Devri

Recherche 'flamm...' : 31 mots trouvés

Page 1 : de flamm-1 (1) à flammus (31) :
  • flamm .1
    flamm .1

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) Flambant.

    ●(c.1718) M 325/422) (N 1/31 - O 32/70 - P 71/219 - Q 220/242 - R 242/426) (S 1/138 - T 149/251 - U/V/W 252/343 - Y 343/344 - Z 344/345)">CHal.ms ii. feu flambant, tr. «tan flaminant, tan flam.»

    ●(1862) JKS 369. ann tan-ze flamm bepred ha ne voug morse.

    (2) sens fig. Brillant, éclatant.

    ●(1575) M 701-703. Te roas dezaff peur flam, ha dinam guisquamant, / Ma he mirse ent piz, homan oa Badyziant. tr. «Tu lui donnas un vêtement tout brillant et sans tache / Pour qu'il le gardât soigneusement : c'était le baptême.»

    ●(1869) SAG 299. eun abit flamoc'h eget an erc'h. ●(1894) BUZmornik 216. Hoc'h ene-c'houi a zo bet atao neat ha flamm dirak Doue.

    ●(1927) GERI.Ern 154. flamm, adj., tr. «ardent, éclatant, brillant.»

    (3) An oad flamm : la fleur de l'âge.

    ●(1732) GReg 18b. La fleur de l'âge, la jeunesse, jusqu'à 30, ou 35 ans, tr. «An oad fla[m]m.»

    II. Adv.

    A.

    (1) Clairement.

    ●(1575) M 2045. Nedeux flam nep amour, sycour na recouranç, tr. «Il n'y a clairement nul amour, secours ni aide.»

    (2) Certes.

    ●(1530) Pm 71. Ma map ham ny flam hir amser / Guenez ouff leset en caleter, tr. «Mon fils et mon neveu, certes longtemps, / Par toi je suis laissée en peine.» ●87. Ha ho lesell flam hyr amser / Quer mam roen bet en caleter, tr. «Et de vous laisser certes longtemps, / Chère mère du Roi du monde, en peine.» ●260. Ez lesy flam da testamant, tr. «Tu laisseras certes ton testament.»

    (3) Franchement.

    ●(1557) B I 307. Lauar ent flam pe dre ampris / Voe dit nep guis ho deuisaff, tr. «dis-moi franchement pour quelle raison tu les as ainsi choisies.»

    (4) Assurément.

    ●(1530) Pm 17. Ret eu ober flam an dra-man, tr. «Il faut assurément faire ceci.»

    (5) Complètement.

    ●(14--) N 1281. Achiuet eo flam ma amser, tr. «Ma vie est complètement finie.»

    B.

    (1) Nevez-flamm : tout neuf.

    ●(1659) SCger 248b. neuez flam, tr. «tout neuf.»

    ●(1882) BAR 85. eur bez nevez flamm, cleuzet en eur garek. ●(1890) MOA 356a. Cette charrette est toute neuve, tr. «nevez-flamm eo ar c'harr-ze.»

    ●(1925) FHAB Mezheven 203. eur vuhez nevez-flamm adkompouezet war he holl diazezou.

    (2) Yaouank flamm : très jeune.

    ●(1904) BMSB 71. Ar verc'hig ken habask, ken mad ha ken lirin / A vuiskelliz kroëdur, a vagiz iaouank-flam. ●(1911) BUAZperrot 259. Yaouank flamm oa c'hoaz pa c'houlennas digemer e manati sant Mark. ●(1936) DIHU 297/47. tud iouank flam, fal vinet.

    C. A-nevez-flamm.

    (1) De nouveau.

    ●(1612) Cnf 3a. confes à neuez flam.

    ●(1727) HB 308. da zisquez anevez-flam bep bloaz ur merq. ●(1792) BD 3525. Quemereste choas courag a neue flam.

    ●(1829) CNG 88. O noz a repar a neuflam / En drouc en deouai groeit Adam ! ●(1857) HTB 3. e retorne an nevez flamm d'ar memez c'hoariou. ●(1868) FHB 203/374a. trugarekaat ar barz a newe flamm.

    ●(1922) FHAB Here 299. helpenn kement a oa evit adober ar bed a nevez-flamm.

    (2) Tout nouvellement.

    ●(1849) SBI II 190. Mar deufe ho zud decedet a-newe flam da vewan, tr. «si leurs parents défunts venaient, flambant neuf, à revivre.»

    ●(1903) MBJJ 310. adsavet a neve-flamm. ●(1925) FHAB Du 403. ma teuio d'ezan ar sklerijenn a-nevez-flamm.

    III.

    (1) Flamm evel ur rozenn : voir rozenn.

    (2) Flamm evel an heol : voir heol.

  • flamm .2
    flamm .2

    m. –où, flemmen

    I.

    (1) Flamme.

    ●(1499) Ca 84b. Flam tan. g. flambe de feu. l. hec flama / e. ●g. flame infernal. b. flam ann iffern. ●(1633) Nom 217a. Flamma : flambe, flamme : flam.

    ●(c.1680) NG 1130. Hou fondement a flam. ●(17--) TE 129. é creis er flamm.

    ●(1862) JKS 151. eur flam beo.

    ●(1985) AMRZ 188. pa zeue ar flemmen da veza bihan.

    (2) Flamboiement.

    ●(1872) ROU 82a. Eclat de lumières, tr. «erder, flamm, fô.»

    (3) (botanique) Louzaouenn-ar-flamm : clématite flammula.

    ●(1732) GReg 417a. Flammula, plante, espece de clematis, tr. «lousaouën ar flamm.»

    II. Ruz evel ar flamm : très rouge.

    ●(1911) AOTR 12 Y. Roudot. E varc'h eo e voue ruz tan evel ar flamm.

  • flamm-diflamm
    flamm-diflamm

    adj. Très ardent.

    ●(1876) TDE.BF 207b. Flamm-divlamm, adj., tr. «Très-ardent, terme de dévotion, et parlant de la oi.»

  • flamm-flim
    flamm-flim

    adj.

    (1) Resplendissant.

    ●(1947) YNVL 96. An archer a zo flamm-flim en e wiskamant brigadier.

    (2) Noazh flik e flamm : tout nu.

    ●(1879) ERNsup 169. vlik-e-vlamm : iaouañk, néve, noaz vlik-e-vlamm, tout jeune, tout nouveau, tout nu, Trév[érec].

  • flamm-flimin
    flamm-flimin

    adj.

    (1) Flambant neuf.

    ●(1913) ARVG Eost 188. Lugerni reont 'vel aour, 'vel pa vefent neve flamm flimmin ! ●(1922) FHAB Here 293. e daolennou nevez flamm flimmin.

    (2) Nevez-flamm-fliminn : flambant neuf.

    ●(1927) GERI.Ern 154-155. nevez-flamm-flimin, adj., tr. «flambant neuf.»

  • flammad
    flammad

    m. –où

    (1) Flamme.

    ●(1790) PEdenneu 6. èl tædeu tan pe flammadeu tan.

    (2) Flambée.

    ●(1927) GERI.Ern 155. flammad V[annetais] m., tr. «flambée.»

  • flammañ / flammiñ
    flammañ / flammiñ

    v.

    I. V. intr.

    (1) Flamber, flamboyer.

    ●(c.1500) Cb 85b. [flam tan] Jtem flamo / as. gal. flamboyer. bri. flammaff.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. Il faut souffler le feu, pour le faire flamber, tr. «red é huehein en tan, eit ma flammou.» ●(17--) TE 95. alumét avèl Lampreu (…) eit splannein partout dré en ti. Ean e oulèn ma flammeint ha ma tauleint splandér.

    ●(1838) OVD 8. a pe za en tan-zé d'allume ha de flammein. ●(1872) ROU 85b. Flamber, tr. «Flamma.» ●(1882) BAR 244. An tan a flamme ; ne oa ket amzer da goll.

    ●(1927) GERI.Ern 155. flamma, tr. «flamber, flamboyer.»

    (2) S'enflammer.

    ●(1872) ROU 83a. S'enflammer, tr. «Flamma.»

    (3) Prendre un teint vermeil.

    ●(1732) GReg 954b. Devenir vermeil, tr. «Flamma. pr. flammet.»

    (4) (pathologie) S'irriter.

    ●(1890) MOA 116b. Terme de médecine, animer (s'enflammer), tr. «flamma, v. n.»

    II. V. tr. d.

    A. Chauffer (qqc.) à la flamme.

    ●(1909) BROU 238. (Eusa) Flamber, tr. «Flámma Grit tan da flamma kre an hini bihan.»

    B. sens fig.

    (1) Terrasser, vaincre.

    ●(1888) SBI II 48. nerz awalc'h am boa em brec'h, / 'Wit flamma ar picol manac'h, tr. «j'avais assez de force dans le bras, / Pour terrasser le gros moine.»

    (2) Irriter.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Vous ne faites qu'aigrir les esprits, tr. «ne ouret nemeit animein, flammein, en dud, er speredeu en Imureu.»

  • flammder
    flammder

    m. Éclat, lustre.

    ●(1869) FHB 205/388b. eaz eo bet d'an oll elumachou caer dispaca o oll flamder dudiuz.

  • flammeg
    flammeg

    m. –ed (ornithologie) Flamant.

    ●(1931) VALL 307a. Flamant ou Flammant oiseau, tr. «flammeg m. pl. ed.»

  • flammenn .1
    flammenn .1

    f. –où Flammèche.

    ●(1927) GERI.Ern 155. flammenn f., tr. «flammèche.» ●(1931) VALL 307b. Flammèche, tr. «flammenn f.»

  • flammenn .2
    flammenn .2

    f. (domaine maritime) Barre, mascaret.

    ●(1939) DIHU 333/236. Nandek dén en ur vanden / Kaset g'er maré ér «flamen». ●(1942) VALLsup 5a. Agitation de la mer par la rencontre du flux et du reflux dans un endroit resserré, tr. «flammenn V[annetais] f.»

  • flammenniñ
    flammenniñ

    v. intr. Faire des flammèches.

    ●(1931) VALL 307b. Faire des flammèches, tr. «flammenni.»

  • flammerenn
    flammerenn

    f. –où Flambeau, torche.

    ●(1907) DIHU 30/472. geton ur flaméren koed ivo séhet mat ér forn arlerh forniad en Nendeleg (...) splandér er flaméren. ●(1942) DHKN 275. Ha peb unan de gemér ur flamméren ha de glask er goanten. ●300. flamméren : torche.

  • flammet
    flammet

    adj.

    (1) (en plt de qqc. qui brûle) Enflammé.

    ●(1879) BAN 201-202. eur c'hlaouen flammet.

    (2) (en plt d'une plaie) Enflammé.

    ●(1872) ROU 83a. flammed oa, tr. «il était enflammé, animé, terme de médec[ine].» ●(1890) MOA 116. Animé, (Terme de médecine), tr. «flammet.»

  • flammez-tan
    flammez-tan

    s. Flambeau.

    ●(1888) SBI II 316. O vale gant eur flammes tan, tr. «Il marche, portant un flambeau.»

  • flammiañ
    flammiañ

    v. intr. Flamboyer, luire.

    ●(1732) GReg 417a. Flamboyer, parlant des corps polis & luisans, tr. «Flammya. pr. flammyet.»

  • flammij
    flammij

    coll. Étincelles.

    ●(1907) VBFV.fb 39a. étincelle, tr. «flemichen, f. (pl. flemich).»

  • flammijañ
    flammijañ

    voir flammijiñ

  • flammijenn
    flammijenn

    f. –où, flammij

    (1) Flammèche.

    ●(1521) Cc. [flanesenn] Jtem hec sorbincula le. g. flameche. b. flamichenn.

    ●(c.1680) NG 1849. vr flameschen. ●(1744) L'Arm 159a. Flammèche, tr. «Flemichênn.. neu. f.»

    ●(1876) TIM 266. èl flumichenneu tan. ●275. ur flumichen distér.

    ●(1906) HPSA 25. ur flaméchen tan é koéh ag en nean. ●(1927) GERI.Ern 155. flammijenn f., tr. «flammèche.» ●(1932) GUTO 10. ter flammichen tan.

    (2) Étincelle.

    ●(1744) L'Arm 32b. Bluette, tr. «Flumicheenn.. neu. f.» ●ibid. Une bluette de feu est capable d'allumer une grande forêt, tr. «Ur flumicheenn a zou capable de lossquein ur foresste.»

    ●(1804) RPF 123. Er goveliadeu alumettan ag er Béd man, n'en dint quêt ur fulmegen e yehai guet en ahuéle, mar dint comparagét doh en tan ag en Ihuern. ●128. andur un nebedic amzér er fulmigennic-man, péhani n'en dé nitra aveit bout comparaget doh en tan ag en Ihuern. ●(1831) RDU 240. Ur flumichen væn gloër.

    ●(1907) VBFV.fb 39a. étincelle, tr. «flemichen, f. (pl. flemich).»

  • flammijenniñ
    flammijenniñ

    v. intr.

    (1) Étinceler.

    ●(1744) L'Arm 144a. Etinceler, tr. «Flumicheennein.»

    ●(1905) BOBL 15 avril 30/1b. ar gwad a zeve d'e benn, e zaoulagad a flamijenne. ●(1907) VBFV.fb 39a. étinceler, tr. «flemichennein.»

    (2) Faire des flammèches.

    ●(1927) GERI.Ern 155. flammijenni, tr. «faire des flammèches.»

  • flammijennus
    flammijennus

    adj. Étincelant.

    ●(1744) L'Arm 144a. Etincelant, tr. «Flumicheennuss.»

  • flammijiñ / flammijañ
    flammijiñ / flammijañ

    v. intr. Flamboyer, luire.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. flamboyer, tr. «flemichein, Lugüernein.» ●(1732) GReg 417a. Flamboyer, parlant des corps polis & luisans, tr. «flammicha. pr. flammichet.»

    ●(1895) GMB 239. tréc[orois] vlamijañ.

  • flammijus
    flammijus

    adj. Enflammé, flamboyant.

    ●(1744) L'Arm 159a. Flamboyant, tr. «Flemmichuss.» ●(17--) TE 8. ur Cherubin guet ur glean flemmichus.

  • flammik
    flammik

    adj. Affecté dans sa tenue, sa mise.

    ●(1876) TDE.BF 207b. Flammik, adj., tr. «Maniéré, affecté dans sa tenue.» ●Aotrou flammik, tr. «petit-maître, muscadin.» ●(1890) MOA 108a. Homme affecté dans sa tenue, tr. «aotrou flammik (Fam.).»

    ●(1927) GERI.Ern 155. flammik, tr. «maniéré, affecté, prétentieux.»

  • flammin
    flammin

    coll. Flammes.

    ●(1923) KNOL 150. an diaoul a ziskoueze diou skabell ken entanet ma'z ea beteg an nein ar flamin anezo.

  • flammiñ
    flammiñ

    voir flammañ

  • flamminañ
    flamminañ

    v. intr.

    (1) Flamboyer.

    ●(1727) HB 340. Un tan bras (...) a flamino var e adversouryen evit o devi.

    ●(1872) ROU 85b. Flamboyer, tr. «(b[as] Léon] flamina.»

    ●(1902) PIGO I 27. eun tân o tevi hep flamina. ●55. eur golo a flamine.●196. an tân a flamine en eur strakal er chiminal.

    ●(1927) GERI.Ern 155. flammina, tr. «flamber, flamboyer.» ●(1961) LLMM 86/151. e veze gwelet alies a-walc’h gouleier o flaminañ dre ar garm, skrij, gouel pe c’hoarzhadeg o sevel diouzh ar mogerioù didoenn.

    (2) Flamber.

    ●(1890) MOA 268b. Flamber, tr. «flammina, v. n.»

    ●(1905) BOBL 05 août 46/1b. n'euz skuer a-bed euz eun ti chomet dizomach pa vez etre daou di all o flammina. ●(1915) HBPR 11. e vije guelet ar maneriou hag ar c'houentchou o flamina.

  • flamminant
    flamminant

    adj. Flambant.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. feu flambant, tr. «tan flaminant, tan flam.»

  • flamminennañ
    flamminennañ

    v. intr. Flamboyer.

    ●(1869) FHB 205/388b. ac eo bet eaz d'an elumachou, d'ar goulaouennou brao (...) dispaca, en em leda, flaminenna. ●389a. evel bokedou tan o flaminenna. ●(1872) ROU 85b. Flamboyer, tr. «Flaminenna.» ●(1890) MOA 268b. Flamboyer, tr. «Flamminenna, v. n.»

  • flamminus
    flamminus

    adj. Flambant.

    ●(1890) MOA 268b. Flambant, tr. «flamminuz.»

  • flammus
    flammus

    adj. Flambant, flamboyant.

    ●(1890) MOA 268b. Flambant, tr. «flammuz.»

    ●(1927) GERI.Ern 155. flammus, tr. «flamboyant.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...