Recherche 'gwazhienn...' : 11 mots trouvés
Page 1 : de gwazhienn (1) à gwazhiennus (11) :- gwazhienngwazhienn
f. gwazhied, gwazhioù, gwazhi, gwizhi. cf. gwazhenn
I. (anatomie)
(1) Veine, vaisseau sanguin.
●(1557) B I 394. Maz yeno gant poan hac anoaz / Quent euit henuoaz da goazy, tr. «si bien qu'avant cette nuit tes veines se glaceront de peine et d'angoisse.» ●459. Ne mano enn hy goazyen / Na vezo a crenn dispennet, tr. «il ne restera veine dans son corps qui ne soit déchirée entièrement.» ●569. Oll he corff noaz gruet poaz hac he goazy, tr. «brûlez son corps nu et ses veines.» ●(1612) Cnf 27a. ez eo poazet ha losquet dorn an Chalony bedez on Ascorn hac an goazyet, dré an tomder ves à dorn an Sant. ●(1633) Nom 14a. Vena : veine : an gouazen, gouazien. ●21b. Iecinoris fibræ : les petites veines ou filets du foye : an goüaziedigou munut á vez voar dro an eü. ●274a. Varicosus : qui a les veines des cuisses enflées de sang melancholique : vnan en deus gouaziet ez diuuorzat couezuet á goat melancolicq.
●(1659) SCger 123a. veine, tr. «goazien p. goazi ou iet.» ●150b. goazien p. goaziet, tr. «veine.» ●(1688) MD I 18. ar goat eus e g'hoaziat. ●(1710) IN I 309. etre an nervennou hac ar gouaziet. ●(1732) GReg 950b. Veine, vaisseau qui contient le sang, tr. «Goazyenn. p. goazyennou, goazyed. Van[netois] goayen. p. goayed. goéhyen. p. goéhyed, goéhyad.» ●(1787) BI 223. scontet què ne sclassai é oaid enn é oüaheyat. ●(1792) BD 517. men ya da deurl ma lans ebars es goasio, tr. «Je vais pousser ma lance dans tes veines.»
●(1849) LLB 1207. Ar é vruch é huéler ol é hoehiad bolzet. ●(1876) TDE.BF 262b. Gwazienn, s. f., tr. «Veine du corps des animaux ; pl. gwazied.»
●(1900) KEBR 16. Ar gwazied, tr. « Les veines ». ●(1908) PIGO II 170. keit m'o devo eur berad gwad 'n o gwaziou. ●(1909) KTLR 214. guelet a raan e ma va goad o redek digemesk en da goazied. ●(1977) PBDZ 658. (Douarnenez) gwazhienn, gwizhi, tr. «veine (vaisseau sanguin).» ●(1963) LLMM 99/264. war o c’hof-kar distumet gand gwaziet koeñvet ha seul ma taoulamment.
(2) Nerf.
●(14--) N 1897-1899. Ma merch ma man e drouc abri / (…) / Ha glisi en ho goasiet, tr. «Ma fille, mon fils (sont) en mauvais étant, / (…) / Et la crampe est dans leurs nerfs.» ●(1530) Pm 155. Dan tut loffr goude nech ez renthe ho iechet / ha dan re paralisi yuez ho goazyet, tr. Herve Bihan « Aux lépreux, après (leur) douleur, il rendait la santé, / Et aux paralytiques aussi les nerfs. »
●(c.1656) VEach 84. perclus ames hé breac'h cleiz, hac ames hé garr dehou, dré mazoa diberret (lire : diverret) ar goaziet anezi. ●(1659) SCger 30b. contraction de nerfs, tr. «deuerradurez ar goaziet, pe goezi.»
●(1876) TDE.BF 262b. Gwazienn, s. f., tr. «nerf du corps des animaux ; pl. gwazied.» ●(1889) ISV 175. Adrien Judeaux, eus a Vessac, en escopti Roazon, a voue scoet gant eur c'hlenvet pehini a ziverras he oll voaziet.
(3) Tendon.
●(1633) Nom 14a. Tendo : tendons : an gouaziet perè en em asten.
II. Veine d'une carrière, filon.
●(1938) IABB 99. La veine, tr. «ar ruskenn, ar waienn ou ar wazienn.»
III.
(1) Kaout gwad en e wazhied : voir gwad.
(2) Ruilhal gwad gad en e wazhied : voir gad.
- gwazhienn-c'hrosgwazhienn-c'hros
f. (pathologie) Varice.
●(1958) BAHE 15/23. ar gwad sac'het en e zivc'har gwriet a wazhied gros.
- gwazhienn-dourgwazhienn-dour
voir gwazhenn-zour
- gwazhienn-laezh / gwazhienn-al-laezhgwazhienn-laezh / gwazhienn-al-laezh
f. (anatomie) Veine laitière.
●(1996) VEXE 218. Une vache qui donne beaucoup de lait se reconnaît au moins à deux signes : l'intérieur de ses oreilles est sale : «On y trouve du jaune», et l'artère visible sous le ventre (gwazienn al lêz) doit être bien saillante.
- gwazhienn-veud / gwazhienn-ar-meudgwazhienn-veud / gwazhienn-ar-meud
f. (anatomie) Artère du pouls.
●(1732) GReg 746a. Pous, agitation du cœur, battement de l'artere, tr. «ar pouls eus a voazyen ar meud. taulyou goazyen ar meud.»
- gwazhienn-vorgwazhienn-vor
voir gwazhenn-vor
- gwazhienn-vrasgwazhienn-vras
f. (anatomie) Artère.
●(1744) L'Arm 17b. Artère, tr. «Goahïenn vrass… ïatt vrass. f.»
●(1900) KEBR 16. Eur wazien-vraz, tr. « Une artère ».
►
●(1957) BRUD 1/107 (K) Yeun ar Gow. Diskaret e oa bet Frañseza Stervinou gant eun taol-gwad, freget eur wazied vras enni, moarvad ha torret neudennou he halon, ha ne zaleas ket da vervel.
- gwazhienn-zourgwazhienn-zour
voir gwazhenn-zour
- gwazhiennadgwazhiennad
f. –où Veine d'une carrière.
●(1938) IABB 99. Le contenu de la veine, tr. «ar waiennad ou ar waziennad.»
- gwazhiennek
- gwazhiennusgwazhiennus
adj. Veineux, nerveux.
●(1876) TDE.BF 262b. Gwaziennuz, adj., tr. «Rempli de veines, de nerfs, parlant de corps animés.»