Devri

Recherche 'dremm...' : 10 mots trouvés

Page 1 : de dremm (1) à dremmwisk (10) :
  • dremm
    dremm

    f., adv. & prép. –où

    I. F.

    A. (domaine de la vision)

    (1) Vue.

    (1575) M 1123-1125. E drem lem (…) / Hac á breder hep gaou, hon pasaou disaouzan, tr. «Sa vue perçante (…) / Et il examine, sans mentir, nos pas sans erreur.»

    (1927) GERI.Ern 121. dremm f., tr. «Vue (verr courte).»

    (2) Yeux.

    (1732) GReg 156b. Des yeux chassieux, tr. «drem picqousecq.» ●524a. Il est incommodé de la vue, tr. «Poan èn deus èn e zremm.» ●669b. Qui a les yeux ardens, tr. «dremm élumet.» ●Des yeux noirs, tr. «dremm zu.» ●Des yeux rouges, comme ceux du cochon, tr. «Dremm ruz.» ●J'ai mal aux yeux, tr. «droucq am eus èm dremm

    ►[au plur.] Regard.

    (1927) FHAB Gouere 141. Dremmou laouen a raent outan. (...) Eun dimezell yaouank gronchet war unan eus ar prenecher, dremmou brao, koantik ha kunv d'ezi (...) «Dimezell, emezan, perak dremmou ken doanius-ze d'eoc'h ?

    (3) Vivacité du regard.

    (1927) GERI.Ern 121. dremm f., tr. «vivacité du regard.»

    B. (domaine du visage)

    (1) Visage.

    (c.1000) Clandev f° 164 v° [p. 452 édit. Lebecq]. Daniel drem rud alammanis rex fuit. ●(c.1000) Cqlé f° 21a. Daniel drem rud hic alamannis rex fuit. ●(c.1000) Chrondol p. 39. Huic successit Daniel Drem Rud (ms : Drennud), quod in lingua nostra sonat « visum rubrum ».

    (1499) Ca 72a. Drem g. (…). l. hic vultus / tus / tui. ●(c.1500) Cb 72b. Drem. g. visage. l. hic vultus / tus / tui. ●(1637) Vsba 355. Daniel surnõmé Drem-ruz fils de Ioan Comte de Cornoüaille. ●357. Daniel Drem-Ruz.

    (1659) SCger 55a. face, tr. «drem.» ●(1732) GReg 963a. Visage, tr. «dremm. p. dremmou

    (1889) ISV 429. eun ear gouez a ioa var he zrem. ●(1889) ISV 451a. Da dal gant ridou zo griet / Da zrem oll dishenvelebet.

    (1911) BUAZperrot 498. kaër a zremm. ●801. ar c'hlenved a zistummas e dremm ken euzus, ma souze an holl diwarnan. ●(1927) GERI.Ern 121. dremm f., tr. «visage ; face.» ●(1957) BRUD 2/42. Esoh, avad, e oa he spered evid an derhent hag an hast da weled hoaz dremm garet he mab, a-barz ma vije douget d’ar bez, a roe nerz dei da zifrea ar gwellika ma helle.

    (2) Aspect du visage.

    (1732) GReg 626a. Mine, phisionomie, tr. «dremm.» ●963a. L'air du visage, tr. «Dremm. an dremm eus a un dèn.»

    (1865) LZBt Here 34. Gwasan pez labour eo ober kristenien vad gant hevelep dremm tud ! ●(1889) ISV 333. unan braz hag eun drem seac'h dezhan.

    (1911) BUAZperrot 67. dremm eun eal d'ezan. ●(1984) EBSY 169. (Sant-Ivi) he pe dremm 'ra honnezh, tr. «regardez la tête qu'elle fait.»

    (3) Un dremm vat a zen : personne qui présente bien.

    (1732) GReg 626a. Une personne de bonne mine, tr. «un dremm vad a zèn

    (4) Un dremm gaer a zen : un homme beau de visage.

    (1870) MBR 76. Ar paotr-man (…) a ioa eun dremm kaer a a zen.

    (5) [au plur.] Ober dremmoù : faire des grimaces.

    (1984) EBSY 147. (Sant-Ivi) ober dremmoù, tr. «faire des grimaces.»

    C. par anal.

    (1) Face de qqc.

    (1866) BOM 10. dremm gaer al loar.

    (2) Cadran.

    (1931) VALL 89b. Cadran, tr. «dremm f.»

    D. sens fig.

    (1) Visage, face.

    (1949) KROB 12/9. an dismantr, a jom warlerc'h an drailh, a ziskouez dremm heuzus hag iskis ar brezel milliget.

    (2) Aspect.

    (1910) BOBL 30 avril 279/2e. na fiziet ket war drem ar gwez dre o bleun.

    E. Tranchant (d'une hache, épée, etc.).

    (1659) SCger 57b. fil du cousteau, tr. «drem ar contel.» ●(1732) GReg 412a. Fil, tranchant d'un couteau, &c., tr. «dremm ar gountell, &c.» ●(1766) MM 389-390. ac e Lemmé fez fez fez fez / drem hé falch diouch an naou gostez, tr. «et raiguisait, fez fez fez fez, le fil de sa faux des deux faces.»

    (1866) FHB 60/62b. pe da bord, dindan drem va c'hountel, / E couezi gant da groas. ●(1869) HTC 158. Dremm ar vouc'hal a zo dija var griziou ar vezen. ●308. eur c'hleze a ziou zremm. ●(1894) BUZmornik 592. Dremm ar vouc'hal.

    (1927) GERI.Ern 121. dremm f., tr. «tranchant (d'outil).»

    II. Loc. adv.

    (1) A-wel-dremm : à vue d'œil.

    (1659) SCger 35a. croistre a veue d'œil, tr. «crisqui a vel drem.» ●130a. a vel drem, tr. «a veue d'œil.» ●(1732) GReg 237a. Cet enfant croît à vûë d'œil, tr. «Crisqi a ra ar buguel-hont a vell-dremm.» ●957b. A vûë d'œil, tr. «A vell-drémm

    (1867) BUE 169. eur c'hroek all a Blistin ive a wele he mab ho falaat a weldremm.

    (2) En dremm : devant.

    (1869) FHB 229/156a. ne vele lestr all ebed tro var dro en drem.

    III. Loc. prép.

    (1) Rak-dremm : droit devant.

    S1 rak ma dremm : devant moi.

    (1530) J p. 224b. Me a ya da Hierusalem / Tizmat, devoat, rac ma drem / Bede Nichodem tr. «Je me rends à Jérusalem ; je vais devant moi d'un pied leste et dégagé, jusqu'à la demeure de Nicodème.»

    S2 rak da zremm : devant toi.

    (14--) N 47. Quae rac da drem lem a breman, tr. «Va tout droit, à l'instant.»

    P2 rak ho tremm : devant vous.

    (14--) N 1845. Sellet rac hoz drem a breman, tr. «Regardez devant vous maintenant.»

    (2) Dirak-dremm / Dirak an dremm : droit devant.

    (1575) M 982. Eno dirac an drem, ez chancher lem en poan, tr. Herve Bihan « Là, droit devant, elles seront changées vivement en peine. »

    P2 dirak ho tremm : devant vous.

    (14--) N 1921-1922. Me mem caffo dirac hoz drem / Ne souyt quet, tr. «Je me trouverai devant vous / Ne reculez pas.»

    (3) E dremm : devant, en face de.

    (1659) SCger 98b. publiquement, tr. «e drem an oll dut.»

    IV. Bezañ du e zremm : voir du.

  • dremmel
    dremmel

    adj. Facial.

    (1931) VALL 290a. Facial, tr. «dremmel

  • dremmen
    dremmen

    plur. dramm

  • dremmet
    dremmet

    adj.

    (1) Qui a le regard vif.

    (1927) GERI.Ern 121. dremmet adj., tr. «qui a le regard vif.»

    (2) [suivi d'un adj.] Qui à un visage (doux, etc.).

    (1732) GReg 626a. Une personne de bonne mine, tr. «un dèn drémmet mad.»

    (1866) FHB 62/75b. eun den dremmet brao.

    (1913) PRPR 10. eun dimezel (...) lagadet seder, dremmet flour. ●(1936) IVGA 38. korfet ha dremmet ouz e zoare. ●(1955) STBJ 134-135. daoust dezo da veza dremmet rust ha ganus.

  • dremmpennet
    dremmpennet

    = (?) coquille pour : « diempennet » (?).

    (1941) ARVR 7/4b. Breiz hag a heulie froudennou estren, drempennet ma oa.

  • dremmsellout
    dremmsellout

    v.

    (1) =

    (1932) BRTG 169. Èl ma nen dé ket mab ur roué d'he hlah, éh oè bet ret dehi dremsellet izéloh.

    (2) =

    (1939) KOLM 32. Diar blein mem bag é tremséllan ar er mor.

  • dremmwel
    dremmwel

    m. & adv. –ioù

    I. M.

    (1) Horizon.

    (1732) GReg 679b. Orison, tr. «An drem-vell.» ●715b. A perte de vuë, tr. «bede pennicq an drémvell

    (1889) ISV 352. eur lestr dirazomp en drem-vel.

    (1902) PIGO I 199. e zaoulagad war an dremwell. ●(1910) MAKE 35. an heol (…) a ziskenne war an dremwel. ●(1942) LANB 7. digatar an dremmwel, pebez taolenn gaer dirak an daoulagad ! ●(1964) ABRO 58. rizenn an dremmwel etre an oabl hag an dour.

    (2) Aperçu.

    (1866) LZBt Du 208. Dremmwel euz eur gerik.

    II. Adv.

    (1) A-zremmwel : à perte de vue.

    (1732) GReg 957b. A perte de vûë, tr. «A zrem vell

    (1927) GERI.Ern 121. a-zremmwel, tr. «à perte de vue.»

    (2) En dremmwel : à perte de vue

    (1927) GERI.Ern 121. en dremmwel, tr. «à perte de vue.»

  • dremmwelet
    dremmwelet

    voir dremmwelout

  • dremmwelout / dremmwelet
    dremmwelout / dremmwelet

    v. tr. d. Apercevoir. (?) cf. damwelout (?).

    (1866) LZBt Du 202. Eul leo a vec'h a oa eet gan-in, pa dremm-weliz, eunn nebeut kammejo diouz-in, evel penn eunn den a oa kuzet e-mesk ar ieot. ●206. daou anhe [bleidi] a gave d'in em boa dremm-welet em c'hichenn.

    (1909) FHAB Gwengolo 285. mez ne c'hellas nemet drem-velet douar Frans. ●(1912) MMPM 7. Dremvelet a ra hen deuz en Env eur vamm hag a daol evez varnan.

  • dremmwisk
    dremmwisk

    m. –où Visière de casque.

    (1931) VALL 785b. Visière d'un casque, tr. «dremmwisk m.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...