Résultat de la recherche

Recherche 'mane...' : 32 mots trouvés

Page 1 : de mane (1) à manez-restermen (32) :

mane
mane
voir mani .2
maneadeg
maneadeg
f. Remue-ménage.
●(1977) PBDZ 141. (Douarnenez) maneadeg, tr. «remue-ménage.» ●738. (Douarnenez) maneadeg, tr. «va-et-vient, remue-ménage.»
maneg
maneg
f. –où

I.

(1) (habillement) Gant.

●(1499) Ca 131a. Manec. g. gand. ●(1521) Cc. g. vestir les doys. b. guisquaff manegou. ●(1633) Nom 119b. Chirotheca, manica : gant, gantelet : manecq.

●(1659) SCger 61b. gand, tr. «manec p. egou.» ●158a. manec, tr. «gand.» ●(1732) GReg 447b. Gant, ou gan, tr. «Mannecg. p. mannegou.»

●(1849) LLB 1430. eid gober manegeu.

►[au plur. après un art. ind.] Ur manegoù : une paire de gants.

●(1857) CBF 25. eur vantel hag eur manegou, tr. «un manteau et une paire de gants.» ●(1877) FHB (3^e série) 15/117a. eur manigou guen. ●(1888) SBI II 178. C'hui zur a doug eur manego, tr. «Vous certes, portez des gants.»

●(1909) TOJA 13. ha goude eur manegou.

(2) (?) argot de La Roche-Derrien (?) Menottes.

●(1885) ARN 37. Menottes. – Br. Minotezo. Arg[ot] : Manego. Tiré du breton usuel : manego, des gants.

●(1975) BAHE 87/8. c'hoant o doa da dapout krog e porpant ar pilhaouer ha da lakaat manegoù dezhañ. ●14. Manego(ù) : minotezoù, grizilhonoù.

II.

(1) Soubl evel ur vaneg : être très souple.

●(1732) GReg 447b. Il est souple comme un gand, tr. G. Rostrenenn «Qer soubl eo evel ur vannecg.» ●881a-882b. Etre souple comme un gand, tr. «Beza soubl evel ur vanecg. beza qer soubl hac ur vanecg.»

●(1874) FHB 503/263b (L) G. Morvan. Hogen abenn eis dez ama me gred ervad e vezo deut sentuz ha soubl evel eur vaneg, ha Martel en devezo aze eur mevel mad.

(2) Reiñ moull ar vaneg da lipat : donner des claques (à qqun).

●(1867) FHB 117/102b (L) G. Morvan. Kerkent e voue laket ar vaz ha moull ar vaneg da c'hoari. ●(1890) MOA 171 (L). Donner des claques à q.q. «rei moul ar vanek da lipat (Trivial).»

(3) Gwiskañ e vanegoù war an tu gin : flatter qqun.

●(1957) AMAH 135 (T) *Jarl Priel. Ne gleven digantañ nemet «mon cher ami» pe «mon vieux copain de Mailly» met kaer en devoa ober e gazh gleb e ouien fraez mat n'en devoa nemet kas evidon. Dindan un nebeut amzer e paouezas 'ta da wiskañ e vanegoù war an tu gin hag adalek neuze e krogas d'ober buhez din.

(4) Kavout maneg diouzh e zorn : trouver à qui parler.

●(1900) MELU X 234 (Go-Plouc'ha). Kâd ë rei mannek deus i dorn, tr. E. Ernault «Il trouvera un gant à sa main (à qui parler, quelqu'un qui lui tiendra tête).»
maneg-houarn
maneg-houarn
f.
(1) Gantelet
●(1732) GReg 448a. Gantelet, gan de fer, autrefois d'usage à la guerre aux cavaliers armez de toutes pièces, tr. «Mannecg houarn. p. manegou houarn.»
(2) [au plur.] (?) plais. (?) Menottes.
●(c.1718) CHal.ms ii. menottes, tr. «manegueu hoarn', – manicleu.»
maneg-veudek
maneg-veudek
f. (habillement) Mitaine.
●(1732) GReg 628b. Mitaines, gros gans fourrez, qui n'ont que le pouce & la main, tr. «manegou meudecq.»
manegad
manegad
f. –où Gratification.
●(1942) VALLsup 88b. Gratification, tr. «manegad T[régor] f. («Kroaz ar V.», 18 genver 1920).»
manegañ / manegiñ
manegañ / manegiñ
v.

I.

(1) V. tr. d. Ganter.

●(c.1500) Cb 106b. [guisquaff] Jtem indigito / tas. g. vestir les doys. b. maneguaff.

●(1732) GReg 448a. Ganter, mettre des gants, tr. «Mañnega. pr. mañneguet.» ●(1744) L'Arm 169b. Ganter, tr. «Mannéguein.. guétt.»

(2) V. pron. réfl. En em vanegañ : se ganter.

●(1876) TDE.BF 425b. En em vanega, tr. «mettre ses gants.»

II. Manegiñ e viz yac'h :

●(1914) FHAB Ebrel 123 *Le Paysan. Pell 'zo, an dud 'zo lemm o lagad a wele hag a anzave he devoa ar Frans maneget he biz yac'h pa deuaz, brema zo vardro deg vloaz, da drei kein d'Hon Tad Santel ar Pab.
manegenn
manegenn
f. –où

I.

(1) Gant.

●(1971) BAHE 68/24. Manegenn : unander ar ger maneg, a glever nebeut a-walc'h.

(2) (botanique) Gantelée, ganteline.

●(1732) GReg 448a. Gantelée, tr. «Maneguenn. ar vaneguenn.»

II. Mont evel ur vanegenn lardet : aller comme un gant.

●(1942) VALLsup 85. (Cela, ce vêtement va comme un gant, tr. F. Vallée «evel eur vanegenn lardet T[régor].»
maneger
maneger
m. –ion Gantier.
●(1499) Ca 131a. Manheguer. g. gantier.
●(c.1718) CHal.ms ii. gantier, tr. «manegour.» ●(1732) GReg 448a. Gantier, tr. «Mañneguer. p. mañneguéryen. Van[netois] mañnegour. p. yon.» ●(1744) L'Arm 169b. Gantier, tr. «Mannégourr.. guerion. m.»
●(1856) VNA 56. Gantier, tr. «Mannégour.»
maneger-noz
maneger-noz
m. Lutin qui brouille le crin des chevaux.
●(1920) KZVr 359 - 25/01/20. maneger-noz, tr. «lutin qui brouille le crin des chevaux.» ●(1931) VALL 435b. Lutin ; qui brouille les crins des chevaux, tr. «maneger-noz m. pl. manegerien-noz.»
manegerez
manegerez
f. –ed Gantière.
●(1732) GReg 448a. Gantiere, tr. «Mañneguerès. p. mañnegueresed.»
manegerezh .1
manegerezh .1
f. –ioù Ganterie (local).
●(1931) VALL 329a. Ganterie, endroit où l'on fabrique ou vend des gants, tr. «manegerez f. pl. ou.»
manegerezh .2
manegerezh .2
m. Ganterie (métier).
●(1732) GReg 448a. Ganterie, Métier de faire, & de vendre des gants, tr. «Mañneguérez.» ●(1744) L'Arm 169b. Ganterie, tr. «Mannéguereah.. heu. f.»
●(1931) VALL 329a. Ganterie, profession, travail, commerce, tr. «manegerez m.»
maneget
maneget
adj. Ganté.
●(17--) FGab 147. cas maneget, emme, Jannet / ne dal oll vat dha logotta.
●(1867) FHB 124/159a. eur gannen en he zorn ha maneguet flour. ●(1868) FHB 203/371b. bourc'hisien lipet, aotrouien maneget. ●(1872) ROU 60. maneged, tr. «qui porte gants.» ●(18--) PDO 4. Fransisien, eun dud ker flour, ker brao maneget.
manej
manej
m. –où
(1) (agriculture) Manège à battre la moisson, etc.
●(1909) FHAB Mae 153. c'huec'h loen lard stag ous ar manej. ●(1942) FHAB Gwengolo/Here 199. Eur c'haser fall a gezeg a dorr ar manej. ●(1955) STBJ 149. Dindan eul loch plouz emede ar bilerez-lann hag, en he c'hichen war al leur, ar manej d'he lakaat da vont en-dro. ●(1958) BAHE 16/7. Fraoñvadeg ar manej-kezeg o tornañ e ti ar C'hozaned e Hengoad a zivorgouskas an holl.
(2) Manège de fête foraine.
●(1984) HYZH 154-155/51. jeuiou modern (...) manej... tos-tos hag e-se.
manek
manek
adj. Moussu.
●(1931) VALL 484a. Moussu, tr. «manek.» ●(1939) KOLM 28. doar guern mañnek.
maner
maner
m. –ioù Manoir.

I.

●(1499) Ca 131a. Maner. g. manoir. ●(1650) Nlou 67. Ha hep tan en maner, tr. «et sans feu dans la demeure.»

●(1659) SCger 76b. Manoir, tr. «Maner.» ●158a. Maner, tr. «maison de noblesse.» ●(1732) GReg 599b. Manoir, maison noble située à la campagne, tr. «Maner. p. maneryou. Van[netois] manér. mennér. pp. yëu.» ●(17--) VO 68. ur menær batissét é creis ur sablêq.

●(1849) LLB 855-856. en amzer eurus / E mes bet tremenet én hou maner bourus. ●(1878) EKG II 37. dirag ar maner. ●54. da zevi maneriou an Aoutrounez. ●(1889) SFA 132. ho derc'hel da loja en he vaner.

●(1907) PERS 184. deut d'ar maner goude maro an demezel. ●(1921) BUFA 93. étal ur menér.

II. [par métonymie] An aotrou Maner : le seigneur, le noble local.

●(1981) ANTR 5. Er barrez-ma ez eus tri Aotrou. / Tri Aotrou ? / Ya, tri Aotrou. / An Aotrou Doue. / An Aotrou Person. / An Aotrou Maner. Ne vez ked lavared aotrou ar Maner. Lavared e vez an Aotrou Maner.

III.

(1) Dreist e vaner : hors de compréhension.

●(1929) FHAB Gwengolo 349 (L) Y.-V. Perrot. Petra dalv barnedigez Marc'harit ar Gernevez pe Gatell ar Gergoz, war draou ar yezadur hag a zo dreist o maner ?

(2) Lojañ e Maner Lonk-Avel : dormir dehors.

●(1936) IVGA 99 (Ki) Y. Drezen. Maget e oamp en hotel Grampouez, gwir eo; lojet e maner Lonk-Avel, gwir eo ivez. ●(1972) SKVT I 77 (Ki) Y. Drezen. Gant ma ne chomint ket da lojañ e Maner Lonk-Avel !
manerez
manerez
s. Paroles qui font rire.

●(1924) BUBR 45/549. An oll a zirollaz da c'hoarzin o klevet ar vanerez-ze.
manestision
manestision
interj.
(1) (juron) =
●(1904) KZVr 353 - 12/08/04. Maneztision zur na oaran !
(2) Manestision gar din =
●(1911) RIBR 119. rak evidon-me n'in ket da welet an irvin-ze, manestision gar d'in !
manestoulle
manestoulle
interj.
(1) =
●(1908) PIGO II 67. Soaz, manestoulle d'it ! N'out ket 'vit lakat e varez d'ar porc'hel-man du-ze 'kreiz ar porz ? ●93. Manestoulle d'it, genaouek zo ac'hanout !
(2) Manestoulle gar da ... =
●(1909) TOJA 40. ha n'e ket me 'm eus troc'het ane o zri, manestoulle gar d'in !
manestrañ
manestrañ
voir malestrañ
manet
manet
adj.
(1) Mort.
●(1530) J 143a. An iesus man so hogos manet, tr. «Ce Jésus est presque rendu.»
(2) Chom manet : rester stupéfait.
●(1935) ANTO 40. ker manet ha ma chomen dirak kement-all a vadelez. ●63. ma chomec'h manet ouz he c'hlevout. ●(1935) BREI 430/1c. E vignoned (…) a chomas manet ouzh e welet. (…) ma chomas dilavar dirazo, manet, sebezet net. ●(1935) BREI 434/3a. Hag e chomont manet, sabatuet-net, pa welont na sell ar bobl outo nemet a-gorn pe a-dreuz !…
(3) Bezañ manet : avoir échoué.
●(1908) PIGO II 30. mes betek breman, allas, oun manet war ma marc'had. ●(1935) BREI 435/3c. Bet o dije [an Ethiopianed], zoken, klasket an tu da dizout an Erythre italian ; met manet int.
(4) Bezañ manet kousket : être endormi.
●(18--) GBI II 20. P'arruas er jardinn, ez oa manet kousket, tr. «Quand elle arriva dans le jardin, il dormait.»
(5) Manet eo ar mor =
●(1872) ROU 100b. L'expression : maned eo ar mor, est connue, au bord de la mer.
maneur .1
maneur .1
m.
(1) Chose faite, à faire, œuvre, travail.
●(1868) SBI I 274. Falla maneur a ris biscoaz, tr. «La pire œuvre que je fis jamais.»
●(1965) BAHE 44/38. Mil maneur em eus d'ober c'hoazh. Marteze e vefen kad da ziverrañ ur maneur bennak deoc'h. ●(1967) BAHE 52/46. Ar maneur-mañ ne c'houlenn nemet un tamm ampartiz-dorn. ●(1982) TKRH 168. Mil maneur a zo d'ober war-dro ur menaj.
(2) Kaout ur maneur mat : savoir bien travailler.
●(1965) BAHE 44/38. Hennezh (pe honnezh) en deus ur maneur mat. Da lavaret eo ober 'ra labour vat.
maneur .2
maneur .2
m. Manœuvre.
●(1957) ADBr lxiv 4/456. (An Ospital-Kammfroud) À noter que le terme darbarer (servant, aide-maçon, aide-couvreur...) tend de plus en plus à être supplanté par maneur (accent sur la dernière syllabe), emprunté au français manœuvre.
Manez-ar-Gernevez
Manez-ar-Gernevez
oronyme (Langoëlan).

●(1925) SFKH 16. ér holern hag ér hreiz-noz, borh Laoulan en un devalen goleit a goed, ha groñnet dré er Mañné-Bras, mañné er Gerneùé hag hani Restermen : pelloh borhig Ziliek…
Manez-Bras
Manez-Bras
oronyme Ar Manez-Bras (Langoëlan).

●(1925) SFKH 16. ér holern hag ér hreiz-noz, borh Laoulan en un devalen goleit a goed, ha groñnet dré er Mañné-Bras, mañné er Gerneùé hag hani Restermen : pelloh borhig Zilliek…
Manez-Gwegan
Manez-Gwegan
oronyme (Locmalo, Séglien).

●(1925) SFKH 16. Mañné Gugan aveit Seglianis e zou er roué ag er mañnéieu. ●31. Ur had tapet é mañné Gugan, diù tapet é mañné Guillerm, tér aral diskaret d’en dias é mañné Moign.
Manez-Gwenn
Manez-Gwenn
oronyme Mané-Guen (Guénin).

●(1748) CI.pou 167. Menéguèn (...) Mâné-gùèn.

●(1840) EBB 28. Sur le sommet du mâné-ghuène.

●(1909) DIHU Est/315. Pardon er Mañné-Guen e oé en dé-sé. ●(1930) GUSG 81. Pardon er Mañné-Guen. ●(1931) GUBI 197. Eutru Person karet, arriù on a Bersquen / Arriù on hoah éndro, é bro er Mañnéguen. ●(1968) LIMO 02 mars. Gronnet get flajen en Evel, Er Mané-Guen e saù é glopen disto adrest de vorh Guénin, étal Baod.
Manez-Gwilherm
Manez-Gwilherm
oronyme (Séglien).

●(1925) SFKH 31. Ur had tamet é mañné Gugan, diù tapet é mañné Guillerm, tér aral diskaret d’en dias é mañné Moign.
Manez-Kastennoeg
Manez-Kastennoeg
oronyme (Bieuzy-les-Eaux).

●(1913) HIVR 14. ind e gavas étal moten Kastennek ur groh ledan hag ihuél. ●(1925) SFKH 16. Mañné Gugan aveit Seglianis e zou roué ag er mañnéieu : Er Roméned, én amzér goh, en des en trézet get Sézar, hag hiniù en dé é kavér hoah arnehou restajeu en hent romén e ié a vañné Kastenek, étal Sant-Nikolas-en-Deur, bet Karhéz. ●(1995) LMBR 77. war tosenn Kastennoeg.
Manez-Mogn
Manez-Mogn
oronyme (Séglien).

●(1925) SFKH 31. Ur had tamet é mañné Gugan, diù tapet é mañné Guillerm, tér aral diskaret d’en dias é mañné Moign.
Manez-Restermen
Manez-Restermen
oronyme (Langoëlan).

●(1925) SFKH 16. ér holern hag ér hreiz-noz, borh Laoulan en un devalen goleit a goed, ha groñnet dré er Mañné-Bras, mañné er Gerneùé hag hani Restermen : pelloh borhig Ziliek…