Devri

Recherche 'tarv...' : 17 mots trouvés

Page 1 : de tarv (1) à tarvoal (17) :
  • tarv
    tarv

    m. terv, tirvi (zoologie)

    I.

    (1) Taureau.

    ●(1499) Ca 51b. g. peau de torel. b. crohenn taru. ●193b. Taru. g. torel. ●(1633) Nom 35a. Taurus : toreau : vn taru, coz-leuè.

    ●(1659) SCger 116a. taureau, tr. «taro p. tirui.» ●174a. taro p. tirui, tr. «taureau.» ●(1738) GGreg 21. an taro, tr. «le taureau.»

    ●(1923) KTKG 61. oaned, tirvi ha bouc'hed. ●(1958) ADBr lxv 4/531. (An Ospital-Kammfroud) Taro : n. m. – Taureau. Le pluriel en usage à l'H.C. est tero (et non tirvi). ●(1975) UVUD 56. (Plougerne) setu e verzes da dero e poent ar gouel mikeal alies. Pehe daou pe dri daro atao da verza e mod-se bep bloaz. ●(1984) EBSY 356. (Sant-Ivi) un tarv, tarezed /ta're:zëd/, tr. «un taureau.»

    (2) Tarv gouez : taureau sauvage.

    ●(1680) Dnal 192. o rencontr an taruu gouez-se tost d'an Orator ho deua drescet ha auset adarré.

    II. [en apposition]

    (1) Leue-tarv : veau mâle.

    ●(1849) LLB 1141. É mesk hou laieu tarw, choejet en nerhusan.

    (2) Kole-tarv : jeune taureau.

    ●(c.1825/30) AJC 3976. en gis coleou tarf. ●4604. ar moch gue an noursed an ol goleo taro. ●(1849) LLB 1365. É tré deu gouhlai tarw.

    ●(1921) GRSA 319. Brunellat e hra èl ur hohlé tarù.

    (3) Marc'h-tarv : étalon.

    ●(1931) VALL 275a. Etalon, tr. «marc'h-tarv.»

    (4) Maout-tarv : bélier.

    ●(17--) ROus. Maout tourc'hou, maout tourt : bélier. Idem : maout taro. [ven.] Meut.

    ●(1931) VALL 63a. Bélier, tr. «maout-taro.»

    III. Adj. Sistr tarv : cidre fort.

    ●(1986) DPSB 43. (Rieg) chistr tarv, tr. «du cidre fort.»

    IV.

    (1) Kreñv evel un tarv : très fort.

    ●(1930) BIAL 37 A. de Carné. Ar re ze, krenv evel tirvi, o deus roet d'am c'hroc'hen paour eur grizillad taoliou baz. ●(1955) VBRU 154 (T) *Jarl Priel. Evitañ da vezañ ken kreñv hag un tarv, kalz re denn e kave al labour-douar.

    (2) Tennañ laezh digant un tarv : voir laezh.

  • tarv-kazh
    tarv-kazh

    m. Matou.

    ●(c.1718) CHal.ms i. chat entier, tr. «tat cah, marcou, tar gah.»

    ●(1896) GMB 681. pet[it] tréc[orois] tarkas, tarv kas pl. tarkéjer, tarvo kéjer.

  • tarv-marc'h
    tarv-marc'h

    m. Étalon.

    ●(c.1718) CHal.ms i. un estalon, tr. «Tar marh.»

  • tarva
    tarva

    v. intr. Demander le taureau (en plt d'une vache).

    ●(1931) VALL 729a. demander le taureau, tr. «tarva.»

  • tarvadenn
    tarvadenn

    f. –où Coup de collier.

    ●(1942) FHAB Meurzh/Ebrel 150. (Plouarzhel) Tarvadenn (gg) = ober tarvadennou : labourat gant an holl nerz hag a-bennadou.

  • tarval
    tarval

    m. –où (technique) Goujon.

    ●(1732) GReg 154b. Gougeon, cheville qui joint les jantes, tr. «Tarval. p. tarvalou.» ●463b. Goujon, cheville de bois qui joint les jantes d'une rouë, tr. «Tarval. p. tarvalou.»

    ●(1876) TDE.BF 607a. Tarval, s. m., tr. «Goujon d'assemblage, goujon des jantes de roue.»

    ●(1987) GOEM 175. Les jantes, gamejou, sont traitées dans de l'orme, selon un gabarit. Les extrémités de chaque pièce sont percées pour être assemblées entre elles (cet assemblage se fera à l'aide d'une forte cheville, tarval).

  • tarval-troad
    tarval-troad

    m. (anatomie) Cheville.

    ●(1942) FHAB Gwengolo/Here 210. Tarval-troad «cheville du pied» e Kerne a zo aet, e lec'hiou zo da arval – hag e lec'hiou all da aval-troad.

  • tarvañ
    tarvañ

    v. tr. d.

    (1) Saillir (une vache).

    ●(1931) VALL 671a. la vache a été saillie, tr. «tarvet eo bet.»

    (2) Saboter (l'ouvrage).

    ●(1931) VALL 53b. Bâcler, tr. «tarvañ T[regor].» ●669b. Saboter l'ouvrage, tr. «tarvañ T[régor].» ●729a. faire grossièrement brutalement comme un taureau un travail qui demande des soins, tr. «tarvañ T[régor].» ●(1942) VALLsup 23b-24a. Bousiller (faire grossièrement) tarvañ T[régor].»

  • tarveañ
    tarveañ

    v. tr. d. Envoyer (une vache) au taureau, saillir.

    ●(1995) BRYV IV 74. (Milizag) gwentl taro ema… bez' e ranker kas anezi d'an taro… honnez a vezo ranket tarvea anezi hirio !

  • tarvel
    tarvel

    adj. (?) Dénudé. cf. tarvoal (?).

    ●(1935) CDFi 14 septembre. War unan eus pantennou tarvel Menez-Are.

  • tarvennad
    tarvennad

    s. Mesure de blé.

    ●(vBr.) Cartulaire de Quimper. Taruenat, latinisé en taruuenatas ou tarnnenatas (acc. pl.) certaine mesure de blé.

  • tarvet
    tarvet

    adj.

    (1) Saillie par le taureau.

    ●(1876) TDE.BF 607a. Tarvet, adj., tr. «Ce mot dérive de tarv, taro, taureau, et se dit d'une vache qui a été saillie par le taureau.»

    ●(1931) VALL 729a. saillie par le taureau, tr. «tarvet.»

    (2) Épuisé par la douleur.

    ●(1977) PBDZ 818. (Douarnenez) tarvet, tr. «réduit à la dernière extrêmité par la mal[a]die, épuisé par la douleur.»

  • tarvezv
    tarvezv

    adj. Ivre-mort.

    ●(1931) VALL 402b. ivre-mort, tr. «tarve(z)o.»

  • tarvhed
    tarvhed

    m. –où (apiculture) Second essaim.

    ●(1732) GReg 368a. Le second essain [d'une ruche], tr. «Tarv-hed.»

    ●(1849) LLB 1818. un herrad kent mé taul en terhoedeu. ●(1876) TDE.BF 607b. Tarv-hed, s. m., tr. «Le second essaim que jette une ruche.»

    ●(1907) VBFV.bf 75b. terhouéd, m. pl. eu, tr. «second ou troisième essaim.»

  • tarvhedad
    tarvhedad

    m. –où

    (1) M. (apiculture) Contenu d'un second essaim.

    ●(1849) LLB 1828. un terhoedad nehué.

    ●(1907) VBFV.bf 75b. terhouédad, m. pl. eu, tr. «nouvel essaim.»

    (2) Loc. adv. par ext. Par essaim.

    ●(1911) DIHU 68/204. ur baré kelion en doé um dolpet éndro dehon a-dalhouidad.

  • tarvken
    tarvken

    m. Peau de bœuf.

    ●(1732) GReg 705a. Peau de beuf, tr. «Tarv-qen.»

    ●(1876) TDE.BF 607b. Tarv-kenn, s. m., tr. «Peau de taureau.»

  • tarvoal
    tarvoal

    adj. Chauve.

    ●(1732) GReg 159a. Chauve, tr. «tarvoal.»

    ●(1867) MGK 64. Ar pennou moal, ar re darval. ●(1869) SAG 289. beza tarvoal a zo mezuz. ●(1876) TDE.BF 607b. Tarvoal, adj. Le P. Gr. le donne comme synonyme de moal, chauve. D'après lui, c'est une corruption de tal, front, et de moal, chauve. – Eunn den tarvoal, un homme chauve.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...