Devri

Recherche 'dija...' : 13 mots trouvés

Page 1 : de dija (1) à dijavedin-dijavedan (13) :
  • dija
    dija

    adv.

    (1) Déjà.

    (1621) Mc 98. pechet de ja commetet. ●(1647) Am.ms 506. So desja costiff he coz piniffy, tr. Herve Bihan « Dont le vieil engin est déjà constipé ».

    (c.1680) NG 808. Scauant eu desia en non scol. ●(1689) DOctrinal 187. Sant Hildut à eure ha da é et, ha pa zoa formet ha disia sec’h ha m’eur an eet, é voe ret laquàt de miret. ●201. Pep tra desia apparaillet evit an enterramant. ●(1732) GReg Il y a déjà un peu de tems, tr. «Ur royadicq mad so dija

    (1894) BUZmornik 21. Eskop oa dija d'ann ampoent.

    (1910) MBJL 82. setu ec'h ê krog dija ar mein a zo en diavêz d'en em dibri ha da gouean en poultr.

    (1961) LLMM 86/155. e oa dija splann an deiz hag a-heligentañ e richane an evnigoù er brankoù skav ha spern-gwenn.

    ►[au dimin.]

    (1870) MBR 262. Eur vorenn vad en doa great dijaik.

    (1904) BMSB 13. dijaïk e-tal dor ar baradoz. 17. dijaïk hanter-varo.

    (2) A-zija : déjà.

    (1792) HS 19. péhanni enn doai à zéja collet é eurustet énn néan. ●172. à zéja é commancent murmurein. ●198. hac e juge à zéja er péhour. ●234. Unan enn dèss collet er méh ér mod-cé, pé e zou à zéjà ur fall verh, pé quent pèl e vou. ●248. A zéja e hoai Sant Yahann ar vordènn er Jourdènn.

  • dijabañ
    dijabañ

    voir dijabliñ

  • dijabl .1
    dijabl .1

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) Qui a du temps libre.

    (1906) DIHU 10/170. péker bourabl e vezé dehon gueharal é hoarn é loñned, dijabl kaer, hemp ankin. ●(1912) BUEV 22. hum gavet hoah ur huéh disorb ha dijab é ti en Eutru Doué.

    (2) Débarrassé, sans occupation.

    (1904) DBFV 54b. dijabl, adj., tr. «débarrassé, qui n'est plus occupé.» ●(1922) EOVD 64. nen doh ket sur a hum gavet dijab épad un ér. ●(1927) DIHU 188/224. Dijapl, tr. «(adj.) débarrassé, sans occupation.»

    (3) Libre.

    (1913) HIVR 40. biùein dalbéh dijab ha digabestr.

    (4) Dijabl diouzh : débarrassé de.

    (1908) DIHU 32/29. Dijapl doh er Fransizion, Nominoé e lakas é spi de ziazéein é vestroni. ●(1908) DIHU 35/70. pe veemb dijab doh en treu-men.

    (5) Tiré d'affaire.

    (1910) ISBR 36. Siouah ! ne oent ket dijab hoah.

    (6) Pratique, facile.

    (1982) LIMO 04 juin. Ne oé named flutein eid gobér «kekah». Un dra dijapl !

    II. Adv. Libre dans ses mouvements.

    (1904) DBFV 54b. dijabl, adj., tr. «libre dans ses mouvements.» ●(1922) EOVD 8. ean e gerh dijab ha joéius én hent digor a hourhemenneu Doué.

  • dijabl .2
    dijabl .2

    m.

    (1) Débarras.

    (1917) LILH 10 a Ebrel. A pe chomehè hemb donet endro é vehè ur braù a zijabl aveidomb. ●(1927) DIHU 188/224. Dijapl (subs.) : Un dijapl mat e vo kement-sé aveidein. ●(1942) DIHU 368/31. Un dijab mat avei[t] huéh suhuniad.

    (2) Ober un dijabl (d'un dachenn) : débarrasser (un terrain) de ce qu'il l'encombre.

    (1980) LIMO 19 avril. Mal e oè enta gobér un dijabl.

  • dijabliñ
    dijabliñ

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Délivrer (un endroit de qqc., qqn).

    (1908) DIHU 35/68. adseùel é Vro ha d'he dijabein a zamani ponnér er Fransizion. ●(1910) ISBR 33. dijabein er vro anehé.

    (1974) YABA 21.06. Yann er Baluhenn (…) en doè dijablet kornad Berné ag en Diaoul.

    (2) Délivrer (qqn) de prison.

    (1910) ISBR 263. péein tauseu dehon aveit bout dijablet. ●(1913) AVIE 54. laret d'er brizonerion é veint dijabet.

    (3) Débiter (des prières).

    (1925) BILZ 151. eman en iliz, o ruza he inou, o tijaba paterou a-hed an de.

    II. V. intr. Dijabliñ ag, diouzh ub., udb. : se débarrasser de qqn, de qqc.

    (1904) DBFV 54b. dijabein, v. n., tr. «se débarrasser, se séparer (doh, de), vendre ce qu'on amène à la foire.» ●(1918) LILH 11 a Vezheven. Arhoah vitin é ha er mestr koh arauk get er hetan trén. Chetu ni dijablet anehon enta. ●(1932) BRTG 162. de glah penaus obér aveit dijablein anehon. ●(1939) RIBA 27. Met her erbet n'en des arnonn de zijabein a me merh. ●(1942) DIHU 371/77. penaos é hellehè ean dijabein ag en huéh ugent mil lur en des én é di.

    III. V. pron. réfl. En em zijabliñ ag ub., udb. : se débarrasser de qqn, de qqc.

    (1902) LZBg Gwengolo 213. Guel e véhé d'emb hum zijabein a nehi. ●(1910) ISBR 87. hum zijabein a iaù er Franked. ●(1921) GRSA 347. aveit em zijablein fonaploh ag en eskob. ●(1922) EOVD 185. hum zijablein ag en ol sieu. ●(1925) SFKH 27. eit hum zijablein ag ur stad ken divalaù. 37. koutant bras d'um zijablein ag er peurkeh. ●(1974) YABA 21.06. Gwell é doh um zijablein ag er lévr-sé. ●(1975) YABA 31.05. ha gellet hon es em zijablein elsé.

  • dijanier
    dijanier

    m. –ion Procrastinateur.

    (1931) VALL 493a. personne négligente, indolente, tr. «dijanïer T[régor] popul[aire] (et qui remet toujours à plus tard, comme dilerc'hier L[éon].»

  • dijaniñ
    dijaniñ

    v. Négliger.

    (1931) VALL 493a. il est négligent pour s'occuper de ses affaires, tr. «dijani a ra d'ober war-dro e draou T[régor] popul[aire].»

  • dijaoj
    dijaoj

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A.

    (1) (en plt des actions, des paroles, etc.) Inconvenant, inconvenable.

    (1767) ISpour 178. gusquemanteu dijauge. ●(1790) Ismar 9. en ol gesteu dijauge. ●(1790) Ismar 141. A pe rér dispigneu dijauge eit en dout friantage.

    (c.1802-1825) APS 49. en ol hoarhereah dijauge. ●144. difforh ha dijaug vehai ur horf, mar dé er mambreu hegué ha tiner. ●(1825) COSp 285. guet ur joé dijauge. ●(1841) IDH 47. mar dér betag er bouffonnereah hag en hoarieu dijauge ? ●(1855) BDE 806. hou pêd er brassan dougeance a hobér un dra benac dijauge. ●(1879) GDI 129. mar ne laret meit conzeu dijauj.

    (1904) DBFV 55a. dijauj, adj., tr. «qui ne convient pas, impropre, inconvenant, impertinent, immodéré.»

    (2) Mal assorti.

    (1744) L'Arm 18b. Mal assorti, tr. «Dijauge

    (1904) DBFV 55a. dijauj, adj., tr. «mal assorti.»

    (3) Laid.

    (1838) OVD 125. ean e zisco er péh en dès villan ha dijauchan.

    B. (en plt de qqn)

    (1) Mal habillé.

    (1900) KZVr 105 - 18/02/00. (Skivid) Dijaoz, 'vel Jolgen, pe Jorgen, eur plac'h yaouank koeffet 'vel eur plac'h koz, pe c'hoaz koeffet a-dreuz.

    (2) Pervers.

    (1912) BOEG 82. amied dijauj, tr. «Des amis pervers.»

    C. sens fig.

    (1) (en plt d'une action) Très grand, important.

    (1911) BUAZperrot 13. an enkreziou dijauj o devoa gwasket anezi keit all. ●221. dijauj eo ar vad a reas. ●577. hag a reas eur vad dijauj. ●(1929) FHAB Gouere 242. goude beza graet eur vad dijauj en e amzer.

    (2) = (?) Nombreux ; inouï (?).

    (1911) BUAZperrot 238. Dijauj oa ar miraklou a rea Fransez var ar glanvourien a deue d'e gaout.

    II. Adv.

    (1) D'une manière inconvenante, inconvenablement.

    (1745) BT 342. Luciferr a hoarh dijauge, tr. «Lucifer rit d'une façon hideuse.»

    (1891) CLM 34. dén ne vehé bet hardéh erhoal eit conz dijauj.

    (1904) DBFV 55a. dijauj, adv., tr. «sans convenance, impertinement, immodérément, inégalement.»

    (2) Beaucoup.

    (1857) CBF 38. – Kalz a ed hoc'h eus-hu da werza ? – N'am euz ket dijaoch, tr. «– Avez-vous beaucoup de blé à vendre ? – Je n'en ai pas extrèmement.»

    (3) Très, extrêmement.

    (1911) BUAZperrot 374. E enterramant a oue kaër dijauj. ●(1929) FHAB Gwengolo 356. manatiou bras dijauj.

  • dijaojadur
    dijaojadur

    m. Disconvenance.

    (1904) DBFV 55a. dijaujadur, m., tr. «disconvenance, impropriété, inégalité, impertinence.»

  • dijaojapl
    dijaojapl

    adj. Inconvenant.

    (1904) DBFV 55a. dijaujabl, adj., tr. «qui s'assortit mal, inégal, inconvenant.»

  • dijaojiñ
    dijaojiñ

    v.

    (1) V. tr. d. Désassortir.

    (1904) DBFV 55a. dijaujein, v. a., tr. «désassortir.»

    (2) V. tr. i. Dijaojiñ diouzh : ne pas convenir à.

    (1932) BRTG 64. er halanted e jaujè hag e zijaujè doh ou merh. ●168. bout e oè ré ag hé houchigeu. (...) Ne zijaujent ket dohti. ●(1939) RIBA 26. me gav genein ne zijaojan ket dohoh hag é hellan obér leuiné hou merh Anna.

  • dijavedañ
    dijavedañ

    voir dijavediñ

  • dijavediñ / dijavedañ
    dijavediñ / dijavedañ

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Démantibuler.

    (1732) GReg 263a. Demantibuler, rompre la machoire, ou la mandibule, tr. «dijaveda. pr. dijavedet

    (1876) TDE.BF 131a. Dijaveda, v. a., tr. «Rompre la mâchoire.»

    (2) fam. Prononcer, hurler.

    (1967) BRUD 26-27/ 31. goude beza dijavedet eun hanter-dousennad leou-Doue.

    II. V. intr. Se démantibuler la mâchoire.

    (1929) FHAB C'hwevrer couv. e teuer da zijavedi. ●(1955) VBRU 63. dre huchal hon daou, en arvar da zijavedañ.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...