Recherche 'leun...' : 25 mots trouvés
Page 1 : de leun-lan (1) à leunvor (25) :- leun / lanleun / lan
adj.
I. Attr./Épith.
A. Plein.
●(1499) Ca 108a. Hanter leun. g. demyplain. ●125a. [leunyaff] g. plain. b. leun.
●(1659) SCger 93a. plein, tr. «leun.» ●156b. leun, tr. «plain.»
●(1849) LLB 1022. Lein é rah er sehier, lein é rah er resteu.
●(1806) JOS 11. Seis penn ed ac a yoa leun a bouedec meurbed. ●(1849) LLB 408. leinoh hou sulerieu. ●(1868) FHB 165/70b. leunoc'h kovou ar goazed ! ●(1869) SAG 18. leunoc'h evit bizkoaz.
●(1902) PIGO I 76. e-pad ma vo laket goullo bep noz, he hadkavi leun bep beure. ●(1920) FHAB C'hwevrer 247. leun e oa ar pod. ●(1978) BRUDn 25/40. Lan veze an iliz, douz kroeh beteg traou.
B. Leun a.
(1) (en plt d'un récipient, d'un endroit, d'un terrain, etc.) Plein de.
●(1612) Cnf 43a. grangiou leun à eth. ●(1633) Nom 61a. fourmage plein d'yeux, tr. «fourmaig leun á clogor.»
●(1732) GReg 113b. Nez plein de boutons, tr. «fry leun a zræin-qycq.»
●(1849) LLB 193. lein a joé. ●529. En ti lein a voged. ●(1868) KTB.ms 14 p 193. Ur gambr-all a oa leun a lienn-moan. ●(1871) KTB.ms 15 p 285. un anaf leun a leaz livriz. ●(1877) EKG I 200. enn eur foennok distro, leun a lagennou. ●(1878) EKG II 310. ar bek-douar-ze a zo leun a vartoloded. ●(1879) MGZ 151. eur vassin vraz leun a zour.
●(1909) KTLR 46. a drenv an ti oa eun tam liorz leun a vez frouez hag a vokedou. ●192. Fecher ledan, leun a zour. ●(1909) FHAB Gouere 213. Foll eo an neb a zo e lab destummet enni leun a ed.
(2) (en plt de qqc. d'abstrait) Plein de.
●(1530) Pm 10. leun a squyent, tr. «pleine de sagesse.»
●(1821) SST 113. d'er re meme e zou lan a gas dohemp. ●(1870) FHB 309/377a. ar zonch-ze a vezo leun a c'hoervder hag a strafuil.
●(1907) KANngalon Genver 295. ne brezegont nemed eur feiz dislivet, briket, leun a c'hevier. ●(1936) BREI 457/4b. Prezegenn leun a gelennadurez.
(3) (en plt de qqn, d'un animal) Plein de.
●(1835) AMV 29. A gant a hini a zo bet guelet ho vont da gousquet leun a yec'het. ●(1850) MOY 194. Va daoulagad liqes, leun a lubricite. ●(1869) SAG 285. na d'oun bet enem gollet er veach-ze, leun a voufounerez. ●(1894) BUZmornik 857. e leac'h diskredi, bez eunn den leun a feiz.
●(1955) STBJ 15. bleizi koz lôned leun a finesa. ●(1962) BAHE 31/31. A-viskoazh ez eo bet Alberz evel-se, leun a verv, oberiant, laveant ha seder.
C. [devant un subst. précédé d'un art., d'un pron.]
●(1878) SVE 13. ed leun ar zolier, tr. «du blé plein le grenier.»
●(1920) FHAB C'hwevrer 261. e veze roet dezo leun eur weren vras a odivi. ●(1924) BUBR 48/1140. Leun hon c'hof ni a vleugeusfe.
D.
(1) Complet.
●(1953) BLBR 57/4. Hag ar roll-se (...) a zo pell diouz beza leun ha klok.
(2) temp. Complet, fournis.
●(1650) Nlou 406. Pemp mil bloaz len, ez voue den en penet, / Dre splet an pechet quentaff, tr. «Cinq mille ans sans discontinuer, l'homme fut dans le malheur / par l'effet du premier péché.»
●(1880) SAB 117. tregont vloa leun. ●(1869) HTC 11. Eur bloaz leun en devoa tremenet eno. ●63. An Isrealitet a jomas eur bloaz leun e kichen menez Sinaï.
II. par ext.
(1) (relijion) (Indulgence) pleinière.
●(1864) SMM 9. Induljansou leun pe induljansou plenier. ●(1877) MSA 236. gounid induljansou leun. ●(1879) MGZ 266. Eun induljanz leun pe plenier. ●(1891) MAA 122. Induljans leun beb lun.
●(1928) BFSA 138. da rein Induljans leun (plénière) d'an holl gristenien. ●(1949) KROB 11/2. Bep taol e vez gounezet eun iñduljañs leun.
(2) (en plt de qqn) Complètement.
●(1872) ROU 78. il est devenu complètement cornowallais, tr. «kernevod leun eo brema.»
(3) Parfait, sans défaut.
●(1890) ARK 18. Eur volontez leun.
●(1915) MMED 342. ar Verc'hez, mam Doue, e deus resevet eur c'hras leun. ●365. Mari e deus ar sked leun ha parfet.
(4) =
●(1868) KMM 44. guelit eus a betra ôc'h leun.
(5) fam. Soûl.
●(1867) FHB 120/125b. Hirio leun, bourr da grevi...
●(1935) NOME 94. Besteod ha leun !
(6) Gravide.
●(1659) SCger 122b. vache pleine, tr. «buoc'h leun.» ●(1732) GReg 943b. La truïe est pleine, tr. «Leun eo ar vès.»
●(1849) LLB 1253. é ma lein er mameu.
(7) Liv leun : (?) couleur chargée (?).
●(1633) Nom 121a. Color satur, plenus : vne couleur pleine & fort chargée : vn liou leun ha carguet.
III. [empl. comme subst.]
(1) (en plt de la mer) En e leun : pleine.
●(1887) LZBg 45et blezad-3e lodenn 181. Ardrô seih hær é oé er môr én é lan.
(2) =
●(1907) AVKA 107. un damoezen hag a deu da c'houeza gant he leun a winiz.
IV. Adv. A-leun.
(1) En abondance.
●(1961) BLBR 131/18. Ar chistr a rede a-leun euz ar barrikennou !
(2) Complètement.
●(1948) KROB 4/1. Doue n'eo ket eus ment an den, ha ne c'hell ket beza prenet gant kargou ha madou, na zoken tizet a-leun gant gouiziegez spered an den. ●(1948) KROB 5/7. n'eus bet nemet ar staliou dalc'het gant Bretoned gwirion hag o devefe diskouezet a-leun o levenez... ●(1948) KROB 6/6. Kerkent emaomp a-leun e Breiz.
V.
(1) Leun betek ar skoulm : voir skoulm.
(2) Bezañ en e voued leun : voir boued.
(3) Leun evel ur sailh : voir sailh.
- leun-barr
- leun-blouk
- leun-bloup
- leun-bourrleun-bourr
adj. Tout plein.
●(1924) CBOU 2/28. eur werenn a zo war an daol, leun-bour a raki pe arak, hanvet ive gant ar C'hallaoued : mastik. ●(1948) KROB 5/7. ne jome ket kals a gadoriou goullo e sal vras Santez Tereza, ha da zul d'an noz e oa leun-bour. ●(1958) BLBR 114/3. dirag e blad, leun bourr a yod.
- leun-brok
- leun-chekleun-chek
adj. Tout plein.
●(1868) FHB 178/173b. an ilis a ioa leun-chec. ●(1869) HTC 171. an ti o veza leun-chec. ●(1890) MOA 70. Très plein, tr. «leun-chek (à Plabennec, etc.).»
●(1909) FHAB Mezheven 178. leun chek a dud. ●(1911) BUAZperrot 286. Pa vez dibennet en hor bro eun torfetour bennak, an dachen ma roër d'ezan taol ar maro, a vez leun chek gant an dud. ●570. al laouer-daol a oue leun-chek. ●(1912) KANNgwital 112/117. Ar patronaj a ioa leun chek. ●(1922) BUBR 16/118. ar paour a lakas e zac'h leun-chek war an askom pe war ar skaon.
- leun-choukleun-chouk
adj. Tout plein.
●(1912) BUAZpermoal 577. al laouer-doaz a oe leun-chouk. ●(1931) VALL 566b. très plein, tassé, tr. «leun-chouk.»
- leun-faezh
- leun-foet
- leun-kouch
- leun-pikleun-pik
adj. Tout plein.
●(1879) ERNsup 165. leun pik, tout à fait plein, Audierne, Plozevet ; lañn-pikh, Trév[érec].
- leun-raz
- leun-sklok
- leun-tennleun-tenn
adj. Tout plein.
●(1633) Nom 236b. Pometum : lieu qu'on plante d'arbres fructiers : vn læch á ve leun teun (lire : leun tenn) á guez.
●(1882) CDFi 150-25 novembre p 3. Leun-tenn. ●(1890) MOA 70. Très plein, tr. «leun-tenn.»
●(1907) PERS 220. leun tenn e vije bep sul a dud. ●(1921) LZBl Du 194. an iliz 'oa leun-tenn.
- leun-wad
- leunaatleunaat
v. tr. d. Remplir.
●(c.1500) Cb. [greunyaff] Jtem grano / as. g. engrainer / emplir de grain. b. leunhat a greun.
- leunc'halloudegleunc'halloudeg
m. Plénipotentiaire.
●(1931) VALL 566b. Plénipotentiaire, subs., tr. «leunc'halloudeg pl. –deien.»
- leunc'halloudek
- leunded
- leunder
- leuniadur
- leuniañ / leuniñ / leunañleuniañ / leuniñ / leunañ
v.
I. V. tr. d.
(1) Remplir.
●(1499) Ca 32b. [cargaff] g. emplir. bri. cargaff leunyaff. ●125a. Leunyaff. g. emplir. ●(c.1500) Cb 83b. [farsaff] Jtem farcini / as. g. remplir. b. leunaff. ●(c.1500) Cb. Leunyaff. g. emplir. ●(1521) Cc. Leunyaff. g. emplir.
●(1659) SCger 49a. emplir, tr. «leuna.» ●156b. leunia, tr. «remplir.» ●(1732) GReg 801a. Remplir, emplir, tr. «Leunya. pr. leunyet.»
●(1911) BUAZperrot 255. Dre ar skoliou mat e leuner an ilizou, ha dre ar re fall eo o goullonderer. ●(1921) GRSA 323. lañnein ur bilig a zeur. ●(1935) BREI 397/1b. hag ez eus ezomm eun tri vil a dud d'he leunia chouk. ●(1962) GERV 9. Boutegou gwial a eure ar manac'h hag heñ d'o leunia ruz gant an eost a roe Doue deañ ken brokus.
(2) sens fig. Combler.
●(1732) GReg 182b. Dieu comblera les bienheureux de joïe & de gloire, tr. «Douë a leunyo ar guenvidyen a joa hac a c'hloar.»
●(1911) SKRS II 31-32. hen a leunio dalc'hmad hon eneou gant he c'hrassou hag he zonezonou. ●238. An Nouen a lamm peb nec'hamant diouz ho c'haloun hag a leugn anezhi gant eur joa santel.
II. V. pron. réfl. En em leuniañ : se remplir.
●(1911) BUAZperrot 546. Ar c'houentchou nevez savet dre e urz ne zalejont ket d'en em leunia.
- leunidigezhleunidigezh
f.
(1) Plénitude.
●(1499) Ca 125a. g. plenitude / ou plainete. b. leunidigaez. ●(c.1500) Cb. g. plenitude / ou plainete. bri. leunydigaez. ●(1521) Cc. g. plenitude. b. leunydigaez.
(2) Remplissage.
●(1521) Cc. g. fournissement. b. leunidigaez.
●(1931) VALL 642b. Remplissage, tr. «leunidigez.»
- leunvor