Devri

Recherche 'karantez...' : 8 mots trouvés

Page 1 : de karantez-1 (1) à karantezusamant (8) :
  • karantez .1
    karantez .1

    f. –où, –ioù

    I. F.

    (1) Amour.

    ●(1499) Ca 32a. Carantez. g. amour. ●(c.1500) Cb 12b. g. amiablement. b. dre quarantez. ●58b. [delectation] g. delectation charnelle. b. delectation charnel. Idem hec illecebrositas / tis. bri. carantez charnel. ●(1505) Vc 7. Mammen beff, tan ac carantez, tr. «Source vive, feu et amour.» ●(1530) Pm 279. Start hac ardant en carantez, tr. «Ferme et ardent d'amour.» ●(1612) Cnf 23b. eguit deceu graguez ha merchet, pé eguit caffet ho carantez ha dimiziff dezo. ●(1621) Mc 64. vn dard a charantez. ●82. carantez ardant.

    ●(1659) SCger 135b. carentez, tr. «amitié, charité.» ●(c.1680) NG 864. Nen des truhé na caranté. ●1916-1917. Ha nen doué quet dré caranté / E bocas de Croiour er bet. ●(1732) GReg 34a. Amour, tr. «Carantez. van[netois] Carante.» ●Avoir de l'amour pour quelqu'un, tr. «Cahout carantez evit ur re.» ●L'amour de Dieu pour nous, tr. «Carantez Doüe evidoump.» ●L'amour des hommes pour Dieu, tr. «carantez ê qêver Doüe.» ●(1744) L'Arm 19a. Attache, affection, tr. «Caranté. f.»

    ●(1838) OVD 222. dré garanté doh-t-ou. ●(1861) JEI 181. santimanteu a hrat-vad hag a garanté. ●222. Aman èl m'en dé é natur er garanté a hrat-vad. ●(1867) BBZ III 421. Hag unan all en deuz hadet / Em liorz bleun ar garanted, tr. «un autre a semé dans mon courtil la fleur d'amour.» ●(1868) KTB.ms 14 p 250. diviza euz ho c'haranteo. ●(18--) SBI I 244. Breman p'omp arru braz hon daou, / A so savet caranteou, tr. «Maintenant que nous sommes devenus grands tous deux, / Il est né des tendresses (entre nous).»

    ●(1907) PERS 15. An diou garantez-se ne maint morse an eil heb eben.

    (2) Un dornad karantez : une poignée de main.

    ●(1895) FOV 254. Un dornad karanté, un taul tok, tr. «une poignée de main...»

    ●(1910) DIHU 61/111. Un dornad karanté Poteù. Ur brér oh.

    (3) A garantez : d'amour, adoré.

    ●(1839) BESquil 453. me zad a garanté. ●(1841) IDH 291. é falle d'eign bout interret étal mem bugalé a garanté. ●(1856) GRD 376. me moès a garanté, é mèn é ma me fautr. ●378. Allas ! me hroaidur a garanté.

    ●(1921) BUFA 66. O Léon, mem Brér a garanté.

    ►enfant. Aelig a garantez : petit ange d'amour.

    ●(1976) LIMO 18 septembre. D'er ré bihan-bihan, e vè lared : élig a garanté.

    (4) Kaout karantez ouzh ub. : avoir, éprouver de l'amour pour qqn.

    ●(17--) TE 156. n'ou dès quêt ur guir garanté doh-t'ai.

    ●(1841) IDH 49. péré en dès ur garanté rai dinér en eil doh eguilé !

    (5) sens fig. Taol-kurun ar garantez : coup de foudre en amour.

    ●(1935) BREI 432/4b. tôl-kurun ar garante, «en galleg, le coup de foudre».

    (6) Amitié.

    ●(1732) GReg 33b. Amitié, affection, tr. «carantez. p. carantezyou.»

    (7) Dre garantez : amiablement.

    ●(c.1500) Cb 12b. g. amiablement. b. dre quarantez. ●35a. g. amiablement. b. dre quarantez.

    (8) Charité.

    ●(c.1500) Cb 35b. Carantez. g. charite.

    ●(1659) SCger 22b. charité, tr. «carentez.» ●(1732) GReg 153a. Charité, vertu Théologale, tr. «Carantez.» ●La charité consiste à aimer Dieu de tout son cœur, & à aimer son prochain comme soi-même, tr. «Ar vertuz a garantez hon oblich da garet Doüe a greiz hon c'haloun, hac hon neçzan evel hon-unan.»

    II. (botanique)

    (1) Louzaouenn-ar-garantez : bardane.

    ●(1934) BRUS 263. La bardane, tr. «lezeuen er garanté.»

    (2) Capitule de la bardane.

    ●(1732) GReg 80b. Fruit de Bardane, tr. «carantez.»

    ●(1879) BLE 63. Bardane mineure (…) Les capitules portent en breton les noms de Spék et de Karantez.

    (3) Fruit du grateron gaillet.

    ●(1931) VALL 342b. le fruit du grateron, tr. «karantez f.»

    III.

    (1) Fritañ laouenn ar garantez war billig kraz ar baourentez : voir laou.

    (2) Fritañ laouenn ar baourentez war billig ar garantez : voir laou.

  • karantez .2
    karantez .2

    f. ou m. Personne aimée.

    ●(c.1350) Io ms latin 14355 f°399r°. Mar hamguorant va karantit da vout in / nos ohecostit uamgaret. nep pret. etc. tr. « Si me garantit mon amour d'être la nuit à son côté, femme aimée, à tout instant, etc »

    ●(c.1680) NG 216. Conzet doheint me caranté.

    ●(1821) GON 72b. Karantez est encore un subst. commun, servant à désigner un amant, une amante, un amoureux, une maîtresse. Va c'harantez eo, c'est mon amant, cest mon amante. ●(1854) GBI II 94. Krog en he dorn he c'harante, tr. «Son amoureux la tient par la main.» ●(1869) KTB.ms 15 p 211. Piou eo da garantez ive. ●(1870) MBR 18. Rankout e oe'ta d'ar prins iaouank mont dioc'h he garantez. ●(1895) GMB 96. Karañte est masc. en pet[it] Trég[uier] au sens d'amant : eur c'harañte d'ei.

    ●(1900) ANDP 12. ar plac'h yaouank hag he c'harante. ●(1902) PIGO I 13. war an hent-man eman o chom ma c'harante. ●(1908) PIGO II 43. eun amourous o vont da zaludi e garante.

  • karantez-an-unan
    karantez-an-unan

    f. Amour-propre.

    ●(1931) VALL 23b. Amour-propre, tr. «karantez-an-unan f.»

  • karantez-vro
    karantez-vro

    f. Patriotisme.

    ●(1907) BOBL 19 octobre 160/2e. ar re a gomz eneb d'ar garantez-bro. ●(1909) NOAR v. Eur c'houezadenn a feiz hag a garantez-vro. ●(1925) CBOU 4/58. kreski en e galon karante Doue hag ar garante vro. ●(1926) FHAB Here 398. enaoui e kalonou ar gerent tan ar garantez-vro.

  • karantezenn
    karantezenn

    f. (botanique) Fruit du grateron gaillet.

    ●(1931) VALL 342b. le fruit du grateron, tr. «karantezenn f.»

  • karantezus
    karantezus

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) Aimable, affectueux.

    ●(1499) Ca 32a. Carantezus. g. amable.

    ●(1710) IN I 432. gant un aoulagat carantezus.

    ●(1889) ISV 273. Nag hen a ioa carantezus va mam, an hini zo eat gant Doue !

    ●(1906-1907) EVENnot 20. (Priel) Eur bugel karanteüs e hennez, tr. «aimant, qui s’attache.» ●(1942) DHKN 62. Nag eurus e oent er merhed-sé hag e gavè paotred iouank digras ha hep si, de laret dehè komzeu ker braù ha ker karantéus.

    (2) Charitable.

    ●(1659) SCger 22b. charitable, tr. «carentezus oc'h.» ●135b. carentezus, tr. «charitable.» ●(1727) HB 593. C'hui so mad ha carantezus. ●(1732) GReg 153a. Charitable, qui est prompt à assister son prochain, tr. «Carantezus ê qêver e hentez.» ●522b. Incharitable, tr. «Digar. nep ne deo qet carantezus ê qêver e hentez. didrugaresus. criz.» ●(1792) CAg 61. Crechenion carantéus.

    ●(1849) LLB 147. O tad karantéus e chom é lein en né. ●(1869) KTB.ms 14 p 129. aluzon ann dud karantezuz. ●(1877) EKG I 107. An dud vad ha karantezuz-se. ●(1878) BAY 19. Karañtéus, tr. «Plein de charité.» ●(1878) EKG II 73. eur Rouanez ker mad ha ker karantezuz.

    ●(1922) EOVD 294. Nag amiaplet é bout frontal, karantéus.

    (3) Bezañ karantezus ouzh ub. =

    ●(1728) Resurrection 2570. Aso caranteus ous ehol vugalle.

    ●(1880) SAB 222. oc'h euz c'hoant e veen carantezuz ouz ar Verc'hez.

    II. Adv. Avec amour, amabilité, affectueusement.

    ●(1880) SAB 171. difazia carantezuz ar re a ve fazied. ●231. Jesus a rebechas deza carantezuz an discredi-ze.

  • karantezusaat
    karantezusaat

    v. intr. Devenir plus charitable.

    ●(1869) EGB 159. karantéusaad a ra oc'h hé dud, tr. «il devient plus charitable envers les siens.»

  • karantezusamant
    karantezusamant

    adj. Amoureusement.

    ●(c.1718) CHal.ms i. amoureusement, tr. «dré, guet caranté, caranteüsemant.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...