Recherche 'hañv...' : 36 mots trouvés

• hañv
  hañv

  m. –où

  I.

  (1) Été.

  ●(1499) Ca 107a. Haff. g. este. ●(c. 1501) Lv 234/99. haff gl. torrens. ●(1575) M 543-544. tremenet eo an haff, / An eaust medest he stat, hac amser an hadaff, tr. «L'été est passé, / L'époque de la moisson, je l'atteste, et le temps de semer.» ●(1633) Nom 66b. Pomum præcox, præcoquum : pomme de hastiueau, fruict d'été, ou hastif : frouez an haff, frouez buhan. ●114b. Theristrum : vn cottillon d'esté : vr coutillon pe losten euit an haf. ●223a. Æstas, ad æstu : Esté : an Haf.

  ●(1659) SCger 53b. été, tr. «hân.» ●153b. hân, tr. «esté.» ●(1732) GReg 372b. Été, saison de l'année, tr. «Hañ. Van[netois] hañv.» ●Les étés sont differens, tr. «An hañvou a so dishêvel an eil ouc'h eguile.»

  ●(1838) CGK 19. Epad tommder an hanvou. ●(1849) LLB 1561. Én dilost ag en han. ●(1856) VNA 236. dans le fort de l'été, tr. «é creis en han.» ●(1857) CBF 4. Glaoek eo bet ann hanv, tr. «L'été a été pluvieux.» ●79. Enn han, tr. «L'été.» ●(1876) TDE.BF 804. Ne ket eeunn devez tomm a ra ann hanv, / Nag eunn devez ien ar goanv.

  ●(1908) PIGO II 31. Haddeut eo gant an hanv reuz ar pardoniou. ●(1924) BILZbubr 43-44/1026. eun devez hanv iè. ●(1928) KANNgwital 313/226. eun hanv tom dreist. ●(1935) ANTO 3. tommder an hanvou.

  (2) En hañv bras : en plein été.

  ●(1995) BRYV II 85. (Milizag) pa veze brao an amzer, en hañv braz.

  (3) Beg an hañv : début de l'été.

  ●(1914) KZVr 78 - 30/08/14. Da veg an hanv, an êst, tr. «au commencement de l'été, de la récolte.»

  (4) Boulc'h an hañv : début de l'été.

  ●(1905) MRPL 62. D'an neb a varv e boulc'h an hanv.

  (5) Hañvig ar rozera : été de la saint Martin.

  ●(1982) PBLS 75. (Langoned) Hañvig ar Rozera, tr. «l'été de la Saint Martin.»

  (6) War an hañv : l'été.

  ●(1921) PGAZ 27. Eur zulvez, var an hanv, Fanch ar Vezo a voe red d'ezhan chomm er gear. ●45. Mont a rejont, eun dervez var an hanv, goude lein, d'en em voalc'hi e lenn an Nidel.

  II. [en apposition]

  A. (zoologie)

  (1) Gavrig-an-hañv : bécassine (ornithologie).

  ●(1928) FHAB Mezheven 212. Gavrig an hanv a zo eul lezhano a roer d'ar c'hioc'h, e Gorre-Leon, dre ma'z eus kalz heveledigez etre an trouz a ra ar par, gand e blunv, p'o laka da zourral, ha begelierez ar c'havrig.

  (2) Begel-an-hañv = (?) c'hwil-derv (?).

  ●(18--) MM 1043 (édition Ledan). Peoc'h a roi, beguel an hân ! = te tairas-tu, hanneton ! (d'après La vie et les œuvres comiques de Claude-Marie le Laé p. 211, & DGEShy 33.)

  (3) Yarig-an-hañv : papillon.

  ●(1982) LLMM 211-212/130. ken dibreder hag ur yarig-an-hañv.

  B. (botanique)

  (1) Boked-an-hañv : primevère.

  ●(1931) GWAL 136-137/424. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Bokejo- (Bokedou) -an-hañv : bokedou-laez (unander : boked-an-hañv).

  C. (agriculture)

  (1) Kastell-hañv : chartil.

  ●(1732) GReg 155b. Chartil, grande charrete pour les foins, & les blez, tr. «Qastel-hañ. q. qæstel-hañ.»

  (2) Boued-hañv : fourrage d'été.

  ●(1929) FHAB Genver 9. ar foenneier a zo o feuri eur boued-hanv hag o foenn eur boued-goanv.

• hañv-c'hoañv
  hañv-c'hoañv

  adv. Tout le long de l'année, en toute saison.

  ●(1575) M 409. A comps rez ho bezaff, haff gouaff diauanç, tr. «Dit nettement qu'ils sont, été et hiver, sans profit.»

  ●(1732) GReg 373a. Hyver & été, tr. «Hañ-goañ.»

  ●(1868) KMM 186. Ar guez palmez, atao glaz, anv-goanv. ●(1876) TDE.BF 280b. Hañv-goañv, adv., tr. «Eté et hiver.» ●(1889) SFA 207. o rei han-c'hoan roz e-pad ar bloaz.

  ●(1900) MSJO 13. ar jardinou-ze (...) a roe dezhan añv-c'hoañv froues ha fleur. ●(1925) BUAZmadeg 24. na zouge hanv-c'hoanv nemet he zae a vanac'h. ●(1955) STBJ 144. Met an darn vrasa a ranke tremen, hañv-c'hoañv, gant eun tamm bara zegal amanennet.

• hañv-goañv
  hañv-goañv

  voir hañv-c'hoañv

• hañv-ha-goañv
  hañv-ha-goañv

  adv. Tout le long de l'année, en toute saison.

  ●(1930) DIHU 231/139. é dreid dilor énné han ha gouian.

• hañvad
  hañvad

  m. –où Durée de l'été.

  ●(1931) VALL 275b. durée de l'été, tr. «hañwad.»

• hañvadur
  hañvadur

  m. –ioù Estivage.

  ●(1931) VALL 273b. Estivage, tr. «hañvadur m.»

• hañval .1
  hañval .1

  adj.

  I.

  (1) Semblable.

  ●(1499) Ca 109a. Haual. g. semblablez. ●110b-111a. [heuelep] g. dung semblant. Jtem vide in haual. ●(c.1500) Cb 35b. [cas] g. cest nom qui na nulz cas dissemblablez / sicut sponte. b. haffual e pep cas.

  ●(1659) SCger 153b. hânvel, tr. «semblable.»

  (2) Hañval ouzh : semblable à.

  ●(1633) Nom 30a. Camelopardalis : giraffe, beste ressemblant au chameau & panthere : giraf, vn loezn so aual ouz vn caual hac ouz vn panthera. ●98b. Nucamentum, panicula, iulus : la fleur de noyer semblable à la queuë d'vn rat : bleuzu an guezen craou aual ouz lost vn raz.

  (3) Hañval ganin : il me semble que, il me paraît que.

  ●(1790) MG 2. Haval gueneoh enta, me zud vat, é ma requis boud a vitin beèd en noz én Ilis eit gounid er Baraouis ? ●13. Haval gueneign un dra n'en dès quet a gorv, n'en dai a zevri netra. ●243. haval gueneign é vèn tachét inou.

  ●(1854) PSA I 12. haval guet-n-emp ne vé quet memb criet erhoalh jamæs énep d'ur vince èlcé.

  (4) Hañval eo, e oa, e vehe : paraît-il.

  ●(1787) BI 19. É Tad hac é vam ne oüent, haval oai, sourciuss meit d'er honservein ér stad à graice. ●57. unn amzér ë zeliai, haval é, ol d'é Vestre. ●(17--) TE 20. folleah en dud péré ne chongeant, haval vehai, meid a sehuel un Tour eit hum laquad én abri doh justice en Eutru-doué.

  (5) Semblable à.

  ●(1924) SBED 60. haval ur pen devéd.

  (6) Hañval da : semblable à.

  ●(1861) BSJ 257. ind e daulas mi de zeu Æl, haval de zeu zén.

  (7) Tel, pareil.

  ●(1861) BSJ 175. péh quer bras vou scont ha lorh mab-dén é huélèt un distreimen haval. ●234. Jesus ne brezé quet rescond d'ur paillard ha d'ur multrér haval.

  II.

  (1) Hañval-petu : tout à fait semblable.

  ●(1929) DIHU 215/267. hanval petu en eil doh égilé. ●(1937) TBBN 216. petu, tr. «tout à fait semblable.» ●(1941) DIHU 357/231. Ia , Franséz, haval petu én é uiskamant soudard.

  (2) Hañval-pakret : tout à fait semblable.

  ●(1921) GRSA 196. haval pakret doh er péh e oè guéharal.

• hañval .2
  hañval .2

  adv. Ainsi, comme, semblablement.

  ●(897) MSvbr IV f° 78b, main A (DGVB 231a, DVBR 496). is amal it duducer memor porté sur « quas et proximo secuturas » tr. « c’est ainsi que le souvenir est apporté ».

• hañval .3
  hañval .3

  m. –où

  (1) Hep hañval : sans pareil.

  ●(1821) SST 34. Dré ur miracle hemp haval. ●(1821) SST.ab vi. un tour hemp haval hanvet Babel. ●(1854) PSA II 44. Ur joé hag ul lehuiné hemb haval. ●(1861) BSJ 29. hanhue hemb é haval.

  (2) (en plt d'un mort) Emañ en e hañvaloù : il n'a pas changé, c'est bien lui.

  ●(1934) BRUS 133. Il (elle) n'a pas changé (en parlant d'un mort), tr. «é ma én é (hé) havaleu.»

• hañvaladenn
  hañvaladenn

  f. –où Parabole.

  ●(1908) AVES 15. Jézuz e laras d'er bobl en hanvaladen men. ●(1913) AVIE 87. Laret e hré hoah dehé en hanvaladen men. ●257. Hanvaladen en neu vab.

• hañvalder
  hañvalder

  m. Ressemblance.

  ●(c.1500) Cb 85a. [figur] Jtem hic tipus / pi. g. figure ou semblance. b. haualder.

• hañvalenn
  hañvalenn

  f. –où Parabole.

  ●(1907) AVKA 180. Setu an hanvalen a roas Jesus d'he.

• hañvalidigezh
  hañvalidigezh

  f.

  (1) Apparence, aspect.

  ●(1921) GRSA 336. En diaol en em laka édan havaledigeh pried Nasien.

  (2) Ressemblance.

  ●(1732) GReg 195b. Conformité, ressemblance entre deux choses, tr. «Hañvaledigueah etre dëu dra.»

  ●(1856) GRD 304. groamb mab-dén doh hul limage hag havaledigueah.

  ●(1921) BUFA 64. Chetu un hanvaledigèh open étré Franséz hag hun Salvér.

  (3) Kaout hañvalidigezh gant : ressembler à.

  ●(1856) GRD 304. É léh hum sehuel trema Doué eid hanàouet en havaledigueah en dès mab-dén guet é Grouéour, en dud a bligeadur hag hemb fé e ziscoa en izeldæt ag ou santimanteu, a pe ne sellant nameit doh en havaledigueah ou dès guet el lonnèd.

• hañvaliñ
  hañvaliñ

  voir hañvalout

• hañvalout / hañvaliñ
  hañvalout / hañvaliñ

  v. tr.

  I. V. tr. d.

  (1) Hañvalout ub. ouzh udb. : comparer qqn à qqc.

  ●(14--) N 1427. Ouz vn clezeff e pep queuer / Vn barner mat hep nep atfer / A haualier etren gueryn, tr. «A une épée, à tous égards, / Un bon juge, sans nul doute / Est comparé, parmi le peuple.»

  (2) Hañvalout udb. ouzh udb. all : conformer, rendre qqc. conforme à qqc.

  ●(1921) GRSA 17. e spontan é chonjal én treu bras e vehè ret dein obér aveit havalein mem buhé doh ou ré.

  II. V. tr. i.

  (1) Sembler.

  ●(1530) Pm 169d (Tremenuan). Quement a creth dre nep doutancc / (…) / Nenn dey am haual en balancc, tr. «Quiconque croit (?) avec quelque doute (?) / (…) N’iras pas, il me semble, dans l’incertitude.» ●177d (Tremenuan). am haual, tr. «il me semble.»

  (2) Hañvalout gant ub. : sembler à qqn.

  ●(1856) GRD 289. Un dén sante e laré, a pe oé prest de verhuel, é havalé guet-hou guélèt un nivér a vugalé.

  (3) Hañvalout ouzh : ressembler à.

  ●(1790) MG 395. Tantét vehèn de gredein é havalét doh er Bonn-seurèt-hont. ●(17--) TE 239. Buhé er Prince-ze e havalai e pep mod doh hani dibordét é dad.

  ●(1838) OVD 135. er ré (…) e havale doh en dud-hont. ●(1839) BEScrom 219. Ean e santé ur bonheur bras é havalein doh Jésus-Chrouist. ●(1856) GRD 332-333. Quement-cé e vehé havalein doh ur multrér. ●(1879) GDI 218. petramant é hanvalér nezé doh en dud a béré é conz hun Salver.

  ●(1907) AVKA 154. Hanvali ouz ar Vugale. ●(1932) BRTG 4. Er heh lavreg ne haval ket mui doh nitra. ●(1970) GSBG 244 (Groix). xãva:lut, tr. «ressembler.»

  (4) Hañvalout da : ressembler à.

  ●(17--) TE 150. é vugalé ne havalènt quet dehou.

  (5) S'imaginer, imaginer, se figurer.

  ●(1838) OVD 70. Havaléet guet-n-oh é huélet un dén de béhani é hès reit de zougue d'é dy ur pod pourcèlen caër carguet a huin précius. ●251. Havalet guet-n-oh, Philoté, ur Brincès youanq, péhani e zou chérisset bras guet hé frièd.

• hanvat .1
  hanvat .1

  adj. Très bien.

  ●(17--) CBet 285. Te a so mat, hanvat natur. ●289. Hanvat oun en natur.

• hañvat .2
  hañvat .2

  v. tr. d. Préparer (la terre) pour l'été.

  ●(1942) VALLsup 68b. préparer la terre pour l'été, tr. «hañvat douar.»

• hañvdi
  hañvdi

  m. Maison d'été, résidence secondaire.

  ●(1931) VALL 784a. Villa, tr. hañvdi m. pl. ou.» ●(1935) BREI 405/2b. eun nebeud hanvdiou.

• Hañveg
  Hañveg

  n. de l. Hanvec.

  (1) Hañveg.

  ●(18--) OLLI 13. An Aoutrou Per Kerloc’h, person Hanvec, maro ar 17 a vis guenver 1860. ●(18--) OLLI 253C. ur plaç santel meurbet a so en escopty Kerne, e pares Hanvec, tost d’ar Faou. ●(c. 1860) IMR 4/6b. Er plaç ze, e Breiz Izel, meurbet darempredet, / En escopti a Guerne er barouz a Hanvec. ●(1865) FHB 18/139a. An Tad Maneur a roaz c’hoaz goude-ze misionou e Roscanvel, Hanvec, Sant-Thomas-Landerne, e Logonna, e Berrien, Scrignac, Benodet, Sant-Rioual hag en oll garteriou ze e reaz eur vad dispar. ●(1867) TELrem 52. Ann Aotrou Per Kerloc’h, Person Hanvec. ●(1876) BJM 207. Yvon Deniel, eus parrez Hanvec. ●(1890) MOA 21a. Hanvek.

  ●(1905) ALMA 63. Hanvec. ●(1930) TLK III IV. ha da Hanvek. ●(1974) ISHV 3. ur paotr eus Hañveg.

  (2) [Toponymie locale]

  ●(1941) ARVR 39/3b. Bugale Gorre-Hanveg n’ez int mui d’ar c’hatekiz d’ar C’hrannou. ●(1974) ISHV 4. alies em boa klevet komz eus Lañvoa. ●13. Daou benn pellañ ar barrez : Gwikelloù er c’hornog ha Kroaz ar Werneg er reter (...). C’hwec’h kilometr treuz a zo etre milinoù Maezkamm ha Koadnabad, ul lev hepken etre pont ar Faou hag hini Troeog. ●15. Ar bempvet hini o tont eus an Ospital a yae da Groaz ar Gov, dre Bodevintin, Bodougwenn, Kêrvinou hag a-hed ar C’hrannoù. (...) Treuziñ a raio ar gumun dre gichen Penngwern, Kerliver, Bodoureg, Keroman. ●16. etre Kroaz Bodougwenn ha Pont Ruz ar C’hrannoù. (...) da gas gwez Koad ar C’hrannoù da « Gar-Hañveg ». (...) etre Belaer ha Lanvoe. ●19. Al Laboù, An Nec’hlec’h distagadur ’nellec’h, Ar C’histillig distagadur c’histillig, Ar Groazhent distagadur ar grosenn, Ar Rest, Ar Val, Ar Valaneg, Ar Vilaz, Ar Wazhigoù, Ar Wazh-werc’h, Belaer, Botkabur, Bodelleg, Botfrank, Bodevintin distagadur bodivintin, Bodougwenn, Bodoureg, Bodrezal, Bourc’h, Briantel, Kêrambotezeg distagadur kêrvotez ●20. Kerc’hlouar distagadur kerc’hlouar, Kerankurru distagadur kerc’hurlu, Kerere distagadur kerere, Kerbedou, Kerbeleg distagadur kerveleg, Kerbluenn distagadur kerbluenn, Keranroue distagadur kerroue, Kerangeven distagadur kergeven, Keranezou distagadur kernezou, Kergadeg distagadur kergadeg, Kergaer, Kerdizien pe kersivien, Kerfeunteunioù, Kerguen pe kerguan, Kerherve, Kerdreoual distagadur kendreoual, Kerliver, Kerloc’h, Kermorvan, Kernanvel, Kernec’hlec’h distagadur kernellec’h, Kernevez, Kernezur, Kerroc’hant, Kerohan, keroc’hant, Kerroman distagadur keromen, Kervel, Kersec’h, Kerwezhenneg, kêrzadiou, Kêrzamarreg distagadur kêrzamark, Kiella, Killifel distagadur killafel, Koad-ar-c’harzh, Koad-Bihan, Koadforest, Koadmeur, Koatevez distagadur koatevez, Kozhker, Kozhtiez distagadur kotie, Kroaz-ar-C’halvez distagadur kroz ar c’halve. ●21. Kroaz Bodougwenn, Kroazhent Kêrvinou, Kroaz Killifel distagadur killafel, Dirimeur, Gar-Hañveg, Gorre-Hañveg, Gorre-Menez, Goloran distagadur c’houloren, Gwaremmig distagadur gwarimmig, Gwernallin, Gwernjañ distagadur ar wern, Gwernledan distagadur verledan, Lanton distagadur nanton, Lanvoe distagadur lanvo, Leskoad distagadur lezkod, Lesvenez distagadur lezvene, Lopoien distagadur lopoien, Maengwenn distagadur minven, Maentoull distagadur mintoull, Maezkamm distagadur meskamm, Maezkamm-uhelañ, Maezioumeur, Menezmeur, Nesperañs, Parkbras, Parkarjol distagadur pargajol, Penn-koad-ar-c’harzh, Penn-koad-ar-gorre, Penn-gwern-Kerliver distagadur pennavern, Penn-gwern-Kêrwezhenneg distagadur pennavern. ●22. Penn-ar-prad, Penn-ar-run, Penn-ar-wazh, Penn-ar-roz distagadur perroz, Pont-nevez, Pontaol distagadur pontol, Porzh-Nedeleg, Poull-c’hanol, Pradenn, Pratiren distagadur pratirenn, Roc’h-zu, Roz-ar-Berr, Roz-ar-gloued, Roznivinenn, Roudou-hir distagadur roudouhir, Run-ar-groaz distagadur run ar groz, Rundrez distagadur rundrez, Rundrez-ar-c’hoad distagadur rundrez, Ruzadenn, Stank-heolenn, Tibison. ●28. Tolzennoù bras a reier noazh ez eus en hor menez, meur a zevezh-arat dindano, a-wechoù. Mein sklent ha krag int. Pep roc’h he deus un anv, evel : Roc’h ar Veg, Ruilhan, al Luz, ar Gouelou, ar C’had, ar Vri, ar C’heur, ar C’hezeg, ha zoken Roc’h an Diaoul, abaoe ma voe gwelet Paolig warni, gant ar vesaerien strafuilhet, war-dro 1910. ●42. E Koad ar C’hrannou eo bet chapel Sant-Koñval.

• Hañvegad
  Hañvegad

  m. Habitant d’Hanvec.

  ●(1974) ISHV 11. Hañvegad, hañvegadez a raer eus gour ha maouez genidik eus Hañveg, liester Hañvegiz, hañvegadez.

• Hañvegadez
  Hañvegadez

  f. Habitante d’Hanvec.

  ●(1974) ISHV 11. Hañvegad, hañvegadez a raer eus gour ha maouez genidik eus Hañveg, liester Hañvegiz, hañvegadez.

• Hañvegiz
  Hañvegiz

  pl. Habitants d’Hanvec.

  ●(1974) ISHV 9. en hor brezhoneg pemdeziek a voe yezh an holl Hañvegiz, un hanter kantved ’zo. ●11. Hañvegad, hañvegadez a raer eus gour ha maouez genidik eus Hañveg, liester Hañvegiz, hañvegadez. ●119. Hañvegiz a gav gwelloc’h kas o bugale d’ar skol e kêr.

• hañvek
  hañvek

  adj.

  (1) Dont on se sert l'été.

  ●(c.1718) CHal.ms ii. appartement d'esté, appartement d'hyuer, tr. «logeris a han, logeris a c'houïan, cambreu hanuec, ha gouïanuec.»

  (2) (en plt des fruits) Qu'on trouve l'été.

  ●(1732) GReg 373a. Qui appartient à l'été, tr. «Hañvecq.» ●Fruit d'été, tr. «Frouëz hañvecq.» ●441a. Fruits d'été, tr. «Frouëz hañvecq.» ●737b. Pommes d'Eté, tr. «Avalou Hañvecq.»

  ●(1876) TDE.BF 280b. Hañvek, adj., tr. «Qui est de la saison d'été. Per hañvek, poires d'été.»

  (3) Estival.

  ●(1962) EGRH I 107. hañvek a., tr. « estival, de l’été. »

• hañver
  hañver

  m. -ion Qui passe l’été au même endroit, touriste estival.

  ●(1962) EGRH I 107. hañver m. -ien, tr. « celui qui passe l’été dans un endroit. »

• hañvesk
  hañvesk

  adj. (en plt d'une vache) Qui n'a pas eu de veau dans l'année.

  ●(1876) TDE.BF 280b. Hañvesk, adj., tr. «Se dit d'une vache qui n'a pas eu de veau dans l'année.»

• hañveskenn
  hañveskenn

  f. Vache sans lait et sans veau.

  ●(1659) SCger 122a-b. vache qui passe vne année sans veau, tr. «buoc'h hanvesquen.» ●(1732) GReg 946a. Vache sans lait et sans veau, tr. «Hañvesqenn. p. hañvesqenned. hàvesqenn. p. hàvesqenned.»

• hañvet
  hañvet

  adj. (en plt des récoltes) Bien mûr.

  ●(1996) CRYK 113. segal hañvet, tr. «du seigle bien mûr.»

• hañvezh
  hañvezh

  m. –ioù Durée de l'été.

  ●(1920) KZVr 368 - 21/03/20. Hanvez, tr. «durée de l'été.»

• hañvidigezh
  hañvidigezh

  f. Estivage.

  ●(1931) VALL 273b. Estivage, tr. «hañvidigez (tropellou) f.»

• hañviñ
  hañviñ

  v. intr.

  (1) (en plt de la terre) Reposer.

  ●(1920) KZVr 368 - 21/03/20. hanvi, tr. «se dit de la terre pour "reposer".» ●lezel an douar da hanvi a-raok tôl had munut ennan.

  (2) (en plt de qqn) Faire la saison d'été.

  ●(1978) BZNZ 8. (Lilia-Plougernev) E-pad triwec'h vloaz on bet oc'h hañviñ ahont, tr. (THAB 1/7) Pendant dix-huit ans j'ai fait la saison là-bas». ●47. Bez' e oa tud oc'h hañviñ war Trielen ie, tr. (THAB 1/32) «Il y avait des gens sur Trielen, aussi, à faire la saison du goémon.»

  (3) Passer l'été.

  ●(1931) VALL 275b. passer l'été, tr. «hañvi.»

  (4) Faire passer l'été.

  ●(1931) VALL 275b. faire passer l'été, tr. «hañva.»

  (5) Aigrir en été sous l'effet de la chaleur.

  ●(1942) VALLsup 68b. aigrir en été par l'effet de la chaleur, tr. «hañùein V[annetais].»

• hañvlec'h
  hañvlec'h

  m. –ioù Station estivale.

  ●(1931) VALL 274a. station estivale, tr. «hañvlec'h m. pl. iou.»

• hañvouez
  hañvouez

  m.

  I.

  (1) Boue.

  ●(1903) MOAO 114. Pa gouezint en aouez, tr. «tombent dans la boue.»

  (2) Purin.

  ●(1659) SCger 46b. eau qui sort des fumiers ou estables, tr. «hânvoès, haoués.»

  ●(1847) MDM 228. evit ne chomo poull-aounez ebet var dro. ●(1876) TDE.BF 280b. Poull hanvoez, tr. «mare d'eau de fumier.» ●(1878) EKG II 77. he benn er c'houer hanvoez.

  ●(1902) PIGO I 85. kavet he den 'barz ar poull haoe. ●(1908) DIHU 34/60. stréuein doh troed er plant hango (purin) trohet get deur. ●(1921) FHAB Eost 213. Kalz traou a zo mat evit drusaat an douar, araok pep tra-all, e ranker henvel an teil ; seul-vui a deil a vezo en eur vereuri, seul welloc'h e vezo. An anvouez ivez a zo mat da deuler war ar parkeier a vez lakeat enno kaol, rabez hag ivez er foenneier hag er parkeier leton. ●(1923) DIHU 139/203. é kas hanvor ar hou pradeueér. ●(1933) ALBR 72. Anvoezet ho touarou beterabez ha drevajou all gant anvoez rik. ●(1934) BRUS 241. La fosse à purin, tr. «en toul-anvor ou añho.»

  II. (Dour-)hañvouez.

  (1) Eau croupie.

  ●(1732) GReg 311a. Eau dormante, tr. «Van[netois] dëur añho.» ●(1744) L'Arm 86b. Eau croupie, puante, tr. «Deure-anho ou hango.»

  (1904) DBFV 7b. añho, hango, tr. «(eau) stagnante, dormante.» ●(1907) VBFV.fb 81b. purin, tr. «anho, m.» ●(1934) BRUS 168. Stagnant (liquide), tr. «hango.»

  (2) Purin.

  ●(c.1660-1670) VEach 145. Neusé souden euel mauoé gouestlet é cõmanças da digueri é daou lagat entre diou breach é mam desolet, hac ho fermas adarré ; Goudé mauoé goalc'het gant dour clouar ha lousaou mat, é vomissas muy euit leiz vr scudell bras á dour hoauez leün à lichit, á stloac, hac à teil munut, heuelep mauoé incomodet á het vn nebeüt deizyou, hoguen quer buan é recouras è iec'het, hac ezema brema é buez hac en oat á tric'huec'h bloaz, è contantamãt bras de tud. ●(1732) GReg 911a. Eau de fumier, tr. «Dour hañouéz. dour hâouëz. dour hañv. dour hãv. ãls. dour haff. dour haffouëz.»

  ●(1876) TDE.BF 280b. Dour hanvoez, tr. «du purin, eau qui découle des fumiers, des écuries.»

  ●(1905) BOBL 03 juin 37/3d. Eur bugel beuzet en eur poull dour-hawe. ●(1906) KANngalon Gwengolo 206. Unan anezho a daole dour anouez var an arched. ●(1908) FHAB Even 178. n'eo ket liou, dour-hanvoez, avad, a iafe d'he moula. ●(1908) PIGO II 72. ho porz a zo leun a dour-hawe. ●(1932) KWLB 18. An teil hag an dour-hañvoez.

• hañvouezañ
  hañvouezañ

  v. tr. d. Amender avec du purin.

  ●(1933) ALBR 72. Anvoezet ho touarou beterabez ha drevajou all gant anvoez rik.

• hañvouezenn
  hañvouezenn

  f. Purin.

  ●(1867) FHB 75/182a. Pellaat anezo eus a lojamant an dud hag al loenet, ha rei red d'an anouezen a deu anezi. ●(1866) FHB 95/344a-b. lezel da vont da goll an anvoezen a deu eus ar c'hreier, epad ma ve ken eaz he lacat da vont etouez an teil evit he vellat. ●(1889) ISV 191. eun anvoezen contamet.

  ●(1933) FHAB Genver 11. plas an anvouezenn a zo e toull an teil. ●(1955) STBJ 216. añvouezenn flêrius a dennet eus ar priñvezou. ●(1994) MARV xiii 23. (An Uhelgoad) ar poullou hañvouezenn.

• hañvour
  hañvour

  m. –ion Estivant.

  ●(1942) VALLsup 68b. celui qui passe l'été à la campagne, etc., tr. «hañvour.»

• hañvus
  hañvus

  adj. D'été.

  ●(c.1500) Cb 107a. [haff] g. estiual. b. haffus.

  ●(1732) GReg 373a. Qui appartient à l'été, tr. «hañvus.» ●Tems d'été, en une autre saison de l'année, tr. «Amser hañvus.»