Devri

Recherche 'kouign...' : 16 mots trouvés

Page 1 : de kouign (1) à kouignennin (16) :
  • kouign
    kouign

    f. –où

    I.

    (1) (pâtisserie) Petit gâteau.

    (1633) Nom 57b. Panis subcinericius : gasteau cuit sous les cendres : cuin, pe gouastel poazet dindan al ludu. ●58b. Placenta vmbilicata. Libum : gasteau : goüastell, cuing.

    (1659) SCger 62a. gasteau, tr. «quingn p. ou.» ●168a. quign, tr. «tourteau.» ●(1732) GReg 444b. Une gache d'aveine, tr. «Van[netois] cuïgn qerh. p. cuignëu qerh.» ●451a. Gâteau d'enfans, petit tourteau, tr. «Cuygn. p. cuygnou.» ●S'il reste de la pâte contre la paille du four, on vous fera un gâteau, tr. «Mar chom toaz ouc'h an iffourn, oz pezo cuygn

    (1869) FHB 219/79a. eur pakad kuignou. ●(1876) TDE.BF 366a. Kouign, s. m., tr. «Gâteau ou galette, faite au four avec des restes de pâte, pour les enfants ; pl. ou.» ●(1889) ISV 103. Ar Bugel avad en doa debret diou guign chasun, hag a c'houlenne eun all.

    (1907) VBFV.bf 44b. kuign, f., pl. eu, tr. «gâteau, tourteau.» ●(1924) CBOU 2/29. eur banne kafe, krachen hag all, eur banne hini dous, kuignou ha madigou, hag evit dibri an dra-man eur fourchetez !

    (2) Kouign-Ened : gâteau du Mardi gras.

    (1988) TIEZ II 244. Le pastez, ou encore bara joan au Cap-Sizun, est, comme son nom au Pays bigouden l'indique, le gâteau du Mardi gras, kuign ened.

    (3) fam. Derrière.

    (1982) PBLS 174. (Langoned) kuign, tr. «derrière, popotin.»

    II.

    (1) Reiñ e gouign da ub. : envoyer paître ; éconduire, etc. Cf. LLMM 86/204 Abeozen : coign = korn-bara, evel d'ur c'hlasker, d'e gas kuit. Peurvuiañ e larer : reiñ e sac'h da u.b. pa nac'her e c'houlenn dimeziñ ; CDB 148, kanaouenn ar Bonomig : Taped ho sac'h, kloaregik, / Lakid han var ho skoa, - ia da / Lakid han var ho skoa : / Koulz eo d'ec'h hen kaout breman / Evel hen kaout da vloa.

    (18--) SCD 172. (Iliac) Salud dech Ansel a do pried Cristinan / Gant eur gouir amitié me a so deut aman / evit goulen ouzoch ep chom da ziscourin / o merc'hic Isabel evit e heureujin. -- (Ansel) petra leres te, ma c'hliant, na meus quet da intentet / a cousgoude e clevoan, mes ober goab a ret / mes dalet o caign, ma den, ha lequety voar o scoa / couls eo dech e c'havet hirie evel e c'havet da vla. ●(1886) RDTp I 19 (T) G. le Calvez. Autrefois, quand un jeune homme demandait une jeune fille en mariage, il offrait à sa fiancée et à ses parents un gâteau qu'on appelait couign ar c'houlennadec (le couign ou le gâteau de la demande). Si le mariage venait à manquer, la jeune fille ou ses parents étaient tenus de rendre un pareil gâteau au jeune homme ou à sa famille. On le faisait rendre par un tiers. On disait alors reï ar c'houign. Cet usage est tombé presque partout en désuétude. Mais après une rupture survenue entre deux jeunes gens qui devaient se marier, on dit encore partout que le jeune homme a reçu son couign. «Bet 'heus he gouign : il a eu un refus.»

    (1900) MELU X 267-268 (T). Dans le pays de Tréguier, rei eur gabestren ou eur gabesten «donner un licou» à un galant est une expression figurée pour dire qu'une jeune fille refuse à son amoureux d'aller au pardon avec lui. Rei eur gouign (donner un gâteau) désigne un refus plus grave; c'est «éconduire un amant, faire cesser ses assiduités.» ●(1912) MELU XI 268 (T-Trevereg). Miche, pain plus petit que la «tourte», torz. Rein ar gwign, tr. E. Ernault «Donner la miche, éconduire un prétendant. (Trév[érec]. Au contraire, rein an dorz, c'est l'accepter.» ●(1954) LLMM 42/22 (T). Ha neuze e vo roet e «gouign dezhañ ha peoc'h e (lire : a) vo dioutañ pelloc'h...»

    (2) Bezañ e gouign e go : on ne sait si cela réussira.

    (1900) MELU 92 (Go-Plouc'ha). N'eus ked eom dë gâd kemend lorc'h : 'man e gouign en go, tr. E. Ernault «Il n'a pas besoin d'être si fier : sa farine est à lever (on ne sait si cela réussira).»

    (3) Kas kouignoù sant Stefan : jeter des pierres pour lapider.

    (1825-1830) AJC 3938 (Go) J. Conan. Mes coinno sand stefan a gesomb trene de, tr. F. Favereau «Mais nous leurs envoyâmes des 'gâteaux de Saint Etienne» (Rappelons que ce saint martyr mourut lapidé.)

    (4) Na vezañ poazhet e plas ar gouign : être de n’importe quelle naissance. Cf. War DGEShy 48-49/108

    (1766) MM 905-908. chetuyé maro gouscoudé ; / mat requiescat in pacé. / ivit quementse credit dign / noa quet poazet éplaç ar guign, tr. «Le voilà, malgré tout, trépassé. / Ppha ! Requiescat in pace ! – Pour tout ce que dessus, croyez-moi : / il n’avait pas été cuit sur la place aux tourtes.»

  • kouign-amanenn
    kouign-amanenn

     f. Motte de beurre.

    (1879) GDI 199. goulennet e vé guet-n-oh ur guign amonen.

    (1903) EGBV 36. kuign f. pl. eu, tr. «motte de beurre.» ●(1906) DIHU 12/206. Aben arhoah e vou ar pardon, rekis e vou ret d'ein kas ur guign amonen d'en eutru person. ●(1942) DHKN 224. Nenneg e dap hé huign amonen ag en daol. ●(1957) DSGL 102. kuigneu amonenn, tr. «mottes de beurre.»

  • kouign-erc'h
    kouign-erc'h

    f. Boule de neige.

    (1732) GReg 708b. Une pelote de neige, tr. «quïgn earc'h. p. quïgnou. ur guïgn erc'h.» ●Peloter, jetter des pelotes de neige, tr. «Polota gad quïgnou earc'h

    (1912) LZBl Genver 327. gant kouignou erc'h.

  • kouign-patatez
    kouign-patatez

    f. =

    (1959) BRUD 10/48. rag yod beb daou zevez a veze, war eil gand patatez seh, ha kouign-yod, ha kouign-patatez.

  • kouign-pod
    kouign-pod

    m. (cuisine)

    (1) = (?) Farz du kig-ha-farz (?).

    (1732) GReg 702a. Pâté en pot, de la farce, tr. «quypod. quylpod

    (2) Sorte d'entremêts.

    (1790) MG 212. ean e rei deoh crampoah ha qùin-pod guet hou ç'hani. ●(1907) VBFV.bf 44b. kuign-pod, f., tr. «pâte cuite dans le pot-a-feu, plum-pudding.»

    (1970) GSBG 342. (Groe) kumpod, tr. «(m.) sorte d'entremêt (pâte farcie de cassonade et cuite à l'eau chaude.»

  • kouign-segal
    kouign-segal

    m.

    (1) Homme pas très malin.

    (1958) BRUD 4/60. pa ne oa ket lemmoh e spered eged eul loiad pri-mañsona, an den-ze a honeze anoiou all : hennez a oa eur huign-zegal, a lavare an dud.

    (2) Femme de rien.

    (1943) FHAB Meurzh/Ebrel 269. kouign-segal = femme de rien.

  • kouign-vara
    kouign-vara

    f. Miche de pain.

    (19--) KZVr (Erwan Quérou). Ma mam oa et da boac'hat eur gouign vara da gas en plas eun all he devoa amprestet da c'hortoz an eost.

  • kouign-veuzel
    kouign-veuzel

    f. Bouse sèche servant de combustible.

    (1867) FHB 151/370b. Goude e oa tolet diou pe deir gouign bêzel en taan ha kerkent e oa an holl en dro d'an oalet.

  • kouign-yod
    kouign-yod

    f. (cuisine) Galette.

    (1931) VALL 328a. Galette, tr. «kouign-yod h[aut] L[éon].» ●(1942) VALLsup 84b. tolpez tore et kouign-yod désignent une galette de farine délayée dans l'eau, ou mélangée de bouille d'avoine qu'on pétrit comme la pâte. ●(1959) BRUD 10/48. rag yod beb daou zevez a veze, war eil gand patatez seh, ha kouign-yod, ha kouign-patatez.

  • kouignal
    kouignal

    v. intr. Couiner.

    (1931) VALL 332b. Geindre, tr. «kouignal T[régor].» ●(1984) HBPD 17. un nebed heudi é kouignal drézé, unan arlerh en aral.

  • kouignaoua
    kouignaoua

    v. intr.

    I. Aller chercher des gâteaux.

    (1732) GReg 451a. Amasser des gâteaux, comme font les jeunes enfans au jour des Innocents, pour leurs étrenes, tr. «Guygnaoüa. p. cuygnaoüet.» ●(1744) L'Arm 170b. Tourteau, Cuingn.. neu. f. Aller les demander, tr. «Cùingneuha

    (1876) TDE.BF 367a. Kouignaoua, v. n., tr. «Aller chercher des gâteaux comme font les enfants, en quelques cantons, à l'occcasion de la fête des Innocents.» ●(1879) ERNsup 145. Kouignaoua, aller chercher des gâteaux à la Saint-Étienne, Lanrodec.

    (1931) VALL 331b. Quêter des gâteaux, tr. «kouignaoua

    II. [empl. comme subst.] par ext.

    (1) Étrennes.

    (1889) CDB 192. Deut on da glask ma c'houignaouan, tr. «Je suis venu chercher mes étrennes.»

    (1925) LZBt Gwengolo 33. e vo roet kouinaouan : lienaj, kernier butun hag all. ●(1935) BREI 389/1b. prenit "An Tornaod". Kouignaoua 'zo. ●(1969) BAHE 62/48. kouignaoua ar vugale.

    (2) Jour de l'an.

    (18--) SBI I 32. Warléné, gant ar c'huignaoua – la, la ! / Me 'm boa eur vestres ar c'hoanta, tr. «L'an dernier, aux étrennes, / J'avais une maîtresse des plus jolies.»

  • kouignaouaer
    kouignaouaer

    m. –ion

    (1) Quêteur de gâteaux pour les étrennes.

    (1879) ERNsup 145. Kouignaouàr, celui qui y va [chercher des gâteaux à la Saint-Étienne Trévérec.

    (2) Faiseur, marchand de gâteaux.

    (1931) VALL 331b. faiseur, marchand de gâteaux, tr. «kouignaouer

  • kouignenn
    kouignenn

    f.

    (1) Boule.

    (1896) HIS 66. Daniel e gemér keij-meij suèù, pég ha blèú ; éañ e hra ur guignen geté.

    (1931) VALL 331b. tourte de pain, de cire, etc., tr. «kouignenn f.»

    (2) Gâteau.

    (1931) VALL 331b. Gâteau en tourte, tr. «kouignenn f.» ●(1934) FHABvug Kerzu 13. Seza Zimsan a azezas ouz taol hag a gemeras eur sklisenn eus ar gouignenn ; mat her c'havas hag e kemeras eur sklisenn all.

  • kouignenn-amanenn
    kouignenn-amanenn

    f. –où Motte de beurre.

    (1744) L'Arm 30a. Moche de beurre, tr. «Guigneenn amoneenn. f.»

    ►absol.

    (1863) MBF 65. – Hag ur guinen vras pe bihan e zou ret prenein ? / – Revé ma vou mad pé fal, tr. «– Est-ce une grande moche ou une petite moche qu'il faut acheter ? / – Selon que le beurre sera bon ou mauvais.»

  • kouignenn-amann
    kouignenn-amann

    f. Motte de beurre.

    (1941) FHAB Mae/Mezheven 51. ar c'hrampoez hag ar gouignenn amann.

  • kouignenniñ
    kouignenniñ

    v. Faire des boulettes.

    (1970) GSBG 255. (Groe) kouignenniñ, tr. «faire des boulettes.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...