Recherche 'preñv...' : 34 mots trouvés
Page 1 : de prenv (1) à prenvouzet (34) :- preñvpreñv
m. –ed (zoologie) Ver.
I.
●(1499) Ca 163a. Preff. g. ver. ●(1575) M 220. ramaignant preuet, tr. «restes de vers.» ●(1530) Pm 252. Carguet a preuet ez metou / Hasclacc a plaçzou traou garu, tr. «Rempli de vers en ton corps / Et glacé par endroits, choses rudes.» ●(1633) Nom 47b. Vermis : ver : preu, pref.
●(1659) SCger 123a. ver, tr. «prenvv p. prenvet.» ●165b. prenvv p. prenuet, tr. «ver.» ●(1732) GReg 953a. Ver, insecte, tr. «Preñv. p. preñved. prêv. p. prêved. Van[netois] preañv. p. preañved.» ●(1744) L'Arm 398b. Ver, tr. «Prean : Preinhuë.. preinhuétt. m.»
●(1849) LLB 1535. er prinw multrer. ●(1870) ROU 97a. Un ver en peut produire un infinité, tr. «ur preo a c'hell goenna a-leiz a-leiz.»
II.
(1) Noazh evel ur preñv // Noazh evel preñv : nu comme un ver.
●(1844-1852) PKD. Noaz evel preñv, 'dreñ ar poull-rod, / Edon-me kluchet war ar pod.
●(1909) (L) K. ar Prat NOAR 126. Hennez evit beza suroc'h da zont ama a zo en em zisc'hreat eus a bep tra, edo en noaz evel eur prenv.
(2) Santout e breñv : avoir faim.
●(1978) PBPP 2.2/448 (T-Plougouskant). Krog on da santout ma freñv, tr. J. le Du «je commence à avoir faim /lit. je commence à sentir mon ver/»
(3) Krog ar preñv en e revr : avoir une grande envie.
●(1902) CRYP VI 52. Krog e prénv 'n i rer, tr. «(le ver lui mord le derrière), il a grande envie de telle ou telle chose.»
(4) Lazhañ ar preñv : boire un coup d’alcool fort.
●(1895) FOV 247 (G) J. Mari. Hantér hen d'en Alré, 'tal tavarn Lip-er-Blanc, / E arrester perpet aveit lahein er pran, tr. «...l'on fait toujours une halte pour tuer le ver.»
●(1903) MHAD 255 (G) *Bleimor. N'em dolpign e hrant diou pé tér / Ha, 'vit lahegn er prenù, / Dran en norieu jarr't, e lipér, Our bani : « Kani krenù !» ●(1905) DIHU 4/61 (G) Job er Gléan. Lahamb er prèu e lar Guignér.
(5) Tennañ preñved diouzh fri ub. : tirer les vers du nez.
●(1961) BRUD 14-15/81 (T) E. ar Barzhig. O veza e oa bet tennet preñved din diouz ma fri gand an itron, a ouie e oan skolaer diouz va micher.
(6) Troet eo ar preñv : avoir changé d’humeur.
●(1912) RVUm 206 (Gu). Troeit é er preñù, tr. P. ar Gov «Le ver a changé de côté : Preñù c'est l'humeur. Toutes ces expressions se rapportent à la mauvaise humeur.»
(7) Tost evel ur preñv : avare.
●(1962) (T) TDBP Ia 36. Tost eo, 'vat, 'vel eur preñv, tr. J. Gros «mais il est avare comme un ver.» ●Ar re-ze a zo tost 'vel preñved, tr. «ceux-là sont avares comme des vers.»
(8) Bezañ diaes e breñv : être mis en difficulté.
●(1870) FHB 267/43 (L) *Lan an Dall. Da rok vije, da ziez ma vije he breon, ne laoskaz kriadennou, rouadennou ker skiltruz. ●(1872) FHB 394/227b M. B. Nag ar Veleien, nag an noblansou n'eo diez ho freon abalamour ma veler an hevelep traou nevez. ●(1874) FHB 504/270b. kement hini a vezo er c'harter diez he brenv a deui davedomp.
●(1920) MVRO 24/1e. C’houi ho taou, pa oac’h war ar meaz, a oa diez ho prenv eno, breman p’emaoc’h e kear, ez eo kalz diesoc’h c’hoaz, ma vec’h kredet…
(9) Bezañ diaes e breñv er gêr : ne pas se plaire.
●(1924) NFLO. Il n'est pas à son aise, tr. Loeiz ar Floc'h «diês e brenv er gear.» ●Se plaire. je ne me plais pas ici, tr. «diês eo va frenv aman. diês eo e brenv er gear.»
(10) Na vezañ c’hwezh ar preñved gant udb. =
●(1935) BREI 431/3c (T). Eun abadenn-c’hoari, ha ne vo ket, m’hen tou, c’houez ar prenved ganti.
- preñv-blevekpreñv-blevek
(zoologie) Chenille.
●(1732) GReg 160b-161a. Chenille, insecte venimeux, tr. «preñv blévecq. p. preñved blévecq.»
- preñv-dilhad
- preñv-douarpreñv-douar
m.
(1) Ver de terre.
●(1633) Nom 47b. Intestina terræ, lumbrici, vers de terre : prefuet douar.
●(1869) SAG 92. Pep den, en he gavel, a zo dizter evel eur preon-douar.
●(1900) MSJO 231. breset dindan treid bourrevien evel eur preoñ douar.
(2) litt. (génér. dans les contes) Vers de terre, être chétif.
●(1621) Mc 50. Oz bezaff vn preu douar en em atac ouz Doué oll puisant.
●(1790) MG 35. n'en domb prinhuèt doar. ●(1792) CAg 72. Tè, miserable prean doar, / Vil amprehon.
●(1854) PSA II 318. queih prinhuèd doar ma omb. ●(18--) KTB.ms 14 p 47. Petra, preon douar, hag a kredes komz c'hoaz.
●(1909) KTLR 166. Te, prenvik douar ? ●(1921) BUFA 186. ur hèh péhour, ur prean doar !
- preñv-fav
- preñv-glas
- preñv-goulaouier
- preñv-gouloù
- preñv-goulouigpreñv-goulouig
m.(zoologie) Ver luisant.
●(1978) BAHE 97-98/59. Preñv-goulaouier : Preñvig goloig (Lannuon).
- preñv-gweleviatpreñv-gweleviat
m. (zoologie) Ver luisant.
●(1499) Ca 163a. Preff gueleuyat. g. ver luysant de nuyt. ●(c.1500) Cb. Preff geuleuyat. g. ver luysant de nuyt.
- preñv-gwenn
- preñv-kaolpreñv-kaol
m.
(1) (zoologie) Chenille du piéride du chou.
●(1499) Ca 163a. Preff an caul. g. chenille.
●(1659) SCger 23a. chate-pelouse, tr. «prenvv caul.» ●(1732) GReg 161a. Chenille verte, tr. «Preñv-caul. p. preñved-caul.»
(2) par erreur Ver luisant.
●(1732) GReg 586a. Un ver luisant, tr. «Prêv-caul.»
- preñv-koad
- preñv-lugern
- preñv-lugernus
- preñv-mit
- preñv-noz
- preñv-prennpreñv-prenn
m. Ver qui ronge le bois.
●(1499) Ca 163a. Preff an prenn. g. ver qui fait boys vermieux.
- preñv-seizpreñv-seiz
m. (zoologie) Ver à soie.
●(1499) Ca 163a. Preff an seiz. g. le ver qui fait la soye. ●(1633) Nom 49a. Bombyx : ver à soye : preuf seiz. ●120a. Bombycinum : le fil du ver à soye : neud an preu seiz.
●(1659) SCger 113b. ver a soye, tr. «prenvv seiz.» ●(1732) GReg 953a. Ver à soie, tr. «Prêv-seyz. p. prêved seyz.» ●(1744) L'Arm 398b. Ver (…) A soye, tr. «Prean-séyænnêc ou séye.»
●(1864) KLV ix. gand ar preved-seiz ho-unan.
- preñv-seizennekpreñv-seizennek
m. (zoologie) Ver à soie.
●(1744) L'Arm 398b. Ver (…) A soye, tr. «Prean-séyænnêc ou séye.»
- preñv-tan
- preñvadur
- preñvanpreñvan
m. Vermine. cf. amprevan.
●(1499) Ca 163a. Preffan et ampreffan. tout vng ibi vide. ●(c.1500) Cb. Preffan / et ampreffan. cest tout vng ibi vide.
- preñvedek
- preñvedetpreñvedet
adj. Vermoulu, piqué des vers, véreux.
●(1723) CHal 138. Prihuedét, tr. «rempli de vers, & vermoulu, si c'est du bois.» ●(1732) GReg 955a. Bois vermolu, tr. «Coad prêvedet. Van[netois] coëd prehuedet.»
●(1867) FHB 147/339b. ker kosedet, ker prevedet. ●(1882) BAR 10. evel ar frouez prenvedet. ●(18--) SAQ I 173. frouez prenvedet en ho c'hreiz.
●(1907) PERS 306. Bemdez (...) e kave var he daol prenvedet, ur bern lizeri. ●(1909) FHAB Even 188. koat prenvedet.
- preñvedigezh
- preñvediñ / preñvedañpreñvediñ / preñvedañ
v.
I. V. intr.
(1) Se vermouler.
●(1659) SCger 123b. se vermoulir, tr. «prênvedi.» ●(1732) GReg 955a. Se vermouler, tr. «Prêvedi. pr. prêvedet.»
●(1869) HTC 176. tenzoriou ar bed-ma a deu da vergli ha da breñvedi gant an amzer. ●(1870) FHB 267/42a. a goad na brevede ket.
●(1903) EGBV 128. prenùedein, tr. «se vermouler.» ●(1925) FHAB C'hwevrer 52. he lastez toenn o prenvedi. ●(1934) BRUS 88. Vermouler – se, tr. «prenùedein.»
(2) sens fig. =
●(1935) ANTO 2. ar c'hanaouennou koz krok da brenvedi e-touez ar pailhorou.
II. V. tr. d. sens fig. Ronger.
●(1922) BUBR 16/101. pa oa ar zonjou-ze o prenveda e benn.
- preñvedus
- preñvek
- preñveliegpreñvelieg
m. Endroit où les vers fourmillent.
●(1744) L'Arm 399b. Endroit où il y a des vers, dont la volaille est friande, tr. «Prinhuêlliêc. m.» ●Vermiller ou Vermillonner, tr. «Scrabellatt er prinhuélliêc.»
- preñvioùpreñvioù
plur. (habillement) Ornement de chapeau.
●(1979) HYZH 126/63. (Treboull) ar re binvidik noe dilhad neudet ha tokoù preñvioù, tokoù, bras, tokoù ledan. Ar re-se, ar re binvidik oa brodet tout o chupenn ha preñvioù deus o zok.
- preñvous
- preñvouzek
- preñvouzet