Devri

Recherche 'sav...' : 66 mots trouvés

Page 1 : de sav (1) à savenneg (50) :
  • sav
    sav

    m. & adv. –ioù

    I. M.

    A.

    (1) Taille.

    (1872) ROU 94. Il est passablem[ent] grand, tr. «saoic avoalc'h a zo ganta.»

    (1955) STBJ 32. Eur plac'h dispont ha kreñv, sav mat dezhi, e oa Chañ-Mariou. ●121. izeloc'h eget sao eun den.

    (2) Lakaat sav e-dan udb. : soulever qqc.

    (1932) DIHU 257/164. A houdé mar des lakeit saù édan delùen Roahon.

    (3) Lakaat sav dindan ub. = (?) Faire renvoyer qqn (?).

    (1911) BUAZperrot 395. Ar re-man, kintou enno, a glaskas lakât sao dindan Isidor hag a damallas anezan dirak e vestr.

    (4) Déclivité.

    (1857) CBF 16. Ia, diribin zo aliez gant ann hent ha kalz a zao ivez, tr. «C'est vrai, il y a bien des descentes et des côtes.» ●(1869) FHB 247/301b. ar menez (...) a zo uhel ha krenn ar zao anezha.

    (1909) FHAB Meurzh 81. hag an trede [hent] a yoa sav gantan.

    (5) Forme élancée.

    (1883) MIL 176. Tour Landi a zo eus ar re goanta hag a zigass da zonch eus ar C'hreisker dre he zao drant ha mistr.

    (6) =

    (1913) AVIE 263. A zivout saù en dud a varù da viù.

    (7) Lever (du jour, etc.).

    (1839) BESquil 552. é raug sàu er verleuèn-ligùernus-men.

    (1921) GRSA 193. De saù en dé. ●212. De saù en dé, é ma leuin. ●287. D'en drivet dé, de saù er mitin. ●(1934) DIHU 276/84. a fed noz pe de saù en dé. ●(1939) RIBA 31. fariet get saù el loér.

    (8) Lever du lit.

    (1911) BUAZperrot 350. kerkent ha goulou-deiz edo an eil sao.

    (9) Station debout.

    (1659) SCger 170b. sao, tr. «debout.»

    (1907) VBFV.bf 68a. saù, m. pl. eu, tr. «lever, station, état de quelqu'un debout.»

    (10) Soulèvement.

    (1907) VBFV.bf 68a. saù, m. pl. eu, tr. «soulèvement, révolte.»

    (11) Relèvement.

    (1907) VBFV.bf 68a. saù, m. pl. eu, tr. «relèvement.»

    (12) Klask sav : chercher de l'embauche.

    (1922) BUPU 14. hi hum laka de glah saù. (…) É oh é klah saù ? ●(1939) RIBA 91. hag ean monet d'ur hovel de glah saù. Hag ean kavet.

    (13) Kavout sav : trouver de l'embauche.

    (1922) BUPU 14. hemb blank erbet, petra vou anehi ma ne gav ket saù ?

    (14) Levée de soldats, etc.

    (1847) FVR 297. ar zao braz a dud a oe great da vont d'ar brezel.

    (1920) MVRO 37/1e. gant ar zao genta eman da vont da zervicha ar roue.

    II. [emploi en figure étymologique]

    (17--) EN 3376. hac e seuis em saf.

    (c.1825-1830) AJC 1487. neuse e savas ne saf. ●(1827-1829) VSA 2236. saf es saf prontamant. ●(1878) EKG ii 54. edon o taoublega evit sevel em za. ●(1880) SAB 316. o sevel er zâ pa goumans.

    (1902) MBKJ 181. Ret eo en em drei, sevel er zav. ●(1912) KANNgwital 112/114. e saver er zav pa vez pelleat ar beleg.

    III. Loc. adv.

    A. Position debout.

    (1) Eus ar sav : debout.

    (1905) HFBI 562. bep tenner en dévoa bemdes daouzec cartouchen da denna, chuëac'h eus ar sav, chuëach all divar benn ar glin…

    (2) [généralement avec v. d'état] Er sav : debout.

    (1869) FHB 235/204a. ne ket ebad chom er sa diou teir heur dioc'h-tu. ●(1877) EKG I 177. peur chomm er za. ●(1880) SAB 316. o sevel er zâ pa goumans.

    (1902) MBKJ 181. Ret eo en em drei, sevel er zav. ●(1905) BREH 52. chom sonn ér saù. ●(1906) KANngalon Mae 112. er zav e chommer. ●(1911) KANNgwital 101/25. leor an Aviel, a glever er zav dre respet. ●(1912) KANNgwital 112/114. e saver er zav pa vez pelleat ar beleg. ●(1924) CBOU 2/30. Gwelloc'h beza azezet eged er zav. ●(1928) KANNgwital 302/164. peur azeza, peur beza er za.

    ►[form. comb.]

    S1 em sav

    (17--) EN 3376. hac e seuis em saf.

    (c.1825-1830) AJC 750. me voa em saf. ●1477. ma sevis pres em saf. ●6093. chom parfed em saf. ●(1878) EKG II 45. En eun taol edon em za.

    (1878) EKG II 54. edon o taoublega evit sevel em za.

    S2 ez sav

    (1621) Mc 107 [lire : 109]. deuotamant hac ez sau gand an daou dorn iointet ha gorroet.

    (c.1825-1830) AJC 729. que essaf voar ma chupen. ●(1827-1829) VSA 2236. saf es saf prontamant.

    S3m en e sav (sonn)

    (1530) J p. 148a-b [3032-3037]. Seuet ma goaf en e saf sonn, tr. «Élevez droit ma lance.»

    (1659) SCger 170b. en e sao ema, tr. «il est debout.»

    (c.1825-1830) AJC 2998. ar soudard se a voa ne saf ous dor eun ostlelerÿ. ●(1849) LLB 1077. Er belleg én é saw.

    (1911) SKRS II 177. Eur zac'h goullo ne jom ket en he zao.

    S3f en he sav

    (1557) B I 600. Lest hy en he saff, tr. «laissez-la debout.»

    (c.1825-1830) AJC 115. a hÿ a voa ne saf. ●1487. neuse e savas ne saf.

    P1 en hor sav

    (c.1825-1830) AJC 1212. non saf voar ar pavé. ●6861. neuse esegomb non saf.

    P2 en ho sav

    (17--) EN 2193. Seued, autro, no saf.

    P3 en o sav

    (1790) Ismar 507. er hannein én ou sàu.

    (1897) EST 63. Merhed aral (…) én ou saù.

    (1902) TMJG 348. skeud an torgosso derw 'n ho za aman ha duhont war ar c'hleuïo. ●(1920) FHAB Mae 321. Evit chom en o sav.

    (3) En e sav plom : tout droit debout.

    (1844) GBI I 414. Pa lare 'r belek : Dominus vobiscum, / Save Janet en hi zao plomm, tr. «Quand le prêtre disait : Dominus vobiscum ! / Jeanne se levait tout droit debout.»

    B. [généralement avec v. de mouvement] War-sav, àr sav.

    (1) Qui monte, ascendant.

    (1903) MBJJ 97. an hent a zo war zav penn-da-benn pe dost. 104. eman an hent war zav. ●(1931) VALL 39b. Ascendant qui monte, tr. «war zav

    (2) Levé, debout.

    (1909) FHAB Eost 229. Montroulez a bez a oa var sav. ●(1924) CBOU 2/28. Nebeud a dud a zo c'hoaz war zav.

    (3) Àr sav sonn =

    (1792) HS 194. hac ar hou saüe-sonn, int e hum laquass de bourménn dré er fournéze.

    (4) War ur sav = (?) d'une seule traite (?).

    (1870) FHB 270/68b. an aotrou a fellas dezhan dont var eur zao da lochen Bertrom. ●(1874) FHB 489/146b. Lod euz ar bardonerien-ze a zo eat var eur zao da Lourd.

    C. Ouzh, diouzh ar sav : debout.

    (1869) FHB 235/205b. lavaret an Angelus oc'h ar zao. (...) Ar Regina coeli a lavarer dalc'h mad oc'h ar zao. ●(1890) MOA 201b. Debout (Sans se coucher), tr. «dioc'h ar sav

    ►[form. comb.]

    S1 diouzh ma sav

    (c.1825-1830) AJC 6072. deus ma saf na ellen na dibin nac efan quen neubet.

    S3m diouzh e sav

    (1650) Nlou 53. ves é saff, tr. «debout.»

    (1732) GReg 247b. Dormir debout ; dormir tout debout, tr. « Cousquet eus e sa

    L3 diouzh o sav

    (1935) ANTO 178. krakaotrounez, koz itronezed (...) a gren diouz o sav.

    IV. M.

    (1) Côte, montée.

    (1732) GReg 489b. Hauteur, petite colline, tr. «Ur sav. ur sao. p. savyou.» ●636b. Montée, tertre, lieu qui va en montant, tr. «sao. p. savou, savyou.» ●918b. Tertre, élevation qui se trouve au milieu d'une plaine, tr. «Sao. p. savyou

    (1872) ROU 80. en diskennou ac er zaoiou. ●(1877) EKG I 278. enn neac'h ar zao. ●285. re zounn oa ar zao. ●(18--) SAQ I 3125. Er zaviou tenn, er pignou rust.

    (1909) FHAB Meurzh 83. Na tenn eo ar zav ! na stris, na meinek eo an hent !

    (2) =

    (1870) FHB 285/190b. ne vezo ket eur banne, eunn tamik sao ? (...) ne garan ker (lire : ket) ar saoiou... ●(18--) CST 44. Mekastor ! setu eun abadenn ! N'em bezo mui eur banne ! N'hellin ket ober eun tammig sao ?

    (3) Élévation.

    (1767) ISpour 293. Er Bédenn é-zou ur saüe à hunn spéret hac a hunn halon drema Doué. ●(1790) Ismar 454. Er Bedèn e zou ur sàu a hur speret hac a hur halon trema Doué.

    (1863) GOM 270. An oræson mantal, (pe a galon) a so ur sao eus hor speret varzu Doue. ●(1872) TIM 329. Er beden e zou ur sàu a hun speréd hag a hun halon trema Doué.

    (4) Possibilité, occasion.

    (1880) SAB 2-3. Eb grass Doue en dëun n'euz sao ebed en den varzu ar baradoz.

    (5) (jeu) Mise à la galoche.

    (1996) VEXE 308. La galoche (ar c'hwil), morceau de bois haut d'environ six centimètres et large de quatre, est posée sur le sol, derrière une pierre. La mise (ar zav), constituée de pièces de deux sous, est placée sur la galoche.

    V. Lakaat sav dindan : renverser (un gouvernement, etc), dégager.

    (1940) DIHU 353/167 (G). Lakeit em es saù didan Bousquet. ●(1942) DIHU 374/119 (G) L. Herrioù. Henneh e bed Doué ma iei béan er Boched de Bariz, eit lakat saù didan er Goarnemant...

  • sav-an-deiz
    sav-an-deiz

    m. Lever, levée du jour.

    (1939) KOLM 62. De saù en dé éh oè disket dehon en diaol a bennad-sé.

  • sav-buoc'h
    sav-buoc'h

    m. (prlt d’un cheval) Tic du coucher en vache.

    (1958) ADBr lxv 4/525. (An Ospital-Kammfroud) Sao-buoh : n. m. ; ne s'emploie pas au pluriel. Désigne une anomalie dans la façon de se lever (et de se coucher) d'un cheval : l'animal se dresse d'abord sur ses pattes postérieures, à la manière d'une vache. – Ar gazeg-se a ra alïez eur zao-buoh. Ce défaut, connu dans la jurisprudence française sous le nom de «tic du coucher en vache» ne constitue pas un vice rédhibitoire.

  • sav-disav
    sav-disav

    adv. (Chemin) montueux.

    (1872) ROU 80b. Sao dizao, signifie aussi : qui monte et descend continuellement. ●(1890) MOA 103a. qui a beaucoup de montées et de descentes, tr. «sao-dizao

    (1970) BHAF 52. an hent (...) a zo sao-disao penn-da-benn.

  • sav-diskenn
    sav-diskenn

    adv. & m.

    (1) (Chemin) montueux.

    (1890) MOA 103a. qui a beaucoup de montées et de descentes, tr. «sao-diskenn

    (2) Chemin montueux.

    (1981) ANTR 222. Dispar eo traonienn an Aber-Ah evid seurt redadeg gand ar zav-diskenn a-big a gaver war he riblou.

  • sav-dorn
    sav-dorn

    m. (droit) Mainlevée.

    (1942) SAV 23/64. Goulenn a reas ma vije lakaet ar c’hredour d’ober sao-dourn evit gellout diverka an hipotek (radier l’inscription hypothécaire) a oa war e zouar.

  • sav-douar
    sav-douar

    m. Terre-plein, élévation de terrain.

    (1908) BOBL 15 août 190/3a. lakaat ar bern-teil, war eur sao-douar. ●(1931) VALL 115b. Chaussée, tr. «sao-douar pl. saviou-douar.» ●406a. Jetée de terre, tr. «sao-douar m.»

  • sav-dour
    sav-dour

    m. (hydrologie) Source.

    (1982) PBLS 411. (Sant-Servez-Kallag) sav-dour, tr. «source.»

  • sav-e-fri
    sav-e-fri

    m. saverien-o-fri Personne curieuse, fouinard.

    (1896) GMB 593. Pet[it] Trég[uier] eur sâ-vri, eur sâv-i-vri un curieux.

    (1954) VAZA 52. un dornad saverien o fri.

    (1958) BAHE 14/8. ur c'hazetenner, ur sav-e-fri dre natur ha dre vicher. ●(1960) LLMM 79/75. parañ a rae he selloù war ar saverien o fri.

  • sav-heol
    sav-heol

    m.

    I. (astronomie) Lever du soleil.

    (1732) GReg 570b. Le lever du Soleil, tr. «ar saff héaul. ar sav-héaul. Van[netois] er saü-hyaul.» ●(1744) L'Arm 216b. Lever du Soleil, tr. «Sau-hiaule.» ●(1790) Ismar 169. quentéh èl sàu-heaul.

    (1843) LZBg 1blezad-2l lodenn 65. hag aben sàu-hiaul é oemb ér mæz a zangér. ●(1844) LZBg 2l blezad-2l lodenn 118. D'en taul a sàu-hiaul. ●(1856) VNA 13. au Lever du Soleil, tr. «de Sàu-Hiaul.» ●(1870) MBR 32. antronoz a-raok sao-heol. ●(1875) FHB 519/395a. sao ha cuz-heol, sao ha cuz-loar. ●(1894) BUZmornik 433. e chome c'hoaz da bedi betek sao heol.

    (1901) LZBg 59 blezad-2l lodenn 120. Hag er labour e bad ag er saù-hiaul betag er huh-hiaul.

    II. (géographie)

    (1) Est, levant.

    (1710) IN I 401. pe èn a yelo varzu cuz-heaul, pe èn a yelo varzu sao-heaul. ●(1727) HB 427. A-dal sao-heaul en oriant / Bete cuz-heaul en occident. ●(1732) GReg 570a. Levant, l'Orient, le païs de Levant, le Soleil levant, tr. «ar sav-héaul. Van[netois] er sao-hiaul.» ●(1744) L'Arm 216b. Du levant au couchant, tr. «Ag er sau-hiaule béd er huh-hiaule.»

    (1934) BRUS 180. Le levant, tr. «er saù-héol

    (2) Er sav-heol da : à l'est de.

    (1870) FHB 299/299a. o chom er sao heol d'an enez. ●(1880) SAB 236. er sao-eol da Jerusalem.

    (1907) FHAB Gwengolo 198. o chom er Sao-heol dezhi. ●(1920) LZBl Du 419. ar c'horn-douar a ioa d'ezho er zao-heol d'an Afrik.

    (3) D’ar sav-heol : à l’est.

    (1877) EKG I 68. Aman, d’an neac’h, d’ar zao-heol, e kaf dign euz eun ti hag a c’helfe hor loja evit eun nosvez.

  • sav-kalon
    sav-kalon

    m. Nausée.

    (1962) TDBP II 457. Honnez a vez mezo ken e vez eur zav-kalon gweled anezi war an hent, tr. «celle-là s'enivre tellement que c'est un soulève-cœur de la voir étendue sur le chemin. » ●Sav-kalon, tr. «nausée.»

  • sav-kein
    sav-kein

    m. Moment de répit.

    (1908) PIGO II 33. d'ober eur c'hornad butun hag eur zav-kein. ●(1962) TDBP II 457. pa vez deveziou braz, n'eus sav-kein ebed, tr. «quand il y a de grandes journées (de grands travaux, moissons, etc.), on ne peut lever le dos (on n'a pas de répit).»

  • sav-korf
    sav-korf

    m. (religion)

    (1) Sav-korf Doue : élévation.

    (1902) LZBg Meurzh 68. A saù korv Doué betag ma on oeit d'er gomunion. ●(1905) LZBg Genver 38. ne oé ket hoah achiù saù korv Doué.

    (2) Levée du corps.

    (1867) BUE 181. e-pad eizvedo ar zao korv. ●(1883) MIL 62. Pa deuas an heur eus ar sao-korf.

    (1908) FHAB Gwengolo 285. ober ar zao-korf en hospital. ●(1931) VALL 423b. Levée du corps dans un enterrement, tr. «sav-korf.» ●(1935) BREI 415/4b. Ar zav-korf a voe graet gant an Ao. Mercier. ●(1936) BREI 440/4b. an Ao. Chaloni Bocher, person Lanuon, oc'h ober ar sav-korf.

  • sav-loar / sav-al-loar
    sav-loar / sav-al-loar

    m. (astronomie) Lever de la lune.

    (1875) FHB 519/395a. sao ha cuz-heol, sao ha cuz-loar.

    (1923) BUBR 31/603. eur c'hoad da zao-loar. ●(1939) RIBA 31. fariet get saù el loér. ●(1982) PBLS 454. (Langoned) e yan da weled ma zo sav-loar.

  • sav-mein
    sav-mein

    m. Jetée de pierre.

    (1931) VALL 406a. Jetée de pierres, tr. «sao-mein m.»

  • sav-releg
    sav-releg

    m. Exhumation.

    (1839) BSI 143. qen na voue peur-c'hreat ar zao-releg.

  • sav-taol
    sav-taol

    adv. Parfois.

    (1865) LZBt Here 50. sao-toll e valee dre holl enn enezen. ●(1866) LZBt Gouere 152. Ar barrous-ze (...) a dalc'h penn (...) sao-tol, ouz ar Mandarinn. ●(1866) LZBt Gwengolo 178. Ann avel a c'houeze gant kounar ; hon tinel a vranskelle, ha sao-taol a ie evit fraillan. ●(1867) BUE 42. he weled a read sao-tol o tougen ar gomz dirak barnerien all ar vro.

    (1907) AVKA 135. dre dour pe dre d'ân e tremenont sav-tôl, hag ho fodo hag ho listri font. ●198. Sav-tôl ar gir a «de» a vije kemeret gant ar Judevien evid talveout maread amzer. ●(1982) TKRH 45. Mamm 'veze sav-taol ur c'hrennlavar bennak ganti.

  • savach
    savach

    adj.

    I. Attr./Épith.

    (1) Sauvage.

    (1847) MDM 325. tud savach.

    (2) Solide, baraqué, costaud.

    (1974) THBI 169. eur vandenn maouezed chavaj, teoet hoaz gant o gotillonnou ledan. ●172. bras ha chavaj vid he triwec'h bloaz. ●(1978) MOFO 17. N'anviez ket an den chovaj zo o tont aze, tr. «le solide gaillard.»

    (3) =

    (1973) LBFR 51. Edward Sinou ha Loranz Duran, an daou tervor, ra sizunviou shaovaj, tr. «des semaines inouïes.»

    (4) Ôsé, grivois..

    (1824) BAM 221. ar songesonou vil, ar c'homsou savaich hac actionou dishonest oc'h heul an dansou.

    (5) Sauvage, non cultivé.

    (1612) Cnf 62a. lousou sauuag criz. ●(1633) Nom 70b. Grossus : figue sauuage, figue qui n'est pas encore meure : fies goüez pe sauaig na vent hoaz meur. ●80a. Asparagus siluestris, corrudago : asperge sauuage : an aspergus goüez pe sauuaig.

    (6) (pathologie) Tan savach : feu sauvage, gangrène.

    (1633) Nom 264a. Phlyctæna, pusula, quam vulgò ignem siluestrem dicunt : feu sauuage, bouton : an tan sauuaig.

    II. Adv. =

    (1973) SKVT II 63. war zivhar askornet sovaj.

  • savad
    savad

    m. (jeu) Gain au jeu.

    (1942) VALLsup 41b. le gain d'un coup, tr. «savad m.»

  • savadeg
    savadeg

    f. –où

    (1) Montage.

    (1931) VALL 477a. Montage, tr. «savadeg f.»

    (2) Fête pour la fin de montage d'une charpente.

    (1896) GMB 593. Pet[it] Trég[uier] zavadek fête lorsqu'on met la charpente du toit à une maison neuve.

    (1920) KZVr 361 - 01/02/20. savadeg, tr. «montage de la charpente d'une construction.» ●(1931) VALL 477a. le montage de la charpente d'une maison (occasion de réjouissances), tr. «savadeg f.»

  • savadell
    savadell

    f. –où

    (1) (agriculture) Moyette.

    (1857) CBF 94. Savodel, tr. «Botte après l'arrachement.» ●(c.1897) GUN.dihu 146/317. Peb dornér e zeli ledein é savodel. ●(1931) VALL 334b. tas de gerbes debout, tr. «savadell f.» ●(1984) HYZH 154-155/47. diwar ar savadelloù veze lakaet diouzthu 'barzh ar c'harr.

    (2) par ext. Faisceau d'objets debouts.

    (1919) BUBR 1/20. en-dro d'ar berniou sïer ha d'ar savadellou fuzuilhou. ●(1931) VALL 292b. Faisceau ; d'objets debouts (fusils, etc.), tr. «savadell f.»

  • savadelliñ / savadellañ
    savadelliñ / savadellañ

    v. tr. d.

    (1) Mettre en faisceau.

    (1931) VALL 292b. mettre en faisceau, tr. «savadelli

    (2) (agriculture) Dresser des moyettes de.

    (1995) BRYV IV 37. (Milizag) e rankem savadella an ed.

    ►absol.

    (1984) HYZH 154-155/46. sevel an herdin, ha lakat anezho en o sav... savadellañ ma keroc'h abalamour d'an ed da sec'hañ.

  • savadenn
    savadenn

    f. –où

    (1) Ober ur savadenn : se lever.

    (1921) FHAB Genver 16. An Ankou a glaskas ober eur zavaden.

    (2) Ober ur savadenn d’e benn : lever la tête.

    (1974) TDBP III 207. Brema-souden e raio ur savadenn d’he fenn, tr. « tout à l’heure elle fera une élévation de la tête (elle lèvera la tête) »

    (3) (agriculture) Moyette.

    (1920) KZVr 361 - 01/02/20. savadenn, tr. «gerbe dressée.» ●(1925) FHAB Here 368. zavadennou er parkeier. ●(1955) STBJ 123. savodennou id-gwenn. ●(1984) HYZH 154-155/47. pet [hordenn] veze lakaet dac'h ar savadenn.

    (4) Institution.

    (1931) VALL 394a. Institution, tr. «savadenn f.»

  • savadennañ
    savadennañ

    v. tr. d.

    I. (agriculture)

    (1) Dresser des moyettes de.

    (1955) STBJ 13. dastum ha savodenna id. ●225. Savodenna : savadelli. ●(1975) UVUD 75. (Plougerne) A mont en noz da vedi ie, ag oc'h endramm ! A savadenna aneho dac'houde.

    ►absol.

    (1975) UVUD 75. (Plougerne) O savadenna da anter noz.

    (2) par méton. Savadennañ ur park : dresser les moyettes d'un champ moissonné.

    (1975) UVUD 75. (Plougerne) ma vije bet gellet savadenna va fark din iañ !

    II. sens fig. Instituer.

    (1931) VALL 394a. Instituer, tr. «savadenni, savadenna

  • savadennet
    savadennet

    adj. (agriculture) Où sont dressées des moyettes.

    (1957) BRUD 2/41. parkadou id savadennet.

  • savadur
    savadur

    m. –ioù

    (1) Construction, action de construire.

    (1931) VALL 148a. Construction, tr. «savadur m.»

    (2) Construction, édifice, bâtiment, bâtisse.

    (1927) GERI.Ern 533. savadur m., tr. «bâtiment, bâtisse.» ●(1931) VALL 60b. Bâtiment, tr. «savadur m.» ●Bâtisse, tr. «savadur m.» ●(1933) BRND 118. kement savadur faraonek. ●(1941) ARVR 33/4a. unan eus ar savaduriou, eus ar skultaduriou, eus al livaduriou-se. ●(1990) TTRK 188. Ur savadur kelc'hiek graet gant mein mañson.

    (3) Institution.

    (1931) VALL 394a. Institution, tr. «savadur m.»

  • savadurezh
    savadurezh

    f. Construction, art de construire.

    (1914) DFBP 63a. construction, tr. «Savadurez

  • savaduriñ
    savaduriñ

    v. tr. d. Construire.

    (1931) VALL 148148a. Construire, tr. «savaduri

  • savaj
    savaj

    m. –ed

    (1) Sauvage, non civilisé.

    (1732) GReg 849a. Les Sauvages, Peuples sans Loix, sans Police, sans Religion, tr. «Ur Savaich. p. Savaiched. ar savaiched. ar savaged

    (2) Sauvage, farouche.

    (1732) GReg 849a. Sauvage, parlant des personnes farouches, impolies, tr. «Savaich. p. savaiched, savaged

  • savajiñ
    savajiñ

    v. intr.

    (1) Travailler à la va-vite.

    (1966) BAHE 47-48-49/71. Ne dal ket ar boan sovajiñ, met labourat gant pasianted.

    (2) S’agiter (en prlt des animaux).

    (1965) ABKE 73/3-4. Pa vez gwelet al loened, saout, kezeg, deñved o « ouezardiñ » (da lavarout eo, o vont e gouez, o sovajiñ), o taoubenniñ = seblant tempest pe amzer griz.

  • savajiri
    savajiri

    f. Sauvagerie.

    (1847) MDM 23. henvel oud savajiri eged oud simplded. ●111. Ar vuhez gouez-se (…) a zo en-hi eun dra-bennag a rustoni hag a savajiri. ●(1869) SAG 76. eur bobl en deuz tennet ar re-all euz ar savajiri.

    (1919) MVRO 7/1c. an nerz hag ar sovajiri.

  • savanenn
    savanenn

    f. –où Savane.

    (1944) DGBD 105. savanennoù geot. ●115. tud ar savanennoù.

  • savañs .1
    savañs .1

    f. Science.

    (1612) Cnf.epist 4. an compsou inutil eues an scauancc ha furnez humen. ●73a. sauancc diuin.

    (1728) Resurrection 2905. Brasoch eo ho sauans hac ho tiscadures.

  • savañs .2
    savañs .2

    prép. Ensemble.

    (1973) KOBL 188-189. (Plougerne) mont da c'hoari savañs gant ar re-all adarre… ●(1975) UVUD 7. (Plougerne) Me jome savañs gant ar re-he ie. ●(1978) BZNZ 15. (Lilia-Plougerne) ar re-se oa o pesketa neuze, savañs gant o zad.

  • savant
    savant

    adj. Savant, instruit.

    (1576) Cath 6. vn den gouuiziec ha sauant, tr. «un homme savant et instruit.» ●(1612) Cnf.epist 19. sauantoch eguet n'an doa Salomon. ●34. Doctoret scauant ha gouizyec bras.

    (1659) SCger 108b. scauant, tr. «sçauant.» ●(c.1680) NG 808. Scauant eu desia en non scol. ●(1792) BD 1663. Dre ma hon den sauant ha philosophian, tr. «car je suis un homme savant et philiosophe.»

    (1849) SBI I 168. na eo ket c'hoaz savant, tr. «il n'est pas encore habile.»

  • savantaat
    savantaat

    v. pron. réfl. En em savantaat : s'instruire.

    (1988) TOKO 17. evid 'n em zavantaad.

  • savantenn
    savantenn

    f. =

    (1982) PBLS 563. (Sant-Servez-Kallag) savantenn, tr. «plaisantin, ‘rigolo'. etc.»

  • savantiz
    savantiz

    f. Savoir.

    (1728) Resurrection 3074. dre ho fal sauantis. ●(1792) BD 183. daouist desauantis, tr. «malgré son savoir.»

  • savatenn
    savatenn

    f.

    I.

    (1) (habillement) Savate.

    (1977) PBDZ 707. (Douarnenez) savatenn, tr. «savate.»

    (2) (sport) Savate.

    (1944) EURW I 51. c'hoari ar vaz, c'hoari savatenn, c'hoari ar c'hleze.

    II. (en plt de qqn)

    (1) Souillon habillée négligemment.

    (1977) PBDZ 536. (Douarnenez) ur savatenn, tr. «une femme habillée malproprement et sans soin.»

    (2) Femme de mauvaise vie.

    (1977) PBDZ 707. (Douarnenez) savatenn, tr. «femme malpropre, de mauvaise vie.»

  • savaterezh
    savaterezh

    m. Salissure.

    (1744) L'Arm 347a. Salissure, tr. «Savatereah

  • savatiñ
    savatiñ

    v. tr. d. Salir.

    (1744) L'Arm 347a. Salir, tr. «Savatein

  • savatour
    savatour

    m. –ion Savetier.

    (1856) VNA 54. un savetier, tr. «ur Savatour

  • savell
    savell

    f. –où (agriculture)

    (1) Ridelle de charrette.

    (1985) AMRZ 73. war ar hastell-karr pe war ar zavellou a veze outo. ●341. savellou : genre de claies qui se mettent des deux côtés du plateau de la charrette.

    (2) Moyette.

    (1996) VEXE 174. Les gerbes de blé et de seigle sont disposées en faisceaux (savellou), épis en haut et vers l'intérieur des tas. Chacun de ceux-ci est composé de 8 Gerbes.

  • savelladenn
    savelladenn

    f. –où (agriculture) Moyette.

    (1958) ADBr lxv 4/526. (An Ospital-Kammfroud) Savelli, Savella : v. – Dresser des gerbes en moyettes : An hei(z) a zo gourd, pa zavelli aneañ, arabad dit lakaad ouspenn peder pe bemp chelpenn er memez savelladenn.

  • savelleg
    savelleg

    m. –ed, –i (ornithologie)

    (1) Mauvis.

    (1744) L'Arm 234a. Mauvis, tr. «Savellêc.. êguétt. m.»

    (1856) VNA 23. un Mauvis, tr. «ur Savellêg.» ●(c.1897) GUN.dihu 146/314. Er vouialh, er hoarér, er glom, er savelleg.

    (1907) VBFV.bf 68a. savelleg, m. pl. ed, i, tr. «mauvais (lire : mauvis).» ●(1908) NIKO 8. ur heh savelleg, tr. «un pauvre petit mauvis.» ●(1934) BRUS 253. Un mauvis, tr. «ur savelleg –i

    (2) Râle des genêts.

    (c.1718) CHal.ms iii. un rasle de genest, tr. «Saualec.» ●(1732) GReg 780a. Rale, oiseau, tr. «Savellecg. p. savellegued

  • saveller
    saveller

    m. –ion Homme qui dresse les moyettes.

    (1914) DFBP 192a. javeleur, tr. «Saveller

  • savelliñ / savellañ
    savelliñ / savellañ

    v. tr. d. (agriculture) Dresser des moyettes de.

    (1914) DFBP 119a. enjaveler, tr. «Savelli.» ●(1958) ADBr lxv 4/526. (An Ospital-Kammfroud) Savelli, Savella : v. – Dresser des gerbes en moyettes : An hei(z) a zo gourd, pa zavelli aneañ, arabad dit lakaad ouspenn peder pe bemp chelpenn er memez savelladenn.

  • savenn
    savenn

    f.–où

    (1) Terrasse, remblai.

    (1744) L'Arm 379b. Terrasse, tr. «Saouênn. f.»

    (2) Montagne.

    (1904) LZBg Mae 124. Er gér-sé, hag e zou ar ur saùen en des pear mil mètr a ihuélded.

    (3) Colline.

    (1925) BILZ 116. ar voger a ra tro ar zavenn war behini eo savet ar chapel.

    (4) Côte, pente.

    (1972) SKVT I 154. savenn koad Karmez. ●(1973) SKVT II 53. pignet gant ar savenn.

  • savenn-douar
    savenn-douar

    f. Levée de terre, terrasse, ramblai.

    (1732) GReg 916b. Terrasse, terre élevée par artifice, tr. «Savenn doüar. p. savennou doüar.» ●(1744) L'Arm 379b. Terrasse, tr. «Saouênn-doarr. f.» ●Se terrasser, tr. «Um glozein doh enn anemissétt dré saouënneu doar tro-ha-tro.» ●Terrassier, tr. «Michérourr d'obér saouenneu Doarr

    (1872) ROU 105b. Terrasse, tr. «Savenn douar

    (1925) FHAB Mezheven 212. ober savennou-douar en dro d'ar c'hastell.

  • Savenneg
    Savenneg

    n. de l. Savenay.

    (1974) ISHV 17. E 1855 e teuas an hent-houarn eus Paris da Savenneg, e 1863 ec’h erruas e Kastellin.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...