Recherche 'mort...' : 14 mots trouvés
Page 1 : de mort-1 (1) à mortuaj (14) :- mort .1mort .1
adj.
I. Attr./Épith.
(1) (Coup) fort, dur.
●(1893) IAI 72. abalamour d'an taoliou mort a roas d'ar Zarrazined.
(2) (jeu) À égales distances au jeu de boules.
●(1920) KZVr 359 - 25/01/20. mort, tr. «à égales distances, au jeu.»
(3) Ferme.
●(1982) MABL II 81. (Lesneven) an hini an tu-se 'veze mortoc'h : plus ferme ; dalc'her a rae gwelloc'h war e blom.
II. Adv.
A. [après un v.]
(1) Skeiñ mort : frapper fort.
●(1878) EKG II 39. skei a riz krenvoc'h ha mortoc'h var an or... ●(1893) IAI 101. skei mort var ar Vuzulmaned. ●(1890) MOA 272a. frapper très fort, tr. «skei mort.»
●(1909) KTLR 29. Sko mort. ●(1923) FHAB Genver 22. skei mord war o enebourien.
(2) Derc'hel mort : tenir fermement.
●(1950) KROB 25/6. p'en deze sanailhet eur zoñj bennak en e benn, e talc'he mort evel ar brennig ouz ar reier.
B. [après un pp.]
(1) Krapet mort : bien ancré.
●(1908) FHAB Gwengolo 266. e dreid krapet mort en douar.
(2) Kousket mort : profondément endormi.
●(1915) HBPR 96. ar persoun, hon deuz kavet kousket-mort.
- mort .2mort .2
m. War ar mort : sur le dur.
●(1982) MABL II 81. (Lesneven) al loen-se 'veze war ar mort : war an douar kalet.
- mortal
- mortalusmortalus
adj. Grossier, non dégrossi.
●(1934) BRUS 130. Grossier, tr. «mortalus (non dégrossi).» ●147. Non dégrossi, tr. «mortalus.»
- mortekinadur
- mortekinet
- mortekiniñmortekiniñ
v. tr. d. Meurtrir, blesser.
●(c.1718) CHal.ms ii. meurtrir, tr. «martequinein, massacrein.»
●(1904) DBFV 166a. mortekinein, v. a., tr. «meurtrir, blesser.» ●(1907) VBFV.bf 54b. mortekinein, v. a., tr. «meurtir, blesser.» ●(1934) MAAZ 146. oeit er giéz ha mortekennet, get hé chajelleu, kig ha krohen Jako.
- mortel / mortalmortel / mortal
adj. Mortel.
●(1575) M 2015-2017. Hoguen tan an yffernn, maz eux huernn eternal, / Dre nep neuz bout steuzet é fet detal : / sech na gluep á nep sort nen groahe scort mortal, tr. « Mais le feu de l'enfer, où il y a une clameur éternelle, / Son état d'aucune façon ne peut être éteint, certes ; / Sec ni humide, rien d'aucune manière ne le ferait mourir ». ●(1576) Cath p. 19. vn roe debil fall mortell hagrac bilen ha difform, tr. «un roi débile, faible, mortel, vil, odieux et difforme.» ●(1576) H 49. An try aduersser mortel a map den. An quic, an bet hac an azrouant, tr. « The three mortal adversaries of mankind : The Flesh, the World, nad the Enemy. »
- morter
- mortezmortez
m. –ioù
(1) (cuisine) Mortier.
●(1499) Ca 130b. Malouer an espicc vide in mortez. ●141b. Mortez. g. mortier. ●(1633) Nom 165a. Pila, mortarium, mortariolum : mortier : mortez da pilat ispiçc.
●(1659) SCger 160b. mortez, tr. «mortier pour piler.» ●(1732) GReg 640a. Mortier, vaisseau propre à piler, tr. «Mortez. p. mortezyou.» ●Le mortier & le pilon, tr. «Ar mortez hac ar piloun.»
(2) (armement) Mortier.
●(1732) GReg 640a. Mortier, mortier à bombes, pièce d'artillerie, tr. «Mortez. p. mortezyou. mortez-boumbès. p. mortezyou-boumbès.»
- mortifiañ
- mortifikasion
- mortinañsmortinañs
f. –où Mortalité.
●(1732) GReg 639b. Mortalite, tr. «Mervénty. Mervént. mortinanz. (Van. merüent. melüent. merüenn.).» ●(1792) BD 3455-3456. digas arayo bresellio / cals aguernes mortinanso, tr. «Il amènera des guerres, / une grande disette, des mortalités.»
●(1845) CSB 156. Doue a digassas eur vortinanç vras ha goulio terribl d'an dud ha d'al loenet.
- mortuajmortuaj
m. –où
(1) Acte de décès.
●(1732) GReg 640a. Extrait mortuaire, tr. «Certenyaich a vortuaich. (Van[netais] ur papér mortuach.»
●(1913) PRPR 43. Setu ama e vortuach. ●(1985) AMRZ 99. Ar mortuajou ne baouezent ket da zond.
(2) Droits mortuaires.
●(1732) GReg 640a. Droits mortuaires, tr. «Ar mortuaichou.»
(3) Funérailles.
●(1633) Nom 199b. Funeralia, murmur ferale, mortualia, iusta funebria : funérailles : an mortuagou, an cirmoniou á grær goude'n maru.
●(1732) GReg 666b-667a. Obseques, tr. «mortuaich.»
(4) Lien mortuaj : drap mortuaire.
●(1732) GReg 307a. Drap mortuaire, tr. «Al lyen mortuaich.»
(5) Levr mortuaj : registre mortuaire.
●(1732) GReg 640a. Mortuaire, ou obituaire, tr. «Levr mortuaich. p. levryou mortuaich.»