Recherche 'dihun...' : 10 mots trouvés
Page 1 : de dihun-1 (1) à dihunus (10) :- dihun .1dihun .1
adj.
I.
(1) Bezañ dihun: être réveillé.
●(1868) FHB 179/184b. Ian-Vari a ioa dihun, hoguen neuze oa digor he scrinou, hag e carje beza bet eun dra bennag da lacat etre he zent. ●(1895) GMB 169. pet[it] tréc[orois] divun, duvun, éveillé.
●(1903) MBJJ 35. ec'h on dihun (...) gant an domder hag ar c'houezour. ●(1972) SKVT I 48. Veig a oa dihun en e wele, daoust ha kloz e valvennoù.
(2) Chom dihun: rester en éveil.
●(1904) ARPA 270. Comprenit ouz an dra-man : ma c'houezfe an ozac'h peur e tle dont al laer, e chomfe dihun a dra zur ha ne lezfe ket toulla he di.
(3) En dihun : éveillé.
●(1621) Mc 32. an polution so anduret en dihun dre é deffaut hac é negligancc prop.
II. sens fig.
(1) Éveillé.
●(1907) PERS 320. eur spered lemm, atao difun. ●(1913) LZBt Gwengolo 6. eur c'hrennard mad, dihun ha c'hoarier. ●(1924) BILZbubr 43-44/1020. Bilzig a oa eur pôtr dihun, hag a deuje buan war vad.
(2) Réveillé.
●(1910) MBJL 180-181. ec'h ê memes tra dihun an anglikaned : skouer ar gatoliked an neus o laket benn ar fin d'en em difretan.
- dihun .2dihun .2
m. –où
(1) Éveil.
●(c.1500) Cb 51a. [cousquet] ga. vigilance ou non dormance. b. dihun.
(2) Réveil, action de se réveiller.
●(1732) GReg 819a. Reveil, tr. «dihun.» ●A mon reveil, tr. «d'am dihun.»
●(1939) RIBA 148. N'en des ket a zihun dehon.
(3) Insomnie.
●(c.1718) CHal.ms ii. Insomnie, tr. «diousqu' dehun.»
(4) Bezañ e(n) dihun : être réveillé.
●(1621) Mc 32. an polution so anduret en dihun dre é deffaut hac é negligancc prop.
●(1727) HB 545. Queit ha ma vezzimp e dihun.
(5) Chom war zihun : rester éveillé.
●(1915) MMED 369-370. choum a reas var zihun epad an noz.
(6) [au plur.] Dihunoù : veillées.
●(1876) TDE.BF 131a. Dihunou, s. pl. m., tr. «Veillées de nuit.»
- dihun .3dihun .3
voir dihunañ
- dihunañ / dihuniñ / dihundihunañ / dihuniñ / dihun
v.
I. V. intr.
(1) Se réveiller.
●(1530) Pm 60. Dihunet ha gruet oraeson, tr. «Réveillez-vous et faites une oraison.» ●(1612) Cnf 79a. ma na dihun an pastor ez rauisser an deuet. ●(1621) Mc 79. mar deu deoch dihuni en nos.
●(1659) SCger 54a. s'eueiller, tr. «dihun.»
●(1838) CGK 24. alyes pa zivunen / E vijen meurbet souëzet o caout Pipi em barlen. ●(1874) POG 132. erru eo ar c'houlz d'e-omp da zihuni. ●(1883) MIL 255. dihuna er baradoz. ●(1886) SAQ I 8. en eur zihuna var he c'holc'hed. ●(1889) SFA 11. Pa zivunas (…) e c'houezaz ar rogentez (…) enn he galoun. ●(1894) BUZmornik 327. dihuna a rea buhan. ●(18--) SAQ I 142. Henvel oa ouz eun den o klask dihuna. ●(1907) PERS 353. pa zifunan.
(2) sens fig. Se réveiller afin d'entreprendre qqc.
●(1857) HTB 48. Ac'h ! na c'hortozet ket da dihuni betek ar momet-ze, rak re divezat a vec'h neuze. ●(1909) FHAB Genver 11. potred, mall eo deomp dihuna ha kabalat. ●(1924) FHAB Genver 19. Ema pôtred Breiz o tihuna.
(2) Veiller, ne pas dormir.
●(1499) Ca 62b. Dihunaff. g. veillir. ●(c.1500) Cb 63b. [dihunaff] ga. veiller a lumiere. b. dihunaff gant golou.
II. V. tr. d.
(1) Éveiller, réveiller.
●(1530) Pm 62. Dihunaf queffret he bredeur, tr. «Elle réveilla ensemble ses frères.»
●(1659) SCger 54a. eueiller quelqu'vn, tr. «dihuna vrebenac.» ●123a. veiller (lire : eveiller), tr. «dihuna.»
●(1838) CGK 26. Vit en difuni. ●(1856) VNA 214. A quelle heure me faudra-t-il vous éveiller demain ? tr. «De bed ær e rinquein-mé hou tihun arhoah ?» ●(1857) CBF 75. Evesait n'hen dihunit ket, tr. «Prenez garde de le réveiller.» ●(1860) BAL 171. C'hoant oc'h euz-ta e lacafen to tivuna enoz. ●(1867) FHB 134/237a. lenva en ho c'havel, dihuna an oll euz ho bransel. ●(1869) SAG 204. Ar vartoloded (…) a zivunaz ar sant. ●(1879) MGZ 142. ho dihun euz ho mored.
●(1907) PERS 198. An dud, difunet gant kloc'h an tan goall. ●(1919) FHAB Here 101. red eo d'in o dihuni.
(2) sens fig. Éveiller.
●(1847) BDJ 47. Dihuna he drugarez ha peoc'hât he spered.
III. Dihunañ ar c'hi da zont d'e dagañ : voir ki.
- dihuner .1dihuner .1
m. –ion
(1) Réveilleur.
●(c.1500) Cb 63b. [dihunaff] vigil / is g. veilleur. b. dihuner.
●(1732) GReg 819a. Reveilleur, terme de couvens, tr. «dihunèr. p. yen. Van[netois] dihunour. p. eryon.» ●(1744) L'Arm 146a. Celui qui éveille les autres, tr. «Dihunnérr : Dihunnourr.. nerion.»
(2) = (?) Homme qui reste éveillé (?).
●(c.1500) Cb 64a. [dihunaff] pernox / octis. ga. veillement toute nuyt. b. dihuner a het an nos.
(3) sens fig. Celui qui éveille les autres (à des idées).
●(1979) LIMO 17 novembre. en hani (…) hag e zo bet un «dihunér» heb par.
- dihuner .2
- dihunetdihunet
adj. Réveillé, éveillé.
●(c.1500) Cb 64a. [dihunaff] Inde expergefactus / ta / tum. g. esueillez ou excitez. b. dihunet.
- dihuniñdihuniñ
voir dihunañ
- dihunouer
- dihunus