Devri

Recherche 'plas...' : 27 mots trouvés

Page 1 : de plas (1) à plastrin (27) :
  • plas
    plas

    m. & adv. –où

    I. M.

    A.

    (1) Lieu, endroit.

    ●(1499) Ca 159b. Place. g. idem. ●(1557) B I 619. A placc en placc, tr. «De place en place.» ●(1575) M 2245. En pep plaç, tr. «En chaque place.» ●(1621) Mc 41-42. hentamant a plaçou pere à ro occasion dan pechet. ●(1633) Nom 14a. Torus, lacertus, lacertorum torus, pulpa : la souris, charnure, muscles de chair : vn quiguen, vn plaçc quiguec, muscl, musclen. ●19a. Lacuna, philtrium : ce peu de vuide qui est à la leure superieure : an plaçcic goullo á so en gueus vhellaff. ●131b. Cœnatio, cœnaculum in superiore loco : salette, parloir : saletta, parloüer, vn plaçc euit parlant.

    ●(1659) SCger 73b. lieu, tr. «placç.» ●(c.1680) NG 875. En ifern zo vr plac (…). ●(1732) GReg 726b. Place, lieu, tr. «Plaçz. p. plaçzou.»

    ●(1868) KTB.ms 14 p 111. Bet a oant en pelerinaj en meur a blaz-santel. ●(1894) BUZmornik 122. enn eur plas distrooc'h.

    (2) Emplacement.

    ●(1633) Nom 151b. Modius : la place du mats : plaçc an guern.

    ●(1893) IAI 44. pa voe peurdoullet ha diatredet plas ar mogeriou. ●(1894) BUZmornik 96. eur plas brao da zevel eun ermitach.

    ●(1932) FHAB Kerzu 497. Evit ma ne vezo den e gwask, eo mat lakat pep tra en e blas, hag ar bec'h e kreiz ar c'hravaz !

    (3) Place, espace.

    ●(1907) PERS 139. kaout plas da dri ugent plac'hik. ●(1910) MAKE 49. kaout plas awalc'h, ichou awalc'h da zevel tïez ken bras-se ?

    (4) Place, poste de travail.

    ●(1907) PERS 140. e klasket d'ezho plasou mad, da zervicha.

    (5) Place (de qqn).

    ●(17--) ST 26. Hag e viot, em plas, roue war ar zaozon, tr. «et vous me succèderez comme roi des Anglais.»

    ●(1907) AVKA 172. med ar Mab eo en ti ema e blas.

    (6) Sol d'une maison.

    ●(1745) BT 332. hemp foaital er place gued é dreitt, tr. «sans battre le sol de ses pieds.»

    (7) Place de marché, de foire.

    ●(1633) Nom 242b. Forum boarium : le marché aux bœufs : marchat an egennet, plaçc an oën. ●242b-243a. Forum piscarium, piscaria, macellum cetatorium : le marché aux poissons : an pesquez rez (lire : pesquerez), plaçc an pesquet. ●243a. Forum olitorium : le marché aux herbes : plaçc pe marchat an lousaou. ●Forum suarium : le marché aux pourceaux : plaçc an moch. ●Forum pomarium : le marché aux fruicts : marchat pe plaçc an frouez.

    (8) Place (de qqn dans une assemblée).

    ●(c.1680) NG 397. Quemeret hou placeu.

    (9) Domaine, terre.

    ●(1732) GReg 11a. Acquerir une terre, tr. «Acquysita ur plaçz.»

    (10) Ferme, exploitation agricole.

    ●(1979) BRUDn 28/19. e kavas or Yann da fortunia gand eur vigoudenez yaouank a oa deuet da vatez en eur plas bras. ●plas = feurm.

    (11) Palace.

    B. (droit) Placement. Plas mat war zouar evit e arc’hant : bon placement hypothécaire.

    ●(1942) SAV 23/64. Eun den o veva diouz e leve (rentier) a lavaras en devoa arc’hant da bresta, mar kavje eur plas mat evito war zouar (bon placement hypothécaire).

    II. Adv.

    A. A-blas.

    (1) Sur place, sans bouger.

    ●(1907) PERS 364. Ar re [an dud] a zo a blas, a bep tu d'an hent hag en tiez, a gouez d'an daoulin evel p'o divije c'hoant da gaout, eur vech c'hoaz, bennoz an Aot. Person.

    (2) Chom a-blas : rester sur place, ne pas bouger, ne pas s'éloigner.

    ●(1834) SIM 32. Surroc'h eo chom a blaç. ●(1872) ROU 88a. Pa z-ân ez ân a gass, ha pa chouman e chouman a blass. ●(18--) SAQ I 257. Henvel eo : Ouz ar plant kizidik, da jomm a blas krouet / A zeu da zizec'ha pa vezont divroet.

    ●(1914) KANNgwital 137/403. ne zaleo da jom a blas. ●(1935) LZBl Gwengolo/Here 156. Chomomp a blas kentoc'h.

    (3) Chom a-blas : se fixer (dans une place).

    ●(1872) ROU 85a. Les domestiques ne se fixent nulle part, tr. «ar mevellen ne choumont mui a-blass.»

    B. A-blasoù : par endroits, localement.

    ●(1530) Pm 252. Carguet a preuet ez metou / Hasclacc a plaçzou traou garu, tr. «Rempli de vers en ton corps / Et glacé par endroits, choses rudes.»

    ●(1869) FHB 205/389b. Evelato e veler c'hoas a-blassou an anaoudegez vad-se. ●(1883) MIL 279. A blasou, e vije teir feunteun da zouba ar vugale evit ar vadisiant.

    III.

    (1) Bezañ ledan plas e loa : voir loa.

    (2) Lakaat e ibil en e blas da ub. : voir ibil.

    (3) Aet eo an askorn d'e blas : voir askorn.

    (4) Lakaat un askorn torret en e blas : voir askorn.

    (5) Peseurt askorn n'emañ ket en e blas : voir askorn.

  • plas-foar
    plas-foar

    m. Champ de foire.

    ●(1955) STBJ 196. war ar plas-foar hag en dro d'ar staliou.

  • plas-kêr
    plas-kêr

    m. Place centrale.

    ●(1902) MBKJ 212. er c'hroaz-hentchou, er plas-kêriou.

  • plas-taol
    plas-taol

    m. (architecture) Avancée de maison traditionnelle.

    ●(1982) TIEZ I 58. En breton, ces maisons sont appelées, le plus fréquemment : avañs-taol, apotis-taol (ou posti ou postis-taol suivant les informateurs), apoteiz, kuz-taol, parfois également avañs-ti, avañsamant-taol ou encore plas-taol. ●(1988) TIEZ II 39. à Plougastel-Daoulas, les usagers disent apotes-taol ; à Briec : ipotek (Cornec, 1986) ; à Saint-Goazec, plass an daol.

  • plasañ / plasiñ
    plasañ / plasiñ

    v.

    I. V. intr. Se fixer.

    ●(1872) ROU 85a. Les domestiquent ne se fixent nulle pârt, tr. «ar mevellen ne blassont mui.» ●(1880) SAB 145. Jesus ne blassas ket e Naïm evel e Cafarnaom.

    II. V. tr. d. Placer.

    ●(1732) GReg 727a. Placer, tr. «Plaçza. pr. plaçzet.»

    ●(1874) POG viii. Plasa ha diblasa ar Goueliou eo ar pez a zo diesa da ober ebarz e reiz an Ofisou.

    ●(1914) DFBP 248b. placer, tr. «Plasa.»

    III. V. pron. réfl. En em blasañ.

    (1) Se placer (qq. part).

    ●(1834) SIM 141. o vont d'en em blaci ous al lutrin.

    (2) Se placer (professionnellement).

    ●(1834) SIM 163. Ne anavezàn den eno evit va frotegi ha va sicour d'en em blaci.

  • plased
    plased

    m. –où Placet.

    ●(1732) GReg 727a. Placet, priere par écrit, requête abrégée, tr. «Placed. p. placedou.»

  • plasell
    plasell

    f. –où

    (1) Champ, place, lieu, publique.

    ●(1744) L'Arm 51b. Champ, place publique, tr. «Placeell.. leu. f.» ●218a. Lieu public, pour exposer les marchadises en vente, tr. «Placeell.. leu f.»

    (2) Place, endroit.

    ●(1744) L'Arm 60b. Clairieres, tr. «Placelleu é creiss er foressteu.»

  • plasenn
    plasenn

    f. –où

    (1) Place.

    ●(1499) Ca 159b. Placenn commun. g place publique.

    ●(1744) L'Arm 287b. Place (…) Publique, tr. «Placènn.. neu. f.» ●Placiere, lieu, tr. «Placenn.. neu. f.» ●(17--) VO 44-45. Èl ma hoemb é pourmén én ur blacèn guet er vourhision. ●(1732) GReg 727a. Place publique, tr. «Plaçzenn. p. plaçzennou.» ●La place Saint Corentin à Quimper, tr. «Plaçzenn Sant Caurintin.»

    ●(17--) TE 478. E creis placèn er Guær.

    ●(1824) BAM 71. fallout a ra dezàn beza saludet er placennou. ●(1838) OVD 42. é creis ur blacen vras. ●(1847) MDM 299. Plasen ar bourg a zo karged a fank. ●(1861) BSJ 307. er placenneu ag er guér.

    ●(1907) PERS 236. o treuzi ar blasen. ●(1921) BUFA 120. ar ur blasen vras.

    (2) Place (du marché, de la foire).

    ●(1744) L'Arm 218a. Lieu public, pour exposer les marchandises en vente, tr. «Placeenn.»

    (3) Lieu, endroit.

    ●(14--) N 861. En placenn man me ehano, tr. «En ce lieu je m'arrêterai.» ●(1499) Ca 192b. Tachenn et placenn tout vng ibi vide.

    ●(1979) VSDZ 153. (Douarnenez) Ar plateiz, ma 't eus c'hoant, eo plat… ur mell plasenn kerreg… ur plateiz vez lavaret deus an dra-se, tr. (p. 315) «Le grand plateau, si tu veux, c'est plat… une grande plate-forme de roches.»

    (4) Plaine.

    ●(1856) VNA 15. une Plaine, tr. «ur Blacen.»

    (5) Plature.

    ●(1971) TONA.morl 5. plasenn, tr. «plature.»

  • plasenn-iliz / plasenn an iliz
    plasenn-iliz / plasenn an iliz

    f. Placître.

    ●(1906) BOBL 08 septembre 103/3b. «plasennerien,» da lavaret eo gwazed hag a ia war blasen an iliz, mintin mad, evid en em feurma da labourat var ar meaz.

  • plasennad
    plasennad

    f. –où Contenu d'une place, d'un endroit.

    ●(1890) MOA 67. plasennad kerc'h. ●162b. endroit plein de monde, tr. «plasennad tud, f.»

    ●(1905) IVLD 273. eur blasennad vraz a verc'hed dirag an ti. ●(1925) BUAZmadeg 569. dre greiz eur blasennad tud. ●(1981) ANTR 164. ar blasennad pirhirined.

  • plasenner
    plasenner

    m. –ion Journalier.

    ●(1906) BOBL 08 septembre 103/3b. «plasennerien,» da lavaret eo gwazed hag a ia war blasen an iliz, mintin mad, evid en em feurma da labourat var ar meaz. ●(1907) BOBL 04 mai 136/3c. marc'had ar plasennerien e bro Kastell (…) Mar'c' (…) Marc'had ar vevelien labour-douar, hanvet plasennerien. ●(1909) FHAB Mezheven 165. rag ar blasennerien, ma ranker o faëa, en anv, dek real pe eur skoed, hag ouspenn alies, goude o beva, a c'hounid ervad o gôpr.

  • plaser
    plaser

    m. –ion Placier.

    ●(1744) L'Arm 287b. Placier, tr. «Placérr.. cerion.»

    ●(1914) DFBP 248b. placeur, tr. «Plaser.»

  • plaserez
    plaserez

    f. –ed Placière.

    ●(1744) L'Arm 287b. Placiere, tr. «Placeréss.. ézétt.»

  • plaset
    plaset

    adj.

    (1) Placé.

    ●(1818) HJC 136. er voèz-ce placet ardran i gueine. ●(1834) SIM 75. evel ma zoun placet mad amàn, e affermàn va frenestrou ur pris mad.

    (2) (métier) Placé.

    ●(1834) SIM 50. placet eo e qalite a blac'h dindan bugale.

  • plasiñ
    plasiñ

    voir plasañ

  • plastik
    plastik

    m. Plastic.

    ●(1962) BAHE 31/3. daou pe dri c'hiload-plastik.

  • plastikañ
    plastikañ

    v. tr. d. Plastiquer.

    ●(1962) BAHE 31/4. eget plastikañ Levraouegoù.

  • plastr
    plastr

    m. Plâtre.

    I.

    ●(1499) Ca 106b. Guisponaff vide in plastr. ●(1633) Nom 139a. Rudus : moillon, plastre : plastr. ●253a. Gypsus, vel gypsum : plastre, du gyps : plastr.

    ●(1659) SCger 93a. plastre, tr. «plastr.» ●(1732) GReg 729b. Platre, tr. «Plastr.»

    ●(1906) KANngalon Eost 180. e plastr kalet. ●(1954) BAHE 2/4. skeudennoù plastr, gwak ha santimantel. ●(1955) STBJ 175. En dro d'am gar, eeunet ha reudet mat, e oa eur stelenn blastr.

    II. Fur evel ur santig plastr : voir sant.

  • plastradur
    plastradur

    m. Action de plâtrer.

    ●(1732) GReg 729b. L'action de plâtrer, tr. «plastradur.»

  • plastrañ / plastriñ
    plastrañ / plastriñ

    v. tr. d. Plâtrer.

    ●(1659) SCger 93a. plastrer, tr. «plastra.» ●(1732) GReg 729b. Platrer, enduire de plâtre, tr. «Plastra. pr. plastret. Van[netois] plastrein»

    ●(1907) VBFV.bf 61b. plastrein, v. a., tr. «plâtrer.» ●(1914) DFBP 249b. plâtrer, tr. «Plastra.»

  • plastrek
    plastrek

    adj. Plâtreux.

    ●(1914) DFBP 249b. plâtreux, tr. «Plastrek»

  • plastrer
    plastrer

    m. –ion Plâtrier.

    ●(1732) GReg 729b. Plâtrier, tr. «Plastrèr. p. plastéryen.»

    ●(1908) BOBL 08 août 189/3d. labourat evel plastrer. ●(1914) DFBP 249b. plâtrier, tr. «Plastrer.»

  • plastrerezh
    plastrerezh

    m. Action de plâtrer.

    ●(1732) GReg 729b. L'action de plâtrer, tr. «Plastrérez. Van[netois] plastrereah.»

  • plastreri
    plastreri

    f. –où Carrière de plâtre.

    ●(1732) GReg 730a. Platriere, carriere dont on tire le plâtre, tr. «Plastrery. p. ou.»

  • plastret
    plastret

    adj. Plâtré.

    ●(1633) Nom 137b. Opus tectorium, tectorium, lorica testacea : enduit ou plastré : guennet, ènduet pe plastret.

  • plastrigell
    plastrigell

    f. –où Plâtrière.

    ●(1732) GReg 730a. Platriere, carriere dont on tire le plâtre, tr. «plastriguell. p. ou.»

    ●(1914) DFBP 249b. plâtrière, tr. «Plastrigell.»

  • plastriñ
    plastriñ

    voir plastrañ

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...