Recherche 'kraz...' : 24 mots trouvés
Page 1 : de kraz (1) à krazunell (24) :- krazkraz
m. Kemer ar c'hraz : rester au lit.
●(1912) RVUm 238 (Gu). Kemér er hraz, tr. P. ar Gov «Se faire torréfier : cette locution signifie rester au lit.»
- krazad
- krazadennkrazadenn
f. –où
(1) Ober ur grazadenn : se chauffer au coin du feu.
●(1909) BLYA 17. Astennet ho tiou-c'har ha groet eur grazaden. ●(1909) NOAR i-ii. ar re genta, eur wech graet eur grazaden a ranke rei o leac'h da re all... ●(1968) LOLE 22. Eur grazadenn a veze graet en eur zebri kistin. ●54. ober eur grazadenn e korn an tan.
(2) Coup de soleil.
●(1919) DBFVsup 42b. krazaden, f., tr. «coup de soleil.» ●(1954) VAZA 90. Dalc'het em eus koun ivez eus ar grazadenn a dapis du-hont.
(3) Moment très ensoleillé, période de canicule.
●(1932) BRTG 159. bamdé, ar en doareuiér, ur grazaden e lonk deur er pouleu. ●160. Fal é hoah en treu genein hiziù. Ne veint ket guel arhoah. Krazaden ataù ar grazaden ; amzér marù goudé amzér marù, séhour arlerh séhour...
(4) Accès de mal violent.
●(1907) VBFV.fb 79a. prendre du mal tr. «cherrein ur grazaden.» ●(1919) DBFVsup 42b-43a. krazaden, f., tr. «inflammation violente, mal qui fait dépérir.»
(5) Bête réduite.
●(1919) DBFVsup 43a. krazaden, f., tr. «bête réduite»
(6) Grillade.
●(1821) GON 114b. Krazaden, s. f. Grillade, morceau de viande grillée. Pl. krazadennou. ●(1876) TDE.BF 374a. krazaden, s. f. Grillade de viande.
- krazadur
- krazañ / kraziñkrazañ / kraziñ
v. intr.
I. V. intr.
A.
(1) Dessécher, griller.
●(1659) SCger 108b. secher, tr. «crasa.» ●139a. craza it, tr. «secher du blé.» ●(1732) GReg 277a. Dessecher à l'exès, tr. «Craza. pr. crazet.»
●(1857) CBF 93. Dizoura al lin (…) He zispac'ha da graza, tr. «Retirer le lin du routoir (…) Le sécher au soleil.»
●(1903) EGBV 49. eit hé lakat [er granpoehen] de grazein, de hloèuennein.» ●(1907) VBFV.bf 44a. krazein, v. a., tr. «sécher, dessécher, torréfier.»
(2) (météorologie) =
●(1878) EKG II 280. nao blavez kraza a ia gand eur sourrad avel.
●(1955) STBJ 125. e-kreiz an tolead pinvidik-se o kraza dindan an heol bero.
(3) sens fig. Krazañ gant an naon : mourir de faim.
●(1897) EST 13. é loned guèlan / (…) é krazein get an nan.
●(1906) DIHU 7/125. rak krazein e hré get en nan. ●(1934) BRUS 86. Tomber (d'inanition), tr. «krazein get en nan.»
B.
(1) Lakaat da grazañ = (?) en donner à garder, en faire accroire (?).
●(1874) FHB 492/169b. An den zo douget da lacat da graza, ha nebeut zo hag o defe skiant ha furnez avoalc'h evit mont eün gant ar roudenn eleac'h m'éma ar virionez. ●(1889) ISV 344. Ne ket dies lacat da graza pa gonter istoriou.
(2) [empl. comme subst.] Lakaat poent ar c'hrazañ = (?).
●(1914) FHAB Mae 149. atô o deveze eur gonchen nevez bennak da gonta divarbenn Kerneviz ; ne vezent ket gwir holl, poent ar c'hraza a veze lakeat.
II. V. tr. d. Récurer, nettoyer.
●(1932) BRTG 118. rak én é diegeh, é ma er mod krazein, pred ha pred, er podeu, adal ma vent gouliet. «Amen», emé er vinouréz, «ne grazamb ket ni guéh erbet, er podeu (…).
III. Krazañ e gerc'h en e forn : voir kerc'h.
- krazedkrazed
m. –où (pathologie) Enfant rachitique
●(1912) DIHU 82/50. hur bugalé ne veint ket ahoel «krazedeu» (rachitiques) èl ma vé laret genemb-ni.
- krazenn .1krazenn .1
f. –ed
(1) Enfant trop choyé.
●(1961) BLBR 130/24. lelligou, fistouliked, krazenned.
(2) Dernier-né.
●(1931) VALL 169a. krazenn fam., tr. «le dernier né.» ●492a. dernier-né, tr. «krazenn.»
(3) Ober e grazenn gant ub. : caresser.
●(1964) BRUD 18/11. Aze edon em zav war al letonennig. Ar mor a deue goustad, d'ober ganti e grazen ! (...) E grazen : ober moumounig, allazig.
(4) Personne avare.
●(1919) DBFVsup 43a. krazen (M[eslan]), f., tr. «avare (même en parl. d'un homme).» ●(1942) VALLsup 16a. femme avare, tr. «krazenn.» ●(1935) BREI 434/3a. Mervel a reas ar grazenn goz.
- krazenn .2
- krazennadkrazennad
f. –où Coup de fusil très bruyant.
●(1957) ADBr lxiv 4/469. (An Ospital-Kammfroud) Krazennad : n. f., pl. –ou. – Coup de fusil très bruyant, suivi d'un fort écho : Ha me distaga eur grazennad gand ar pioh-goeñ (pemoh-gouez) !
- krazennañkrazennañ
v. tr. d. Choyer.
- krazennat
- krazer-kafe
- krazerezkrazerez
f. –ioù Deuxième crêpière sur laquelle on termine la cuisson.
●(1932) BRTG 78. Lédein e hrè hé hlogéiadeu ar er grazeréz.
- krazerezhkrazerezh
m.
(1) Sécheresse.
●(1659) SCger 109a. secheresse, tr. «craserez.» ●(c.1718) CHal.ms iv. Secheresse, tr. «sehour, sehereh, crasereh.» ●(1732) GReg 277a. Dessechement excessif, par le chaud, tr. «Crazérez. Van[netois] crazereh.»
●(1931) VALL 36a. Aridité, tr. «krazerez m.»
(2) Dessèchement.
●(1962) EGRH I 44. krazerezh m., tr. « dessèchement. »
- krazetkrazet
adj.
(1) Grillé.
●(1939) RIBA 64. bara krazet. ●(1942) DHKN III. Rak bara krazet hor bezè en noz-sé. A pe vezè melénet mat get er ouréz, doh en deu du liés, é lakèt arnehon un trohad amonen pé mél, hag e drezè aben, dré gant toul er bara, aveit donet de dapennein ar en dorn. ●(1974) YABA 09.11. Mad e vè er histén krazet.
(2) (en plt de qqn) Soûl.
- krazien
- krazigennkrazigenn
f. –où
(1) Petit morceau de qqc. trop cuit, desséché.
●(1952) LLMM 32-33/131. (Douarnenez) Krazigenn gg. aval poazh-tre, krazet. ●(1977) PBDZ 706. (Douarnenez) krazigenn, tr. «petit morceau de viande ou de pain desséché.»
(2) spécial. Dernière crêpe.
●(1977) PBDZ 706. (Douarnenez) krazigenn, tr. «dernière crêpe très cuite et raidie par la chaleur.»
- krazigiñ
- kraziñ .1kraziñ .1
voir krazañ
- kraziñ .2
- krazinellkrazinell
voir krazunell
- krazlard
- krazo
- krazunellkrazunell
f. –où
(1) Étuve près d'un four.
●(1732) GReg 148b. Chambre, ou, petit galetas joignant le four, toûjours chaude, ou sèche, tr. «Crazunell. p. crazunellou.»
●(1916) KZVr 189 - 15/10/16. Krazunal, tr. «cabinet au dessus d'un four, pour chauffer différentes choses.»
(2) Séchoir dans une cheminée.
●(1732) GReg 936b. Traversiers enchassez dans une cheminée pour soutenir du bois à sécher, tr. «crazunell ar ciminal.»
(3) (cuisine) = (?) Rillons, crétons (?).
●(1924) SBED 76. Get er lard é hrér krazinel / Er farz ér forn nen des ket guel.
(4) Petit gâteau.
●(1732) GReg 933a. Petit tourteau de la grosseur du poing, qu'on cuit à la gueule du four pour les enfans, tr. «Crazunell. p. crazunellou.»
(5) Crasse de fusion.
●(1876) TDE.BF 374a. Krazunel, s. f., tr. «Crasse qui se produit par la fusion de certaines matières.» ●(1890) MOA 193b. Crasse qui se forme par la fusion de certaines matières, tr. «krazunell, f.»
(6) sens fig. (?) Sexe féminin (?).
●(1929) SVBV 145. loereier maouezed graet evit pignat beteg ar grazunell.