Devri

Recherche 'naet...' : 9 mots trouvés

Page 1 : de naet (1) à naetoni (9) :
  • naet
    naet

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) Net, propre.

    (1575) M 3237. quenet purtet net à detry, tr. «beauté, pureté bien nette.»

    (1659) SCger 83a. net, tr. «net.» ●(1732) GReg 655a. Nete, nette, qui n'est point souillé, tr. «neat. næt. van[netois] neet.» ●761b. Propre, net, tr. «Neat. næt

    (1872) ROU 58. N'euz nemet ur banne dour etre neat ha loudour, tr. «un peu d'eau sépare la propreté de la saleté.» ●(1894) BUZmornik 216. Hoc'h ene-c'houi a zo bet atao neat ha flamm dirak Doue.

    (1901) FHAB Mae 262. lacât (…) traou neat ha digatar el leac'h ar pez a ioa saotret. ●(1906) KPSA 28. Kemerit eur spoue seac'h mad ha neat-meurbed. ●(1922) FHAB Mae 143. pegen net ha pegen pergenn e oa pep tra. ●(1940) DIHU 352/146. Nag a boén en doé lakeit honnen, goudé, aveit nétat hé baelon : cholhet e oè net dehi a bouiz bréh.

    (2) Naet diouzh : net de.

    (1792) BD 4480-4481. hac an ynossantet net deus àbep offans, tr. «et les innocents, nets de toute offense.»

    (1935) KANNgwital 393/94. disklabez ha neat diouz pep pec'hed.

    (3) Pur.

    (1576) Cath 4. net à calon, tr. «pur de cœur.»

    (1926) FHAB Gouere 259. hag an drede e diamant net.

    II. Adv.

    A. [empl. après un v.]

    (1) Proprement.

    (1803) MQG 5. Ret eo crànchât, passât, ha c'hoeza nêt va fri. ●(1880) SAB 115. ma voalc'ho net va ene.

    (2) Clairement.

    (14--) N 1902. Ha diffme coruo vezo net, tr. «Ce sera avantageux pour moi.» ●(1557) B 424. Huy eu (...) / En e decet a dle net succedaff. ●(1575) M 1373. pan yz net doz metou, tr. «quand j'allai, certes, parmi vous.»

    (3) Complètement.

    (1530) Pm 269. An dour dyluyg a dystrugo / Neat an bet man, tr. «L'eau du déluge détruira / Complètement ce monde.»

    (1878) EKG II 72. Jannet ar Go a ioa dija barbouellet he fenn : ar guel a gement-se a droaz neat he goad.

    B. [empl. après un adj.] Complètement.

    (1647) Am.ms 546. Caoch cheda collet net va lunedou, tr. «Merde ! voilà mes lunettes tout à fait perdues !»

    (1866) FHB 99/372a. ez pize ho mazaouet ha distrujet net. ●(1880) SAB 124. ho mab a zo beo, pare net. ●151. Ar vreg pareed ganta n'oa ket diabeg en e feiz, difazi tre, difazi net. ●(18--) ALB (FHAB du/kerzu 1941 p. 102b). Arrajet net gant an debron.

    (1911) SKRS II 37. revinet neat. ●(1924) NFLO. ressemblance. r[essemblance] parfaite avec son père, tr. «pochet-neat eo d'e dad.» ●(1935) BREI 430/1c. sebezet net. ●(1935) BREI 434/3a. Hag e chomont manet, sabatuet-net. ●(1939) KTMT 76. Pennfollet naet, Biel a youc'he, a garnache.

    C. Loc. adv.

    (1) War naet : complètement.

    (1790/94) ADBr 42, 1935, pp. 394-441).">PC II 400. E carq ma vige laqeat – Evigemp displuet var neat, tr. «Si on lle constituait en charge, - Nous serions déplumés, mis à nu.»

    (1875) FHB 519/404b. ancounac'haat var neat, coulz lavaret, ar guirioneziou euz ar relijion.

    (1912) KANNgwital 110/3. pa vankaz dezhan he nerz varneat. ●(1935) ADBr xlii 3&4/400. Evigemp displuet var neat. ●(1935) LZBl Gwengolo/Here 169. Eun hanter tro war nêt...

    (2) Reizh ha naet : nettement.

    (1854) PSA I 319. deit-ind enta ér fin de ben a zisclériein reih ha net en hoant hag en desir criminel ag ou halon.

  • naetaat
    naetaat

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Nettoyer, laver.

    (1499) Ca 143b. Nettat. g. nettoyer. ●(1612) Cnf 1a. nettaat hon conscianczou.

    (1659) SCger 83b. nettoier, tr. «nettaat.» ●(c.1718) CHal.ms i. approprier rendre net, tr. «honnestein, honestat, nettat.» ●(1732) GReg 252b. Décrasser, tr. «nætaat. pr. nætëet.» ●655b. Nettoïer, ou plutôt, netteïer, rendre net, tr. «Nættaat. pr. nættât. ppr. nætteët. Van[netois] netteiñ. nettat

    (1790) MG 127. Guæd a nozoh-cousquèt e goll-hi eit ou nættad hac ou distàuein ! [er vugalé] ●(17--) ST 186. Da netaat ar steen, da walc'hi al listri, tr. «de frotter les plats d'étain, et de laver la vaisselle.»

    (1849) LLB 115. Neteit hi de beb kours. ●1309. ou netat. ●(1857) CBF 80. Netait gwer ar prenestr, tr. «Nettoyez les carreaux de la fenêtre.»

    ►absol.

    (1923) FHAB C'hwevrer 49. netaat, n'eo ket koara eo.

    (2) Sarcler.

    (1659) SCger 83b. nettoier le blé, tr. «nettaat an hait.»

    (3) Naetaat diouzh, a : débarrasser de.

    (1659) SCger 42b. depescher le pays d'vn larron, tr. «nettat ar bro eus vr laër.»

    (1839) BESquil 621. ma tas quênt pêl de ben a nettat er hartér ag er fal dud péré e laqué en direihtæt hac en dissantion ér vro. ●(1860) BAL 11. netaat or c'halon diouz ar pez a stag outi.

    (1908) FHAB Eost 254. Evit netât an ed diouz ar skôdu eo e veze implijet, gwechall, an awezenn, an dour raz. ●(1922) EOVD 56. neteit hous inean ag er péhedeu.

    II. V. pron. réfl. Se nettoyer, se laver.

    (1732) GReg 252b. Se décrasser, tr. «hem nætaat

    (1838) OVD 96. de hum nettat a nehou.

  • naetadur
    naetadur

    m. Netteté, propreté.

    (1612) Cnf.epist 14. an nettadur è eneff.

    (1732) GReg 655b. Netteté, tr. «nættadur.» ●761b. Propreté, netteté, tr. «nætadur

  • naetadurezh
    naetadurezh

    f. Netteté, propreté.

    (1732) GReg 655b. Netteté, tr. «nættadurez.» ●761b. Propreté, netteté, tr. «nætadurez

    (1925) FHAB Mezheven 231. El lec'h ma vank netadurez / Ne jom ket beo ar garantez. ●(1926) FHAB Genver 25. eun ali bennak diwarbenn an netadurez. ●(1930) KANNgwital 334/454. Urz ha netadurez !

  • naetaus
    naetaus

    adj. Nettoyant.

    (1914) DFBP 3b. abstersif, tr. «Naetaüs

  • naetded
    naetded

    voir naeted

  • naeted / naetded
    naeted / naetded

    f. Netteté.

    (1732) GReg 655b. Netteté, tr. «neadted. nædted

  • naetiri
    naetiri

    f.

    (1) Propreté.

    (1710) IN I 283. an naetteri hac ar broprete. ●(1732) GReg 655b. Netteté, tr. «Nættery

    (2) Pureté.

    (1576) Cath 4. nectery á calon, tr. «la pureté du cœur.»

  • naetoni
    naetoni

    f. Netteté, propreté.

    (1659) SCger 98a. propreté, tr. «nettoni.» ●(1732) GReg 761b. Propreté, netteté, tr. «Nætoñy.» ●Proprement, nettement, tr. «Gad nætoñny

    (1910) MBJL 80. Kement a blij an netoni d'ar Zôzon. ●(1928) BREI 59/2c. urz ha netoni enni.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...