Recherche '"luc'hedenn"...' : 2 mots trouvés

• luc'hedenn
  luc'hedenn

  f. & interj. –où, luc'hed

  I.

  A. Éclair.

  ●(1499) Ca 129a. Luchedenn. g. esclere.

  ●(1818) HJC 197. i coéhèle ag en nian avel ul luhaden. ●(1876) TDE.BF 417b. Luc'hedenn, s. f., tr. «Eclair qui précède le bruit du tonnerre ; pl. luc'hed.» ●(1896) GMB 377. à Lanrodec lúvëdënn, à Lanniscat luvadenn.

  ●(1934) BRUS 185. Un éclair, tr. «ur luheden, pl. luhed, f.»

  B. sens fig.

  (1) Éclair de.

  ●(1878) EKG II 149. Eul luc'heden a fallagriez euzuz a ieaz dre he benn.

  (2) Juron.

  ●(1896) GMB 377. pet[it] Trég[uier] luheden pl. luhet, luhedeno éclair, et aussi juron.

  (3) Loc. interj. (juron) Seizh kant luc'hedenn gamm ! : sept cents éclairs en zig-zag !

  ●(1924) ZAMA 15. Seiz kant luc'hedenn gamm ! emezan gant e vouez c'hros.

  II. (pathologie végétale) Charbon.

  ●(1744) L'Arm 52b-53a. Charbon dans le froment, tr. «Luhédeenn. luhétt.»

  ●(1876) TDE.BF 417b. Luc'hedenn, s. f. V[annetais], tr. «Maladie du charbon, parlant du blé.»

  III.

  (1) (Mibin, prim) evel ul luc'hedenn : très rapide.

  ●(1857) CBF 2 (L). Bremaik e kerzinn (...) mibinoc'h eget eul luc'heden, tr. «plus vite que l'éclair.»

  ●(1970) BHAF 349 (T) E. ar Barzhig. Prim evel eul luhedenn, eur menoz a dreuzas spered Annaig...

  (2) Mont evel ul luc'hedenn // Tremen evel ul luc'hedenn // Sevel evel ul luc'hedenn // Tec'hel evel ul luc'hedenn // Treuziñ evel ul luc'hedenn : aller/passer/fuir etc rapidement.

  ●(1825-1830) AJC 5052 (Go) J. Conan. Mes men a dremenas evel eur luheden, tr. F. Favereau «Mais je passai outre, rapide comme l'éclair.» ●(1889) ISV 301 (L) G. Morvan. Hag ar brud a gementse a ieas dre ar c'harter evel eul luc'heden.

  ●(1902) PIGO i 57 (T) E. ar Moal. Ne oa ket ezom da huchal war ar marc'h; tremen a re evel eul luc'heden a-dreuz d'ar gwe ha d'ar brouskoajou, ar c'hi o redek en e raog. (+61). ●(1908) PIGO ii 59 (T) E. ar Moal. Pep-hini ac'hanomp a reas eul lam war e skaon, ha Job, o loskat eur malloz, a zavas evel eul luc'heden, gant e vouc'hal en e zorn. ●177. Hag e tec'has adarre, 'vel eul luc'heden. ●(1935) ANTO 20 (T) *Paotr Juluen. Berr-kaer e kavis an noz; evel eul luc'hedenn e tremenas. (+45, 106).

• luc'hedennek
  luc'hedennek

  adj. Chargé d’éclairs.

  ●(1942) DRAN 78. hag e strad an draonienn koabrenn luc’hedennek tennadeg-harz an enebour, stignet en aner.