Recherche 'gwalarn...' : 11 mots trouvés
Page 1 : de gwalarn (1) à gwalarnin (11) :- gwalarngwalarn
m./f.
I. (géographie)
A.
(1) Nord-ouest.
●(1732) GReg 660b. Nord-oüest, tr. «Goalorn. goalern.» ●(1744) L'Arm 169a. Galerne, tr. «Golerne. m.»
●(1849) LLB 823. Én tu doh er holern. ●(1876) TDE.BF 258b. Gwalarn, s. m., tr. «Nord-ouest.» ●(1889) ISV 454. Etre daou setu er woalern / Coumoullen du ken na lugern.
●(1913) RNDL 69. a houlern de hevred, tr. «du noroît au suroît.» ●(1979) VSDZ 73. (Douarnenez) Setu deut an avel da guitaat ar walarn, hag a teuemp re war ar c'hevart, tr. (p. 236) «Et voilà le vent qui quitte le nord-ouest, et nous faisions route trop au sud-est.»
(2) Vent qui vient du nord-ouest.
●(1464) Cms (d’après GMB 263). goalarnn, vent de galerne.
●(1915) MMED 106. Pa deue an avel diroll da heja oll gouez ar c'hoat (...) mouez Salaün a zave dreist mouez ar goalarn.
(3) Er gwalarn da : an nord-ouest de.
●(1920) LZBl Gouere 352. 80 leo bennag er gwalarn da Noumea.
B. Épith.
(1) Qui vient du nord-ouest.
●(1464) Cms (d’après GMB 263). auel goalarnn, vent de galerne. ●(1499) Ca 13b. Auel gualern. gallice. vent de septentrion.
●(1849) LLB 57. Pé d'en ahuel golern, pé d'en ahuel gevret.
(2) Tu gwalarn : côté/partie nord-ouest, septentrion.
●(1910) MBJL 3. en tu gwalarn eus an Europ. ●29. en tu gwalarn d'an Europ.
II. sens fig.
A.
(1) Remontrances vives.
●(1919) DBFVsup 2a. alern (Pont[ivy], s. tr. «remontrances vives, vivacité.» ●(1939) RIBA 90. Seùel e hra arnehon halern en diaol.
(2) Bout e gwalarn : être en colère (après quelqu’un) ; bouder.
●(1919) DBFVsup 2a. bout én alern, tr. «crier après quelqu'un.» ●27b. bout é golern, tr. «être en colère, bouder.»
B. =
●(1939) RIBA 96. Ag un halern éh è d'un habo.
III. Bout e gwalarn : être en colère, bouder.
●(1927) (G) GERI.Ern 196. Bout é gwalarn, tr. E. Ernault «être en colère, bouder.»
- gwalarn-gornaoueggwalarn-gornaoueg
m. Ouest-nord-ouest.
●(15--) Cal 8 (GMB 408). goallarn gornaouec «oest noroest»
●(1732) GReg 112. Oüest-noroüest, tr. «Goalorn-Cornau[c].»
- gwalarn-izel
- gwalarn-stergwalarn-ster
m. Nord-nord-ouest.
●(1836) FLF 9. dans le langage des marins du Conquet (...) goal-arn-ster, le nord-nord-ouest.
- gwalarn-sterenngwalarn-sterenn
m. Nord-nord-ouest.
●(1732) GReg 660b. Nord-nord-oüest, tr. «Goalorn-sterenn.» ●(1744) L'Arm 398a. Nord-Ouest, tr. «Golêrne-Stirênn.»
●(1876) TDE.BF 258b. Gwalarn-steren, s. m. Avel gwalarn-sterenn, tr. «Vent du nord-nord-ouest»
●(1907) FHAB Du 261. Setu perag, ear al linen n'eo ket lazus, hag hini ar goalarn-steren a c'heller da c'houzanv. ●(1970) GSBG 95. (Groe) gwalarn-sterenn, tr. «nord-nord-ouest.»
- gwalarn-uhel
- gwalarnadur
- gwalarner
- gwalarnerezh
- gwalarnet
- gwalarniñgwalarniñ
v.
I. V. impers. Venter du nord-ouest.
●(1931) VALL 499a. il souffle un vent du nord-ouest, tr. «gwalarni a ra.»
II. V. intr.
(1) Prendre un mauvais pli.
●(1904) DBFV 93b. golernein, v. n., tr. «prendre un mauvais pli.» ●(1931) VALL 499a. V[annetais] golernein, tr. «prendre un mauvais pli.»
(2) Être en colère.
●(1919) DBFVsup 27b. golernein, tr. «être en colère, bouder.»
(3) Gwalarniñ àr-lerc’h ub. : être en colère après quelqu’un.
●(1939) RIBA 133. ha paot a uèhieu éh alernè ar é lerh.
III. V. tr. d.
(1) Déformer (l'esprit).
●(1925) DIHU 166/241. Damani Frans ar hur speredeu en des ind golernet, ken golernet men dint deit de huélet en treu doh en tu gin.
(2) Gronder.
●(1919) DBFVsup 2a. alernein, tr. «gronder Cf. golern, golernein.» ●(1939) RIBA 53. Gourdrouzet e vezè, hujaotet, alernet haboet, ihuernet. ●88. Haboein ha halernein e hrér er flodér.