Devri

Recherche 'chouk...' : 30 mots trouvés

Page 1 : de chouk-1 (1) à choukin-choukan (30) :
  • chouk .1
    chouk .1

    adj., adv. & prép.

    I. Adj.

    (1) Complet, entier.

    ●(1908) PIGO II 1. 'Vit serri seiz kant lur, Itien an evoa ezom pemp bla chouk.

    (2) Bien enfoncé.

    ●(1927) GERI.Ern 81. chouk adj., tr. «Bien enfoncé.»

    II. Adv.

    (1) Complètement, entièrement.

    ●(1879) ERNsup 150. añtred e chouk barz enn douar, (la charrette) est enfoncée dans l'ornière, Lanr[odec].

    ●(1903) MBJJ 37. Eun donder spontus a dour : etre tri ha pemp kant troatad. Peadra d'hon lonkan chouk, chouk, kwita ? ●101. e seblant hon zren bean æt chouk en eun toull don. ●(1908) PIGO II 153. kaer an evoe ar zoudard stourm, e rankas loskat e gleze, ha ne oa ket êt mat en dorn ar plac'h, ma'c'h eas chouk en e gof.

    (2) Leun-chouk : complètement plein.

    ●(1912) BUAZpermoal 490. an iliz a veze leun-chouk bep sul. ●577. al laouer-doaz a oe leun-chouk.

    (3) Leuniañ, kargañ chouk : remplir complètement.

    ●(1935) BREI 397/1b. hag ez eus ezomm eun tri vil a dud d'he leunia chouk. ●(1961) BAHE 27/20. Div wech e oa bet karget-chouk an tankarr.

    III. Loc. prép. chouk da : tout près de.

    ●(1933) ALBR 23. E oa o chom en eur vêreri chouk da vaner Gwazhamon. ●(1935) BREI 394/2c. Pa voe arru chouk d'ezi. ●(1935) BREI 437/2a. e tremenas chouk d'ar gled eur baleer.

  • chouk .2
    chouk .2

    m. –où

    (1) Séant.

    ●(1904) DBFV 38b. chouk, m., tr. «séant.» ●(1927) GERI.Ern 81. chouk m., tr. «Séant.»

    (2) Position assise.

    ●(1927) GERI.Ern 81. chouk m., tr. «session, position assise.»

    (3) Àr e chouk : assis.

    ●(1896) HISger 1. Ar é chouk, tr. «sur son séant.»

    ●(1904) DBFV 38b. ar é chouk, tr. «assis.»

    (4) En e chouk : assis.

    ●(1904) DBFV 38b. én é chouk, tr. «assis.»

    (5) Ober ur chouk : s'asseoir pour se reposer.

    ●(1932) BRTG 100. deit d'un davarn d'obér ur chouk, kent um zisparti.

  • chouk .4
    chouk .4

    m. Somme.

    ●(1976) LIMO 04 septembre. éh oèn éh ober un tammig chouk.

  • chouk / souk .3
    chouk / souk .3

    m. & adv.

    I. M. (anatomie)

    (1) Haut du dos, nuque.

    ●(1499) Ca 37a. Chouc. g. coul. ●(1530) Pm 229. oar da chouc, tr. «sur la nuque.» ●(1530) J p. 100a. Breman en pret hep arretaf / Am dou dorn iffam hep amouc / Ez mennaf tizmat dre ma drouc / Ere an chouc ma em crougaf, tr. «Maintenant il faut que, sans broncher, j'attache tout de suite à mon cou, pour mon malheur, le lien qui doit m'étrangler.» ●(1580) G 925-930. Da meruel dyblas en croas se // / e creys an menez an tredez, / E croas eval se a voae bras // / hac ef var e scouc e dougas / Gurunet e quern a spern glas // / hac y dymat en chotadas, tr. « A mourir affreusement sur cette croix / Au milieu de la montagne, lui troisième. / Sa croix ainsi était grande, / Et sur sa nuque il la porta, / Le sommet de la tête couronné d’épines vertes »

    ●(c.1680) NG 1744. Vr groes pren ar e souc. ●(1732) GReg 166a. Chignon, le derriere du cou, au-dessous de la fosse, ou, nuque du cou, tr. « Choucq. ar choucq. choucq ar c’hyl. chiqanadeñ. » ●218a. Le derriere du cou, tr. «ar choucq. (ce dernier mot veut dire proprement, le haut des épaules, & l'entre-deux.).»

    ●(1866) BOM 56. Ma chouk a zo daoubleged, tr. «Mon dos est maintenant voûté.» ●(1867) FHB 102/399a. he vissac'h ganta oc'h e chouc. ●(18--) SAQ I 280. Herodez a daol var he chouk eur zae venn evel eur merk a ziskiantiz.

    ●(1909) FHAB C'hwevrer 64. ma koezas var e chouk eun anavad dour skaota taolet a-frap gant Barbaïg. ●(1919) TOBB 41. Kregi a reaz ennon, em chouk. ●(1927) GERI.Ern 81. choug m., tr. «Nuque.»

    (2) C'hoarzhin war chouk ub. : rire de qqn.

    ●(1902) PIGO I 7. gant aoun na jachfe c'hoaz e vignon an dud da c'hoarzin war e chouk.

    (3) Sevel e chouk : relever la tête, se remettre à flot.

    ●(1910) ISBR 40. chetu perak e saùezant fonapl ou souk a pe zas de zamani Rom goannat arnehé.

    (4) C'hoari (lamm-)chouk-e-benn : faire des cabrioles.

    ●(1876) TDE.BF 89a. C'hoari chouk he benn, tr. «jouer aux cabrioles, jeu de ce nom.»

    ●(1927) GERI.Ern 81. c'hoari lamm choug e benn, tr. «jeu, la tête en bas, en se renversant sur le dos.»

    II. Loc. adv.

    (1) A-dro-chouk : (frapper) à tour de bras.

    ●(1877) EKG I 133. hag a sko, tri pe pevar daol, a dro-chouk, var benn ha var diskoaz an den guenn. ●283. Ar re o doa eskennou-prad a skoe a dro-chouk hag a faoute penne un den evel eun irvinenn.

    ●(1910) MAKE 105. o lopa a dro-chouk war an aerouant.

    (2) A-chouk-kil : à la renverse.

    S3m a-chouk e gil

    ●(1659) SCger 103b. renuerser, tr. «discar, teurl a chouc a guil.»

    III.

    (1) Mont kuit e revr war e chouk : voir revr.

    (2) Lavaret etre e roched hag e chouk : voir roched.

    (3) Soñjal etre he hiviz hag he chouk : voir hiviz.

    (4) Lezel kabestr war e chouk gant ub. : voir kabestr.

    (5) Leuskel kabestr hir war ar chouk : voir kabestr.

    (6) Bezañ aet paotr e votoù stoup war e chouk : voir botoù.

  • chouk-an-troad
    chouk-an-troad

    voir chouk-troad

  • chouk-ar-c'hil
    chouk-ar-c'hil

     m. (anatomie) Nuque.

    ●(1659) SCger 21a. chaisnon du col, tr. «chouc ar c'hill.» ●21b. chaisnon du col, tr. «chouc ar c'huill.» ●84b. nuque du col, tr. «chouc ar c'hil.» ●136b. chouc ar c'hill, tr. «chaisnon du col.» ●(1732) GReg 166a. Chignon, le derriere du cou, au-dessous de la fosse, ou, nuque du cou, tr. « Choucq. ar choucq. choucq ar c’hyl. chiqanadeñ. »

    ●(c.1825-1830) AJC 4795. a dre choug egil evoa bed sortiset [ar vouled]. ●(1869) HTC 75. Heli a gouezas dreist choug he gil. ●(1876) TDE.BF 93a. Chouk-ar-c'hil, s. m., tr. «La nuque.»

    ●(1900) KEBR 18. Choug-ar-c’hil, tr. « La nuque » ●(1903) MBJJ 79. war chouk ho kil. ●(1927) GERI.Ern 81. choug ar c'hil, tr. «Nuque.» ●(1957) BRUD 2/47. Badaouet war an taol, e chomas ar houilh da grafigna chouk e gil.

  • chouk-ar-gouzoug
    chouk-ar-gouzoug

     m. (anatomie) Nuque.

    ●(1927) GERI.Ern 81. choug ar gouzoug, tr. «Nuque.»

  • chouk-ar-votez
    chouk-ar-votez

    m. Partie du sabot qui repose sur le cou-de-pied.

    ●(1962) EGRH I 113. chouk ar votez, tr. « partie du sabot qui repose sur le cou-de-pied. »

  • chouk-e-benn
    chouk-e-benn

    voir lamm-chouk-e-benn

  • chouk-ha-chouk
    chouk-ha-chouk

    adv. Côte à côte.

    ●(1958) BLBR 108/2. Ugent vloaz 'zo e chomom chouk ha chouk.

  • chouk-lêr
    chouk-lêr

    f. choukoù-lêr (habillement) Morceau de cuir dont on garni le dessus des sabots, panoufle.

    ●(1931) GWAL 136-137/428. (kornbro Perroz, Treger-Vras) ar chouk-ler (liester : choukou-ler) a zo stag ouz ar votez, war-c'horre, ha lod anezi (gg.).

  • chouk-troad / chouk-an-troad
    chouk-troad / chouk-an-troad

    m. (anatomie) Cou-de-pied.

    ●(1633) Nom 273a-b. Plantus, plancus : qui a le col du pied bien bas : vnan en deux choucq ez troat isel meurbet.

    ●(1889) SFA 260. eur boutou huel a jouk-troad.

    ●(1927) GERI.Ern 81. chouk an troad, tr. «cou-de-pied.»

  • choukad / soukad
    choukad / soukad

    m. –où

    (1) Fardeau que l'on porte sur le haut du dos.

    ●(1927) GERI.Ern 81. choukad m., tr. «Fardeau pour le dos.» ●(1941) FHAB Genver 3. eur choukad pounner d'ezan war e ziouskoaz.

    (2) Coup porté sur la nuque.

    ●(1499) Ca 37a. [chouc] Jtem celafus / fi. colee. b. choucat.

    (3) Coup porté.

    ●(1790) MG 229. penaus-benac ma rehèn deoh soukadeu a vitin beèd en noz.

  • choukadiñ / soukadiñ
    choukadiñ / soukadiñ

    v. tr. d. Frapper.

    ●(1790) MG 134. Hou pugalé ne oènt quet abiloh goudé m'hou poai int soucadét. ●256. hui e hoès scopét ém face, ha me soucadét. ●305. Bout-ç'ou ré-ral n'ou dès burhud quin mechér meit soucadein ou bugalé. ●430. Bout-ç'ou én-an un Æl de Satan, péhani em souccad.

    ●(1829) CNG 101. Enou é oai bet soucadet. (…) Lod par-ivi er soucadai.

  • choukañ .1
    choukañ .1

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Fourrer.

    ●(1906) BOBL 29 septembre 106/3b. chouka anê er bidouf evid eur pennad mad amzer. ●(1927) GERI.Ern 81. chouka v. a., tr. «fourrer en quantité.» ●chouka butun, bara, tr. «se bourrer de tabac, pain.» ●chouka 'ra treo, tr. «il s'empiffre.»

    (2) Choukañ butun : priser.

    ●(1895) GMB 104. pet[it] Trég[uier] choukañ butun, tr. «priser.»

    (3) Choukañ taolioù : donner des coups.

    ►absol.

    ●(1910) MAKE 47. en eur chouka ken didruez ha diagent.

    (4) absol. Kas ub. da choukañ : envoyer promener qqn.

    ●(1890) MOA 371a. Je vous enverrai paître aux landes, tr. «me ho kaso da chouka.»

    ●(1951) LLMM 25/36. met kaset e vefen da choukañ, mar deufe din sevel va fri war pezh a sell ouzh labour ha micher va den. ●(1957) AMAH 156. evit kas da choukañ ar pennoù kalet-se.

    (5) absol. Kas ub. da choukañ : mettre qqn à bout.

    ●(1879) ERNsup 150. Kas eun den da choukañ, mettre quelqu'un à bout, le presser, le réduire, Lanv[ollon], Trég[uier]. ●(1890) MOA 436a. Rembarrer, reprendre vivement q. q. (le remettre à sa place), tr. «kas u. b. da chouka.»

    II. V. intr. Se voûter, se tasser sous le poids des ans.

    ●(1939) WDAP 3/193. (Pleiben, Gwezeg) Chouka, verb. Dont da veza krommet. Skouer : Chouka a ra Per dre ma teu war an oad.

  • choukañ .2
    choukañ .2

    voir choukiñ

  • choukant
    choukant

    adj. Ki choukant : chien couchant.

    ●(1732) GReg 164b. Chient couchant, tr. «Qy choucant. qy couchant.»

    ●(1927) GERI.Ern 287. ki-choukant, tr. «chien couchant.»

  • choukata / choukatat / choukatal
    choukata / choukatat / choukatal

    v. tr. d.

    (1) Frapper au cou.

    ●(1499) Ca 37a. [chouc] g. ferir au coul : doner colee. b. choucatal.

    (2) Coltiner, porter sur le haut du dos.

    ●(1876) TDE.BF 93a. Choukata, v. a., tr. «Porter des fardeaux sur le dos comme font les meuniers.» ●(1890) MOA 224b. Porter sur le dos, comme font le meunier, tr. «choukata, v. a. et n.»

    ●(1903) MBJJ 84. chouketa sammo ponner. ●(1927) GERI.Ern 29. choukata, tr. «porter un fardeau sur la nuque.» ●81. choukata v. a., tr. «porter ainsi [sur le dos].» ●(1939) WDAP 3/193. (Pleiben) Choukata, verb. Dougen bec'hiou pe sammou pounner war ar chouk. Skouer : Ne vin ket paket ken da choukata sac'hadou bleud a 200 lur. ●(1942) FHAB Gwengolo/Here 199a. boazet da choukata daou-c'hant-luriou. ●(1974) TDBP III 209-210. Me am-eus choukatet bec’hiou keuneud euz ar c’hoad-se !, tr. « j’en ai transporté (sur mon dos) des fardeaux de bois (des fagots) depuis ce bois-là ! » ●(1982) PBLS 628. (Langoned) choukatad, tr. «porter sur les épaules.»

  • choukatal
    choukatal

    voir choukata

  • choukatat
    choukatat

    voir choukata

  • choukatet
    choukatet

    adj. Frappé au cou.

    ●(1499) Ca 37a. [chouc] g. feru ou batu au coul b choucatet.

  • choukenn .1
    choukenn .1

    f. –où (habillement)

    (1) Bavolet, partie de la coiffe qui tombe sur le haut du dos.

    ●(1912) BSAf xxxix 293. Le camail, (chouken), élargi par les deux triangles d'étoffe les kouign, encoignures ajoutées à sa base, protège l'arrière de la tête, le cou et les épaules. (...) La ligne qui attache la partie supérieure du chouken, à l'arrière de la visachen, s'appelle le teon, ou deon. ●299. La chouken dérive de l'ancienne capuce. (...) Primitivement, la chouken était reliée à la visachen.

    (2) Panoufle de sabot.

    ●(1879) ERNsup 150. Choukenn, pl. o, ce qu'on met aux sabots pour les couvrir. ●(1889) CDB 170. An draillasenno a vano, / Vo mad da ober choukenno, tr. «Les morceaux qui resteront – seront bons à confectionner des cous-de-pied1.» 1. Choukenn, coussinet en étoffe ou en paille tressée, qui garantit le cou-de-pied dans le dur sabot de bois.

    ●(1931) VALL 669b. cou-de-pied en laine pour les sabots (tout en bois), tr. «choukenn f.» ●(1931) GWAL 136-137/428. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Choukenn : tamm danvez teo a vez lakaet war chouk an troad da herzel outañ da c'hloaza gant ar votez koad. Distag-krenn eo ar choukenn-se diouz ar votez. ●(1962) EGRH I 113. choukenn f. -où, tr. « coussin que l’on place sur le cou-de-pied pour empêcher qu’il soit blessé par le sabot. » ●(1972) BSAf xcviii 347. Pièce d'étoffe ou de cuir fixée à l'intérieur du sabot pour protéger le cou du pied : choukenn. ●(1977) PBDZ 541. (Douarnenez) choukenn, tr. «coussinet de protection pour le cou du pied lorsqu'on porte sabot.» ●(1983) PABE 32. (Berrien) choukenn, tr. «dessus du coup de pied.»

    (3) Botez-choukenn : sabot garni d'une panoufle.

    ●(1936) IVGA 53. o stoka he botou-choukenn ouz treuzou he c'hegin. ●(1947) YNVL 53. Gwisket eo e dreid noazh gant botoù-chouken, plouz enno. ●(1954) LLMM 46/11. war e votoù choukenn melen.

    (4) Coussin posé sur la nuque pour porter un fardeau.

    ●(1962) EGRH I 113. choukenn f. -où, tr. « coussin qu’on pose sur la nuque pour porter un fardeau. »

  • choukenn .2
    choukenn .2

    f. -ed Femme qui a la tête enfoncée dans les épaules.

    ●(1962) EGRH I 113. choukenn f. -ed, tr. « femme qui a la tête enfoncée dans les épaules. »

  • choukennañ
    choukennañ

    v. intr. Se voûter (plt des personnes).

    ●(1962) EGRH I 113. choukennañ v., tr. « se voûter (en plt des personnes). »

  • choukennet
    choukennet

    adj. (habillement) (Sabot) muni de panoufle.

    ●(1931) VALL 160a. sabots ainsi garnis [de garniture du cou-du-pied], tr. «choukennet.»

  • chouket .1
    chouket .1

    adj. =

    ●(1879) ERNsup 150. botoio chouket koat, gros sabots, dont le dessus est en bois ; botoio koat chouket, id. Lohuec et Pleud[aniel].

    ●(1927) GERI.Ern 81. chouket koad, tr. «(chaussures) dont le dessus est en bois, gros sabots.»

  • chouket .2
    chouket .2

    adj. Voûté (par l'âge, etc.).

    ●(1909) NOAR 157. e gein chouket. ●(1912) DIHU 84/84. ur boufam goh, fal husket, kroset ha chouket ar varlen er fetan. ●(1939) WDAP 3/193. (Pleiben) Chouket, ano gwan verb. Baotek, krommet. Skouer : Chouket eo an den-se o veza ma labour re.

  • chouket .3
    chouket .3

    adj. Assis.

    ●(17--) TE 27. Un dé ma hoai chouquét Abraham é toull dor é goban.

    ●(1897) EST 8. Perpet en er guélér, chouket én ul léh kloar, tr. «on le voit toujours, assis dans un endroit ombragé.»

    ●(1913) AVIE 41. trokerion argand chouket. ●(1963) LLMM 99/263. e krede d’ar gouvidi a uhel renk chouket e rakkambr ar palez nevez ne oant nemet paour kaezh merzherien.

  • choukig
    choukig

    m.

    (1) Petit somme.

    ●(1982) PBLS 141. (Langoned) choukig, tr. «sieste ; petit somme.»

    (2) enfant. Dodo.

    ●(1876) TDE.BF 93b. Choukik, s. m. Ober choukik, tr. «terme enfantin, faire dodo.»

    ●(1927) GERI.Ern 81. choukik m., tr. «Dodo, t. enf.» ●(1931) VALL 226b. Dodo sommeil, tr. «choukig m.»

  • choukiñ / choukañ
    choukiñ / choukañ

    v. intr.

    (1) S'asseoir.

    ●(1744) L'Arm 18a. Asseoir, tr. «Chouquein.» ●(1790) MG 395. ital pihue chouquein. ●(1790) Ismar 32. chouquein én tu diheu d'er mæstr. ●(17--) TE 81-82. int el laquas de chouquein ar ur mein. ●189. chouquein ar é dronn.

    ●(1844) DMB 38. ar hé scabellik (…) oé chouket. ●68. ty me zad (…) / Me vèn choukein idan er gùé / En dès ean bet skedet ehué. ●(1856) VNA 192. mettons-nous à table, tr. «chouquamb doh taul.» ●233. volià une chaise, donnez-vous la peine de vous asseoir, tr. «chetu azé ur gadoér ; queméret er boén (…) de chouquein.» ●(1863) MBF 104. Choukein a hras enta étal er vederion. ●(1896) HISger 1. Choukein, tr. «s'asseoir.» ●(1897) EST 23. Peb unan (…) / ar er heod tinér e chouk pé hum asten, tr. «chacun (…) de s'asseoir ou de s'étendre sur le tendre gazon.»

    ●(1903) LZBg Gwengolo 223. rekis é choukein ar ur roh. ●(1907) VBFV.fb 6b. s'asseoir, tr. «choukein.» ●(1913) AVIE 133. groeit d'en dud men choukein. (...) Er hoased e choukas enta. ●(1966) LIMO 29/04. d'en han é chouké édan dishéolen ur uéen vras.

    (2) Dormir.

    ●(1982) PBLS 620. (Langoned) choukañ, tr. «dormir.»

    (3) Habiter.

    ●(1732) GReg 264b. Demeurer, habiter un lieu, tr. «Van[netois] chouqeiñ.» ●Je demeure à S. Paul, & lui à Auray, tr. «Van[netois] me chom ê Castel-Paul, hag ëuñ e chouq èn Alré.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...