Recherche 'koef...' : 18 mots trouvés
Page 1 : de koef (1) à koefurenn (18) :- koefkoef
m. –où
I.
(1) (habillement) Coiffe.
●(1499) Ca 39b. Coeff. g. coiffe. ●(c.1500) Cb 42a. g. petite coiffe. b. coeffic. ●(1633) Nom 116a. Reticulum, capillare : vne coëffe : vn coüef.
●(1659) SCger 27b. coueffe, tr. «coueff.» ●(1732) GReg 176b. Coeffe, habillement de tête, tr. «Coëff. p. coëffou.» ●(1790) MG 35. hé houiffeu dantel. ●286. rein dehai ur houif, pé ur bonnèt.
●(1849) LLB 1054. hé houifeu dantelek. ●(1849) SBI II 188. coeffo leoienn, tr. «des coiffes de toile écrue.» ●(1857) CBF 85. Ema he c'hoeff oc'h kern he fenn, tr. «Sa coiffe est de travers.» ●(18--) GBI II 74. d'am c'hoeffo (...) / en batista, tr. «mes coiffes (...) en batiste.»
●(1908) PIGO II 173. eur c'houef bras war he fenn.
(2) par méton. Femme.
●(1857) CBF 54. Ped den oc'h ? Etro daouzek, ken tok, ken koeff. ●(18--) SCD 176. pa voelin chag ar c'hoefo / me eneum denno prest em zro.
(3) Mont e koef : porter la coiffe.
●(1945) DWCZ 15. Liza an ti all a zo o vont e koef.
(4) Bandenn-goef : bandeau pour tenir les cheveux.
●(1732) GReg 78a. Bande de tête, ou bandelette, dont les femmes du commun se servent pour se coiffer, tr. «bandenn-coeff. p. bandennou-coeff.»
II.
(1) Ar c'hoef hag an tog zo ganti : porter la culotte.
●(1911) RVUm 361 (Gu). Er houif hag en tok rah é mant geti, tr. P. ar Gow «La coiffe et le chapeau, elle porte tout.»
(2) Bezañ gwenn evel ur c'hoef : être livide.
●(1967) BAHE 54/29 (T) E. ar Barzhig. En ospital, Soaz, gwenn evel ur c'hoef, koazhet, aet da netra, a zo bet kempennet brav en he gwele. ●(1970) BHAF 236 (T) E. ar Barzhig. Ar gontez a adkouezas en he c'hoazez, gwenn evel eur hoef, he gwaz, morlivet ive, a grogas e breh an den yaouank.
(3) C'hoari gant he c'hoef : perdre l’esprit.
●(1991) KERRIEN Remi Derrien (K). C'hoari a ra gant he c'hoef : koll a ra he spered.
(4) Nijet eo ar c'hoef dreist ar vilin : perdre l’esprit.
●(1906) BOBL 10 février 73/1b. nijet eo ar c’hoef gwen dreist ar vilin !
- koef-berrkoef-berr
m. (habillement) =
●(1990) TTRK 127. rouez a-walc'h neuze, e oa ivez merc'hed hag a zouge ar c'hoef-berr.
- koef-bihan
- koef-blevkoef-blev
m. (habillement) Sous-coiffe.
●(1936) IVGA 156. war he c'hoef-bleo hag he chosonou. ●(1953) CDPB I 14. Il y a trente ans, la femme de Pont-l'Abbé, comme toutes les paysannes bretonnes, ne quittait jamais sa coiffe, du lever au coucher. Certaines même couchaient avec leur sous-coiffe ou Koef bleo (bonnet de cheveux). ●(1974) THBI 181. He bleo zo tronset war hoëff-bléo. ●(1997) CHVI 25. war an adreñv, an daledenn a ya e-barz ar hoef, ha dindan, ar hoef-bleo.
●(2013) COSBI 33. la coiffe et ses accessoires apportent la touche finale à ce somptueux costume. Elle est posée sur un bonnet (koeff bleo).
- koef-klozkoef-kloz
m. (habillement) =
●(1932) BSTR 148. Goude e kemero koeff klos al leanezed hag ar voel varnan.
- koef-mezherkoef-mezher
m. (habillement) Coiffe de deuil.
●(1938) BRHI 45. Plusieurs femmes arborant, sur la coiffe de lin, un ample capuce de drap blanc, dit koëff-mezer (...) Ces femmes sont endeuillées.
- koef-nozkoef-noz
m.
(1) Coiffe de nuit.
●(1876) TDE.BF 356b. Koef-noz, s. m., tr. «Coiffe de nuit.» ●(1889) CDB 76. Ha diesed gan-ac'h na ma c'hoef-noz ive : / Rak me a oar ervad a gollin ma bue, tr. «Et apportez avec vous ma coëffe-de-nuit1 aussi : – car je sais bien que je perdrai la vie.» 1. Ce passage est elliptique. La coëffe-de-nuit devra servir à un double usage ; l'ensevelisseuse en aura besoin, après la mariée ; c'est la coëffure de sa nuit de noce, que la morte aura dans le cercueil.
(2) Serre-tête.
●(1931) VALL 688b. Serre-tête, tr. «koef-noz m. pl. koefou-noz.»
- koef-plaenkoef-plaen
m. (habillement) Coiffe sans broderie.
●(1936) IVGA 287. ma zougit kañv d'in gant koefiou plaen ha tavañjer du. ●(1942) DHKN 35. kouifeu plén ar er pamdé. ●(1955) STBJ 163. koefou plên gant troñsou ledan. ●(1947) BRMO 66. La coiffe de demi-deuil, de même forme mais sans dentelle, est dite kouif plèn. ●(1996) AVGO 4/6. La coiffe de deuil – «ar c'hoêf plen» – utilise la gaze, à la trame plus serrée donc plus opaque.
- koef-ridetkoef-ridet
m. (habillement) =
●(1912) BSAf xxxix 303. le coef-rided de Beuzec, des bigouden. ●306. les coeffou-rided, ou brugérez de Pont-Croix, de Beuzec-Cap-Sizun et de Poullan.
- koefañ / koefiñkoefañ / koefiñ
v.
I. V. tr. d.
A.
(1) Avoir une coiffe.
●(1849) SBI II 188. Ewit oc'h apparchant awalc'h beza coeffet en lien, tr. «Vous, c'est assez beau pour vous d'être coiffées de toile.»
(2) Se coiffer (les cheveux).
►absol.
●(1868) FHB 199/342b. pe enn eur raza, pe enn eur goefa.
B. sens fig.
(1) Mettre de l'alcool dans une tasse de café.
●(1905) HFBI 440. ar c'haffé a voa ivé ganéomp koëffet mad. ●(1910) FHAB C'hwevrer 59. mad e kavas ar c'hafe ha gwelloc'h c'hoas ar c'hognac a oue digaset evit er c'hoeffa.
(2) Cocufier.
●(1866) BOM 78. Marvad he dije ma c'hoeffet.
II. V. intr. Porter une coiffe.
●(1943) VKST Mae 147. diwar-benn koefa ha digoefa, toka ha didoka.
III. V. pron. réfl. En em goefañ : mettre une coiffe.
●(1732) GReg 176b. Se coëffer, tr. «Hem goëffa. èn hem goëffa.» ●Elle se coëffe à l'ancienne mode, à sa mode, tr. «Hem goëffa a ra èr c'hiz coz, èn he c'hiz.»
●(1968) BAHE 55/65. betek m'he deveze an hini yaouank tu a-walc'h d'en em goefañ hec'h unan. ●(1972) LIMO 02 septembre. Aveid um goéfein, pé um gribad.
IV. Koefañ morgen da : voir morgen.
- koefed
- koeferkoefer
m. –ion Coiffeur.
●(1732) GReg 177a. Coeffeur, celui qui gagne sa vie à coëffer des dames qui se veulent parer, tr. «Coëffer. p. coëfféryen. Van[netois] coëffour. p. yon, yan.»
- koeferezkoeferez
f. –ed Coiffeuse.
●(1732) GReg 177a. Coeffeur, celle qui gagne sa vie à coëffer des dames qui se veulent parer, tr. «Coëfferès. p. coëfferesed. Van[netois] coëffourès. p. ed.»
- koefet
- koefeür
- koefinkoefin
m. =
●(c.1500) Cb 42a. Coeffin. g. idem. l. hoc cernical / lis (lire : ceruical). ●(1521) Cc. Coeffin. g. idem. la. hoc ceruical calis.
- koefiñkoefiñ
voir koefañ
- koefurenn