Devri

Recherche 'skorn...' : 17 mots trouvés

Page 1 : de skorn-1 (1) à skornus (17) :
  • skorn .1
    skorn .1

    adj. Glacé.

    ●(1846) DGG 440. un avel scorn.

  • skorn .2
    skorn .2

    m.

    I.

    (1) Glace.

    ●(1499) Ca 182a. Scorn. g. gelee. ●(1633) Nom 222. Glacies : glace : sclaçc, scorn.

    ●(1659) SCger 62b. glace, tr. «scorn.» ●(c.1718) CHal.ms ii. glace tr. «sclas, scourn', cler', cleren.» ●(1732) GReg 458b. Glace, eau gelée, liqueur fixée par le froid, tr. «Scourn. scôrn. sôrn.» ●459a. Glace fort épaisse, tr. «Scourn. scôrn.»

    ●(1849) LLB 111-113. hou ler (…) / Eid hi gouarn doh er skorn. ●(1878) EKG II 162. terri ar skourn. ●(1896) GMB 610. dial[ecte] de Batz sourn glace.

    (2) Gel.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. gelée, tr. «sclas, scourn'.» ●Il a gelé, tr. «boutçobet scourn', scournet endés.» ●(1732) GReg 453a. Gelée forte, tr. «scourn. scôrn.»

    ●(1869) FHB 244/279b. E kals douarou, ar skorn hag an diskorn a zizolo griziou ann drevad.

    (3) Skorn bras, ruz =

    ●(1900) ANDP 6. skorn braz a ree. ●(1936) BREI 441/4b. Ar goanv (skorn ru a rae, mar 'peus sonj).

    (4) Skorn du =

    ●(1870) FHB 271/73a. An erc'h, ar scorn du, ar reo a ra poan deomp.

    ●(1941) FHAB Meurzh/Ebrel 33. ar steriou oc'h hiboudi warlerc'h ar skorn du. ●(1955) STBJ 8. hag ar skorn du o ren a-wechou e-pad c'houec'h sizun. ●(1985) AMRZ 100. War ar skorn kaled-se, hag a ream skorn-du anezañ.

    II.

    (1) Sklaer evel skorn : très clair. Cf. sklaer evel dour feunteun, evel an arc'hant, evel an deiz, evel lagad (an / un) naer.

    ●(1924) BILZ 112 (T) F. al Lay. Sellet outi, pegen lemm eo he lagad gwer-c'hlas, hanter digor war he mammenn, sklêr evel skorn.

    (2) Bezañ yen evel ar skorn : très froid.

    ●(1732) GReg 438b. Fort froide, tr. G. Rostrenenn «guien scourn.»

    ●(1866) LZBt Genver 94 (T). Potr ann drompil (...) e-keit a ma c'hourc'hemenne d'ann dud all bean ien evel ar skorn, ha krioc'h eget ar gerrek. ●(1884) MCJ 24 (G) R.P. Michel. Calon péhani e dinnérra er haloneu calettoh eit er mein, hag e duêm er ré yeinnoh eit er scorn.

    ●(1932) FHAB Mezheven 229 (L) Y.-V. Perrot. Degemeret e voe en eur gampr yen-skourn, rak ne oa ket a dan er manati. ●(1936) TKAL II 42 (Ki) J. Riou. Yen-skourn e oa an amzer.

  • skorn-diskorn
    skorn-diskorn

    adv. Qu'on sort et remet dans la glace sans arrêt.

    ●(1977) PBDZ 783. (Douarnenez) skorn-diskorn, tr. «(en parlant de poisson) que l'on ne cesse de sortir de la glace et d'y remettre.»

  • skornañ / skorniñ
    skornañ / skorniñ

    v.

    I. V. impers. Geler.

    ●(1659) SCger 62b. glacer, tr. «scorni.» ●(c.1718) CHal.ms ii. geler, tr. «sclassein, scournein.» ●Il a gelé, tr. «scournet endés.» ●glacer, geler a glace, tr. «sclassein, scournein, clerein.» ●(1732) GReg 453b. Geler, glacer, causer un grand froid qui arrête le mouvement des choses liquides ; faire un froid qui condense, & seche la terre, tr. «scourna. pr. scournet. scôrni. scôrnet. Van[netois] scorneiñ. sorneiñ.» ●(1744) L'Arm 171a. Geler, tr. «Scournein.. nétt.»

    ●(c.1825-1830) AJC 3500. rac scorned a nefoa en nos se. ●(1856) VNA 103. Il gèle, tr. «Scornein e hra.» ●(1896) GMB 610. dial[ecte] de Batz sourneñ glacer. ●(18--) KTB.ms 14 p 7. Ma skornas ann noz-se da faouta ar vein.

    ●(1922) LZBt Mezheven 12. rak skornan 'ra eno bep noz. ●(1921) GRSA 291. A pen dé deit ér méz é skorné hag é hrè erh. ●(1939) KOLM 70. ma oè tioél en amzér ha ma skornè ter. ●(1968) LIMO 12 janvier. En anderu-sé, skornein e rè.

    II. V. intr.

    A.

    (1) (en plt d'eau, d'un terrain, un produit, etc.) Geler.

    ●(1499) Ca 182a. g. geler. b. scornaff.

    ●(1849) LLB 1683. Guélèt e hrer er mél é skornein d'er gouian. ●(1876) BJM 154. an noz varlerc'h e scornas an hentchou. ●(1878) SVE 100 §675. Pa skorn an dour en ti.

    (2) (en plt de qqn) Avoir très froid.

    ●(1925) SFKH 32. ne vehen ket chomet inou de skornein pelloh.

    IV. Skornañ a ra ar pevar zaoli(ioù) : voir pevar.

    B. sens fig.

    (1) Se figer, se glacer.

    ●(1902) PIGO I 108. E wad a skorne en e waziou. ●121. e wad a skorn en e wazied.

    (2) Rester traîner.

    ●(1907) DRSP 64. Arabad eo skourni, dillo d'an traon tudou. ●(1913) FHAB Here 299. ar re-man ne jomjont ket da skourni, ha treuzet o devoa ar mor araok ma klevas ar c'houarnamant petra a ioa digouezet.

    III. V. tr. d. Geler.

    ●(1732) GReg 459a. Glacer, fixer les liqueurs par le froid, tr. «Scourna. pr. scournet. scôrni. pr. scornet. sorno. pr. sornet. Van[netois] scourneiñ. scorneiñ. sorneiñ. ppr. et.»

    IV. Skornañ a ra ar pevar zaoli(ioù) : voir pevar.

  • skornder
    skornder

    m. Gelée.

    ●(c.1500) Cb. geliditas / is. g. gelee. b. scournder.

    ●(1732) GReg 453b. L'action de geler, tr. «scournder.»

  • skorndorrer
    skorndorrer

    m. –ioù (marine) Brise-glace.

    ●(1931) VALL 83a. Brise-glace navire, tr. «skorndorrer.»

  • skorneg
    skorneg

    f. –où

    (1) Champ de glace.

    ●(1931) VALL 336a. champ de glace, iceberg, tr. «skorneg f.»

    (2) Glacier.

    ●(1931) VALL 336a. Glacier, tr. «skorneg f. ou, i.»

  • skornenn
    skornenn

    f. –où

    (1) Morceau de glace.

    ●(1827) VSAp 20. voar ar scornen.

    ●(1955) VBRU 126. ken ma weled ur skornenn vunut stag ouzh pep blevenn ar c’hrev-goañv gwisket gant ar chas hag ar c’hezeg.

    (2) Étendue d'eau gelée.

    ●(1878) EKG II 163. tri pe bevar baz var ar skournenn (…) Mez ar skournenn, kalet avoualac'h evit dougenn eur zoudard epken, ne c'hellaz ket dougenn tri. ●163-164. eat oant a-zindan ar skournenn. ●(1896) GMB 610. pet[it] tréc[orois] skornen f. petite étendue d'eau glacée, glissoire.

    ●(1907) VBFV.bf 70a. skornen, f. pl. neu, tr. «petite étendue de glace.»

    (3) Glacière.

    ●(1896) GMB 610. glacière (…) à Sarzeau chkornienn.

    ●(1907) VBFV.bf 70a. skornen, f. pl. neu, tr. «glacière.»

    (4) Gelée.

    ●(1957) DSGL 188. skornenn er mitin, tr. «la gelée matinale.»

  • skornerez
    skornerez

    f. –ioù

    (1) Glacière.

    ●(1931) VALL 87a. Machine à faire la glace, tr. «skournerez f.»

    (2) Congélateur.

    ●(1941) ARVR 28/4e. Abaoe 5 pe 6 vloaz ez eus skournerezed war gement bag-touneta a zo.

  • skornet
    skornet

    adj.

    I. Attr./Épith.

    A.

    (1) Gelé, glacé.

    ●(1732) GReg 459a. Glacial, ale, de la mer glaciale qui est toujours glacée, tr. «Ar mor scournet.» ●(17--) EN 3428-3434. en dour scorned, tr. «dans l'eau glacée.»

    ●(1870) FHB 308/369a. en eur vro scornet. ●(1876) TDE.BF 576b. Skournet, adj., tr. «Gelé.» ●(1878) EKG II 162. ar poull a ioa skournet. ●(1894) BUZmornik 175. eul lenn skornet.

    ●(1907) PERS 326-327. lennou skornet yeun an Domb. ●(1911) BUAZperrot 77. e veze ker skournet ha ker rinklus an hentchou. ●(1925) FHAB Genver 12. Yen e oa ken na suilhe : erc'h skornet ha teo a oa war an douar. ●(1970) LIMO 19 décembre. er len e zo skorned-ru.

    (2) (en plt de qqn) Qui a très froid.

    ●(1878) EKG II 279. rak evidon-me a zo hanter-skournet.

    B. sens fig.

    (1) Froid, indifférent.

    ●(1876) TDE.BF 576b. Skournet, adj., tr. «froid, indifférent, parlant des personnes.»

    (2) Un den skornet : un pisse-froid.

    ●(1876) TDE.BF 576b. Eunn den skournet, adj., tr. «un pisse-froid (trivial).»

    (3) Qui n'a pas d'amour.

    ●(1911) BUAZperrot 865. kalonou skornet.

    (4) Kaout ul lagad skornet : être borgne.

    ●(1879) ERNsup 160. Beañ 'n eus eul lagad skornet, il est borgne ; lagad skornet zo anout ! Trév[érec].

    C. fam.

    (1) (en plt des hommes) Impuissant.

    ●(1947) YNVL 121. n'eo ket skornet c'hoazh ar paotr kozh. Gouest eo atav.

    (2) (en plt des femmes) Frigide.

    ●(1838) CGK 24. Gouscoude ne voan quet scornet, plijout a rae din Pipi / A pra (lire : pa) frote eur plac'h all, e santen vel jalousi.

    II. [empl. comme subst.]

    ●(1903) ADBr xviii 347. gant ar scornet oa an noz.

  • skorngrec'h
    skorngrec'h

    m. –ioù Iceberg.

    ●(1931) VALL 371a. Iceberg, tr. «skorngrec'h m. pl. iou.»

  • skorngrec'hienn
    skorngrec'hienn

    f. –où Iceberg.

    ●(1931) VALL 371a. Iceberg, tr. «skorngrec'hienn f. pl. ou.»

  • skornidigezh
    skornidigezh

    f. Action de gelée.

    ●(1732) GReg 453b. L'action de geler, tr. «scôrndiguez.»

  • skornlec'h
    skornlec'h

    m. –ioù Glacière.

    ●(1732) GReg 459a. Glaciere, lieu sous terre où l'on conserve la glace, tr. «scourn-lec'h. p. scourn-lec'hyou.»

    ●(1876) TDE.BF 576b. Skourn-lec'h, s. m., tr. «Glacière.»

    ●(1914) DFBP 156b. glacis, tr. «Skornlec'h.»

  • skornredel
    skornredel

    adj. Glaciaire.

    ●(1931) VALL 336a. Glaciaire, tr. «skornredel.»

  • skornredenn
    skornredenn

    f. –où Glacier.

    ●(1931) VALL 336a. Glacier, tr. «skornredenn f. pl. ou.»

  • skornus
    skornus

    adj. Sujet à geler.

    ●(1732) GReg 453b. Qui peut geler & qui est sujet à geler, tr. «scournus. scôrnus.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...