Recherche 'poultr...' : 13 mots trouvés
Page 1 : de poultr (1) à poultrierenn-pouldrierenn (13) :- poultrpoultr
m.
I.
(1) Poudre.
●(1499) Ca 162b. Poultr. gallice. pouldre. ●(1633) Nom 176b. Dentifricium : poudre pour frotter les dents : poultr da frottaff an dènt. ●250a-b. Nitratus puluis : poudre d'arquebuse : poultr arquebusen. ●277a. Sternutatorium, sternutamentum : poudre pour esternuer : poultr euit streuyat.
●(1659) SCger 95a. poudre, tr. «poultr.» ●99a. pulueriser, tr. «laquat e poultr.» ●165b. poultr, tr. «poudre.» ●(1732) GReg 743b. Poudre, terre menuë, préparation de poudre, tr. «Poultr. h[aute] Corn[ouaille] paut. Van[netois] peütr. paut.»
(2) Poudre pour arme à feu.
●(1732) GReg 743b. Poudre à canon, tr. «Poultr canol.»
●(1847) FVR 290. kemer Porz-Poliod ha krapa ar poultr hag an armou a oa er gearik-ma. ●(1866) BOM 26. C'houez ar poultr a zo c'hoaz gant-he. ●(1870) FHB 293/251b. poultr ha draje. ●(1878) EKG II 13. hor poultr hag hor boledou. ●(1894) BUZmornik 525. c'houez ar poultr ha trouz ann tennou.
●(1910) MAKE 36. poultr, draje ha boledou. ●(1912) MMPM 65. skiber ar poultr. ●(1915) HBPR 154. ar poultr a strakas hag ar bolodou a fic'has.
(3) Poussière.
●(1732) GReg 746a. Poussiere, tr. «Poultr. Van[netois] péüdr.»»
●(1824) BAM 373. ma vezo lamet ar poultr hac ar viltanç diouto ur veich an amser. ●(1831) MAI 20. evel podo pri rentet en poult. ●(1835) PHG 20. goloet a grachat, a boultr, a c'houësan ac a voad. ●(1849) LLB 1233. Goleit a huiz, a beudr, a hoed hag a chumen. ●(1864) SMM 78. ne doc'h nemet poultr ha ludu. ●(1867) BUE 130. du gant ar poultr hag ar fank.
●(1913) KZVr 29 - 21/09/13. ar poultr a ya en amzer, tr. «la poussière s'élève dans l'air.»
(4) Poultrigoù : atomes.
●(1659) SCger 165b. poultrigou, tr. «atomes.»
(5) Milin-boultr : poudrière.
●(1732) GReg 642b. Moulin à poudre, tr. «Milin boultr.»
●(1925) FHAB Mae 170. ar menez a weler diwarnan ar vilin-boultr. ●(1932) CDFi 24 décembre. Eno e kavi tri pe bevar gernevad, mignoned d'in-me, deut di da zeski penaos eman pegemend gand ar vilin-boultr.
II.
(1) Gwerzhañ brav poultr : attraper les nigauds.
●(1867) FHB 121/135a. Rag sonjal ha lavaret a rea outhan he unan en doa guerzet brao poultr d'an itron-ze. ●(1878) SVE 562. Gwerza brao poultr, tr. L.-F. Salvet «Vendre bellement sa poudre. (Attraper les nigauds à la façon des charlatans.)» ●(18--) MELU XI 331. Gwerza poultr brao, tr. E. Ernault «Faire la charlatan en attrapant les nigauds.» Cela signifie litt. : «vendre de belle poudre»
(2) Na vezañ poultr àr daoulagad ub. : ne pas avoir froid aux yeux, être effronté.
●(1969) LIMO 8 mars (G) *Raf Pondi. Er plah bleù melen, ne oé ket peut ar hé deulagad, na moan ar hé halon. ●Ne oè ket peut ar hé deulagad, elle n’avait pas froid aux yeux, littéralement : elle n’avait pas de poudre sur les yeux. ●(1972) LIMO 17 juin (G) *Raf Pondi. Nen des ket er plah peutr ar hé deulagad. ●N’he deus peutr ar he deulagad, tr. «elle n’a pas de poudre sur les yeux (pour. elle est effrontée).
(3) Lakaat poultr e soubenn ub. : causer du désagrément à qqun.
●(1912) RVUm 240 (Gu). Lakat deur é leah un al, tr. «Mettre de l'eau dans le lait d'un autre. Var. : Lakat peutr en é soubenn, causer du désagrément.»
(4) Bezañ vif evel ar poultr : vif comme la poudre.
●(1896) GMB 739 (T). pet[it] tréc[orois] vif vel ë poult, tr. Émile Ernault «vif comme la poudre.»
- poultrañpoultrañ
v. tr. d. Poudrer.
●(1499) Ca 162b. [poultr] Jtem puluerizo / as. g. pouldrer. b. poultraff.
●(1659) SCger 99a. pulueriser, tr. «poultra.» ●(1732) GReg 743b. Poudrer, tr. «Poultra. pr. poultret. Van[netois] peüdreiñ. pauto. pauteiñ.» ●(17--) ST 404. poultra da vleo, tr. «poudrer tes cheveux.»
●(1914) DFBP 255b. poudrer, tr. «Poultra.»
- poultrek
- poultrennpoultrenn
f.
(1) Poussière.
●(1857) CBF 81. Torchit an annez, goloet int a boultren, tr. «Essuyez les meubles, ils sont couverts de poussière.» ●(1860) BAL 11. evit na ve caillared diouz ar boultren. ●(1870) FHB 278/135a. poultren erc'h o c'hournijal. ●(1866) BOM 6. eur stroll verien, / O virvi er boultren. ●(1870) FHB 300/311b. goloet a c'hoad hag a boultren. ●(1894) BUZmornik 421. He benn, guenn evel eur sin, a ioa goloet a boultrenn. ●(18--) SAQ II 85. var boultren ar venojen.
●(1906) KANngalon C'hwevrer 45. goloet (...) a boultren an hent. ●(1911) SKRS II 166. An avel, pa c'houez, (…) a stlap ar boultren a bep tu. ●(1929) MANO 67. teurel ar boultrenn er maez.
(2) Poudre.
●(1849) LLB 406. Prenet ur beutren dû hanwet noir animal. ●(1963) LLMM 99/262. a-vec’h e flistre diouzh o c’horzennoù, e tarnije raktal an dour e giz ur boultrennig liesliv.
(3) =
●(1864) SMM 67. eur boultren divalo.
- poultrennañpoultrennañ
v. intr. Poudroyer, se couvrir de poussière.
●(1909) KTLR 98. Ne velan nemet an hent o poultrenna.
- poultrennek
- poultrennetpoultrennet
adj. Couvert de poussière.
●(18--) SAQ II 226. eskern noaz, poultrennet, hanter vruzunet.
- poultrennus
- poultrerpoultrer
m. –ion
(1) Ouvrier qui travaille dans une poudrerie.
●(1732) GReg 743b. Poudrier, qui fait, ou qui vend de la poudre, tr. «Poultrèr. p. poultréryen. Van[netois] peüdrér. p. yon, yan.»
●(1976) LLMM 174/19. bet micherour poultrer e Pont-ar-Veuzenn.
(2) Celui qui poudre, ou se poudre.
●(1732) GReg 743b. Celui qui met, ou qui se met de la poudre, tr. «Poultrèr. p. poultréryen.»
- poultrerezh .1
- poultrerezh .2poultrerezh .2
m. Poudrage.
●(1732) GReg 743b. L'action de poudrer, ou de se poudrer, tr. «Poultrérez. Van[netois] peütrereh.»
- poultret
- poultrierenn / pouldrierenn