Devri

Recherche 'finvezh...' : 3 mots trouvés

Page 1 : de finvezh (1) à finvezhin (3) :
  • finvezh
    finvezh

    f. –ioù, –où

    I.

    (1) Fin.

    ●(1450) Dag 19-21. Dan Roe Arzur ez liviry / Pebez sinou e Breiz a coezo glan, / Quent finuez an bet man, tr. «Au Roi Arthur tu diras / Quels signes surviendront assurément en Bretagne / Avant la fin de ce monde.» ●(1575) M 233. bet finuez ho dezyou, tr. «jusqu'à la fin de leurs jours.» ●1197. an fynuez he dezyou, tr. «la fin de ses jours.» ●3315. Diougelroez hep finuez á vezo, tr. «Il y aura sûreté sans fin.» ●(1580) G 520. bede fynvez an bet, tr. «jusqu'à la fin du monde.» ●(1650) Nlou 18. goude finuez an bet, tr. «après la fin du monde.»

    ●(1732) GReg 183b. Dieu n'a ni commencement ni fin, & est le commencement, le principe de toutes choses, tr. «An autrou Douë ne'n deus na dezrou na finvez, hac a so ar penn-caus a bep tra.» ●L'homme connoît son commencement, mais il ne connoît pas sa fin, tr. «An dèn a enef e zezrou, ha na enef qet e finvez.» ●909b. Tel commencement, tel fin, tr. «diouc'h an dezrou ar finvez.»

    ●(18--) SAQ II 287. heb finvez hebed.

    (2) Consommation, fin d'un travail, d'une entreprise.

    ●(1732) GReg 201a. Consommation, la fin d'un ouvrage, tr. «ar finvez.»

    II. (religion)

    (1) Fin, mort.

    ●(1530) Pm 27. Ma ho guyliff din e-m finuez, tr. «Afin que je les voie dignement à ma fin.» ●(1557) B I 562. A te eno naz vezo mez / En iain goude da finuez / Noz dez en lastez pan vezy / En creiz an cisternn inffernal / En tan ha tourmant ha scandal / En un hual maz tripaly, tr. « N'auras-tu pas de honte, là, après ta mort, quand tu seras torturé nuit et jour dans l'ordure, au sein de la citerne infernale, dans le feu et l'horrible tourment, trépignant, enchaîné ? »

    ●(1727) HB 225. ur finvez eurus. ●(1732) GReg 4a. Abbois, extremité d'une personne, tr. «Finvez.»

    ●(1866) SEV 19. petra a zo o viret ouz-hoc'h da gaout eur finvez euruz ?

    (2) Finvezh(ioù) diwezhañ : les dernières fins.

    ●(1530) Pm 213. Oar penn ma finuez diuezaff, tr. «A mon heure dernière.»

    ●(1727) HB 233. Cantic var ar finvezou Diveza eus an den.

    ●(1831) MAI 3. sonjal er finvejo divoean. ●127. Sonjal er finvejo divoean, ispicial ar mrao. ●(1866) SEV xiv. Enn hoc'h holl oberou, bezet sonj euz ho finveziou diveza.

    ●(1907) PERS 218. komz a garie divar benn ar finvezou diveza. ●(1945) GPRV 5. finveziou diweza mab-den.

  • finvezhañ / finvezhiñ
    finvezhañ / finvezhiñ

    v.

    I. V. intr.

    (1) Mourir.

    ●(1530) Pm 28. Pan finueziff pan iff an bet, tr. «Quand je mourrai, quand je quitterai le monde.» ●58. Maz finueziff ma changiff bro, tr. «De sorte que je mourrai, que je changerai de pays.» ●(1557) B I 264. Pan finuezo ne caffo splann / Queuer hanter na trederann / Na queffrann na nep rann ann neff, tr. «Quand il mourra, il n'aura ni le tout, ni la moitié, ni le tiers, ni une portion ou une partie quelconque du ciel.» ●620. Me menn meruel ma ne raff / Dezy ent scaff finuezaff yen, tr. «je veux mourir si je ne la fais périr promptement.» ●(1575) M 89. Ha ne ouzomp an dez, maz dleomp finvezaff, tr. «Et nous ne savons pas le jour ou nous devons finir.» ●2646. Da ober pinigenn, en glenn quent gourfennaff, / A pep tu é buhez, yuez na finuezaff, tr. «Faire pénitence sur la terre, avant de finir / De toute façon sa vie, et aussi la terminer.» ●(1576) H 45. Pan finuezifu maz vizifu Glan, tr. « when I shall end, that I may pure. »

    ●(1651) JK 27. Mam conduet dre trues en o gras da finvesi, tr. «Que vous me conduisiez par pitié, à mourir dans votre grâce.»

    (2) Finir.

    ●(1557) B I 595. Ober he buez finuezaff / Dirac ma bisaig quent flachaff / A drast hastaff heb tardaff quet / Breman aman em damany / Creffhaff maz guelhet auset hy / Dimez dezy espediet, tr. «J'ai grand hâte de voir mettre fin à sa vie en ma présence, avant que je parte d'ici ; maintenant, sur mes ordres, traitez-la le plus mal que vous pourrez, et expédiez-la sans égard.»

    II. V. tr. d. Achever.

    ●(1732) GReg 10b. Achever, tr. «finveza. pr. Finvezet.» ●(1732) GReg 916a. Il a terminé son procès, & ses jours en même temps, tr. «var un dro èn deveus termiynet e brocès ha finvezet e vuez.»

  • finvezhiñ
    finvezhiñ

    voir finvezhañ

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...