Recherche 'port...' : 24 mots trouvés
Page 1 : de port-1 (1) à portugez (24) :- port .1port .1
s. Port, démarche, conduite.
●(1530) Pm 233. A vn port vn sort vn ordren, tr. «D'un même port, d'une même sorte, d'un même ordre.» ●241. Gra goap az port az sort ordur, tr. «Moque-toi de ta conduite, d'une impureté telle que la tienne.»
- port .2port .2
s. C’hoari ar port : jouer aux osselets.
●(1919) DBFV.Sup 57a. hoari er port (Arv.), jouer aux osselets. V. kaill. ●(1927) GERI.Ern 316. port V. m. : hoari er port jouer aux osselets.
- portal .1portal .1
m. –où, –ioù Portail.
●(1499) Ca 162a. Portal in porchet vide.
●(1732) GReg 440b. Frontispice, face de bâtiment &c., tr. «portal. p. portalyou.» ●740a. Portail, face d'une Eglise, &c., tr. «Portal. p. portalyou.»
●(1829) CNG 122. Hui zou portal er Baradouès. ●(1857) LVH 282. idan er portaleu a balæs en néan.
- portal .2portal .2
voir portol
- portelportel
voir portol
- porteled
- portelofportelof
m. –où (marine) Plat-bord.
●(1732) GReg 729b. Platbord, espece de gardefou qui regne alentour du pont d'un vaisseau, tr. «Ar portelof.» ●(1744) L'Arm 33b. Bord, tout le tour du bateau, tr. «Portoloff. m.» ●289b. Platbort (…) Derniere piéce de la coque du vaisseau, qui en fait tout le tour, tr. «Portoloff.» ●401a. Vibord, tr. «Portoloff.. oveu.»
- porterezporterez
f. –ioù Pierre plate du four de goémonier.
●(1978) BZNZ 87. (Lilia-Plougernev) Porteureuchoù, mein blat veze lakeat war-gorre d'ober an dro d'ar forn. Porteureuchoù a reamp-ni an dra-se.
- porteuilhporteuilh
voir portelof
- portez
- portezad
- portezadennportezadenn
f. –où = gwezhiad portezañ.
●(1909) FHAB Kerzu 377. En em gavout a reas a benn gant Biel a oa o vont d'ar bourk da ober eur bortezadenn.
- portezalportezal
voir portezañ
- portezañ / portezal / portezatportezañ / portezal / portezat
v. tr. d.
(1) Porter du grain, de la farine (chez un meunier).
●(1909) DIHU 48/284. Portéal gran bamdé. N'em es ket kin michér.
►absol.
●(1870) MBR 140. 1r miliner-ma (…) a zalc'haz Iann da bortezat. ●(1877) EKG I 89. ar Miliner ne ket bet dre zu-man pell-zo o portezat.
●(1929) MKRN 90. Paolik ne oa karget da bortial nemet evit kas zac'hajou da Vilin-Satan. ●(1936) PRBD 72. eur portezer o portezat. ●(1939) KLDZgwal 126/38. dilun diweza edo ar miliner o porteza.
(2) Porter (qqc.).
●(1888) SBI II 14. Kenta micher em boa me grêt, / Oa porteal paper timbret ; / Oa porteal al lizero, tr. «Le premier métier que je fis, / Fut de porter du papier timbré ; / Fut de porter les lettres.»
- portezatportezat
voir portezañ
- portezerportezer
m. –ion, portizion
(1) Portefaix.
●(1464) Cms (d’après GMB 505). Portezour da cnou g. portant noyes, l. nuclearius. ●(1633) Nom 180b-181a. Phalanga vel palanga : bastons desquels vsent les porteurs : bizyer euit micher an portezouryen. ●205b-206a. Comistrum : payement de crocheteur, ou gagne-denier : paëamant vn portezer, an pez á vez roet dan (lire : da) vn paour quez bennac.
●(1659) SCger 95a. portefaix, tr. «portezer.» ●(1710) IN I 161. beza liquizien, portezourien, mevellou pe vitizien dezàn. ●(c.1718) CHal.ms iii. ce crocheteur est trop chargé il faut le soulager lui oter une partie de son fardeau, tr. «er porteour sé a so ré garguet, ret é rein sicour dehou ha lemel ul lot es é sam, es é b/veh.» ●161. porte fais, tr. «porteour, portuour a sameu.» ●163. porteur, tr. «porteour.» ●(1732) GReg 740b. Porte-faix, tr. «Portezer. p. portezidy. Van[netois] portëour. p. portizyon, porteouryan.»»
●(1901) LZBg 59 blezad-4e lodenn 212. bout e zou genein deu bortéour de zoug er péh e zou rekis kavet eit laret en ovéren.
►[empl. comme épith.]
●(c.1718) CHal.ms ii. mallier, tr. «er Iau porteour, marh a zoug' er val'.»
(2) Porteur de blé.
●(1732) GReg 98a. Blatier, celui qui transporte & revend des bleds dans les marchez, tr. «Portezer. p. portezidy. portëour. p. porteouryen. portezer–ed. p. portezidy–ed. portëour–ed. p. portëouryen. Van[netois] porteour. p. portizyon.» ●(1744) L'Arm 32a. Blatier, tr. «Portéour.. terion. m.» ●Jamais le Grain n'a diminué & jamais il ne diminuera, entre les mains d'un Blatier, tr. «Bisscoah enn Étt n'enn-déss bihannéitt na birhuiquein né reye, étré deournn ur Portéour.»
(3) =
●(c.1718) CHal.ms ii. gagne denier, tr. «porteour»
(4) Garçon de moulin.
●(1896) GMB 505. pet[it] Trég[uier] portier garçon de moulin (syn. de pot marc'h).
●(1934) BRUS 270. Un garçon meunier, tr. «ur portéour.»
(5) Porte-chaise.
●(1732) GReg 147b. Porte-chaise, tr. «Portezer. p. portezidy.»
- portolportol
m. –ioù (marine) Plat-bord.
●(1944) GWAL 163/158. (Ar Gelveneg) Tachet e vez pezhioù-prenn ar vag (da skouer, ar portal war an ezen) gant tachoù bras zinket. ●(1978) ARVA I 41. Le dernier bordage, «ceinture», «(é)carreau» (Cc) ou portol. ●(1978) BZNZ 19. (Lilia-Plougernev) Al languz zo dindan ar portal. ●29. Eus ar bordoù amañ e vez great portolioù ar vag ; an dro zo portol ar vag, hag an tamm koad plat a welez amañ diabarzh, hennezh zo al languz. Al languz zo tro-dro d'ar portolioù. ●(1979) VSDZ 5. (Douarnenez) Ar portol zo el laez, ar voñsell zo just 'barzh ar ront… Amañ a lakaomp ul lisenn el laez, dek santimetr uheloc'h 'vit ar portol, tr. «Le flanc, c'est la partie arrondie de la coque, et au-dessus il y a la préceinte. Nous plaçons donc une lisse en haut, dix centimètres plus haut que la préceinte.» ●(1987) GOEM 78. Lorsqu'est prévu un deuxième plat-bord (plabourzh à Porpoder, porteuil à Landéda, portel à portsall, portol à Plouguerneau).
- portoloportolo
m. cf. portelof
(1) Chom war ar portolo : rester en chantier.
●(1965) BAHE 46/51. Ne ouien ket avat, e oa niverenn 45 B.H. da chom ganin tost da dri miz war ar portolo.
(2) Bezañ war ar portolo : être l'objet d'un débat en cours.
●(1960) BAHE 22/4. Un dra all avat, a zo bremañ war ar portolo : afer al labourerion-douar.
- portreañ
- portugalat
- portugaleg
- portugalek
- Portugaliz
- portugezportugez
m. Portugais (langue).
●(1844) LZBg 2l blezad-2l lodenn 112. péhani e houi un tammik er sauzon hag er portughès.