù

    plur. (argot de La Roche-Derrien) Petites pommes de terre, grenaille de pommes de terre.

    (1885) ARN 33. Pommes de terre. – Br. Avalo-douar. Arg[ot] : 1. Baimbain. 2. Zerasined-douar, moins fréquent. 3. Bicheganego, qui n'est pas un terme exclusivement rochois ; mais ce dicton est sorti de La Roche : 'Daleg ar beured bete koan / Bicheganego war an tan.

    (1915) KZVr 114 - 09/05/15. Bichikanigo (et biseganego), tr. «petites pommes de terres. Tréguier.» ●(1955) VBRU 190. Bichegan : ur batatezenn vunut, e trefoedach ar Roc'h. ●(1987) MZLC 19. Patatez ha laezh / Pichekanigoù / Patatez ha laezh / Pichekanigoù d'am mestrez.

  • bisiglaou
    bisiglaou

    m. –ed (ornithologie) Mésange charbonnière. cf. pistiglaou.

    (1931) GWAL 136-137/423. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Biziglaou (pe bizig-glaou ?) : pennglaou (gourel ; liester : –ed).

  • bisiklet
    bisiklet

    m. –où Bicyclette.

    (1905) BOBL 17 juin 39/3c. redadek bisikletou. ●(1960) PHPD 381. (Plougrescant) hag eñ da welet an aotrou Maer o tont a-benn dezañ war e visiklet. ●(1962) BAHE 31/14. mont en bisiklet ! (…) c'hoari gant ur bisiklet.

  • bisk
    bisk

    s.

    (1) Ober bisk =

    (1936) TKAL II 23. Perig ne ra nemet ober bisk.

    (2) Ober bisk gant ub. =

    (1935) NOME 84. Kousta a ra ker ober bisk gant an Aotrou 'n Eskob.

    (3) Ober bisk da ub. =

    (1955) STBJ 82. ober bisk dezan, o frota e zaou viz-youd an eil ouz egile.

  • biskañ / bisklañ
    biskañ / bisklañ

    v. intr.

    (1) Éprouver du dépit, de la mauvaise humeur.

    (1909) KTLR 164. Mez an diaoul a viske abalamour n'oa ket chomet an hini maro er purgator douna. ●(1923) KNOL 80. Ha Laouik a viske. Hag e klaske gant piou e c'helje beza eat [an arc'hant]. ●(1957) ADBr lxiv 4/447. (An Ospital-Kammfroud) Biska : v. – Même sens que le français populaire «bisquer», éprouver du dépit, de la mauvaise humeur. N'e-neus ket a geuz marteze, med biska a ra koulskoude. ●(19--) DISPUt etré daou den yaouk divar-ben an dimi (Cahier sans date et sans nom). A ben eiz devez goude Kannourrien ma bro / A gri a vouez huel potr ingrouin varnon / Obliget hon d'anduri pac'hon tapet en pla / Ma seufen deus ma imor me rafè d'he biscla.

    (2) Biskañ gant ub. : rouspéter contre qqn.

    (1970) GSBG 96. (Groe) jãviš čǝti (= eñ ’visk ganti), tr. «il rouspète contre elle.»

  • biskenn
    biskenn

    adj. Biskenn eo : c'est décevant, c'est dommage.

    (1957) ADBr lxiv 4/447. (An Ospital-Kammfroud) Biskenn : adv. – Traduit une déception, un regret... : Biskenn eo n'out ket deut kentoh. Sans doute s'agit-il d'une déformation du français «bisquant» ?

  • biskennad
    biskennad

    f. –où (cuisine) Bisque.

    (1931) VALL 68b. Bisque, tr. «biskennad (d'écrevisse legestr, de poisson pesked, etc.) f.»

  • biskinenn
    biskinenn

    f. –où (marine) Bisquine.

    (1877) EKG I 217-218. ar viskinen Maris-Stella (...) a zave he heoriou.

    (1925) BILZ 180. Eur viskinenn a oa karget a hei evit an Naoned.

  • biskoazh
    biskoazh

    adv., interj. & m.

    I.

    A. Adv.

    (1) Jamais.

    (1499) Ca 21b. Bezcoaz. g. oncques. ●(1576) Cath p. 14. ne gallas bizgoaz resistaff ouzomp. ●(1612) Cnf 2b. bezcoaz en ò buchez. ●(1621) Mc 91. quement euffr mat à geureu bez coaz.

    (1659) SCger 67b. iamais ie ne fis cela, tr. «biscoaz ne ris-se.» ●(c.1680) NG 168. Goueh dim eué, / Pe guemersam biscoueh buhé ! ●859-860. Biscouah Jesus ne goulennas credeu / Euit asten e ol membreu. ●(1790) MG 6. Biscoah ne mès gùélèt ag er sort money-ze. ●43. Ha hui e hoès biscoah gùélét Jesus-Chrouist, me hoær ?

    (1855) MAV 19. Rei d'ar paour aluzen aliez / Ne ziverreas biskoaz an danvez. ●(1884) FHB 11/82b. n'euz bet biskoaz e penn ar c'houarnamant-ze nemet chatal baill beteg an dour.

    (1904) DBFV 23b. biskoah, biskoeh, adv., tr. «jamais, au sens du passé, et quelquefois du présent.» ●(1906) GWEN 31. biskoaz n'he devoa bet ti ebet en he hano he unan. ●(1912) BUAZpermoal 594. biskoaz ne oe gallet lakat en he fenn addimezi. ●(1925) SFKH 8. N'em boé ket krédet biskoah laret dehon.

    (2) Biskoazh a vravoc'h, a welloc'h : on ne peut mieux.

    (1903) MBJJ 207. Bet eo 'ta laeret ar belek paour ? – Ya, ha biskoaz a vravoc'h. ●(1933) IVGV 24. ober a reont o micher, biskoaz a welloc'h.

    (3) Evel biskoazh : comme avant.

    (1877) MSA 142. O eurusted ! en dro-ma eo pareet a-grenn ; he zaou zroad a zo deuet evel biscoas.

    (4) =

    (1955) STBJ 82. Bazvalanet e oa bet dezañ n'ouzon ket pet maouez biskoaz. ●119. n'ouzon ket a bet parrez biskoaz. ●(1976) LLMM 175/115. ar c'hloc'h bras a ra ar pouez anezhañ nouspet mil lur biskoazh.

    (5) Biskoazh da =

    (1942) DHKN 73. Biskoah d'en eurusted e veuè hé halon !

    (6) [empl. dans une comparaison]

    (1883) MIL 262. Cetu ar bopl ken nec'het ha biskoas.

    (1909) KTLR 110. Mez pa va teuzet an arc'hant, oant adarre ker nec'het ha biskoaz.

    (7) Comme jamais.

    (1942) DIHU 377/155. héol Mé e dommè pouk biskoah !

    (8) De tout temps.

    (1911) BUAZperrot 841. Bugale ha bugale a zo breman, evel ma 'z eus bet biskoaz.

    (9) Terme de renforcement.

    (1976) LLMM 175/115. ar c'hloc'h bras a ra ar pouez anezhañ nouspet mil lur biskoazh.

    B. Loc. adv.

    (1) A-holl-viskoazh : de tout temps, de toute éternité.

    (1904) DBFV 23b. a ol viskoah, tr. «de temps immémorial, de toute éternité.»

    (2) Biskoazh james =

    (1889) SFA 203. biskoaz jamez Pab ebed n'en d'oa roet induljansou ker braz.

    (3) Seurt (n'eo bet) biskoazh : comme on a jamais vu.

    (1908) PIGO II 16. e teuas e-leiz a bikou da flemman anean, seurt biskoaz. ●(1911) ANDI 26. distro d'as pro hag enno e teui pare sort biskoaz. ●(1923) FHAB Gwengolo 338. Breiz a-bez a vo eno dastumet seurt n'eo bet biskoaz.

    (4) Biskoazh gwell : mieux que quiconque, comme personne.

    (1925) VINV (préface). un dén fur ha gouiek hag e hanaù biskoah guel er brehoneg.

    (5) Kentañ biskoazh : la toute première fois.

    (1910-15) CTPV I 63. Ketan biskoah, ta, Simonet, em boé hou anaùet, tr. «La première fois donc, je vous ai rencontrée.»

    II. Interj.

    (1) =

    (1958) BRUD 5/28. Eur had ! Biskoaz !

    (2) Biskoazh kement all ! =

    (1849) LLB 302-303. Ché mé touchand kand vlai ha biskoah kement ral / Ne mes bet hoah guélet !!! ●(1896) SBW 13. Botou koat d'eur Werc'hez ! ! biskoaz kement-all na peus klevet, me gred ?

    (1908) KMAF 11. Biskoaz kemend all ! N'oun ket evit entent petra 'c'hoarvez gantan. ●(1957) BRUD 2/31. Biskoaz kemend-all !» a dêras Youen.

    (3) D'an diaoul biskoazh ! =

    (1892) SKG 30. Asa, Ian baour, d'an diaoul biskoaz ! tr. «Enfin, mon pauvre Jean, est-ce possible ?»

    (4) Diaoul biskoazh =

    (1910) YPAG 4. Diaoul biskoaz ! Ne gousko ket hennez ! ●(1925) FHAB Ebrel 155. Diaoul biskoaz ! eme heman, o tihuna.

    III. M.

    (1) Daveiñ ub. da viskoazh : envoyer aux calendes grecques.

    (c.1718) CHal.ms iii. Ie l'ay renuoyé aus Calendes grecques, tr. «memés en daueet de viscoeh

    (2) An holl viskoazh : l'éternité.

    (1949) KROB 12/5. Galvet eo da veva gant Doue evit an holl-viskoaz, da gana e veuleudiou.

    (3) Seizh biskoazh =

    (1926) FHAB Kerzu 450. Nann, seiz biskoaz war ma hend / N'em eus kavet daou dorr-penn / Eus danvez an den ienn-man.

  • biskorn
    biskorn

    = (?).

    (1982) MABL I 147. (Lesneven) 'mod-se biskorn.

  • biskorn-loar
    biskorn-loar

    m. (astronomie) =

    (1923) BUBR 26/451. N'eus nemet eun tamm biskorn-loar o sklerijenna adreuz bro ar stered. ●(1924) ZAMA 210. Ha ma vije bet c'hoaz en oablou du eun tamm biskorn-loar !...

  • biskoul .1
    biskoul .1

    coll. (entomologie) Chenilles.

    (1499) Ca 20b. Bescol cest vng ver. l. pedicosiz. Jdem hispedicosim. ●(1521) Cc [bescol]. Bescol cest vng ver. l. pedicosiz. Jdem hispedicosim. ●(1521) Cc. Bescol cest vng ver. l. pedicularis morbus quo corpus pediculis scatet. Hunc morbum greci appellant phephiria. ●(1633) Nom 49b. Millepeda, centipela, hirsuta : chattepeluë : vr bescout, biscoul.

    (1659) SCger 23a. chate-pelouse, tr. «ar vizcoul.» ●(1732) GReg 160b-161a. Chenille, insecte venimeux, tr. «Viscoulen. p. viscoul

    (1876) BJM 36. ar viscoulet a zistruje pep tra er parkeier

    (1907) BOBL 23 novembre 165/2b. distruja ar gwiskouled deuz ar gwez frouez.

  • biskoul .2
    biskoul .2

    s. (ichtyonymie) Sorte de poisson (?).

    (1915) KZVr 118 - 06/06/15. Biskoul, tr. «sorte de poisson à grosse tête et cornu. Molène, Cuillandre.»

  • biskoul .3
    biskoul .3

    voir beskoul

  • biskoulenn
    biskoulenn

    f. biskoul (entomologie) Chenille.

    (1732) GReg 160b-161a. Chenille, insecte venimeux, tr. «Viscoulen. p. viscoul.»

    (1906) KPSA 29. ar viskoulen a lez he glaouren war ar bleuniou, pa dremen warnezo. ●(1914) DFBP 51b. chenille, tr. «Gwiskoulenn

  • biskoulet
    biskoulet

    adj.

    (1) Crépu.

    (1870) FHB 307/366a. eur pennad bleo rus biscoulet dezhan. ●(1874) FHB 506/287b. he vleo biscoulet.

    (2) (?) Envahi par les chenilles (?).

    (1870) FHB 286/195b. bodennou spern biscoulet.

  • biskuid
    biskuid

    m. –où (cuisine) Biscuit.

    (1744) L'Arm 31a. Biscuit des Vaisseaux, tr. «Béssqutt.. udeu m.»

    (1792-1815) CHCH 49. A gement en dés er skorbut, debrein biskuit kalet.

    (1904) DBFV 23b. biskouid, beskud, m. pl. eu, tr. «biscuit.»

  • biskuidenn
    biskuidenn

    f. Biscuit.

    (1633) Nom 57b. Panis nauticus, biscoctus, buccellatus : biscuit : biscuiden, pe bara bispit.

  • bismut
    bismut

    m. Bismuth.

    (1931) VALL 68a. Bismuth, tr. «bismut m.»

  • bisousig
    bisousig

    m. Chat, minet.

    (1962) EGRH I 15. bisousig m., tr. « chat, minet. »

  • bispid
    bispid

    voir gwispid

  • bispon / bisvon
    bispon / bisvon

    f. Torche.

    (1909) BROU 206. (Eusa) Bispoun, tr. «Torche.» ●(1915) KZVr 118 - 06/06/15. Bispoun, tr. «torche que les enfants font tournoyer en courant, le jour de la Saint-Jean. Elle est faite de toile goudronnée ou d'étoupes qui ont servi à coaltarer les bateaux. Ouessant, Dom Malgorn.» ●Bisvon, féminin, tr. «toile goudronnée que les enfants allument au moment de faire des feux de joie pour le faire tourner en l'air.» ●Trei ar visvon, tr. «tourner le bâton goudronné enflammé ; jeu de garçons, Ile de Batz.» ●(1985) OUIS 276. des torches enflammées ou bispoun confectionnées avec un ciré usagé ou de vieux cordages fixés autour d’un bâton que l’on trempe dans du pétrole.

  • bistard
    bistard

    m. (ornithologie) Outarde.

    (1633) Nom 41b. Tarda, tetrax, otis : oustarde, bistarde : vr bistard.

  • bistoc'h
    bistoc'h

    m.

    (1) =

    (1915) KZVr 118 - 06/06/15. Bistoc'hig, tr. «petit homme ou enfant, être sans importance, nul, bon à rien. Haut-Léon, Milin.»

    (2) =

    (1915) KZVr 118 - 06/06/15. Bistoc'hig, tr. «petit animal, veau ou cochon. Haut-Léon, Milin.»

  • bistouv
    bistouv

    voir boustouv

  • bistrak
    bistrak

    m.

    (1) Petit enfant.

    (1957) ADBr lxiv 4/447. (An Ospital-Kammfroud) Le diminutif bistrakig (toujours au singulier) s'emploie en parlant d'un enfant chez qui le sentiment de pudeur n'est pas encore apparu : Kê d'az kwele 'ta ! tamm bistrakig fall !

    (2) [au plur.] Parties génitales de l'homme.

    (1957) ADBr lxiv 4/447. (An Ospital-Kammfroud) Bistrakou : n. m. pl. (pas de singulier). – Désigne les attributs du sexe mâle. Se dit familièrement chaque fois que l'on ne veut pas offenser la pudeur : Bremaig ma ne guzez ket da vistrakou e vint drebet dit gand ar haz !

    (3) (ornithologie) Petite grive, &c.

    (1874) TLK I FHB 481/88b. E broiou a zo al laboused-se a vez hanvet strakerien-lann, e broioù all filiped-lann : En hor broni e vez great pistraked anez-ho.

    (1904) DBFV 23b. bistrag, guistrag, f. pl. ed, tr. «petite grive.» ●(1984) ECDR 123. Wa'r roz, er bodoù lann izel, pe war an douar e kavemp neizhioù fitrak pe marechaliged (pennduig).

  • bistrakenn
    bistrakenn

    voir bitrakenn

    bistrenket adj.

    (1) Éméché, gris.

    (1938) SAV 11/17. Bez' e c'hell beza bistreñket, badaouet, tommet-mat, rous-vezo, mezo pe mezo-dall. ●(1984) EBSY 60. (Sant-Ivi) bistrenket, tr. «entre deux verres.»

    (2) =

    (1934) KANNkerzevod 87/9. Mouez pistrenket, lagad leun a bikouz.

  • bistro .1
    bistro .1

    adj. Laezh-bistro : petit lait.

    (c.1718) CHal.ms iii. petit lait, tr. «leah bistro, boustro

    (1904) DBFV 23b. bistro, boustro, adj., tr. «leah b. petit-lait (Ch. ms.).» ●(1927) GERI.Ern 50. bistro V[annetais] adj., tr. «(Lait) qui file.»

  • bistro .2
    bistro .2

    m. –ioù Bistro.

    (1935) NOME 90. doriou ar bistroiou milliget.

  • bistroadiñ
    bistroadiñ

    v. intr. Trébucher.

    (1969) BAHE 60/15. Gant ar from memes tra dirak kement a zaoulagadoù warni, mamm a vistroadaz. ●(1977) PBDZ 756. (Douarnenez) bistroadiñ, tr. «trébucher.»

  • bisvon
    bisvon

    voir bispon

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...