Devri

Recherche 'pale...' : 29 mots trouvés

Page 1 : de pale (1) à palez-ar-c_had (29) :
  • pale
    pale

    f./m.

    (1) Cloison de bois.

    (1942) VALLsup 34a. Cloison de bois, tr. «palé V[annetais] f.»

    (2) Bonde d'étang.

    (1876) TDE.BF 493a. Pale, s. m. V[annetais], tr. «Bonde d'étang.»

  • palear
    palear

    s. (pêche) = (?) poleer (?).

    (1924) DIHU 158/128. (Groe) Paléar, tr. (m.) barque sardinière (1 misaine et 1 tape cul).» (Dastumet de Vleimor 1913). ●(1925) DIHU 169/290. (Groe) Paléar, tr. «barque côtière (1 misaine et tape cul).» Dastumet get Bleimor.

  • paled
    paled

    m. –où (jeu) Palet.

    (1931) VALL 525b. Palet, tr. «paled m. pl. ou, –ejou

  • palefarzh
    palefarzh

    m. & adj. –ioù

    I. M. (métrologie)

    (1) Quart.

    (1659) SCger 99b. quart, tr. «paleuars.» ●162a. paleuarz, tr. «le quart.» ●(1697) CN 9-10. Epeléch bemdé et rincer / Rac'h er polefart abouzel, tr. «Dans laquelle tous les jours on rince / On gratte le quart de la bouse.» ●(1732) GReg 768b. Quartier, une partie d'un tout divisé en 4, tr. «Palevars. p. you

    (1847) FVR 307. eunn tri falevars leo pelloc'h. ●(1859) MMN 140. an tri falefars eus an dud. ●(1866) FHB 81/228a. an tri falefarz eus ar 150 den iaouanc. ●(1872) ROU 97a. Quart, tr. «Palefars.» ●(1876) TDE.BF 493a. Palefars, palevarz, s. m., tr. «Quart, quatrième partie. Il ne s'emploie qu'en parlant des mesures. Eur palefars mezer, un quart d'un d'aune de drap. Eur palefars douar, un quart de journal de terre (environ 12 ares). Eur palefars leo, et mieux, eur c'hart leo, un quart de lieue.» ●(1877) EKG I 132. Eur palefarz mezer. ●(1896) GMB 461. dial[ecte] de Batz parlouarc'h, pet[it] Trég[uier] palvaz.

    (1903) MBJJ 119. eur palefas a ledander.

    (2) (pêche) Part de pêche.

    (1970) GSBG 165. (Groe) palevart, tr. «quart (en parlant des actions d'un bateau).» ●166. tri falevart bag, tr. «trois parts de bateau.»

    (3) (boucherie) Quartier.

    (1732) GReg 768b. Un quartier de mouton, tr. «Ur palevars maud.» ●Des quartiers de veau, tr. «Palevarsyou lue.»

    II. Épith. (en plt des langues) Mal prononcée, mal parlée.

    (1847) BDJ 348. brezounec palefars, tr. (GMB 461) «semble signifier "du breton pur", ou "clair".»

    (1901) EPLQ 16. «on dit : brezounek palefars… du mauvais breton, du breton au quart ou au quarteron» Milin ms. ●(1957) AMAH 14-15. ur c'houblad gerioù e rusianeg palefarz !

  • palefarzhad
    palefarzhad

    m. –où Valeur d'un quart.

    (1931) VALL 608a. valeur d'un quart, tr. «palevarzad m.»

  • palefarzhañ / palefarzhiañ
    palefarzhañ / palefarzhiañ

    v. tr. d.

    (1) Écarteler.

    (1866) FHB 82/239b. Red eo staga eur gorden oc'h pephini eus he divesker hag he falefarzia.

    (2) Diviser en quatre.

    (1931) VALL 608a. prendre le quart, diviser en qautre, tr. «palevarza

  • palefarzhenn
    palefarzhenn

    f. –où (pêche) Trou dans un filet.

    (1952) LLMM 34/46. (Douarnenez) Palevarzhennoù. Ur balavarzhenn a zo un toull bihan (lakaomp un toull daouzek mell) en ur roued.

  • palefarzhet
    palefarzhet

    adj. Découpé en quartiers.

    (1870) MBR 84. karget a ejenned palefarzet.

  • palefarzhiañ
    palefarzhiañ

    voir palefarzhañ

  • palejad
    palejad

    m. –où (horticulture) Planche.

    (1964) LLMM 107/420-421. eilpennet va falejadoù-bleuñv gante. ●(1982) LLMM 211-212/131. charawiñ yer diouzh ur palejad saladen.

  • palejernimornon
    palejernimornon

    interj.

    (1783) BV 1/11. palle gernin mor non se sou uritap.

  • palem .1
    palem .1

    m. Cf. palum-

    (1) Bain de plain.

    (1464) Cms (d’après GMB 455). Palem l. furmus.

    (1732) GReg 904a. Tan, mélange de poudre décorce de chêne, de cendre & de chaux, à mettre dans le plain pour taner les cuires, tr. «Palem

    (2) = (?)

    (1575) M 2483-2484. o pez magadurez, pez dicufnez, pez poan, / pez quemesq drouc esquem, pez palem dan reman, tr. «Oh ! quelle nourriture, quelle infortune, quelle peine, / Quel mélange échanges funestes, quel écrasement pour ceux-ci.»

    (3) Ti-palem : tannerie.

    (1732) GReg 592a. Maison à tan où l'on tane le cuir, tr. «Ty palem. p. tyez palem

  • palem .2
    palem .2

    = (?). Cf. palum- (?).

    (1728) Resurrection 1721. Da strinquan ar fleurio hac ar baro pallem.

  • palemañ
    palemañ

    voir palumiñ

  • palemer
    palemer

    m. –ioù Plain de tanneur.

    (1744) L'Arm 288a. Plain (…) Terme de tannerie, tr. «Palmérr. m.» ●Chaque plain, rempli de cuir, vaut cent écus, tr. «Pep palmér carguéd à lære a tal cant sqouétt.» ●290a. Plein, de taneur, tr. «Palmére.. rieu

  • palemet
    palemet

    voir palumet

  • palenn
    palenn

    f. –où

    (1) Vanne de moulin.

    (1744) L'Arm 33a. Bonde d'Etang, tr. «Paleenn.. eu. f.»

    (2) Pelle.

    (1960) EVBF I 336-337. La bêche. On connaît, presque partout, le mot pal, souvent utilisé sous sa forme bal ; mais ce mot est souvent qualifié : (…) St-Thurien utilise le singulatif palenn.

  • Palensia
    Palensia

    n. de l. Palencia (Espagne).

    (1894) BUZmornik 535. Neuze e oue kaset da achui he studi da skolach Palensia, hag eno e teuaz heb dale da veza habil var ann holl skianchou.

  • paler .1
    paler .1

    m. (anatomie) Biceps ; humérus.

    (1499) Ca 151b. Palarz an brech. g. le gros du bras.

  • paler .2
    paler .2

    m. –ion (sport) Gardien de but.

    (1935) TRAG 16. «paler» ar «Baotred Dispont». ●17. ar sellerien a strak o daouarn da baler ar «Baotred Dispont». – Piou eo ar paler ouesk-se ?

  • paler .3
    paler .3

    m. –ion Bêcheur, homme qui bêche.

    (1876) TDE.BF 493a. Paler, s. m., tr. «Celui qui sait bêcher la terre.»

    (1931) VALL 62b. celui qui bêche», tr. «paler

  • paler-brec'h
    paler-brec'h

    m. (anatomie) Humérus.

    (1920) KZVr 359 - 25/01/20. paler-brec'h, tr. «gros du bras.» ●(1931) VALL 367b. Humerus, tr. «paler-brec'h T[régor] m.»

  • palerezh
    palerezh

    m. Bêchage.

    (1931) VALL 62b. Bêchage, tr. «palarez m.»

  • paleri
    paleri

    f. –où Cloison.

    (1970) LIMO 07 février. kalz a douleu a dreuzè er baleri ! ●Er baleri, tr. «la cloison.»

  • Palestin
    Palestin

    n. de l. Palestine.

    (1912) BUAZpermoal 549. ar sec'hor vras a wale er mare-ze ar Palestin.

  • paletuvez
    paletuvez

    coll. (botanique) Palétuviers.

    (1944) DGBD 29. ar paletuvez, a weler o gwrizioù o korvilañ a bep tu war al lec'hid.

  • palez .1
    palez .1

    s. = (?).

    (1903) CDFi août-septembre (d’après KBSA 62). Met eun dañvadez (a vez maget gant soul ha palez), bennoz Doue d’eoc’h !

  • palez .2
    palez .2

    m. –ioù

    (1) Palais.

    (1499) Ca 151b. Palaes. g. palaix. ●(1576) Cath 5. pan oa an he pales, tr. «étant dans son palais.» ●(1633) Nom 126b. Domus augusta, augustale, basilica, prætorium, palatium : palais, maison royale & magnifique : palæs, ty royal ha magnificq.

    (1659) SCger 87b. palais, tr. «palais.» ●(1732) GReg 687b. Palais, tr. «Palès. p. palesyou.» ●Le palais Roïal, tr. «Palès ar Rouë.»

    (1821) SST 252. é palæs ur Roué. ●(1844) GBI I 462. palez ar roue. ●(1849) LLB 1107. er palezieu. ●1990. én ur palez bourus. ●(1878) EKG II 73. enn he falez. ●(1894) BUZmornik 232. Evit ac’hano, enn he balez zoken e veve evel eur manac’h.

    (1903) MBJJ 60. Darn euz ar beio a zo mentek evel palezio. ●(1911) SKRS II 34. ez eas da balez ar gouarnamant.

    (2) (religion) Palez an Dreinded : les cieux, le paradis.

    (1792) BD 570. dagleuet ho setans en pales an drindet, tr. «à entendre votre sentence dans le palais de la Trinité.» ●1596. prinvet eur voes aballes an drindet, tr. «privé définitivement du palais de la Trinité.»

    (1857) HTB 5. Peger kaër a oac’h neuze dirak daoulagad palez an Dreindet !

    (1907) FHAB Even 117. E palez an Dreindet. ●(1911) BUAZperrot 523. e ene glan a bignas da balez an Dreinded. ●(1935) CDFi 14 septembre. ar ganaouenn zantel-ze (...) a bigne war-zu palez an Dreinded.

    (3) (anatomie) Palais.

    (1633) Nom 20a. Palatum, cælum : le palais de la bouche : an staon, palæs an guenou.

  • palez-ar-c'had
    palez-ar-c'had

    m. (botanique) Laiteron.

    (1633) Nom 93a. Sonchus, cicerbita, lactuella, officinis, taraxacon, lactula leporina Apulcio nonnullis palatum leporis : laiteron palais au lieure : lousaoüen hanuet palæs an gat.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...