Devri

Recherche 'rik...' : 29 mots trouvés

Page 1 : de rik (1) à rikter (29) :
  • rik
    rik

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A. (en plt de qqc.)

    (1) Pur, sans mélange.

    ●(1867) BUE 26. eur bannac'h dour rik.

    ●(1903) MBJJ 79. N'it ket neuze da evan dour rig. ●319. 'Vit rei dour frank ha dour rig. ●(1910) MBJL 64. eur parizian a wad rik. ●(1929) ENLA 5. dour rik ar gwaziou. ●(1930) DOBR 23. servija kafe rik. ●(1933) ALBR 72. Anvoezet ho touarou beterabez ha drevajou all gant anvoez rik. ●(1935) BREI 391/2b. me fell d'in lêz rik ! ●(1935) BREI 422/2c. Gwech e veze graet gant bleud rik ha, gwech all, gant bleud mesket.

    (2) (en plt d'une langue, etc.) Précis.

    ●(1923) FHAB Meurzh 28. Gant e spered rik, e yezh rik.

    (3) Ar wirionez rik : l'exacte vérité.

    ●(1924) FHAB Kerzu 443. lakat da skedi ar wirionez rik. ●(1935) BREI 427/1c. gwirionez rik pe gaou put.

    (4) An urzh rik : l'ordre parfait.

    ●(1924) FHAB Eost 313 . Eneb d'an dizurz rik, e fell adsevel an urz rik !

    (5) par antiphr. An dizurzh rik : le désordre complet.

    ●(1924) FHAB Eost 313 . Eneb d'an dizurz rik, e fell adsevel an urz rik !

    B. (en plt de qqn)

    (1) Minor rik : orphelin de père et de mère.

    ●(1954) VAZA 18. Dre ma'z oa ur minor rik.

    (2) (en plt d'un locuteur) Qui sait bien sa langue.

    ●(1949) KROB 17/6. mont da gaout ar vrezonegerien rik.

    (3) Droit, juste, qui ne transige pas.

    ●(1908) PIGO II 83. Eun den rik eo an den-ze ! ●(1921) FHAB Du 301. o vezan kristenien rik er gêr hag ermeaz ar gêr. ●(1928) BREI 60/2b-c. tud rik, tud kalonek. ●(1935) BREI 425/2d. Kristenien rik ha Bretoned start.

    (4) Sodien rik : de parfaits idiots.

    ●(1933) ALBR 25. a gemer ar bobl ma'z omp evit sodien rik.

    (5) Estren rik :

    ●(1963) LLMM 99/263. Ganet er vro-mañ, e krede a-wechoù da Vasili ne oa e-touez e genvroidi nemet ur gwaz direnket hag un estren-rik.

    II. Adv. Strictement, scrupuleusement.

    ●(1919) MVRO 5/2a. heulia rik an erbedennou-man.

  • rik-ha-rak
    rik-ha-rak

    adv. Avec exactitude.

    ●(1857) CBF 42. beza paeet rik-ha-rak, tr. «être payé avec exactitude.»

    ●(1907) KANngalon Eost 474. ar perz on deuz e miritou dreist muzul an oferen a zo rik a rak diouz ment hor feiz.

  • rik-ha-rik
    rik-ha-rik

    adv.

    (1) Ric-à-rac.

    ●(1766) MM 1442-1443. O poa ranquet paea ar c'hi-sé / Ric a ric var an hivinou, tr. «Déjà vous deviez avoir payé ce chien-là, ric-à-rac, rubis sur l'ongle.»

    ●(1957) AMAH 110. Gwerzh o bilhed hent-houarn, peadra rik-ha-rik da brenañ bitailh, butun hag hini kreñv a-hed ar veaj.

    ●(1960) BLBR 124/30. Rig ha rig er péh e vo kinniget d'un diavêzour.

    (2) Pur, sans mélange.

    ●(1920) KZVr 361 - 01/02/20. rik-ha-rik, tr. «net, pur.» ●bannac'h hini krenv rik-ha-rik.

  • rikamanañ
    rikamanañ

    v. tr. d. Guillocher.

    ●(1890) MOA 259b. Ouvrer, tr. «rikamana.»

    ●(1940) SAV 18/69. Rikamana, verb. «Guillocher», e galleg. Sk. : Lavaret em eus d'ar botaouer rikamana d'in va re-votou nevez. ●(1949) SIZH.llmm 37. D’an ampoent e oa ur manac’h bihan, echu gantañ diboultrennañ an aoterioù rikamanet gant aour, o hastout dre ar vali greiz, davet traoñ an iliz, da serriñ dor vras ar straed.

  • rikamanet
    rikamanet

    adj. Guilloché.

    ●(1955) STBJ 58. eur wiskamant giz Pleiben : tok boulouzennet, roched ampezet, chelet zu bordet gant voulouz, chupenn zu gant bontonou rikamanet, turbant glas liou d'an neñv ha bragou hir grêt gant mezer sklêr ha rijennet. ●148. Dirak an nor, en tu-all d'al leur-zi, eur veselier kizellet brao, a luc'he enni an tachou koueor melen. Eur grusifi a oa warni hag a-dreñv, war ar rizou, renkennadou plajeier livet ha rikamanet. ●149. eun arbel vras rikamanet kaer. ●(1964) LLMM 102/10. ur veselier rikamanet.

  • rikamanoù
    rikamanoù

    plur. Guillochis.

    ●(1940) SAV 18/69. Rikamanou (N'em eus ket klevet morse ober implij eus unander ar ger-se). «Guillochis», e galleg. Sk. Rikamanou kaer a zo war an armel goz.

  • rikemardenniñ
    rikemardenniñ

    v. intr. Rikamardenniñ ouzh : intriguer auprès de.

    ●(1919) DBFVsup 60a. rikemardennein doh, tr. «circonvenir, intriguer.» ●(1927) GERI.Ern 515. rikemardennein V[annetais] v. n., tr. «Intrriguer (doc'h auprès de, circonvenir).»

  • rikenn
    rikenn

    s. Kontañ rikenn ha mikenn : compter juste.

    ●(1766) MM 1212-1214 (Li) C.-M. le Laé. Tregont vloas nemet daouzec mis / O conta riquen a miquen / En deva just a netra quen, tr. G. Esnault «Trente ans moins douze mois, comptons tout le pli, tout le plus, il les avait juste, sans plus.»

  • riker
    riker

    m. –ion Farceur.

    ●(1973) AMED 21. Heman zo eur riker. ●(1974) THBI 223. Jako zo ken riker…

  • rikiki
    rikiki

    m. Boisson alcoolisée.

    ●(1895) RECe xvi 236. M. Quellien a publié, Chansons et Danses des Bretons, 181, 182, une chanson que lui a apprise un couvreur de la Roche-Derrien ; elle contient le mot rotoukiou, au sens de mizer, § 40. On prononce rouqyouqyou à Pontrieux, etc. ; cf. roucoucou, m. «lapin mort-né, dans l'argot des chiffonniers et de leurs gargotiers», Delvau. Ce mot baroque pourrait appartenir à la famille rococo «démodé», riquiqui, eau-de-vie, L. Rig., mauvaise eau-de-vie ; mesquin, petit, étroit, Virmaitre, cf. Delvau ; le petit doigt, Jaubert, Supplément au Glossaire du centre de la France, 1869, etc. ; à Avranches, roitelet, Faune pop., II, 290 ; à Nice, sorte de cri de joie, Mistral, v. requinquin; id. à Saint-Servan, Mélusine, I, 270.

    ●(1912) FHAB Mae 152. Eur mor kafe ha rikiki / O reget var leur an ti !

  • rikikital
    rikikital

    v. intr. (en plt du roitelet) Chanter.

    ●(1939) RIBA 51. el leuénan é neijal d'er lué hag é rekikital.

  • rikladenn
    rikladenn

    f. –où

    (1) Glissade.

    ●(1732) GReg 460a. Glissade, tr. «Ricqladenn. p. ricqladennou.»

    ●(1872) ROU 87a. Glissade, tr. «Ricladenn.»

    (2) sens fig. Rikladenn deod =

    ●(1872) ROU 87a. Mieux vaut glisser du pied que de la langue, tr. «goas ur ricladenn teod eget ur ricladenn troad.»

  • rikladur
    rikladur

    m. Glissement.

    ●(1732) GReg 460a. L'action de glisser, tr. «Ricqladur.»

  • rikladurezh
    rikladurezh

    f. Glissement.

    ●(1732) GReg 460a. L'action de glisser, tr. «ricqladurez.»

  • riklaik
    riklaik

    voir riklañ

  • riklañ / rinklañ
    riklañ / rinklañ

    v. cf. risklañ / riskliñ .1

    I. V. intr.

    A.

    (1) Glisser.

    ●(1732) GReg 460a. Glisser, tr. «Ricqla. pr. ricqlet.»

    ●(1872) ROU 87a. Glisser, tr. «Ricla.» ●(1878) EKG II 24. rikla er ganol.

    ●(1905) IVLD 35. aon am euz na riklfac'h en dour. ●(1911) BUAZperrot 266. rinkla var ar skourn. ●(1915) MMED 402. Greun ar chapeled a rikle atao etre bizied ar beleg.

    (2) S'effondrer.

    ●(1975) UVUD 88. (Plougerne) Eur c'hae a gustum rinkla g'ar glao.

    (3) Jaillir.

    ●(1911) BUAZperrot 571. ec'h en em skourjeze ken kalet ma rinkle ar goad dindan an taoliou.

    B. [empl. comme subst. au dimin.] Riklaig.

    (1) Glissement.

    ●(1909) FHAB Mezheven 180. Me gar ober a-zoare pennadou riklaik.

    (2) C’hoari riklaik : jouer à faire des glissades.

    ●(18--) FHAB Du/Kerzu 1941)">ALB (FHAB du/kerzu 1941 p. 100b). Alies gant e vignon Saik / Her gwelet o c’hoari riklaik.

    C. sens fig.

    (1) Riklañ diwar an hent mat : s'écarter du droit chemin.

    ●(1860) BAL 224. Ur plac'h iaouanc (…) a ioa ricled divar an ent mad.

    (2) Riklañ da grediñ : aller jusqu'à croire.

    ●(1906) KANngalon Meurzh 52. Darn a rinklaz da gredi ez euz meur a Zoue.

    (3) Riklañ en e goch : retourner dans ses ancies errements.

    ●(1950) KROB 25/6. Ha pep hini neuze a rikle en e goch, tonton Paol en e benn-mul, ha Marianna en he frezegennou.

    (4) =

    ●(1872) ROU 81b. J'ai des distractions, tr. «rincla a ra va spered divar…»

    II. V. tr. d. Dire, répéter, rapporter (des propos) à qqn.

    ●(1909) HBAL 7. eun dra a zo deuet da zigompeza va spered hag e zan d'her c'hounta d'id, gant ma taoli evez d'en rikla da zen ebet.

    III. V. pron. réfl. En em riklañ.

    (1) En em riklañ e : s'introduire dans.

    ●(1911) BUAZperrot 104. araok ma c'helljont en em rinkla e kear. ●345. e c'hejjont en em rinkla en arme Charlez II. ●361. Theodot, eur mignin d'ezan, a c'hellas en em rinkla en e brizon. ●381. ar veleien a en em rinkle gant o arc'hant e kargou an Iliz.

    (2) En em riklañ eus, er-maez eus : s'évader de.

    ●(1912) FHAB Mae 153. Ar c'holonel Savoska, gwisket gantan dilhad e wreg a ioa en em rinklet eus e doull. ●(1929) FHAB Meurzh 104. eul laer en doa gellet en em rinkla er meaz eus a brizon an Aotrou Rohan.

    (3) En em riklañ eus : s'esquiver, s'échapper de.

    ●(1926) FHAB Genver 28. an daou ganfart a en em rinklas neuze, goustadig, eus an ostaleri.

    (4) En em rinkañ eus a-dre daouarn ub. : échapper des mains de qqn.

    ●(1911) BUAZperrot 319. ar re-man a oue ker kounnaret o welet an abostol oc'h en em rinkla eus a dre o daouarn mac'h en em gemerjomp ouz Jakob.

  • riklata
    riklata

    v. intr. Glisser sur une surface glacée.

    ●(1931) VALL 540a. Patiner sur une surface glacée, tr. «riklata.»

  • riklenn
    riklenn

    f. –où Patin.

    ●(1955) VBRU 89. fraoñv riklennoù dir ar c'harr o kignat ar skorn.

  • rikler
    rikler

    adj. Las rikler : lacet courant.

    ●(1659) SCger 33a. las courant, tr. «laçç rincler.»

  • riklerez
    riklerez

    f.

    (1) (technique) Pièce du métier à tisser avec laquelle on pousse la navette.

    ●(1905) FHAB Gwengolo/Here 151. Ar vurzun kaset euz an eil tu d'egile gant an dorn pe ar rinklerez.

    (2) (technique) Filin d’un système de fermeture.

    ●(1985) OUIS 205. une targette de bois, coulissant de l’extérieur par un filin (riklerez).

    (3) Diarrhée.

    ●(1633) Nom 276a. Med. repellens : medecine contre le flus ou coulement : medicinerez á enep an flus pe an riclerez.

  • riklik
    riklik

    adj. (en plt d'une coiffure) Posé de travers sur la tête.

    ●(1945) DWCZ 12. Pegen riklik e oa he c'hoef ganti.

  • riklouer
    riklouer

    m. –où Glissoire.

    ●(1732) GReg 460a. Glissoire, lieu où l'on glisse pour son divertissement, tr. «Ricqlouër. p. ricqlouërou.»

  • riklus / rinklus
    riklus / rinklus

    adj.

    (1) Glissant.

    ●(1633) Nom 43b. Molles pisces, leues : poissons glissans sans escaille : pesquet rinclus perè no deues na scant, na creguinn. ●222a. Pruina : gelée : frim, sclaçc riclus.

    ●(1732) GReg 460a. Glissant, ante, tr. «Riclus.» ●Glissant comme une anguille, tr. «Ricqlus evel ur silyenn.» ●Le chemin du ciel est étroit, & glissant, tr. «Hend ar barados a so striz, ou, encq, ha ricqlus, ou, lampr.»

    ●(1909) FHAB Mae 137. ar bizin a zo rinkluz. ●(1911) BUAZperrot 77. eveze ker skournet ha ker rinklus an hentchou. ●(1912) MMPM 27. eul leac'h rikluz. ●(1926) FHAB C'hwevrer 72. reier noaz ha rinklus.

    (2) Avel riklus : vencoulis.

    ●(1732) GReg 221b. Vent coulis, tr. «Avel riclus.»

  • rikluzadig
    rikluzadig

    m. C'hoari rikluzadig : jouer à faire des glissades.

    ●(1958) ADBr lxv 4/523. (An Ospital-Kammfroud) C'hoari rikluzadig, tr. «patiner, faire des glissades.»

  • rikluzañ
    rikluzañ

    v. intr. Glisser (sur la neige, etc.).

    ●(1958) ADBr lxv 4/523. (An Ospital-Kammfroud) Rikluza v., tr. «Glisser sur la neige ou sur la glace.»

  • rikoù
    rikoù

    plur.

    (1) Instruments, matériel, nécessaire à.

    ●(1929) MKRN 20. Holl e rikou butun a gouez var an dachenn, tr. «toute sa batterie de fumeur roule à terre.» ●79. rikou an tabouriner, tr. «l'attirail du tambour de ville.» ●111. en eur bako e rikou butun, tr. «en ramassant sa batterie de fumeur.» ●(1957) BRUD 2/44. petra emede o teusteukat war-dro e rikou-chase. ●(1982) PBLS 303. (Langoned) rikoù, tr. «outils, instruments.»

    (2) Affaires.

    ●(1982) PBLS 303. (Langoned) rikoù, tr. «affaires.»

    (3) Harnais.

    ●(1982) PBLS 303. (Langoned) rikoù, tr. «harnais.»

    (4) pop. Organes sexuels mâles.

    ●(1982) PBLS 303. (Langoned) rikoù, tr. «(très familier) organes sexuels mâles.» ●(1986) DPSB 73. (Rieg) hennezh 'ma koeñvet e rikoù, tr. «il est de mauvaise humeur (litt. il a les testicules enflées).»

    (5) Tours, farces.

    ●(1929) DIHU 212/221. Rikeu, tr. «tours, farces.»

    (6) =

    ●(1952) LLMM 34/48. (Douarnenez) Rikoù : traoù a bep seurt, na ouzer ket re petra ober gante.

  • rikour
    rikour

    voir rekour

  • rikted
    rikted

    f. Exactitude.

    ●(1931) VALL 281b. Exactitude, tr. «rikted f.»

  • rikter
    rikter

    m. Rigueur.

    ●(1910) BOBL 22 janvier 265/3a. kalz traou a zo bet lavaret c’hoaz diwar-benn rikder e holl labouriou.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...