Recherche '"darc'h"...' : 10 mots trouvés
Page 1 : de darch-2 (1) à darchwezh (10) :- darc'hdarc'h
interj./m.
I.
(1) Interj. Onomatopée pour appeler les porcs.
●(1929) MKRN 96. Darc'h, darc'hig, expression dont on se sert pour appeler les porcelets et même pour les désigner. ●(1938) WDAP 2/122. Darc'h ! A vez lavaret evit gervel ar moc'h. Sk. Darc'h ! darc'h ! (pe darc'hig, darc'hig !) va femoc'h ! ●(1942) FHAB Mae/Mezheven 171. Dac'h-dac'h = cri pour appeler les cochons. ●(1978) MOFO 120. Tar, tar, tar, tar bihan ! Le petit cochon vient à l'appel. ●(1957) ADBr lxiv 4/452. (An Ospital-Kammfroud) Darhig : interj. – Se dit par répétition pour appeler un cochon : darhig ! darhig ! ●527. Si : interj. – Cri destiné à repousser les cochons : Si 'ta ! tamm teil. Le contraire est darhig ! darhig ! ou chahig ! chahig !
(2) par ext., enfant. m. Porc.
●(1927) KANNkerzevod 9/7. An dac'h a c'houlenn koan. ●(1938) WDAP 2/122. (Pleiben, Gwezeg) Darc'h, hano gourel, liester Darc'hou. E yez ar vugale e talv kement ha pemoc'h. Skouer : Lous oc'h evel eun darc'h (pe eun darc'hig). ●(1955) STBJ 174. E lavar ar re vitous e oa (...) eur pemoc'h eun darc'h. ●(1957) ADBr lxiv 4/452. (An Ospital-Kammfroud) pour appeler familièrement un porcelet : un darhig bihan.
II. Interj. Onomatopée pour exciter un chien à mordre, à attaquer.
●(1957) ADBr lxiv 4/452. (An Ospital-Kammfroud) Darh ! interjection – se dit pour exciter des chiens prêts à mordre : Kiss ! kiss darh 'ta va hi !
III.
(1) Pizh evel un darc'hig : pingre. Cf. pizh evel un touseg.
●(1929) MKRN 96 (K) P. Martin. Darc'h, darc'hig, expression dont on se sert pour appeler les porcelets et même pour les désigner. Piz egiz eun darc'hig : pingre comme un porcelet.
(2) Lous evel un darc'h : très sale.
●(1938) WDAP 2/122 (K) Y. ar Gow. Lous oc'h evel eun darc'h (pe eun darc'hig).
- darc'haldarc'hal
voir darc'haouiñ
- darc'hañdarc'hañ
v. tr. d. = (?) derc'hel (?).
●(1857) HTB 218. pegement a breder hag a zienez a goustas darc'ha ar c'horaden-ze.
- darc'haouiñ / darc'hav / darc'hal / darc'heiñ / dac'haviñdarc'haouiñ / darc'hav / darc'hal / darc'heiñ / dac'haviñ
v.
I. V. tr. d.
(1) Darc'hav (un taol) gant, ouzh, war : asséner (un coup) à.
●(1659) SCger 13b. batre, tr. «darhau gant, p. darháuet.» ●41b. delascher vn coup, tr. «darc'haut gant p. auet.»
●(c.1825-1830) AJC 3220-3221. eur factioner / a darhaas eun ten gantan. ●(1852) MML 71. darc'ha eun toll crenv voar ma c'halon. ●(1866) LZBt Genver 87. evit darc'hal gan-in eunn drived tol. ●(1870) MBR 166. darc'hai eunn taol baz houarn gant-han diwar he benn.
●(1902) PIGO I 172. Personik, kounnaret, a grogaz da darc'ha tôlio treid gantan. ●(1907) VBFV.fb 30a. desserrer un coup, tr. «distag, dorein.» ●44b. flanquer, tr. «dorein.» ●(1908) PIGO II 116. an tu da darc'ha eun tôl gantan. ●149. Kevarek a darc'havas bep a dol beg kleze gant e zaou enebour. ●(1911) BUAZperrot 151. unan a zarc'hoas taol ar maro gant egile. ●196. ar soudard Lonjin a zarc'haouas eun taol goaf gantan en e gostez. ●312. pa oue darc'hoet varnan e Barlasina, eun taol bouc'hal en e benn. ●(1912) MMPM 22. var nez da zalc'heï taoliou pounner. ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. Darc'hav, actif, tr. «donner (un coup).» ●(1921) GRSA 341. Dahaùein e hra un taol ar ben roué Norgal. ●(1927) DIHU 187/202. Dahaùein, tr. «assener.» ●(1927) GERI.Ern 91. darc'ha(v), darc'ha(o), darc'haoui, V[annetais] d(a)raùein v. a., tr. «Frapper viollemment (ouz, gant, war contre, sur).» ●(1940) DIHU 348/92. ur soudard amoet en des dahaùet deu daol bohal geton.
►absol.
●(c.1825-1830) AJC 2065. pa voelis a nean o tarha voar vigag ma hamarad. ●3324. darha a re guenin gand esabren. ●(1862) JKS 248. emint o tarc'hao a zeou hag a gleiz. ●(1867) FHB 116/91b-92a. Paul gand eur vaz a lopr hag a zalhoe varhan. ●(1867) MGK 69. hep marc'hata tamm e tarc'ho war ann or. ●97. Rankout voe d'ezhan dourna iud, darc'hai sounn.
●(1904) SKRS I 140. «Darc'hoit ganthan», a lavaras dioc'htu ar souprefed d'ar vourrevien.
(2) Frapper (à l'aide de qqc.).
●(1876) TDE.BF 434b. Kregi enn he votez-prenn ha darc'hai gant-hi da c'hervel unan-bennag.
(3) Jeter (qqc. qui n'est plus bon).
●(1907) AVKA 78. N'eo mad da vann [an hôlen] nemed da vea darc'heet emaez.
(4) Darc'hav udb. gant ub. : jeter qqc. à qqn.
●(1852) MML 105. scul, loa, plad, oll ho darc'hae gant-he.
●(1907) AVKA 203. ar Judevien a gemeras mein da darc'hein ganthan.
(5) Darc'haouiñ ub. : jeter qqn à terre.
●(1872) ROU 105b. D'un mot il le terrassa, tr. «Gant ur g'er en darc'hoas.»
(6) absol. Darc'hav aze ! : tope là !
●(1922) IATA 18. (En eur ginnig he zourn). Darc'ho aze ! ●(1924) NFLO. toper. tope là ! tr. «darc'ho aze !»
II. V. intr. par ext. Croître, grandir, se développer, profiter, pousser.
●(1907) AVKA 22. Ar Bugel koulskoude a greske hag a darc'have leun a furnez ha gras Doue ganthan. ●108. ar c'hreunen zeo (...) Na ve ket hadet bihanoc'h evithi. Med, pa n-am laka da darc'hav, eo hi a ve trec'h war gement a zo potaj. ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. Darc'hav, neutre, tr. «croître, se développer, profiter.» ●(1927) GERI.Ern 91. darc'ha(v) v. n., tr. «pousser, croître, se développer.»
- darc'hav .1darc'hav .1
interj. Onomatopée qui imite le bruit d'un coup porté avec un objet contondant.
●(1905) KZVr Meurzh (d’après KBSA 119). Tapout a ra Yann eun horz da bilat lann, ha darc’hao ! war gein an diaoul.
- darc'hav .2darc'hav .2
voir darc'haouiñ
- darc'haviñdarc'haviñ
voir darc'haouiñ
- darc'heiñdarc'heiñ
voir darc'haouiñ
- darc'higdarc'hig
voir darc'h
- darc'hwezh-darc'hwezh-
voir tarc'hwezh-, trec'hwezh-