Recherche 'salv...' : 11 mots trouvés
Page 1 : de salv (1) à salvus (11) :- salvsalv
adj.
I. Adj.
(1) Sauf.
●(1499) Ca 179b. Salu. g. sauue. ●(1575) M 1518. Engalu nez groay salu quet, tr. «Un appel ne te sauvera pas.» ●(1612) Cnf 71a. eguit bezaff græt saleu. ●(1650) Nlou 206. Hon gueureu salo à pep baluent, tr. «nous rendit saufs de toute mortalité.»
●(1659) SCger 108a. sauue, tr. «salo.» ●(1710) IN I 137. ar c'hlènvet peveus a hini e fell dezo beza rentet salo. ●(1727) HB 573. renta salo ar c'horfou languisset. ●(1732) GReg 847a. Sauf, sauve, ce qu'on met en sureté ; ce qui est hors de péril, tr. «Salo. salf.» ●(1792) BD 662. ase nel den ochober salo, tr. «De cela personne ne peut vous sauver.» ●2466. me ray salo an ympotantet, tr. «Je rendrais la santé aux impotents.» ●3156. an jneo santel aray salo, tr. «il sauvera les âmes saintes.»
●(1869) SAG 218. ne deo ket an doare soudard-ze a deu salo euz an emgann.
(2) Rentañ salv ub. : guérir qqn.
●(1732) GReg 477a. Guerir, rendre la santé à quelqu'un, tr. «renta salo ur re-bennac.»
II. Loc. opt.
(1) Pourvu que.
●(1878) EKG II 73. Salo o diviche gellet dont a-benn euz ho zaol.
●(1909) HBAL 54. salo e teufe ar gentel-ma da zioriba en hor bro an heritourien divergount ha digaloun...
(2) Salv e ve : fasse que.
●(1905) KANngalon Here 510. Sal' e ve, e kement parrez 'zo, galvet, dastumet an oll baotred iaouank.
(3) Salv da =
●(1872) ROU 102a. Salo d'it e vez ker fur-se, tr. «tu serais heureux d'être si sage.» ●103b. Il est à souhaiter pour lui, tr. «salo deza.» ●(1890) MOA 213b. Il serait à désirer que vous en fussiez jugé digne, tr. «salo d'e-hoc'h e vec'h kavet mad da [?] gant kement-se.»
III. Loc. adv. Salv resped : sauf votre respect.
●(1896) GMB 615. On se sert d'une façon singulière, en petit Tréguier, du mot skritur, dans des phrases comme celle-ci : hon c'hochon (sal resped) ra ket skritur vad, tr. «notre pourceau ne profite pas, litt. «ne fait pas de bonne écriture.»
- salvasionsalvasion
f. (religion) Salut.
●(1612) Cnf 34a. necesser dezo eguit ho saluation. ●72b. eguit an Saluation dam eneff.
- salvatourez
- salvdersalvder
m. (religion) Salut.
●(1530) Pm 237. Hac engalu saluder daz speret, tr. «Et appelle le salut pour ton esprit.»
- salversalver
m. –ion
I. M.
(1) Sauveteur, sauveur.
●(1456) Credo 4-5. Hac in Ihesucrist emap quer hon / autrou vnan asaluer, tr. «Et en Jésus-Christ son fils chéri, / notre seigneur unique et (notre) sauveur.» ●(1499) Ca 179b. Saluer. g. saulueur. ●(1650) Nlou 412. Saluer an bedis, tr. «le sauveur des humains.»
●(1659) SCger 108b. Sauueur, tr. «Saluer.» ●170a. Saluer, tr. «Sauueur.» ●(1732) GReg 849b. Sauveur, le Sauveur du monde, tr. «Salver. salver ar bed.»
●(1935) BREI 436/1a. bezit eta salverien ar brezoneg.
(2) Hor Salver : notre Sauveur.
●(1689) DOctrinal 152. meurbet à garuu eo guelé hon Salver, tr. (GMB 412) «le lit de notre Sauveur est bien dur.»
●(1727) HB 183. en em antreteni ur maread gant hor Salver.
(3) Labous Hor Salver : rouge-gorge.
●(1877) FHB (3e série) 3/22a. Al labous-se, hanvet boc'hruz abalamour da liou plun he c'houzoug, a c'halver ive labousik hor Zalver.
●(1911) SKRS II 57. Boc'h-ruz pe labous Hor Zalver.
II. Épith. Sauveur.
●(1889) ISV 17. an Doue Salver-ze.
●(1906) KANngalon Mae 100. Map eun Doue Salver, eun Doue Prener.
III. Interj.
(1) =
●(1924) BILZbubr 43-44/1025. Hag e dok ? Salver ! e dog ! tok eured eur maltoutier !
(2) Salver Benniget =
●(1910) MAKE 52. «Petra ? Salver benniget ! eme ar C'haper ; viou kezeg eo ar re-ze ?
(3) Salver Doue =
●(1910) MAKE 54. «Salver Doue ! eme ar C'haper, eamoun rivinet !
(4) Salver Jezuz =
●(1924) BILZbubr 42/947-948. Hag eñ da respont : Ho ! ho ! hooop !... N'oa ket peurechu gantañ e hopadenn, an hoper en e gichen. Salver Jezus ! Santez Anna Wened ! Piv ne vije ket bet spontet ? ●(1924) BILZbubr 43-44/1033. e c'hinou leun a hañvouez, hag e vleo, e vleo, Salver Jezuz ! ●(1925) BILZ 150. Eur martolod, Salver Jezuz ! a jale ar vamm.
(5) Salver Jezuz 'ta va Doue =
●(1925) BILZ 129. Mestr al laeron !... Muntrer bras al Lev-Drêz !... Salver Jezuz 'ta va Doue !
- salvetsalvet
adj.
(1) (religion) Sauvé.
●(1530) Pm 103. Heman he galu a voe saluet, tr. «Celui-ci par son appel fut sauvé.»
●(1659) SCger 170a. saluet, tr. «sauué.» ●(1732) GReg 849b. Les sauvez & les damnez, tr. «Ar re salvet, hac ar re gollet.»
●(1824) BAM 39. ar re salvet. ●(1864) SMM 57. pe c'hui a varvo evel eun den collet, pe c'hui a varvo evel un den salvet. ●(18--) SAQ II 226. Eskern tud salvet pe zaonet ?
●(1904) SKRS I 219. e lavaro d'an dud salvet.
(2) Guéri.
●(14--) N 1012. vn dall so saluet, tr. «Un aveugle a été guéri.»
- salveteiñ
- salvetersalveter
m. –ion Sauveteur.
●(1732) GReg 849b. Sauveur, terme de marine, tr. «Saveteër. p. saveteéryen.»
- salvidigezh / salvedigezhsalvidigezh / salvedigezh
f. (religion) cf. silvidigezh
(1) Salut.
●(c.1680) NG 1923. seluidigueh map-din. ●(1767) ISpour 9. salvedigueah enn inéanneu. ●(1787) BI 39. Ean ë ouyai é-ma enn dalh à hunn salvedigueah staguet à-greihuë doh er choise-zè. ●(1790) PEdenneu 109. enemisèt me salvedegueah.
●(1821) SST iii. Desiret e mès a groidur er science a me salvedigueah. ●(1855) BDE 29. er haliçad-zé a salvedegueah.
●(1905) IMJK 83. kerhet guel-d'er-huel én hent d'er salvedigeh.
(2) Ober ar salvidigezh : œuvrer pour le salut de son âme, sauver son âme.
●(1790) Ismar 56. Labouramb quêntoh d'obér hur salvedigueah.
●(1821) SST 89. eit gober hun salvedigueah.
- salviñ / salvañsalviñ / salvañ
v. cf. selvel
I. V. tr. d.
(1) Sauver.
●(1936) BREI 454/2d. Salvi an «artizaniez».
(2) (religion) Sauver.
●(c.1680) NG 88. Ma vihem an de-sé saluet. ●(1732) GReg 849b. Se sauver, faire son salut, tr. «salvi e ene. Van[netois] salveiñ e ineaén.» ●(1790) PEdenneu 205. salvein me inean.
●(1872) ROU 102a. Sauver, tr. «Salva.»
●(1907) AVKA 16-17. Setu ur bugel, hag a zo graet evid daoni ha salvi ar c'halz en Israel.
II. V. pron. réfl. En em salviñ : se sauver.
●(1790) PEdenneu 194. sourci de hum salvein.
●(1855) BDE 748. Er hroaidur-cé evout en arbenn ma hum gollou ha ma hum salvou hilleih a Israël. ●(1879) GDI 1. hemb-zhi n'end é quet possibl hum salvein.
●(1905) IMJK 304. eit hum salvein get un ajadig tud.
- salvussalvus
adj. Salutaire.
●(1732) GReg 842a. Salutaire, utile, necessaire, tr. «Salvus.» ●Salutaire pour la santé du corps, tr. «Salvus.» ●Salutaire pour l'âme, tr. «Salvus.» ●(1790) Ismar 542. ur remæd salvus. ●(17--) TE 180. hum zerhel affiét mat én un humilité salvus.
●(1855) BDE 810. Péh profit e huès-hui tennet ag en aviseu salvus-zé ? ●(1856) GRD 352. er pénigenneu salvussan. ●(1857) LVH 352. hou secour salvus. ●84. reit t'emb hou cræce salvus.
●(1921) BUFA 168. ol ou des golhet ou féhedeu én deur salvus ag er Benijen. ●(1931) GUBI 147. hou mamen salvus.