Recherche 'golo...' : 13 mots trouvés
Page 1 : de golo-1 (1) à goloet (13) :- golo .1golo .1
m. –ioù, –où, goleier
I.
(1) Couverture, ce qui couvre, couvercle.
●(1499) Ca 96b. [golo] Jtem hoc coopertorium / rii. g. couuerture. b. golo. ●(1633) Nom 160b. Vas operculare : couurir à vn couuercle : vr vessel en deuez golo. ●240a. Puteal : le couuercle du puits : an round pe an dro ves á vr punçc, pe autramant an golò
●(1659) SCger 151a. golo, tr. «couuercle.» ●(1732) GReg 228b. Couvercle, ce qui sert pour couvrir, pour fermer quelque vaisseau, tr. «Golo. p. goloou. goléyer.» ●(17--) TE 91. É olo ne oai quêt coæd.
●(1872) ROU 72. Ce couvercle s'adapte bien, tr. «cloz e tiazez ar golo var ar pod.» ●(1876) TDE.BF 238a. Golo, s. m., tr. «couvercle.» ●(1877) EKG I 31. An arched a oue lammet he c'holo divarnhan. ●32. n'oa ket tachet golo an arched. ●(1890) MOA 105a. Ce couvercle s'adapte bien à la marmite, tr. «kloz e tiazez ar golo var ar pod.»
(2) Couverture, ce qui recouvre.
●(c.1500) Cb 96b. [golo] Jtem hoc operculum / li. g. couuerture. b. golo. ●(1633) Nom 5a. Inuolocrum, operculum libri, sittybus : enueloppoir, couuerture : an golo, golo an leufr.
●(1659) SCger 34a. couuerture de lict, tr. «golo ar guele.» ●(1732) GReg 229a. Couverture, ou couverte, piece d'étoffe &c qui sert à couvrir, tr. «Golo. p. goloou. Van[netois] golo. p. goleëu.» ●933b. Couverture de livres, tr. «Golo-levr. p. goleyer-levryou.»
●(1876) TDE.BF 238a. Golo, s. m., tr. «couverture.»
(3) Enveloppe, ce qui entoure.
●(c.1500) Cb 96b. [golo] Jtem amictus / us / ui. g. couuerture. b. golo. ●(1633) Nom 98a. Echinus, echinatus calyx : la couuerture picquante de la chastaigne : an golo pehiny á picq ves an quistinen.
●(1732) GReg 356a. Envelope, ce qui sert à enveloper, tr. «golo.» ●(1790) MG 414. er horv n'en dai meid er vouist, er golo, en abid ag er véritabl ni-memb.
●(1876) TDE.BF 238a. Golo, s. m., tr. «Enveloppe.»
(4) Fourreau.
●(1911) BUAZperrot 281. lakit ho kleze en e c'holo. ●529. ar c'hleze a vezo tennet c'hoaz euz e c'holo.
(5) Capote (d'un véhicule).
●(1633) Nom 180b. Tympanum : nattes, ou couuerture de chariot : golò vn car pe carros.
(6) Enveloppe (de lettre, etc.).
●(1732) GReg 229a. Couvert, l'enveloppe d'un paquet de lettres, tr. «Golo. golo lizerou.»
II. [en locution]
(1) Reiñ golo da ub. : donner couvert à qqn.
●(1877) EKG I 46. rei d'ehoc'h boued da zibri ha golo da guzet ac'hanoc'h. ●138. el leac'h ma roer boued ha golo d'ar veleien vad. ●(1878) EKG II 35. n'oa ket brao rei golo d'an oll.
●(1914) MNOTes 197. «On dit rei bod donner asile, abri, cacher, receler au sens de rei golo» Mil. ms.
►Reiñ golo da ub. : couvrir qqn dans ses méfaits.
●(1732) GReg 230a. Couvrir quelqu'un qui fait mal, tr. «Rei golo da ur re.»
●(1876) TDE.BF 238a. Rei golo da eul laer, tr. «donner asile à un voleur.» ●(18--) SAQ II 38. Doue ne fell ket d'ezhan beza kemeret evit rei golo d'ar geier.
►
●(17--) BMa 595. Me ray dach golo da vont en o rout, tr. «Je vous couvrirai pour partir.»
(2) Kavout golo : trouver asile.
●(1877) EKG I 151. e kavo bara ha golo.
(3) Goulenn golo : demander le gîte, le couvert.
●(1878) EKG II 138. da c'houlenn golo digant Bielon.
(4) Klask golo : chercher asile.
●(1878) EKG II 8. klask golo enn eur vro vad.
- golo .2golo .2
voir goleiñ
- golo-gwele
- golo-levrgolo-levr
m. Couverture de livre.
●(1732) GReg 229b. Couverture de livres, tr. «Golo-levr. p. goleyer-levriou.»
- golo-podgolo-pod
m.
I. Couvercle de pot.
●(1732) GReg 229a. Courvercle de pot, tr. «Golo-pod. p. goleyer-pod. Van[netois] golo-pod. p. golëéü-pod.»
II. sens fig.
(1) Homme qui marie une femme enceinte d'un autre.
●(1952) LLMM 32-33/136. (Douarnenez) Golo-poud : an den a zimez gant ur vaouez dougerez eus ur paotr all.
(2) Cocu.
●(1732) GReg 229b. Couvre-pot, tr. «homme qui sçait, & qui souffre le libertinage de sa femme, tr. «Golo-pod.»
●(1876) TDE.BF 238a. Golo-pod, s. m., tr. «Cocu.»
- golo-taolgolo-taol
m. Tablier de table qui recouvrait le coffre.
●(1942) DHKN 227. pousein er golo taol d'é leh.
- goloadurgoloadur
m.
(1) Couverture.
●(c.1500) Cb 96b. [golo] Jnde operimentum / ti. ga. couurement. b. goloadur.
●(1732) GReg 230a. Ce qui couvre quelque chose, tr. «Goloadur.»
(2) Enveloppe.
●(1732) GReg 356a. Envelope, ce qui sert à enveloper, tr. «Goloadur.»
(3) Housse.
●(1732) GReg 502a. Housse, couverture de serge, &c., tr. «qu'on met sur des chaises garnies, tr. «Goloadur. m. goloaduryou.»
(4) Dissimulation.
●(1732) GReg 229a. Couvertement, tr. «gand goloadur.»
- goloadurezhgoloadurezh
f.
(1) Couverture.
●(1732) GReg 230a. Ce qui couvre quelque chose, tr. «Goloadurez.»
(2) spécial. Couverture végétale, tapis végétal.
●(1872) ROU 105b. E taread coad ar C'hrannou ez eus goloadurez d'ar bleizi, tr. «le loup trouve des retraites dans le territoire du Crannou.»
●(1957) ADBr lxiv 4/461. (An Ospital-Kammfroud) Goloadurez : n. f. – L'ensemble de la végétation sur une étendue déterminée, le tapis végétal lorsqu'il est surtout constitué par des landes, de la fougère, des brousailles, des herbes folles : abaoe eo bet torret ar waremm, ar honikled ne gavont ket ken a holoadurez : ne jom kazimant hini ebed ken. – An amprevaned a gav goloadurez a-hed ar gircher (girzier).
(3) Reiñ goloaduezah : donner asile, refuge, abri.
●(1890) MOA 124a. Les bois donnent asile aux loups, tr. «ar c'hoajou a ro goloadurez d'ar bleizi.»
(4) Reiñ goloadurezh da ub. : couvrir qqn dans ses méfaits.
●(1732) GReg 230a. Couvrir quelqu'un qui fait mal, tr. «Rei goloadurez da ur re.»
- goloenngoloenn
f. –où
I.
(1) Couverture.
●(1633) Nom 169a. Storea, teges, matta : natte : cloüeden pe goloen græt á broüen pe á balan pe canab.
●(1732) GReg 229a. Couverture, ou couverte, piece d'étoffe &c qui sert à couvrir, tr. «Goloënn. p. goloënnou.»
●(1870) MBR 334. goloennou seiz, tr. «des couvertures de soie.»
●(1876) TDE.BF 238a. Goloenn, s. f., tr. «Chapiteau, couverture de lit.»
●(1903) MBJJ 34. paket en eur vantel pe en eur c'holoen c'hloan.
(2) Toit, couverture.
●(1633) Nom 142b. Lorica : la couronne des toicts ou maisons : toën, goloen an ty.
(3) Ce qui bouche l'entrée.
●(1880) SAB 230. an ini en d-oa diruilled goloenn ar bez eus e flass.
●(1907) AVKA 316. Un ael d'an Aotro a diskennas deus an env, a dostaas deus gôloen ar be, a wintras anezhi a goste. ●317. Gwelet a rejont penaoz ar c'hôlôen, hag a oa ur pez trao anehi, a oa bet tôlet a goste.
(4) (pêche) =
●(1952) LLMM 32-33/136. (Douarnenez) Ar c'holen a zo an doal a vez goloet ar rouedoù ganti.
(5) Couverture de livre.
●(1910) MBJL 169. eur levrig a beder bajen, war ar c'holoen anean ar gir manifesto.
(6) Ce qui couvre, abrite.
●(1880) SAB 27. teir c'holoenn pe diseolenn da zivoal an ene diouz ar goall domder. ●(1883) MIL 136. Ar c'holoen anezhan [ar mean-font] a zo dalc'het en ear gant eis post dero.
(7) Linteau, imposte.
●(1907) VBFV.fb 60a. linteau, tr. «goloien, f. (pl. neu).» ●(1997) HYZH 209/37. Ar maen a lakaet a-dreuz war an nor pe ar prenestroù a vez graet anezhañ : koloenn-dor, koloenn-brenestr. Pa vez koad e vez lavaret ur balatenn, pe ragoulin.
(8) Pierre tombale.
●(1926) FHAB Genver 9. gwelet a c'heller atao bez Fransez Kervaon ; war ar c'holoenn e weler e skeudenn.
(9) Tente.
●(1633) Nom 126b. Augustale : pauillon ou tente du Chef de guerre : pauillon pe vn goloen á pen á bresel.
II.
(1) Mont en e c'holoenn : bouder.
●(1952) LLMM 32-33/136. (Douarnenez) aet en he c'holen, mouzhet. Ar c'holen a zo an doal a vez goloet ar rouedoù ganti.
(2) Dont eus e c'holoenn : cesser de bouder.
●(1952) LLMM 32-33/136. (Douarnenez) Deut oc'h eus ho kolen, divouzhet. Ar c'holen a zo an doal a vez goloet ar rouedoù ganti.
- goloenn-wele
- goloer-levrioù
- goloerezh
- goloetgoloet
adj.
I. (en plt de qqc.)
(1) Couvert.
●(1499) Ca 96b. [golo] Jtem opertus a / um. g. couuert. b. goloet. ●(1633) Nom 131a. Xystus, & ambulacrum pensile : galerie couuerte : galery golòet. ●131a-b. Porticus, solarium : pourmenoir couuert, galerie : pourmenoüer goloet, galery. ●149a. Nauis constrata, tecta, cui opponitur aperta : batteau couuert : bag goloet.
●(1659) SCger 151a. goloet, tr. «couuert.»
●(1866) LZBt Du 220. nemet goulouet mad e ve ho fenn gant eunn tok fetiz, evit harz ouz suil ann heol.
(2) Ale goloet : allée couverte, tonnelle.
●(1732) GReg 90a. Berceau, en treillage, tr. «Alez goloët. p. alezyou goloët. voyez tonnelle.» ●(1744) L'Arm 29b. Berceau, tr. «Alé goleitt.»
(3) Bezañ goloet a : être couvert de.
●(1857) CBF 81. Torchit an annez, goloet int a boultren, tr. «Essuyez les meubles, ils sont couverts de poussière.»
(4) Komzoù goloet : mots couverts.
●(1732) GReg 229a. Mots couverts, tr. «Comsyou goloët.» ●304a. Dire des paroles à double sens, tr. «Lavaret comsou goloët.»
●(1869) FHB 251/331a. en ho c'homzou goloet. ●(1890) ARK 59. Ha lavaret hoc'h euz komzou goloet, re skanv, divodest ?
(5) =
●(1906) DIHU 9/153. en ur durel ur sél dré en ti get ur minhoarh goleit.
(6) (météorologie) Couvert.
●(1847) MDM 392. amzer goloet.
(7) (Carte) couverte, au jeu.
●(17--) ST 354. Da c'hoari ann dinsou, ar c'hartou goloet, tr. «jouer aux dés et aux cartes.»
(8) Mouezh goloet =
●(1890) ARK 25. kovesseat eur pec'hed bennag, gant eur vouez ker goloet ha ken izel, ma ne c'helle ket ho kovessour gouzout petra a lavarac'h.
(9) Dissimulé.
●(1856) GRD 264. er péhedeu goleittan.
II. (en plt de qqn)
(1) Couvert dans ses actes.
●(c.1500) Cb 55b. g. occult / homme couuert en ses faitz. b. den goloet en pez en deueus da ober.
(2) (en plt de qqn) Dissimulé.
●(1732) GReg 31b. Un homme ambigu, qu'on ne sçait pas bien ce qu'il est, ni ce qu'il veut, tr. «un dèn goloet.» ●128a. Caché, couvert. (Parlant d'un homme.), tr. «goloet.» ●495a. Hipocrite, tr. «un den goloët.» ●(1792) BD 3382. dre da ympocrissy gant fentis golloet, tr. «par ton hypocrisie de feinte dissimulée.»
●(1890) MOA 153a. Homme caché (dissimulé), tr. «den goloet.»