Recherche 'krap...' : 32 mots trouvés
Page 1 : de krap-1 (1) à krapoz (32) :- krap .1krap .1
m., adv. & prép.
I. M. Flanc (de montagne).
●(1903) MBJJ 54. hag i neuze da c'holo krab ar mene. ●102. mein en he c'hrab, mein war he c'hriben.
II. Loc. adv.
(1) E krap : en suspens.
●(1931) VALL 720b. Suspens (en), tr. «e krap.»
(2) E krap hag e blev : (?) à la volée (?).
●(1872) GAM 7. Ha kerkent eur vozad arc'hant e krab hag e bleo.
III. Loc. prép.
(1) Ouzh krap : agrippé à.
●(1884) LZBt Meurzh 46. Ar gaerig vraon-man zo zavet ouz skrab gant eur mene. ●(1896) LZBt Mae 37. vel eur bot bruk ouz krab ar roc'h.
(2) E-krap : agrippé à.
●(1903) MBJJ 209. al loch mein a zo neve zavet duont, 'krab an taroz. ●(1907) AVKA 233. en krap mene an Olivet. ●(1908) PIGO II 5. e krap an dosen. ●(1909) TOJA 10. Ar bilhaouerez, gant he zac'h e krap he skoa. ●(1935) BREI 392/2d. eun tammik kalapousenn e krap he skouarn.
(3) War grap : agrippé à.
●(1903) MBJJ 313. gwinienno ha liorzo ledet an eil 'uz d'eben, war grab ar runio.
(4) sens fig. War grap e revr =
●(1869) KTB.ms 14 p 37. daou leon war grap-ho-reor. (…) ur c'had war grap-he-reor.
●(1902) PIGO I 161. ar pôtr a roaz eur skourjead d'ean war grap e rer.
- krap .2krap .2
m., prép. & adv. –où
I. M.
(1) Grappin.
●(1876) TDE.BF 373b. Krap, s. m., tr. «Harpon, crampon, grappin ; pl. ou.»
●(1925) FHAB Kerzu 457. raktal gant krapou e lakeas al lestr saoz hag e hini stag-ha-stag. ●(1931) VALL 167b. Crampon, tr. «krap m.»
(2) Porte-manteau.
●(1915) MMED 91. krapou koat da lakât an dillajou hag an armou a istribill.
(3) Higenn-grap =
●(1944) GWAL 163/173. (Ar Gelveneg) Bez' oa gwechall ur pesketaerezh na weler ket ober kalz bremañ, pakañ pesked bras er foñs gant linennoù, dreist-holl ar sili-mor hag ar rae. Evit hen ober e raed gant higennoù kreñvoc'h, anvet higenn-grap (...)
(4) Linenn-grap =
●(1944) GWAL 163/173. (Ar Gelveneg) (...) al linenn-grap a oa graet a-ratozh evit ar seurt pesketaerezh-se ; ur gordennig e oa, kentoc'h, 5 milimetrad a dreuz dezhi.
(5) Esse de couvreur.
●(1986) CCBR 35. (Brieg) l'esse, tr. ar c'hrap. C'était un esse d'une vingtaine de centimètres de long qui allait servir à raccrocher les échelles l'une à l'autre, sur le toit.»
(6) fam. Daouarn-krap : voleurs.
●(1910) MAKE 15. difiziet diouz an daouarn-krap.
II.
(1) (botanique) Crampon.
●(1935) ANTO 25. an ti gwerniset a roz-krap. ●(1936) IVGA 17. deliouigou roz-krap ar prenestr. ●49. deliou ar perenned-krap. ●(1942) HERV 196. er winienn grap ouz ar prenestr.
(2) (phycologie) Krapoù : Pelvetia canaliculata.
●(1968) NOGO 216. Pelvetia canaliculata. krapou, «crampons» (Ouessant).
III. Loc. adv. A-grip hag a-grap =
●(1954) VAZA 64. bevet em eus bete vremañ a grip hag a grap.
- krap-ha-krap
- krap-ouzh-krapkrap-ouzh-krap
adv. Cramponnés l'un à l'autre.
●(1931) VALL 167b. Cramponnés l'un à l'autre, tr. «krap-ouz-krap.»
- krapadkrapad
m. –où
(1) Grappe.
●(1499) Ca 50a. Crapat raesin. g. grape de raisin.
●(1888) SBI II 176. Eun daou pe dri grapad rèzinn, tr. «quelque deux ou trois grappes de raisins.»
●(1903) MBJJ 8. kropado freuz. ●101. eur c'hropad rezin. ●(1910) MBJL 83. begelio ar volz, a zisken eus pep-hini anê, e-giz eur c'hropad, eur bern bleuniou.
(2) Groupe, grappe (de gens).
●(1903) MBJJ 105. eur c'hropad pautred vihan. ●134. eur c'hropad tud. ●158. ken lies a brenestr, ken lies a gropad sellerien.
(3) Laps de temps.
●(1903) CDFi août. a-benn eur c'hrapadig e teuas da gerc'hat Santel-e-Skeud. (d'après KBSA 18). ●(1906) BOBL 03 février 72/2e. Abenn eur c'hrapad, e teu endro.
- krapadenn
- krapadenner
- krapalkrapal
voir krapañ
- krapañ / krapat / krapiñ / krapout / krapalkrapañ / krapat / krapiñ / krapout / krapal
v.
I. V. intr.
(1) Monter, grimper.
●(1732) GReg 473b. Grimper, gravir, tr. «Van[netois] crappeiñ. pr. et.» ●(1744) L'Arm 6a. Monter en s'accrochant, grimper, tr. «Crappein.» ●(1792) HS 119. é crappein divot-caër ar er manné.
●(1849) LLB 1875. Eid mé krapeint beanoh. ●(1856) GRD 238. a pe grappé ar lein er manné Oreb. ●(1861) BSJ 81. crapein é bàg Simon Pièr e oé inou. ●(1861) BELeu 33. crapein én ur gadoër-predêg. ●36. aben é crapé doh pasen en autér. ●(1866) LZBt Genver 70. krapat war-lein ar c'hrec'hio. ●(1896) HIS 54. Krapamb ar ur mañé.
●(1919) BSUF 24. krapein ar er chalfaud. ●(1921) BUFA 104. Krapein e hras ar é lerh ér gadoér. ●(1907) AVKA 141. Jesus a grapas war un dosen. ●(1907) VBFV.bf 44a. krapein, v. n., tr. «monter, grimper.» ●(1963) LLMM 99/266. Marmouzed a bep ment a skrije en ur grapal war lein ar gwez.
►Loc. verb. Krapañ-digrapañ =
●(1941) FHAB Genver 3b. hag i war du an ostaleriou, dre straedouigou striz ha berr, o krapa-digrapa gant torr ar menez.
(2) Se cramponner.
●(1580) G 409. Her mylyguet eu map na crap en e apoe, tr. «Car il est maudit, le fils qui ne s'attache pas à son appui.»
●(1931) VALL 167b. se cramponner, tr. «krapa.» ●(1970) GSBG 244. (Groe) krapout, tr. «(s') accrocher.»
(3) (en plt du feu, des plantes) Prendre.
●(1970) GSBG 244. (Groe) krapout, tr. «prendre (du feu, de plantes).»
(4) Dérober.
●(1847) FVR 290. kemer Porz-Poliod ha krapa ar poultr hag an armou a oa er gearik-ma.
II. V. tr.
A. V. tr. d.
(1) Ancrer.
●(1499) Ca 50a. Crapaff. g. ancrer.
●(1659) SCger 139a. crapat, tr. «ancrer.»
(2) Grimper, escalader.
●(1856) GRD 236. mar crappé pazenneu en tampl a Jerusalem.
●(1903) MBJJ 215. 'Vit se e krapomp ar run. ●(1908) PIGO II 141. Ne oent ket pell o krapat an dosen.
(3) Se saisir de.
●(1732) GReg 9b. Accrocher, prendre avec un croc, tr. «Van[netois] Crappeiñ. pr. Crappet.»
●(1824) BAM 39. ha ne velit-hu quet penaus ar maro ne ra fors pe seurt tud da grapa (...) ? ●(1857) CBF 6. Krapit ar bastel maout-ze, tr. «Prenez cette tranche de mouton.» ●(1876) TDE.BF 373b. Krapa, v. a., tr. «Harponner, cramponner, ravir.»
●(1931) VALL 167b. Cramponner, tr. «krapa.»
B. V. tr. i.
(1) Krapañ en ub., udb. : se saisir de, empoigner qqn, qqc.
●(1868) FHB 204/382a. Crapa a reaz en eur spek, da lavaret eo, eur varren houarn a zervich da spissa. ●(1870) MBR 82. ar roue a grap er varvouskenn. ●(1872) ROU 82b. Empoigner, tr. «Crapa.» ●(1878) EKG II 159. Krapet e oue er paour keaz Paol.
●(1912) MMPM 99. Dija oa tost da grappa er baourez kœaz. ●(1920) LZBl Gouere 325. a boan er gampr, e krap gant he zaou zorn en daol.
(2) Krapañ ouzh ub. : rentrer dedans qqn.
●(1766) MM 1384. ar c'hi, aign, aign... crapat outa, tr. «Le chien hagn, hagn, lui rentre dedans.»
(3) Krapañ ouzh : monter (une colline).
●(1906) HIVL 22. Hi e ié ker fonnabl é krapein doh er voten, men doé béh en niù aral doh hé héli.
(4) Krapañ àr ub. : se saisir de qqn.
●(1861) BSJ 218. er scont, en anné, en anquin de varhue e grapas ar nehou quen ne hellé pad.
- krapatkrapat
voir krapañ
- krapatous
- krapell .1krapell .1
f. –ed Femme, personne crampon.
●(1766) MM 230-231. clevet a rez-ta, erveach-vat, / crapel goz, tr. «entends-tu, une bonne fois, vieille crampon.»
- krapell .2krapell .2
f. –où Croupe (de montagne).
●(1732) GReg 238a. Croupe de montagne, tr. «Van[netois] crapell er mane.»
- krapennkrapenn
f. –où
(1) Flanc de montagne, colline, etc.
●(1908) PIGO II 133. Aze, war ar grapen, eman kastel Kersaozon. ●(1920) LZBt Here 11. billajen gaër (...) war grapen eun dosen. ●(1924) ARVG Eost 178. war grapenn eun tamm mene. ●(1942) VALLsup 26b. Butte comportant une montée raide, tr. «krapenn f.» ●(1944) EURW I 128. eur bourk bihan war grapenn eur menez.
(2) Côte raide, montée, raidillon.
●(1929) MKRN 84. hed-ha-hed da grapenn Kerbos, tr. «le long de la côte de Kerbosse.» ●(1931) VALL 158a. Côte rapide, tr. «krapenn f.» ●345b. chemin qui grimpe, tr. «krapenn f.» ●477b. Montée raide, tr. «krapenn f.» ●(1934) BRUS 184. Une montée, tr. «ur grapen –neu.» ●(1935) BREI 439/4b. en krapenn Kaouenneg. ●(1982) PBLS 562. (Langoned) krapenn, tr. «côte (montée).» ●(1996) CRYK 341. E sevel krapenn Sant-Lubin, tr. «En montant la côte de Saint-Lubin.»
- kraperkraper
m. -ien Celui qui cramponne, qui grimpe.
●(1962) EGRH I 44. kraper m. -ien, tr. « celui qui cramponne, qui grimpe. »
- kraper-biñsoùkraper-biñsoù
m. fam. Homme de profession libérale, intellectuelle.
●(1906-1907) EVENnot 4. (pleuvian) Eur c'hraper-biso he deus c'hoant da gad da bried, tr. «homme de profession libérale, intellectuelle.»
- kraperezh
- kraperig-gwez / kraperig-ar-gwez
- krapetkrapet
adj.
(1) =
●(1908) FHAB Gwengolo 266. e geïn harp er voger, e dreid krapet mort en douar. ●(1909) FHAB Eost 231. eun hanter-kant vloas den benag (...) ne oa ket pell etre e zaou benn, mes krapet mad oa ous e zouar.
(2) Accroché.
●(1939) MGGD 57. Ne oa ket krapet an eor, koulskoude, ouz goueled ar mor.
(3) Pris, attrapé.
●(1858) GBI I 134. Krapet out, ma mignon paour, tr. «Tu es pris, mon ami.»
(4) =
●(1949) KROB 12/9. e taol evez ouz e gorf krapet gant an douar : seblantout a ra dezañ kaout ur menez o flastra e vruched.
- krapin
- krapiñ .1krapiñ .1
v. Pêcher avec une linenn-grap.
●(1944) GWAL 163/173. (Ar Gelveneg) Krapiñ a oa pesketa evel-se.
- krapiñ .2krapiñ .2
voir krapañ
- krapinellkrapinell
f. –où
(1) (marine) Grappin.
●(1633) Nom 153a. Manus : croc pour accrocher nauires : vr crampinell.
●(1732) GReg 469a. Grapin, sorte de croc qui sert à retenir & à attacher une chose, tr. « Crampinell. p. crampinellou.»
●(1931) VALL 342b. Grappin, tr. «kra(m)pinell f.» ●354a. Harpon, tr. «krapinell f. pl. ou.»
►sens fig.
●(1732) GReg 61b. L'argent est un puissant attrait pour les avares ; & le plaisir sensuel en est un autre pour les voluptueux, tr. «An arc'hand a so un armorch bras evid an dud avaricius, hac ar plijaduryou lic, ur grampinell ivinec evit ar re lubric, sioüas.»
(2) Crampon.
●(1931) VALL 167b. Crampon, tr. «krapinell f.»
- krapinellañ
- krapisañ
- krapitilhedkrapitilhed
plur. Choses menues.
●(1924) NFLO. choses menues, tr. «krapitilhed.»
- krapok
- kraponkrapon
m. –où
(1) Crochet.
●(18--) SAQ II 122. ar persoun a lavaraz d'ezhan dont da lakaat ur c'hrapoun houarn da staga eun tok a ij penn sant Alar.
●(1942) VALLsup 44a. Crochet, tr. «krapon L[éon] m.» ●(1936) PRBD 109. Ar c'hraponou houarn oa ous he derc'hel dioc'h ar voger. (…) kraponou nevez.
(2) Gâche de serrure.
●(1958) BRUD 3/78. An alhouez a laka ar gleizenn da vond ha da zond er hrapoun.
- kraponañkraponañ
v. tr. d. Fixer avec un crochet.
●(1942) VALLsup 44a. Crochet, tr. «krapon L[éon] m., d'où krapona verb., kraponet-berr (ou laosk) eo ar c'huilher (Perrot).»
- krapousonoùkrapousonoù
voir krabousonoù
- krapoutkrapout
voir krapañ
- krapozkrapoz
m. (habillement) Corselet sans manches des femmes de Plougastel-Daoulas.
●(1908) FHAB Gouere 221. C'hoant ho peuz da lavaret : korf-broz, corset, skrivit : krapoz. ●(1923) BUBR 35/745. Le corsage, véritable cuirasse, s'appelle krapos. ●le chiloc'h ou coq. C'est le nom donné à l'espèce de crête qui termine par derrière le krapos. Il est en carton rigide. ●(1931) VALL 100a. Casaquin, tr. «krapos m.» ●(1935) CDFi 19 octobre. Tronsa a eure adarre milginou he c'hrapoz. ●(1991) ARME 36/60. le khilog (sic), une petite pièce rigide qui renforce l'arrière du krapos et sur lequel repose les brides du tablier. ●(1972) BSAf xcviii 346. Corselet sans manches : krapos, ar c'hrapos, krapochou.