Devri

Recherche 'feur...' : 20 mots trouvés

Page 1 : de feur-1 (1) à feurmourez (20) :
  • feur .1
    feur .1

    f. –ioù

    (1) Fourrure.

    ●(1464) Cms (d’après GMB 236). Feuzr «forreure ou pane, l. foderamentum». ●(14--) Jer.ms 328. Tregont feuzr fyn sebelines, tr. «Trente fourrures fines de zibeline.» ●(1633) Nom 116b. Impilia, coactilia, & udones cilicij : souliers de feutre : bouttou feuzr.

    ●(1927) GERI.Ern 151. feur f. pl. iou, tr. «Fourrure.»

    (2) Gaine, fourreau.

    ●(1530) J p. 74a. Laca en feuzr se da clezef, tr. «remets ton épée dans ce fourreau.»

    ●(1659) SCger 61b. gaine d'epée, tr. «feur ar cleze.» ●(1732) GReg 446a. Gaine, étui de coûteau &c., tr. «feur. p. feuryou.»

    ●(1821) GON 215b. Feûr, s. f., tr. «Fourreau. Gaine. Étui de couteau, etc. Pl. feûriou.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feur f. pl. iou, tr. «Gaine, fourreau.» ●(1961) LLMM 86/155. Lammat a reas ar Skosad en e sav hag eñ da dennañ e gleze e-maez ar feur.

  • feur .2
    feur .2

    m., adv. & conj.

    I. M.

    A.

    (1) Somme, prix.

    ●(1575) M 853. Oar vn feur mil fleuryn, tr. «Pour une somme de mille florins.»

    ●(1821) GON 215b. Feûr, s. m., tr. «Prix.» ●(1890) MOA 410a. Le prix courant (le cours), tr. «ar feur, m.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feur m., tr. «Cours des prix, du marché.»

    (2) Moment.

    ●(1575) M 537. Hogos arriu e'n heur, han feur hon gousperou, tr. «L'heure est presque arrivée, et le moment de notre soirée.»

    (3) Occupation, tâche.

    ●(1847) BDJ 348. va feûr a zo peûr-c'hreat, tr. (GMB 236) «ma tâche est remplie.» ●(1872) ROU 93a. Il est fort occupé, tr. «feur avoalc'h en d-euz.» ●105a. Tâche imposée, tr. «feur.» ●(1880) SAB 239. Distroit peb ini d'e feur d'e labour.

    (4) Taux.

    ●(1821) GON 215b. Feûr, s. m., tr. «Taux. Cours.» ●Diouc'h feûr ann éd, tr. «suivant le prix, le cours du blé.»

    ●(1920) MVRO 50/1a. hag o deus laket feur o arc'hant da zevel spontus. ●(1927) GERI.Ern 151. feur m., tr. «taux.»

    (5) Mesure, proportion.

    ●(1575) M 602. An feur á vezo striz, tr. «La mesure sera exacte.»

    ●(1821) GON 215b. Feûr, s. m., tr. «Proportion.» ●(1872) ROU 78b. Contingent, tr. «Feur.»

    (6) Marché à forfait.

    ●(1659) SCger 148a. feur, tr. «marché.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feur m., tr. «V[annetais] marché à forfait.»

    B. [en locution]

    (1) Ober feur : représenter.

    ●(1880) SAB 37. Responteur an ofern a ra evit an oll, en ano an oll, a ra feur ar bobl christen, personach tout ar bobl catolic. ●64-65. en ano an oll, ac ober feur tout ar bobl cristen.

    (2) Ober feur : faire marché.

    ●(1659) SCger 76b. faire marché, tr. «ober marc'hat pe feur.»

    (3) Ouzh ar feur-se, d'ar feur-se : à ce compte-là.

    ●(1766) MM 136-137 (fragments, cahier). e sounché deoch ouch ar feur sé neusquet a Latin guenemé ! ●(1772) KI 91. Reson ky floch d'ar feur-se / a so reson sot.

    (4) Lakaat feur da sevel : mettre de l'émulation.

    ●(1907) FHAB Meurzh/Ebrel 34. Klask a reor ivez an tu da rei d'ar brezonek eur vuez krenfoc'h en eur lakaat feur da zevel etre c'hoarierien an teatr er parreziou, hag etre prezegerien ar c'helc'hou-studi.

    (5) Kemer feur war-dro udb. : se préoccuper de.

    ●(1924) NFLO. se préoccuper. je me préoccupe de, tr. «kemer a ran feur war-dro...»

    (6) Ober feur gant ub. : signer un traité avec qqn.

    ●(1910) ISBR 93. hag é komprenas nezé e oé guel dehon, furoh ha spleitusoh ha rah, gobér feur get Nevénoé. ●198. Ne houlennas a du erbet er Vrehiz gobér feur geti.

    (7) Ober feur gant ub. =

    ●(1910) ISBR 205. Groeit en doé feur arré geté de seùel a du geté dalhmat.

    (8) Ober e feur eus udb. : s'occuper de qqc.

    ●(1872) ROU 105a. Les frères en font leur tâche, (de l'instru[tion] de l'enfance), tr. «ar frered a ra o feur eus an dra-ze.»

    II. Loc. adv.

    (1) A-feur : aussi bien.

    ●(1575) M 1769. Ouz pridyry pep heur, affeur nos ha beure, tr. «En réfléchissant chaque heure, tant la nuit que le matin.»

    (2) À, en proportion.

    ●(1869) TDE.FB 730b. Il sont gros et grands à proportion, tr. «teo int ha huel a feur.»

    (3) War nep feur : à aucun prix, en aucune manière.

    ●(1530) J 118b. Jesus oar nep feur nondeur quet, tr. «Jésus ? nous n'en voulons à aucun prix !» ●(1575) M 473. Ha na goar, oar nep feur, an heur nos pe beure, tr. «Et qu'il ne sait, en aucune mesure, l'heure de la nuit ou du matin.» ●(1580) G 700. Var nep feur no deur quet dyouz ho pechet retorn, tr. «A aucun prix ils ne veulent revenir dans leur péché.»

    (4) E pep feur : à tous les égards.

    ●(1954) VAZA 138. kavout a ris warni e pep feur neuz ha stumm ur rouanez. ●(1955) VBRU 144. barrek e oa hemañ diouzh e garg e pep feur.

    III. Loc. conj. A-feur ma : à mesure que.

    ●(1732) GReg 620b. A mesure que, selon que, à proportion que, en même temps que, tr. «a feur ma.» ●On vous païera à mesure que vous travaillerez, tr. «a feur ma labourot e viot paëet.» ●A mesure que les blez se vendront, tr. «A feur ma verzor an edou.»

    IV. Bezañ en e feur :

    ●(1874) TLK 16 (L) L. Inisan. Pa vije ar foar en he feur. (note L. Inisan) : Feur apogée (d'une chose), épanouissement : eur paotr yaouank en e feur ( klevet a vez ivez : en e fleur), un jeune homme dans la fleur de la jeunesse.

  • feur .3
    feur .3

    s. Pièce du métier à tisser.

    ●(1905) FHAB Gwengolo/Here 150. stag eo deuz eur stern karre a zistribill, eaz da vanea gant an dorn hag hannvet ar fez pe ar feur.

  • feur .4
    feur .4

    s. Équipe.

    ●(1919) KZVr 355 - 21/12/19. Feur, skipailh, kevelerien, tr. «équipe de travailleurs qui s'entraident.»

  • feuraer
    feuraer

    m. –ion Celui qui taxe.

    ●(1927) GERI.Ern 151. feuraer, tr. «celui qui taxe.» ●(1931) VALL 729b. celui qui taxe, tr. «feuraer pl. ien.»

  • feurañ / feuriañ .1
    feurañ / feuriañ .1

    v. tr. d.

    (1) Couvrir, garnir de fourrure.

    ●(1732) GReg 432a. Les manteaux des Ducs & Pairs ont des fourrures d'hermines, tr. «mentell an Dugued ha par a so feuret gad erminicq.»

    ●(1876) TDE.BF 205a. Feura, v. a., tr. «Garnir de fourrures.»

    ●(1914) DFBP 147b. fourrer, tr. «Feura.» ●(1927) GERI.Ern 151. feura, tr. «fourrer, garnir.»

    (2) Mettre dans une gaine, un fourreau.

    ●(1732) GReg 446a. Mettre dans la gaîne, engaîner, tr. «feura. pr. feuret »

    ●(1876) TDE.BF 205a. Feuria, v. a., tr. «engaîner.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feuria, tr. «engainer.»

  • feurañ / feuriañ .2
    feurañ / feuriañ .2

    v.

    I V. tr. d.

    (1) Taxer.

    ●(1732) GReg 908b. Taxer, mettre le taux sur les denrées, & sur les marchandises, tr. «Feura. feura ar varc'hadourez.»

    ●(1876) TDE.BF 205a. Feura, v. a., tr. «Taxer le prix.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feura, feuria, tr. «taxer.»

    (2) Fixer (un prix).»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feura, feuria, tr. «fixer un prix.»

    II. V. tr. i. Feuriñ gant ub. : traiter, passer un traité avec qqn.

    ●(1910) ISBR 204. Feurein e hras Jili geton en devehé bet, é peb amzér, saùet a du geton enep de Frans hag enep de Vreih.

  • feurc'hat
    feurc'hat

    v. tr. d. [au passif] Vexer.

    ●(1938) WDAP 2/122. (Pleiben) Feurc'had, verb, Mouza ha feuka war eun dro. Skouer : Feurc'het eo ar paotrig gant ar pez am eus lavaret d'ezañ.

  • feurer / feurier
    feurer / feurier

    m. –ion

    (1) Gainier.

    ●(1732) GReg 446a. Gaînier, ouvrier qui fait des gaînes, tr. «feuryer. p. feuryérien.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feurier, tr. «gainier.»

    (2) Fourreur.

    ●(1914) DFBP 147b. foureur, tr. «Feurer.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feurer, tr. «fourreur.»

  • feuret / feuriet .1
    feuret / feuriet .1

    adj. Fourré, couvert de fourrure.

    ●(1633) Nom 112a. Endromis : habillement velu contre l'hyver : habillamant feuzret euit ar goüaf.

    ●(1732) GReg 67b. Aumusse, fourrure de Chanoines & Chanoinesses, tr. «Croc'hen feuret.» ●628b. Mitaines, gros gans fourrez, qui n'ont que le pouce & la main, tr. «Manegou feuret.»

    ●(1876) TDE.BF 205a. Feuret, adj., tr. «Fourré avec laine.»

  • feuret / feuriet .2
    feuret / feuriet .2

    adj.

    (1) =

    ●(1868) FHB 188/252b. ar re-ze en em gar re ho unan, a zo re feuriet gant ho zud, gant ho zraou ho unan. ●(1872) ROU 93. Il est fort occupé, tr. «feured avoalc'h eo.»

    (2) =

    ●(1874) FHB 497/212a. an oll a roe peoc'h, ker feuriet oa ho daoulagad, ha ken tom oa ho c'halon.

  • feuriañ .1
    feuriañ .1

    voir feurañ .1

  • feuriañ .2
    feuriañ .2

    voir feurañ .2

  • feurier
    feurier

    voir feurer

  • feuriet .1
    feuriet .1

    voir feuret

  • feuriet .2
    feuriet .2

    voir feuret

  • feurm
    feurm

    f. & adv. –où

    I. F.

    A. (droit)

    (1) Bail.

    ●(1659) SCger 12a. bail, tr. «ferm.» ●(1732) GReg 75b. Bail, contrat passé devant Notaires, de quelque maison, ou de quelque ferme, tr. «ferm. p. fermou. feurm. p. feurmou.» ●(1790) MG 62. Doué e ouair en e hoès hou ferm de bayein.

    (2) Feurm doull, feurm digor : bail par périodes (de 3, 6 ou 9 ans).

    ●(1942) SAV 23/63. Eur ferm-doull pe eur ferm-digor (bail par périodes, bail de 3, 6 ou 9 ans).

    (3) Feurm leun : bail consécutif.

    ●(1942) SAV 23/63. n'eo ket eur ferm-leun (bail consécutif) a oa etrezo.

    (4) Loyer.

    ●(1659) SCger 74b. louage de maison, tr. «ferm vn ti.» ●148a. ferm, tr. «louage.» ●(1732) GReg 581b. Loier, prix du loüage d'une maison, tr. «Ferm. feurm.» ●On m'a payé le loïer de ma maison, tr. «Paëet eo din ar ferm eus ma zy.»

    (5) Kemer e feurm : prendre à ferme.

    ●(1732) GReg 405a. Prendre à ferme, tr. «Qemeret é ferm.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. kemerout e feurm, tr. «prendre à ferme.»

    (6) Lizher-feurm : bail à ferme.

    ●(1732) GReg 75b. Bail, contrat passé devant Notaires, de quelque maison, ou de quelque ferme, tr. «Lizer-ferm. p. lizerou-ferm.» ●405a. Contrat de ferme, bail à ferme, tr. «Lizer-ferm. p. lizerou-ferm.»

    ●(1868) FHB 181/197b. Pa vezo fin d'al lizer-ferm. ●(1877) EKG I 93. Guestl eo evelse da ober eul lizer-ferm ?

    ●(1905) KANngalon Du 542. Priz al lizer ferm. ●(1935) BREI 400/3c. eul lezenn nevez war al liziri-feurm.

    ►absolu.

    ●(1942) SAV 23/63. Lavarout a reas an noter d’ezañ e rankje kas an urcher da libella (signifier congé) ar merour a-raok an termen merket war ar ferm (lizer-feurm).

    (7) Terriñ ur feurm : résilier un bail.

    ●(1914) DFBP 286b. résilier, v a, tr. «Terri eur feurm.» ●(1942) SAV 23/63. C’hoant en devoa da derri ferm (résilier le bail) unan eus e diegeziou (fermes) ha da gas e verour kuit, rak ne heulie ket ar pez a oa bet divizet.

    B. (agriculture)

    (1) Ferme, exploitation agricole

    ●(1633) Nom 235a. Villa : ferme : ferm, vn guer voar an ploue.

    ●(1732) GReg 404b. Ferme, metairie, tr. «Ferm. p. fermou. feurm. p. feurmou.»

    (2) Ti-feurm : ferme.

    ●(1932) KWLB 25. Eun ti-farm bras-kenañ.

    II. Loc. adv.

    (1) Àr feurm : à ferme.

    ●(1844) LZBg 2l blezad-2l lodenn 101. Er gùellan cambr ag en tyik ou dès queméret ar ferm.

    (2) Diouzh feurm : à ferme.

    ●(1633) Nom 233b. Ager scriptuarius : pasturage ou pasquis qu'on prend à loüage : an peuruan pe'n gueaut á coummerer diouz ferm.

    ●(1909) NOAR 36. n'en doa ken madou er bed-ma nemet Janed e wreg eun ti dioc'h ferm, hag eur c'hardi ma tastume loenedigou.

  • feurmer
    feurmer

    m. –ion

    (1) Fermier qui percevait les impôts.

    ●(1633) Nom 243b. Telonium : le banc, ou la maison du fermier : an bancq, pe ty an fermer.

    (2) Feurmer bras : fermier général.

    ●(1732) GReg 405b. Fermier general, tr. «Fermeur bras. p. fermeuryen vras.»

    (3) Propriétaire qui loue.

    ●(1732) GReg 584b. Qui donne à loüage, loüeur, tr. «Fermour. p. fermouryen.»

    (4) Locataire.

    ●(1732) GReg 584b. Celui qui prend à loüage, tr. «Fermeur dindan ur re. p. fermeuryen.»

    ●(1890) MOA 325a. Locataire, tr. «fermour.»

    (5) (agriculture) Fermier.

    ●(1732) GReg 405b. Fermier, tr. «Fermer. p. ferméryen. feurmeur. p. yen. fermour. p. yen.» ●(17--) TE 399. hum opra d'ur fermour.

    ●(1854) MMM 35. Eul leveour en d'eus fermerien evit lacat he zouarou da dalvout. ●(1883) MIL 91. d'an trede al leveourien, d'ar pevare ar fermourien. ●92. Ar fermourien a laboure an douar.

    ●(1909) NOAR 126. eun niver bras a goueriaded, fermourien koz d'he zud.

  • feurmiñ
    feurmiñ

    v. tr. d.

    (1) Louer à qqn.

    ●(1633) Nom 127a. Taberna meritoria : boutique à loüer : bouticl da fermiff. ●179a. Vehiculum meritorium : loué pour salaire : car da gobreff (lire : gobraff), da fermiff.

    ●(1659) SCger 56b. bailler a ferme, tr. «fermi.» ●74b. louer vne maison, tr. «fermi vn ti.» ●148a. fermi, tr. «louer.» ●(1732) GReg 584b. Donner à loüage, loüer, tr. «Fermi da ur re.» ●Maison à loüer, tr. «Ty da fermi.»

    ●(1856) VNA 199. Avez-vous des chambres garnies à louer ? tr. «Bout e hoès-hui cambreu goarnisset de fermein ?»

    (2) Louer, prendre en location.

    ●(1732) GReg 584b. Prendre à loüage, tr. «Fermi digand ur re.»

    (3) Donner à ferme.

    ●(1732) GReg 404b. Donner à ferme, tr. «fermi da.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feurmi, tr. «affermer, donner à ferme.»

    (4) Prendre à ferme.

    ●(1732) GReg 405a. Prendre à ferme, tr. «Fermi digand.»

    ●(1927) GERI.Ern 151. feurmi, tr. «prendre à ferme.»

  • feurmourez
    feurmourez

    f. –ed Fermière.

    ●(1732) GReg 405b. Fermiere, tr. «Fermeurès. p. fermeuresed.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...