Recherche 'merk...' : 10 mots trouvés
Page 1 : de merk (1) à merkur (10) :- merkmerk
m. –où
I.
(1) Marque, signe matériel.
●(1499) Ca 135b. Merc. g. cest signe faicte par impression de fer chault. g. caractere.
●(1732) GReg 604b. Marque, signe, tr. «Mercq. p. mercqou. H[aute] Cor[nouaille] merch. p. merchau. Van[netois] merch. p. merchëu.»
●(1849) LLB 1137-1140. en anuerzi breh guen / (…) E chib, én ur gerhet, en dopar ged ou losteu / Hag e zismant er merch en des groeit ou fazeu. ●(1883) MIL 148. Bols-dor ar vered a zoug ar merk 1668.
●(1907) BOBL 09 novembre 163/2d. kas kuit merk ar poac'h.
(2) Marque, indice abstrait.
●(1846) DGG 440. mercou ordinal a garantez. ●(1847) MDM 51. ann enoriou hag ar c'hlinkerez ne dint nemed merkou a c'hloriusded. ●(1882) BAR 227. ha setu aman an arouez pe ar merk a gement-se. ●(1893) IAI 8. Setu aze eur merk splam ha diarvar.
●(1922) EOVD 218. ur merch a zifians.
II.
(1) Ober ur merk mat : faire une bonne affaire.
●(1975) BAHE 86/23. Klevet e vez ivez ober ur merk mat : ur prenañ mat, un afer vat.
(2) (marine) Amer.
●(1925) BILZ 109. ar vag a dostae ouz ar merkou. (…) Ha koulskoude er merkou eman. Setu karreg Beg-ar-Fri, setu ar steredenn : emaint an eil dre eben. ●(1971) TONA.morl 5. merk, tr. «amer, marque de navigation.» ●(1977) PBDZ 1005. (Douarnenez) deus alese a gemerez merkoù, tr. «de là tu prends des amers.»
(3) Den a verk : homme de marque.
●(1792) HS 115. hé frièt, hannüet Uri, deine à verche, couraguss, ha fidèle dé Roué.
(4) Derc'hel merk eus udb. =
●(1880) SAB 21. Doue (...) e roas urz ma vize dalc'hed merc eus ar burzud-se.
(5) Menstrues.
●(1659) SCger 58a. fleurs des femmes, tr. «mercou.» ●(c.1718) CHal.ms ii. fleurs des femmes, tr. «amserieu, mercheu, misieu.» ●(1732) GReg 419a. Fleurs, terme de medecine, tr. «mercqou.»
●(1876) TDE.BF 453a. Merkou, s. pl. m., tr. «Menstrues.»
III. (droit)
(1) Acte.
●(1944) EURW I 18. eun dibun a dud – a bratikou – o tont da glask kuzul war o aferiou luziet, pe da ober eur «merk» bennak. Eur merk a veze graet eus eur c'hontrad war baper-timbr, ne vern a be seurt. ●(1967) BAHE 51/2. Skrivañ a ris ar merk (akta) hag her siellañ. ●(1975) BAHE 86/23. Merk a dalvez un akt dirak an noter ivez. Ober ur merk. Taldir hag a oa mab un noter, a gomz eus se ivez.
(2) Ober ur mark gant ub. : passer un contrat avec qqn.
●(1905) BOBL 23 décembre 66/1b. Me ra eur merk ganid : te ha me a zo oblijet da heuill poentchou ar merk, ha n'allomp ket terri anezan heb hon asant hon daou.
(3) Kemer merk a : prendre acte de.
●(1910) ISBR 276. Nahein e hras grons [Parlement Breih] a gemér merch a ou lézenneu.
- merkadmerkad
m. –où
(1) Article de loi.
●(1896) HSA 33. ur lézen skriùet é dek merchad, ar ziù daulen méñ.
(2) (religion) Dizaine de chapelet.
●(1732) GReg 298a. Il y a quinze dizaines dans un Rosaire, tr. «Van[netois] èn ur Rosér e hez pemzeëq merchad.» ●(1744) L'Arm 114a. Il y a cinq dizaines dans un Chapelet ; & quinze dans un Rosaire, tr. «Boutt çou puemp mêrchad énn ur Chapelette ; ha puemzég énn ur Rosairr.»
●(1821) SST 127-128. er Rosær ? (….) Ret u chongeal ér mysterieu a vuhé hun Salver (…) representet dre er puemzec merchat a nehou. E pet lot e ma partaget er mysterieu ha merchadeu-zé ? ●(1857) LVH 175. meit ma vou laret ahoel puemp merchad.
●(1910-15) CTPV I 55. Er merchadeu in eur melein. ●(1927) BBMT 7. er Rozér a bemzek merchad.
- merkañ / merkiñmerkañ / merkiñ
v.
I. V. tr. d.
A.
(1) Marquer.
●(1659) SCger 77a. marquer, tr. «merqua.»
(2) Fixer (une date).
●(1915) HBPR 29. o veza klevet eo merket an devez evit henvel, dre votadek, eskob ar Finistere.
(3) =
●(1915) HBPR 88. na vo sonet kloc'h ebet evit merka an ofisou-ze. ●200. Difen da verka ar zul dre zon ar c'hleier.
(4) Exprimer.
●(1867) FHB 121/130b. Penaus merca glac'har ar vam ?
(5) Marquer, écrire.
●(1869) FHB 205/390b. An doare ma en em lakeaz enha a verit beza merket. ●(1878) EKG II 292. Me a ya da verka hoc'h hano. ●(1889) ISV 416. Blez a verke ar pez en doa recevet var eur c'haier.
(6) Marquer, dessiner.
●(1633) Nom 195a. Factor : celuy qui marque la chasse : an hiny pehiny á mercq chassè an hoary.
●(1732) GReg 605a. Marquer, faire quelque marque, tr. «Mercqa. mercqi. ppr. merqet. H[aute] Cor[nouaille] mercho. pr. merchet. Van[netois] mercheiñ. pr. et.»
●(1921) BUFA 50. ean e verchas ur groéz ar en doar.
(7) Indiquer.
●(1915) HBPR 29. eul lizer (...) hag a verke sklear ar pez a zonje.
(8) local. (dans le parler des Johnnies) Enregistrer.
●(1979) LJDR 24. l'on procédait à l'inscription de l'acte de vente, toujours sur les registres des agents maritimes ou des cafetiers. Cela s'appelait «Merka an ougnioun» (enregister la vente des oignons.
(9) abSolt. (sport) Marquer.
●(1935) TRAG 16. hini eus a diou vandenn n'he deus «merket». (…) c'hoant o deus da werka (lire : verka) dioustu.
(10) euph. Merkañ betek ar gwad : circoncire.
●(1911) BUAZperrot 79. D'e eizvet dervez ar c'hrouadur a oue hanvet ha merket beteg ar goad.
(11) Flétrir.
●(1744) L'Arm 445a-b. Flétrir un criminel, tr. «Mærchein unn torfaittour gued unn hoarn ru, dré dournn er bourreau.»
B. V. tr. i. Merkañ da ub. : indiquer à qqn.
●(1911) SKRS II 17. Digassit aliez var ho spered ar pez a verk deoc'h kantik an taolennou.
II. V. intr. (en plt du jour) Poindre, pointer.
●(1880) SAB 153. Teval oa c'hoaz an deiz, an deiz o c'houlaoui, o verca, o coumans beza aned.
III. V. pron. réfl.
(1) En em verkañ (en ur strollad) : s'enrôler, s'inscrire (dans un parti).
●(c.1802-1825) APS 26. ha d'er-ré e reï hum verchein abarh én amzér de zonnet.
(2) En em verkañ eus =
●(1869) SAG 100. evit kaout lod er melitou-ze, e rankomp enem verka ive hon-unan euz ar groaz.
IV. [empl. devant une subord. amenée par la conj. «na»] Indiquer.
●(1915) HBPR 24. Eun artikl deuz al lezen (...) a verk na c'helje eskob, na persoun, na kure kaout tam pae eb beza touet senti ouz al lezen-ze.
- merkennmerkenn
f. –où (religion) Gros grain du chapelet.
●(1824) BAM 358. Var ar Groas ez ê ret lavaret ar Gredo ; var ar merkennou, Pater, Ave, ha Gloria Patri ; ha var ar greunennou bian, Me hoc'h ador (...).
- merkermerker
m. –ion
(1) Marqueur.
●(1732) GReg 605a. Marqueur, tr. «Mercqueur. p. mercqueuryen. mercqour. mercher. p. yen. Van[netois] merchour. p. p. yon, yan.» ●(1744) L'Arm 232a. Marqueur, tr. «Mêrchourr.. cherion.»
(2) =
●(1906) KANngalon C'hwevrer 38. merker guin e Lourd.
(3) =
●(1732) GReg 32a. Ambulant, Commis des fermes, tr. «mercour. p. mercouryen.»
- merketmerket
adj.
(1) Fixé, arrêté, convenu.
●(1732) GReg 52b. Au jour arrêté, tr. «Da'n deiz mercqet.»
●(c.1802-1825) APS 33. én ær merchet. ●(1889) SFA 155. evit an deiz merket.
●(1909) KTLR 152. D'an devez merket, ar veret oa leun kouch. ●(1909) FHAB Even 189. d'an deiz merket. ●(1910) MBJL 173. rôk ar c'houlz merket. ●(1915) HBPR 152. D'ar mare merket. ●(1942) SAV 23/63. a-raok an termen merket war ar ferm.
(2) Inscrit.
●(c.1802-1825) APS 25. d'er ré e zou deja merchet ar re Verdiah-cé.
(3) (numismatique) Gwenneg merket : sou parisi, sou marqué, sou tapé.
●(1732) GReg 878a. Sou parisis, sou marqué, ou tapé, valant quinze deniers tournois, tr. «guënnecq mercqet. guënnecq merchet.»
- merkezennmerkezenn
f. –où Marque d'identification d'un filet, d'une ligne de pêche.
●(1977) PBDZ 570. (Douarnenez) ar merkezennoù, tr. «les marques (de filet, de palangre).» ●706. merkezenn, tr. «marque d'identification sur un filet ou une ligne de pêche.» ●(1979) VSDZ 44. (Douarnenez) An dra-se zo ul lijenn-goad, ur verkezenn da lakaat war ar rouejoù, da verkañ an anv. Be' oa div war bep roued, unan e pep penn deus ar roued, tr. (p. 210) «Ceci est une marque où l'on gravait son nom et que l'on plaçait sur les filets. Il y en avait deux sur chaque filet, une à chaque bout.»
- merkiñmerkiñ
voir merkañ
- merkouer
- merkur