Devri

Recherche 'tarv...' : 17 mots trouvés

Page 1 : de tarv (1) à tarvoal (17) :
  • tarv
    tarv

    m. terv, tirvi (zoologie)

    I.

    (1) Taureau.

    (1499) Ca 51b. g. peau de torel. b. crohenn taru. ●193b. Taru. g. torel. ●(1633) Nom 35a. Taurus : toreau : vn taru, coz-leuè.

    (1659) SCger 116a. taureau, tr. «taro p. tirui.» ●174a. taro p. tirui, tr. «taureau.» ●(1738) GGreg 21. an taro, tr. «le taureau.»

    (1923) KTKG 61. oaned, tirvi ha bouc'hed. ●(1958) ADBr lxv 4/531. (An Ospital-Kammfroud) Taro : n. m. – Taureau. Le pluriel en usage à l'H.C. est tero (et non tirvi). ●(1975) UVUD 56. (Plougerne) setu e verzes da dero e poent ar gouel mikeal alies. Pehe daou pe dri daro atao da verza e mod-se bep bloaz. ●(1984) EBSY 356. (Sant-Ivi) un tarv, tarezed /ta're:zëd/, tr. «un taureau.»

    (2) Tarv gouez : taureau sauvage.

    (1680) Dnal 192. o rencontr an taruu gouez-se tost d'an Orator ho deua drescet ha auset adarré.

    II. [en apposition]

    (1) Leue-tarv : veau mâle.

    (1849) LLB 1141. É mesk hou laieu tarw, choejet en nerhusan.

    (2) Kole-tarv : jeune taureau.

    (c.1825/30) AJC 3976. en gis coleou tarf. ●4604. ar moch gue an noursed an ol goleo taro. ●(1849) LLB 1365. É tré deu gouhlai tarw.

    (1921) GRSA 319. Brunellat e hra èl ur hohlé tarù.

    (3) Marc'h-tarv : étalon.

    (1931) VALL 275a. Etalon, tr. «marc'h-tarv

    (4) Maout-tarv : bélier.

    (17--) ROus. Maout tourc'hou, maout tourt : bélier. Idem : maout taro. [ven.] Meut.

    (1931) VALL 63a. Bélier, tr. «maout-taro

    III. Adj. Sistr tarv : cidre fort.

    (1986) DPSB 43. (Rieg) chistr tarv, tr. «du cidre fort.»

    IV.

    (1) Kreñv evel un tarv : très fort.

    (1930) BIAL 37 A. de Carné. Ar re ze, krenv evel tirvi, o deus roet d'am c'hroc'hen paour eur grizillad taoliou baz. ●(1955) VBRU 154 (T) *Jarl Priel. Evitañ da vezañ ken kreñv hag un tarv, kalz re denn e kave al labour-douar.

    (2) Tennañ laezh digant un tarv : voir laezh.

  • tarv-kazh
    tarv-kazh

    m. Matou.

    (c.1718) CHal.ms i. chat entier, tr. «tat cah, marcou, tar gah

    (1896) GMB 681. pet[it] tréc[orois] tarkas, tarv kas pl. tarkéjer, tarvo kéjer.

  • tarv-marc'h
    tarv-marc'h

    m. Étalon.

    (c.1718) CHal.ms i. un estalon, tr. «Tar marh

  • tarva
    tarva

    v. intr. Demander le taureau (en plt d'une vache).

    (1931) VALL 729a. demander le taureau, tr. «tarva

  • tarvadenn
    tarvadenn

    f. –où Coup de collier.

    (1942) FHAB Meurzh/Ebrel 150. (Plouarzhel) Tarvadenn (gg) = ober tarvadennou : labourat gant an holl nerz hag a-bennadou.

  • tarval
    tarval

    m. –où (technique) Goujon.

    (1732) GReg 154b. Gougeon, cheville qui joint les jantes, tr. «Tarval. p. tarvalou.» ●463b. Goujon, cheville de bois qui joint les jantes d'une rouë, tr. «Tarval. p. tarvalou

    (1876) TDE.BF 607a. Tarval, s. m., tr. «Goujon d'assemblage, goujon des jantes de roue.»

    (1987) GOEM 175. Les jantes, gamejou, sont traitées dans de l'orme, selon un gabarit. Les extrémités de chaque pièce sont percées pour être assemblées entre elles (cet assemblage se fera à l'aide d'une forte cheville, tarval).

  • tarval-troad
    tarval-troad

    m. (anatomie) Cheville.

    (1942) FHAB Gwengolo/Here 210. Tarval-troad «cheville du pied» e Kerne a zo aet, e lec'hiou zo da arval – hag e lec'hiou all da aval-troad.

  • tarvañ
    tarvañ

    v. tr. d.

    (1) Saillir (une vache).

    (1931) VALL 671a. la vache a été saillie, tr. «tarvet eo bet.»

    (2) Saboter (l'ouvrage).

    (1931) VALL 53b. Bâcler, tr. «tarvañ T[regor].» ●669b. Saboter l'ouvrage, tr. «tarvañ T[régor].» ●729a. faire grossièrement brutalement comme un taureau un travail qui demande des soins, tr. «tarvañ T[régor].» ●(1942) VALLsup 23b-24a. Bousiller (faire grossièrement) tarvañ T[régor].»

  • tarveañ
    tarveañ

    v. tr. d. Envoyer (une vache) au taureau, saillir.

    (1995) BRYV IV 74. (Milizag) gwentl taro ema… bez' e ranker kas anezi d'an taro… honnez a vezo ranket tarvea anezi hirio !

  • tarvel
    tarvel

    adj. (?) Dénudé. cf. tarvoal (?).

    (1935) CDFi 14 septembre. War unan eus pantennou tarvel Menez-Are.

  • tarvennad
    tarvennad

    s. Mesure de blé.

    (vBr.) Cartulaire de Quimper. Taruenat, latinisé en taruuenatas ou tarnnenatas (acc. pl.) certaine mesure de blé.

  • tarvet
    tarvet

    adj.

    (1) Saillie par le taureau.

    (1876) TDE.BF 607a. Tarvet, adj., tr. «Ce mot dérive de tarv, taro, taureau, et se dit d'une vache qui a été saillie par le taureau.»

    (1931) VALL 729a. saillie par le taureau, tr. «tarvet

    (2) Épuisé par la douleur.

    (1977) PBDZ 818. (Douarnenez) tarvet, tr. «réduit à la dernière extrêmité par la mal[a]die, épuisé par la douleur.»

  • tarvezv
    tarvezv

    adj. Ivre-mort.

    (1931) VALL 402b. ivre-mort, tr. «tarve(z)o

  • tarvhed
    tarvhed

    m. –où (apiculture) Second essaim.

    (1732) GReg 368a. Le second essain [d'une ruche], tr. «Tarv-hed

    (1849) LLB 1818. un herrad kent mé taul en terhoedeu. (1876) TDE.BF 607b. Tarv-hed, s. m., tr. «Le second essaim que jette une ruche.»

    (1907) VBFV.bf 75b. terhouéd, m. pl. eu, tr. «second ou troisième essaim.»

  • tarvhedad
    tarvhedad

    m. –où

    (1) M. (apiculture) Contenu d'un second essaim.

    (1849) LLB 1828. un terhoedad nehué.

    (1907) VBFV.bf 75b. terhouédad, m. pl. eu, tr. «nouvel essaim.»

    (2) Loc. adv. par ext. Par essaim.

    (1911) DIHU 68/204. ur baré kelion en doé um dolpet éndro dehon a-dalhouidad.

  • tarvken
    tarvken

    m. Peau de bœuf.

    (1732) GReg 705a. Peau de beuf, tr. «Tarv-qen

    (1876) TDE.BF 607b. Tarv-kenn, s. m., tr. «Peau de taureau.»

  • tarvoal
    tarvoal

    adj. Chauve.

    (1732) GReg 159a. Chauve, tr. «tarvoal

    (1867) MGK 64. Ar pennou moal, ar re darval. ●(1869) SAG 289. beza tarvoal a zo mezuz. ●(1876) TDE.BF 607b. Tarvoal, adj. Le P. Gr. le donne comme synonyme de moal, chauve. D'après lui, c'est une corruption de tal, front, et de moal, chauve. – Eunn den tarvoal, un homme chauve.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...