Devri

Recherche 'jav...' : 20 mots trouvés

Page 1 : de jav-1 (1) à javelod-javolod (20) :
  • jav .1
    jav .1

    m. –ed

    I.

    A. (en plt des animaux)

    (1) Monture.

    (1732) GReg 637a. Monture, bête de charge, cheval &c., tr. «Van[netois] Jau.» ●(1744) L'Arm 118a. espèce de monture, comme le chameau, tr. «Ur sorte jau eell ur Hanvale.» ●(1792) HS 185. dégasset dré er guér ar ur geaü.

    (1876) TDE.BF 308b. Jao, s. m. V[annetais], «Monture en général, sans distinction d'espèce ni de sexe.» ●(1877) BSA 64. Evit beachi, Joseph a reas da Vari pignat var gein eun azen o devoa, ha gant ar jeo disteric-se, en em rentchont e Bethleem.

    (1963) EGRH II 119. ur , tr. « une monture. » ●n’em eus gwech ebet klevet al liester.

    (2) local., spécial. Cheval.

    (1908) DIHU 35/72. tri pé pear jau ha kementral a seud.

    (3) Attelage.

    (1867) MGK 102. Pa voa ho kar, ho cheo dre ar rolec'h chalet.

    (1935) LZBl Du/Kerzu 213. Beaji reer ato a-gevred, diou pe deir jao a-unan, e pep jao pevar gi ha daou pe dri zen da nebeuta. ●(1958) BLBR 114/13. Eñ a vleine ar jeo (l'attelage). ●(1985) AMRZ 62. eur jao a zaou pe dri loan.

    B. Épith.

    (1) Galleg jav : mauvais français parlé.

    (1973) LIMO 24 février. daù e oè dehè plégein dirag er galleg-jao e vezè komzet d'en termen-sé.

    (2) Bramm jav : petite brioche.

    (1919) DBFVsup 10a. (Baod) bram-jau, tr. «sorte de petite brioche.» ●(1968) LIMO 27 janvier. é chakein me «bram-jao». ●Bram-jao, tr. «brioche.»

    (3) Terzhienn jav : fièvre de cheval.

    (1932) BRTG 14. Na bout e vehè tregon terhien jaù ar me hein ne vehè ket goah dein.

    II. sens fig. (en plt de qqn)

    A.

    (1) Jav labour : gros travailleur.

    (1932) BRTG 21. ur jaù labour étré en deu sul. ●(1943) DIHU 379/195. ur jao labour ar er pamdé.

    (2) Celui qui mène la danse dite «dañs tro».

    (1935) DIHU 293/256. Goudé bout konduiet en dro, épad pemp pé dek minut, en dén iouank e gondui – er «jao» èl ma vé groeit anehon é meur a barréz, e asé tostat, a nebedigeu, de zougér er banér.

    B.

    (1) Équipe de personnes.

    (1924) FHAB C'hwevrer 70. met ma 'z oa kresket ar jeo, oa kresket ivez ar vad.

    (2) Équipe de travailleurs, personnel.

    (1909) FHAB Mae 136. An hini en deuz chao awalc'h en e di a ra ganti. (...) ha setu ar jao en hent, lod e kirri, lod var droad. ●(1975) UVUD 92. (Plougerne) Eno doa chao forz pegement. ●(1984) HYZH 154-155/85. chao : kalz a dud. Chao veze ranket kaout.

    (3) Bezañ jav : être nombreux.

    (1975) UVUD 51. (Plougerne) pegwir ar re-he doa chao. ●(1982) MABL I 52. (Lesneven) Ni 'ioa jav ahont. (…) c'hwi zo jav. ●92. ni 'ioa deut d'an Ti Bras da zerc'hel tiegezh pezgwir edomp jav, nav breur edomp. ●(1982) MABL II 76. (Lesneven) ni 'ioa jav ahont : maread a dud e oant.

    III. Monet àr e jav : monter sur ses grands chevaux.

    (1912) RVUm 206 (Gu). Oeit-é ar é jau aben, tr. P. ar Gov «Il est monté tout de suite sur ses grands chevaux.»

  • jav .2
    jav .2

    s. Gueule.

    (1977) PBDZ 51. (Douarnenez) stank da jav ! tr. «ferme ta gueule.» ●ur mell jav, tr. «une grande gueule.»

  • jav-aliañs
    jav-aliañs

    m. Entremetteur de mariage.

    (1919) DBFVsup 34b. jau benal, entremetteur de mariage (ailleurs jau alians). ●(1984) HBPD 60. Jaù alians é, pe gav en tu, é asé kavouit ou far d'er merhed hag ou faréz d'er bautred.

  • jav-banal
    jav-banal

    m. Entremetteur de mariage.

    (1919) DBFVsup 34b. jau benal, tr. «entremetteur de mariage.» ●(1942) VALLsup 65b. Entremetteur de mariages ; tr. «jao-benal

  • jav-du
    jav-du

    m. Locomotive.

    (1919) DBFVsup 34b. jau du, tr. «locomotive.»

  • jav-labour
    jav-labour

    m.

    (1) (agriculture) Cheval de trait.

    (1939) RIBA 15. Sammet e oè bet ar gein é jao labour ha kaset éañn de léz er Roué.

    (2) sens fig. Travailleur.

    (1906) DIHU 11/189. En ivaj ne viré ket néoah ma oé ur hristén mat, ur goas a galon hag ur jau labour d'en deieu divaneh. ●(1932) BRTG 21. ur goaz a galon hag ur jau labour étré en deu sul.

  • jav-sae
    jav-sae

    m. (habillement) Bourrelet de robe.

    (1919) DBFVsup 34b. A Cl[éguérec] jau sé, bourrelet de robe. ●(1931) VALL 77b. Bourrelet ; pour retenir la la jupe, tr. «jao-sae m.»

  • javat
    javat

    v. intr. Servir d'entremetteur dans les mariages.

    (1919) DBFVsup 34b. jauat, tr. «faire l'entremetteur.» ●(1942) VALLsup 65b-66a. Entremettre (s') pour les mariages, tr. «jaoat

  • jave
    jave

    m. –où

    I.

    (1) (anatomie) Poitrine, gorge.

    (1779) BRig I 53a. ar javè, tr. «la gorge.»

    (1867) LZBt Genver 235. ma fenn em jave. ●(1876) TDE.BF 309b. Jave, s. m., tr. «T[régor] Gorge, le devant du cou.» ●(1889) CDB 228. Sant Kado dre umilite / A lakaz glaou en he jave, tr. «Saint Cadoc par humilité – mit des charbons dans son giron.» ●(1895) GMB 255. pet[it] tréc[orois] jave, gorge, poitrine, du lat. gabata, cf. moy. bret. chot, joue. Les formes par j peuvent avoir subi l'influence du français joue (et jabot ?). Voir Rev. celt. XIV, 317, 318. M. Loth, M. lat. 180, semble citer d'après le dict. de Godefroy un v. fr. jao que je n'ai pas pu y trouver.

    (1902) PIGO I 158. ar skourje skoulmet en jave ar pôtr. ●(1908) PIGO II 14. Itien 'nevoa pleget e benn en e jave. ●(1926) FHAB Genver 17. e benn pleget war e jave. ●(1927) GERI.Ern 243. jave T[régor] m., tr. «Gorge, poitrine.» ●(1965) KATR 7. eun tamm brao a javez a oa dindan e jiletenn. ●(1970) BHAF 219. mentet uhel, gand eun tamm brao a javez dindan e jiletenn.

    (2) Estomac.

    (1973) LLMM 161/435. Mat ha frank e oa ar sistr ha pep hini a evas e-leizh e jave.

    (3) Debroñ jave : appétit.

    (1879) ERNsup 150. debroñ, debran jave(z), appétit (chatouillement d'estomac), Trév[érec], Lanr[odec].

    (4) C'hoarzhin leizh e jave : rire à plein poumon.

    (1978) EMGI 125. hag eñ da c'hoarzhin e-leizh e javez.

    (5) C'hwezhañ e jave : bomber la poitrine, le torse.

    (1983) BRUD 63/32. Ar mêr a hwehas e jave.

    (6) Bezañ kras e jave : avoir la gorge sèche.

    (1905) BOBL 28 octobre 58/2b. Kraz awalc'h eo va jave, keit all 'zo n'am beuz bet beraden ebed.

    II. Kaout blev war e jave : voir blev.

  • javead
    javead

    m. –où Plein la poitrine.

    (1927) GERI.Ern 243. javead m., tr. «plein la poitrine, le gilet (avalou de pommes).»

  • javed
    javed

    f. –où

    (1) (anatomie) Mâchoire.

    (1633) Nom 19a. Gena, mala : la iouë : an boch, an gauet, an iauet.

    (1659) SCger 77a. maschouere, tr. «iauet.» ●155a. iauet, tr. «machoire.» ●(1732) GReg 588b. Machoire, tr. «Javed. p. javedou.» ●(1869) HTC 70. Eur veich all e lazas mil enebour gant eur javed azen.

    (1847) FVR 158. her gwelout a reann, he zaoulagad er meaz he benn, hag he javed dihompret ha torret gant ann tenn pistolen en devoa derc’hent. ●(1876) TDE.BF 309b. Javed, s. m., tr. «mâchoire, joue. Il parait qu'en quelques lieux on dit aussi gaved.» ●(1889) ISV 205. Torrit dezhan he javedou.

    (1983) PABE 76. (Berrien) javed, tr. «machoire.»

    (2) Bezañ kras e javed : avoir soif.

    (1903) CDFi août-septembre (d’après KBSA 66). Kras eo javed Per hag o veza ma n’eo ket boazet da chom er stad-se, ez a d’ar c’hao da denna eur banne sistr bennak.

    (3) Distanañ e javed : passer sa soif.

    (1905) KZVr Meurzh (d’après KBSA 117). Hag e c’hell distana e javed.

  • javedad
    javedad

    f. –où

    (1) Gifle, soufflet.

    (1633) Nom 24a. Pugnus, colaphus, alapa : soufflet, buffe, iouée : bochat, coüellat, gauedat, iauedat.

    (1659) SCger 112b. souflet, tr. «iauedat.» ●155a. iauedat, tr. «vn coup sur la machoire.» ●(1727) HB 118. Jesus a receo ur Javedad. ●(1732) GReg 588b. Coup donné sur la machoire, tr. «Javedad. p. javedadou. gavedad. p. ou.» ●879a. Souflet, coup de la main étendue sur la joüe, tr. «Javedad. p. javeadou

    (1860) BAL 109. Jesus (…) en devoe eno ur javedad. ●(1876) TDE.BF 309b. Javedad, s. m., tr. «Coup sur la, joue, sur la mâchoire, soufflet.» ●(1894) BUZmornik 92. eur javedad bennag.

    (1921) PGAZ 81. ar javedadou hag an taoliou dourn.

    (2) Reiñ ur javedad da ub. : donner une gifle, un soufflet à qqn.

    (1727) HB 281. E roent dezàn chavedadou.

    (1868) KMM 142. Sonjit (…) er javedadou a oe roed deza. ●(18--) SAQ II 253. eur c'hoz tamm soudard a oa eno a roaz dezhan eur javedad.

    (1929) MANO 119. e roas d'ezi eur javedad.

    (3) Distagañ ur javedad gant ub. : donner une gifle à qqn.

    (1915) HBPR 168. en eur zistaga ganthi eur javedad.

    (4) Diaveliñ ur javedad ouzh, gant ub. : donner une gifle, un soufflet à qqn.

    (1732) GReg 879a-b. Donner un soufflet, tr. «diaveli ur javedad diouc'h ur re, ou, gad ur re.»

    (1870) MBR 234. Hag hen diaveli gant-hi eur javedad.

  • javedata
    javedata

    v. tr. d. Gifler.

    (1727) HB 98. Eno e oue chavedateat.

  • javedeg
    javedeg

    m.

    (1) Homme qui a de grosses mâchoires.

    (1732) GReg 688b. Grosse machoire, lourd d'esprit, tr. «Javedecq. javedocq. pp. javedéyen

    (1876) TDE.BF 309b. Javedek, s. m., tr. «Celui qui a de grosses joues, une grosse mâchoire.»

    (2) Homme lourd d'esprit.

    (1732) GReg 688b. Grosse machoire, lourd d'esprit, tr. «Javedecq. javedocq. pp. javedéyen

    (1876) TDE.BF 309b. Javedek, s. m., tr. «Celui qui a de grosses joues, une grosse mâchoire, et aussi homme qui a l'esprit lourd.»

  • javedegez
    javedegez

    f. –ed

    (1876) TDE.BF 309b. Javedegez, s. f., tr. «Celle qui a de grosses joues, une grosse mâchoire.»

  • javedek
    javedek

    adj. Joufflu.

    (1659) SCger 70b. iouflu, tr. «iauedec

  • javelinenn
    javelinenn

    f. –où (armement) Javeline.

    (1499) Ca 115a. Jauelinenn. iauelot. ●(1633) Nom 184a. Framea : iaueline : iauolot, iauelinen. ●185a. Aclides, tragula : iaueline : iauelinen.

  • javelleg
    javelleg

    m. Homme mal bâti.

    (1931) VALL 60b. (homme) mal bâti, tr. «javellek V[annetais] (javelleg subs.).»

  • javellek
    javellek

    adj. (homme) mal bâti.

    (1931) VALL 60b. (homme) mal bâti, tr. «javellek V[annetais] (javelleg subs.).»

  • javelod / javolod
    javelod / javolod

    m. –où (armement) Javelot.

    (1633) Nom 184a. Framea : iaueline : iauolot, iauelinen. ●184b. Hasta, sarissa, lancea : lance, picque, iaueline : lançc, picq, iauolot. ●185a. Hastile : la hanpe ou le fust d'vne iaueline : an coat, ves á vn iauolot, an fust.

    (1857) LVH 227. ur javelod begant. ●237. javelodeu étré deourn un dén a vrézel.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...