Devri

Recherche 'ele...' : 26 mots trouvés

Page 1 : de ele (1) à eleze (26) :
  • Ele
    Ele

    hydronyme An Ele : Ellé (traverse Quimperlé où il rejoint l’Isole pour former la Laita (voir Leta)).

    (1732) GReg 195b. Qemper-elle ê forc'h, ou, ê aber, stæryou Elez hac yzol.

    (1900) KAKE 46. Etre an Izol ag an Elle. ●(1904) BMSB 84. ar ster Elle a gas boubouilh he dour. ●(1906) DIHU 08/146. abati Langoned, é Bro-Kerné, ar ribl er stér Ellé. ●(1911) BUAZmadeg 828. El leac'h-se, hanvet neuze Anaurot, etre an diou ster, an Isol hag an Elle. ●(1911) BUAZperrot 474. etre an Izol hag an Elle. ●(1913) DIHU 96/278. ar riblenneu en Ellé. ●(1925) FHAB Genver 36. e dour an Izol hag an Elle. ●(1927) CONS 715. gant skoazel Nerziou Tredan Ster Ellé.(1931) FHAB Du 433. Abati Tadou Sant Dominik Kemperle a voe savet, war lez ar ster Elle. ●(1934) SMLC 77/12a. Var stér Elle, e Langonnet. 78/23cd Brema, p'ema tal 'an Elez / Brasoc'h c'hoaz eo e vadelez. ●(1935) OALD 51/9. sonjal en amzer vad am oa tremenet war ribl an Elle. ●(1941) DIHU 363/329. etre er Blaoeh hag en Ellé. ●(1995) LMBR 104. en tu all d’an Ele.

  • elefant
    elefant

    m. –ed (zoologie) Éléphant.

    (1499) Ca 74b. Elefant. g. idem. ●(1633) Nom 28a-b. Promuscis, manus elephanti, probossis : la trompe ou museau d'vn elephant : an troumpill pe musel vn eleffant. ●32b. Elephas, elephantus ; elephant : eleffant, ollifant.

    (1909) KTLR 64. elephanted ar roueed o tremen.

  • eleizhañ
    eleizhañ

    v. intr. Croître en nombre, se multiplier.

    (1866) FHB 87/275a. Me rei d'id kreski hag eleïza.

  • eleksion
    eleksion

    f. –où Élection.

    (1499) Ca 74b. Election. g. idem.

    (1915) HBPR 62. ar c'henta eleksionou evit choaz persounet. ●(1925) DLFI n° 7/2a. Ia, ha ne ket me a lavar an draze, mez an dud oll, ha desket sklear ez euz dezho, da eleksion miz mae, penonz an dud ne gredont mui da rimodellou sod evelse ! ●(1981) ANTR 79. Eleksionou a zo hirio.

  • elektour
    elektour

    m. –ion Électeur.

    (1914) DFBP 111. electeur, tr. «Elektour.» ●(1914) FHAB Meurzh 66. an oll elektourien gatolik. ●(1915) HBPR 63. An elektourien.

  • elektrik
    elektrik

    adj. Électrique.

    (1866) FHB 80/224a. da zervichout da delegraf electric.

    (1905) BOBL 26 août 49/2e. pleuncha perennou elektrik en dour. ●(1907) MVET 137. goulou elektrik. ●(1910) MBJL 93. 'us d'ê goloio elektrik. ●193. goloio elektrik o luc'han. ●(1978) BAHE 99-100/64. Un toullad devezhioù kent, o devoa klasket ar c’hirri-nij saoz diskenn armoù, met re deñval e oa an amzer ; ha ne wele ket ar garrnijourien an arouezioù a veze graet dezho diwar an douar gant pilioù elektrik.

  • elektrisite
    elektrisite

    f. Électricité.

    (1903) MBJJ 34. sklerijennet gant an elektrisite.

  • elektron
    elektron

    m. –où (physique) Électrons.

    (1963) BAHE 34/2. ur gourizad protonoù hag elektronoù.

  • elektronek
    elektronek

    adj. Électronique.

    (1968) BAHE 57/22. Ur mekanik elektronek.

  • elemant
    elemant

    m.

    (1) Élément.

    (1499) Ca 74b. Element. g. idem. ●(1633) Nom 217a. ELementa, genitalia corpora, prima corpora : les elemens, les commencemens de toutes choses : an elementou, an coummançamantou an oll traezou. ●Ignis, æther : l'element du feu : an elemant an tan.

    (2) Chose infernale, diabolique.

    (1868) GBI II 514. Tri elemant o deus gwelet, / 'Oa ur serpant hag un touseg / Un aer-wiber euz ho redek tr. «ils aperçurent trois éléments.» Note de Luzel en pied de la p. 515 : le mot Elément, chez nos paysans, signifie ordinairement quelque chose d'infernal, de diabolique. Ma chanteuse me disait que trois couleuvres enlacées constituent un Elément ; – de même, une vipère et un crapaud accouplés, ce qui paraît assez difficile à voir.

  • Eleonora
    Eleonora

    n. pr. Éléonore.

    (1868) KMM 87. Eleonora a oa ur verc'h a garantez Doue.

  • eler
    eler

    voir erer

  • Eler
    Eler

    hydronyme An Eler : Le Lié (affluent de l’Oust).

    (1) Eler.

    (2) Lie, Lier.

    (1914) ARVG Mae 80. al Lié, an Ninian, an Af, ar C’hlê, an Arh a deu d’he c’hreski. ●(1942) ARVR 98. an Oud hag hec’h adstêrioù al Lier, an Ninian, al Leverin.

  • elern
    elern

    s. (pêche) Cordage pour ralinguer les filets.

    (1979) VSDZ 41. (Douarnenez) An elern zo evit kordenniñ… Forzh peseurt roued a gemerez elern da gordenniñ, a zo tevoc'h evit ar roued, tr. (p. 208) «on ralinguait donc directement an elern. An elern servait à ralinguer. Sur n'importe quel filet, il te fallait de l'elern pour ralinguer.» ●345. Elern. Cordage servant à amarrer le filet proprement dit à la corde des lièges.

  • elestr
    elestr

    coll. (botanique)

    (1) Iris, glaieuls.

    (1633) Nom 87a. Iris, Radix Illyrica : flambe, glayeul : iris pe helestr, rauscl. ●Iris lutea, pseudoacorus : glait, glayeul, flambe bastarde : helestr á vez en laguennou.

    (1659) SCger 90a. pauot, tr. «helestr.» ●(1744) L'Arm 207b. Iris, de marais, tr. «Hélestre. m.» ●(1752) PEll 267. Elestr, Plante qui croit dans les milieux marécageux, dite en François Iris, glayeul & flame. Le P. Maunoir a mal mit Pavot, suivant en cela le vulgaire des Provinces voisines.

    (1927) GERI.Ern 130. elestr col., tr. «glaieuls, iris, sg. elestrenn f.» ●(1970) GSBG 24 (Groix). herleš, tr. « iris sauvage (plante) »

    (2) Elestr flaerius : iris fétide, glaieuls des marais, glaieuls puants Iris fœtidissima.

    (1633) Nom 95b. Xyris, iris agrestis, officinis spatula fœtida : glayeul puant : rauscl pe elestr fleryus.

  • elestreg
    elestreg

    f. –i Plantation d'iris, de glaieuls.

    (1927) GERI.Ern 130. elestreg f., tr. «lieu planté de glaïeuls.» ●(1931) VALL 336b. lieu planté en glaieuls, tr. «elestreg f.»

  • Elestreg
    Elestreg

    n. de l. Elestrec (paroisse aujourd’hui disparue, à l’origine quartier de Plouider puis de Guicquelleau, Le Folgoët aujourd’hui).

    (1943) VKST Mae/Mezheven 272. ar Follgoad a oa stag ouz parrez Elestreg, anvet c'hoaz Gwikello kerkent hag ar XVIIet kantved.

  • elestrek
    elestrek

    adj. Abondant en iris, en glaieuls.

    (1931) VALL 336b. abondants en glaieuls, tr. «elestrek

  • elestrenn
    elestrenn

    f. (botanique) Iris, glaieul.

    (1499) Ca 38a. [clezeff] petite glaiue / ou vne herbe ditte glay.b. elestrenn.

    (1927) GERI.Ern 130. elestr col., tr. «glaieuls, iris, sg. elestrenn f.»

  • elevet
    elevet

    adj. Élevé.

    (1633) Nom 140b. Paries solidus : paroy droite & haute esleuée : moguer eun hac eleuet vhel. ●196b. Bulla : teste de gros clous esleuée en bossette : penn vn taig bras á ve eleuet eguis pa ve tort.

  • elevez
    elevez

    f. Modestie, pudeur.

    (1869) TDE.FB 588b. Cette fille est si modeste qu'elle rougit quand un homme lui parle, tr. «kement a helevez e deuz ar plac'h iaouank-ze ma teu ruz-glaou pa gomz out-hi eur goaz-bennag. T[régor].» ●(1890) MOA 344b. Modestie, tr. «helevez.» ●441b. Réserve, tr. «helevez

    (1927) GERI.Ern 130. elevez L[éon] f. pl. iou, tr. «Honte, pudeur ; timidité, confusion, modestie.» ●(1931) VALL 143b. perte de contenance, honte, tr. «elevez L[éon] f.»

  • eleveziek
    eleveziek

    adj. Pudique, honteux.

    (1931) VALL 364b. Honteux, qui éprouve de la honte, tr. «helevezek.» ●(1995) BRYV III 84. (Milizag) War ar mêz e oam elevezieg.

  • eleveziñ
    eleveziñ

    v.

    (1) V. intr. Éprouver de la confusion.

    (1927) GERI.Ern 130. elevezi v. n., tr. «devenir, être honteux.» ●(1931) VALL 143b. éprouver de la confusion, en bonne part, tr. «elevezi

    (2) V. tr. d. Donner de la confusion.

    (1927) GERI.Ern 130. elevezi v. a., tr. «faire honte, intimider.» ●(1931) VALL 143b. donner de la confusion, tr. «elevezi

  • elevezus
    elevezus

    adj. Qui choque la pudeur.

    (1931) VALL 364b. qui choque la modestie, la pudeur, tr. «helevezus

  • Elez
    Elez

    hydronyme Elez : Ellez (affluent de l’Aulne, source dans le Yeun-Ellez).

    (1868) FHB 173/133a. Ar ster Ellis, goude dont euz an douar e Gun-Elle, e troad menez sant-Mikeal, a dreus Brenniliz ha Loqueffret o vont varzu Sant Herbot.

    (1906) MSTR 8. ar Yun-Elle. ●(1911) BUAZmadeg 817. var ribl ar ster Elez a ziskenn varzu an draonien en eur drouzial spountuz gant he daranou. ●(1914) MAEV 109. Ar ster Ellez, goude dont eus an douar e Gun-Elle, e-troad menez Sant-Mikeal. ●(1914) ARVG Mae 79. Evelse an Elez, deut eus Menez-Mikêl. ●(1928) FHAB Gwengolo 9/334. en tu all d’an Elle, eur ster vihan hag a zo e eienenn e geuniou Sant Mikael. ●(1931) CDFi 22 août. an Aon, penn-stêr ar vro, hag he c’henstêriou an Ellez, ar Wanez, ar Fao hag ar Skwirio.

  • eleze
    eleze

    adv. C'est-à-dire.

    (1499) Ca 73a. Du / elese mis du. g. nouembre. ●74b. Elese. g. cest assauoir. ●(1576) Cath 3. (chatenula) elese vn chadenic, tr. «catenula, c'est-à-dire ‘une petite chaîne'.» ●7. da hem maruaill oar an ornamentou an eff elese, an heaol en loar en steret, tr. «émerveille-toi des ornements du ciel, c'est-à-dire du soleil, de la lune, des étoiles.» ●17. try a vsurpe neuse en impalardet, elese constantin (…), tr. «trois hommes usurpaient alors l'empire, savoir : Constantin (…).» ●(1576) Gk I 218. Elese, an tat celestiel, hac eternel, tr. «c'est-à-dire le Père céleste et éternel.» ●(1580) G 10. Elase Gwenôle, tr. «C'est Gwénolé.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...