Devri

Recherche 'you...' : 45 mots trouvés

Page 1 : de you (1) à youtaet (45) :
  • you
    you

    m. & interj.

    (1) M. Cris, hurlements.

    (1866) FHB 61/70a. e clevaz o tostaat ouz ar bourg eur iou, hag eun emolc'h spontus.

    (1909) FHAB Kerzu 374. Ne glever nemet kri a you. ●(1928) BFSA 42. setu ma tirollas an hu hag ar you warnan. ●(1931) VALL 170a. Cri, tr. «you qui est aussi d'émotion vive, joie ou douleur m.» ●(1932) ALMA 113. M'o pefe klevet ar iou hag ar strakadeg daouarn.

    (2) Interj. You ! you !

    (1907) DRSP 84. You ! you ! an Arvoriz ! emaïnt o tont aman. ●(1936) TKAL II 19. You, you ! Bevet ar roue Nobl ! Youc'houc'hou...

  • youad
    youad

    m. –où Cri.

    (1972) SKVT I 55. ur gazeg-koad a lakae an tro-war-droioù da dregerniñ gant he youadoù.

  • youadeg
    youadeg

    voir youc'hadeg

  • youadenn
    youadenn

    voir youc'hadenn

  • youal
    youal

    voir youc'hal

  • youañ
    youañ

    voir youc'hal

  • youc'h
    youc'h

    m. –où

    (1) Cri ; ensemble de cris.

    (1876) TDE.BF 305b. Iouc'h, s. m., tr «Cri des hommes de la campagne quand ils sont ivres ; pl. ou

    (1900) MSJO ix. Ne glevit ket an trous hag ar iouc'h a zo er vered ? ●(1902) PIGO I 55. 'Benn neuze, e save trouz er c'hastel : youc'h ha huch : An tân ! An tân ! ●84. An huch, ar youc'h hag ar skrif a vije klevet ter leo dro. ●(1911) BUAZperrot 283. Mes kerkent e savas youc'h. ●609. youc'h ar jaseourien. ●(1931) VALL 170a. Cri, tr. «youc'h (et you, qui est aussi d'émotion vive, joie ou douleur m.» ●(1935) BREI 417/2d. youc'h gante ha gwall nebeut a urz. ●(1954) VAZA 91. C'hoarzh, ha skrign, ha garm, ha youc'h, ne baouezent ket gant o safar.

    ►[avec un art. indéf.]

    (1914) FHAB Genver 18. Dija d'an ampoent e oa eur vanden dud varlerc'h Laurans. Neuze e savas eur youc'h e kear. ●(1926) FHAB Mae 162. eur youc'h a levenez.

    (2) Taol-youc'h : cri.

    (1931) VALL 170a. (un) cri, tr. «taol-youc'h m.»

  • youc'hadeg / youadeg
    youc'hadeg / youadeg

    f. –où Cris collectifs.

    (1907) BOBL 30 novembre 166/2e. Ar Pab a zo bet great iouadek d'ezan. ●(1931) VALL 170a. cri ; par plusieurs, tr. «youc'hadeg f.» ●(1970) BRUD 35-36/148. Lakeet e-neus da bleustradenni bagad ar youhadeg emyouleg.

  • youc'hadenn / youadenn
    youc'hadenn / youadenn

    f. –où Cri.

    (1834) SIM 135-136. Vardro anter-nôs e voemp difunet gant youadennou a deue eus ar gampr tostâ deomp. ●(1857) HTB 123. Loskel a re iouadennou spontuz. ●(1867) BBZ III 121. Eur iouc'haden a gleviz, iouc'haden ar peur-zorn, tr. «J'ai entendu un cri de joie, le cri de joie qu'on pousse quand la battue s'achève.» ●(1876) TDE.BF 305b. Iouc'hadenn, s. f., tr. «Cri d'épouvante, cri de toute force, cri des gens ivres.» ●(1877) BSA 127. Eur iouc'haden a joa a laca an tad da ziredet. ●(1878) EKG II 143. e oue klevet enn eun taol eur iouc’hadenn skiltruz e lost an ti.

    (1900) MSJO 212. ar iouc'haden a joa. ●(1907) AVKA 51. en ur dôl eur youc'haden euzus. ●258. youc'hadeno a boan. ●(1909) KTLR 112. iouc'hadennou ar bleizi. ●(1911) BUAZperrot 573. eur youc'haden skiltrus a lakeas an iliz da dregarni. ●869. youc'hadennou a levenez. ●(1913) ANRO 31. Klevet a ran dre oll o tiston (…) / Iouc'hadennou lirzin. ●(1931) VALL 170a. (un) cri, tr. «youc'hadenn f.» ●(1963) LLMM 99/263. e soñje pep hini e save ar youc’hadennoù hag ar stlakadeg daouarn dirak Tad ar Vro hag ar Bobl.

    (2005) SEBEJ 97. (Ar Yeuc'h) Les hommes, avec ensemble, lançaient le cri de joie propre aux paysans de chez nous et que l'on appelait eur youaden.

  • youc'hal / youal / youañ
    youc'hal / youal / youañ

    v.

    I. V. intr.

    (1) Crier, hurler.

    (1499) Ca 209a. Youal. g. hucher.

    (1866) FHB 67/114a. oll e crient hag e iouent var eun dro. ●(1876) TDE.BF 305b. Ioua. Voyez ioual, iouc'hal. Crier d'épouvante. ●Iouc'hal, ioual, tr. «Crier d'épouvante, crier comme les gens ivres, hucher fort, crier de toute sa force.»

    (1911) BUAZperrot 258. Ar pell ma veze gant e offeren a roas tro d'an teodou abegus da youc'hal varnezan. ●(1923) ADML 74. o strakal o daouarn, o youc'hal a leiz korzen. ●(1943) HERV 158. Merc’hed oc’h ober soubig a youc’he, evel ma vefe unan bennak o klask o gwalla, siouaz d’ezañ !

    (2) Youc'hal gant : hurler de.

    (1948) KROB 3/14. an distera stroñs a rae dezañ youc'hal gant ar boan.

    II. V. tr. d. Crier, hurler.

    (1912) MMPM 148. ma klever goad Able a (lire : o) ioual venjanz var he vreur Kaïn. ●(1915) HBPR 32. en eur iouc'hal soniou lous ha divergont.

    III. Youc'hal evel ur bleiz skaotet : voir bleiz.

  • youc'her
    youc'her

    m. –ion Homme qui hurle.

    (1872) GAM 31. Ar iouc'herien, neuze, a vez ar vistri.

    (1931) VALL 170b. Crieur, tr. «youc'her m.» ●(1935) BREI 425/2a. Ar youc'herien ? Tud yaouank, krennarded, koulz lavaret holl !

  • youc'herezh
    youc'herezh

    m. Action de pousseer des cris, hurlements.

    (1877) EKG I 42. iouc'herez ar zoudarded dizakret... ●200. eur chaok hag eur cholori ker skiltruz ha iouc'herez paotred ar Zabad. ●(1878) EKG II 2. ne dregerne ken an draonienn gand ar iouc'herez, an tennou fuzil hag an tennou kanol. ●15. iouc'herez, cholori ha jabadao. ●215. iouc'herez paotred kear, savet ar banne d'ho fenn.

    (1931) VALL 170a. l'action de pousser des cris, tr. «youc'herez m.»

  • youc'houc'hou
    youc'houc'hou

    interj. Hipipip Hourra !

    (1876) TDE.BF 305b. Iouc'houc'hou. Je trouve ce mot dans un vieux manuscrit au sens de pluriel de iouc'h.

    (1936) TKAL II 19. You, you ! Bevet ar roue Nobl ! Youc'houc'hou... ●59. Gloar da Alanig ! Youc'houc'hou...

  • youd
    youd

    voir yod

  • youdenn
    youdenn

    voir yodenn

  • youdennek
    youdennek

    voir yodennek

  • youdenniñ
    youdenniñ

    voir yodenniñ

  • Youdig
    Youdig

    n. de l. Youdic (partie du Yeun-Ellez).

    (1924) EGRT 23. Youdig eo leshano Yun-Elez, e troad Torgenn Sant-Mikêl. ●(1924) FHAB Mae 167. ez ejont o daou da bedi, da c’heun ar Youdik, e traon menez Sant-Mikêl. ●(1931) FHAB Gwengolo/351. dal m'en devezo tapet krog an diaoul ennoc'h e klasko ho kas d'ar Youdig, e kreiz ar Yeun-Elle, el lec'h m'ema dor an ifern. ●(1935) OALD 52/123. – Da Doull ar Youdig, Yann ! – E-kreiz Yun-Ellez emañ hennez, an toull daonet-se, aotrou. ●(1955) STBJ 9. Er yeuniou, dre lec’h ma tremene an Hent Glas, emañ ar Youdig. ●10. ...betek ar Youdig. Eno, er vouilhenn euzus, e krede d’hon tud koz emede porz an ifern. ●(1995) LMBR 102. diskouezadeg ar Youdig.

  • Youenn
    Youenn

    n. pr.

    (1) Yves.

    (1710) IN I (couv.). E Quemper, E Ty Youen-Yan-Lois Derrien, Imprimer ar Roue hag an Autrou'n Escop.

    (1839) BESquil 305. Sant Yvon, hanhuet ehué Youan hac Izan.

    (1927) KANNkerzevod 14/9. Youenn a oa eun den da zapaturi. ●(1934) FHAB Genver 26. war roudou Youenn hag e azen... ●(1941) ARVR 8/4b. Youenn (...) a oa paotr a-raok en unan eus ar parkou, eun devez.

    (2) Surnom du paysan.

    (1889) CDB 168. A travers les Montagnes-Noires, sur les confins de la Cornouaille et du Léon, cette satire du iouen – le pauvre paysan –, est fort répandue.

  • youetez
    youetez

    s. –où Menotte.

    (17--) Cc 1103. Daou re youettesou da laquat voar nese, tr. «deux paires de menottes à mettre sur eux.»

  • youl
    youl

    f., adv., prép. & conj. –où

    I. F.

    (1) Volonté.

    (1499) Ca 6b. Am eoll. g. a ma volente. ●77b. Eoull. g. volente. ●207b. Volante et eoul tout ung ibi uide. ●(c.1500) Cb 12b. Am youll. g. amavolente. ●(1575) M 1485-1486. Hac an fin aneze (er se oae ho eoll) / A vise hep enor, agor heruez ho roll, tr. «Et que leur fin, comme c'était leur volonté, / Serait sans honneur, d'accord avec leur situation.»

    (1659) SCger 43a. desir, tr. «youl.» ●125b. volonté, tr. «youl.» ●(1667) ARmorial 143. Kerliviry en Cleder Evesché de Leon, ancien surnom de cette maison, Porte au 1. & 4. d’Or au Lion d’azur, brisé en l’épaulle d’vne Tour portée sur vne Rouë d’argent, contrescartelé d’azur à vne fasce d’argent semé d’Hermines, accompagnée de trois feuilles de Laurier d’Or, 2. & 1. & pour deuise y oul doué, la volonté de Dieu soit. ●(1732) GReg 205a. Contre son gré, tr. «aënep e youll

    (1847) BDJ ii. hioul c'hoëc da veza atao a-unan gand ar ghelenhadurez Katholik. ●(1869) SAG 166. hon youlou divoder. ●(1878) EKG II 3. Korf an den ne ket evit harpa aliez keit hag he ioul.

    (1909) FHAB Genver 4. An abaden eo discuez d'an holl en eun doare sklaer penaos oberiou an ene, ar zonjou hag ioulou ar volontez, a zo dreist galloud ar c'horf. ●(1911) BUAZperrot 364. N'am eus ken ioul, va mamm.

    (2) Instinct.

    (1869) SAG 227. an youlou dizurch euz ar c'horf.

    (1924) FHAB Meurzh 84. an youlou divalo a ren war natur al loen a zo dizoare diouzit.

    (3) Désir.

    (1612) Cnf 76. hoguen yuez an desirou hac an youillou eues, è calon, ez quemerit mazeo dezaff possibl. ●198. ho youll courtes ha gracius.

    (1824) BAM 348. an oll effejou truezus eus ar pec'het, pere so an ioul, pe ar revolt eus ar c'hic a enep ar speret (...).

    (1935) SARO 37. D'ho feurvreina gant al loussa ioulou.

    (4) Youl danvez : envie de posséder des biens.

    (1880) SAB 148. ar ioul danvez. ●159. an ioul danvez ac an egar gounid.

    (5) Youl kregiñ : rapacité.

    (1872) ROU 99a. Rapacité, tr. «ioul cregi

    (6) Kaout youl ouzh ub. : en vouloir à qqn.

    (1896) GMB 406. M. G. Milin m'a appris qu'en haut Léon ïoul (2 syll.) se prend absolument dans le sens de «colère concentrée, rancune profonde, jalousie» : ïoul am beus outañ = «je lui en veux».

    (7) Satiété, content.

    (1836) FLF 15-16. Rentet eno, an dimesell / A ras mollargez a-fesson / A bep-sort, youl he c'halon. / Crigna, dibri ar pez a gar. ●(1872) ROU 102a. Il a mangé à satiété, tr. «E ioul en d-euz debred.»

    (8) Ober e youl : agir selon son désir.

    (1889) ISV 80. Rag aoun ho devoa, ma vije ho zud var al leac'h, ne vijent ket lezet da ober ho ïoul.

    (9) Avidité.

    (1849) LLBg II 55-56. Ol er bobl e hum vah hag, avel houleneu, / E hum daul ged ivoul de gleuèt é gonzeu.

    II. Loc. adv.

    (1) A-youl-frank : très volontiers.

    (1612) Cnf 19a. Nep piu bennac à pech dre volontez hac à youll franc.

    (1659) SCger 125b. volontiers, tr. «a youl franc

    (1862) JKS 295. gouzanv ho labouriou a ioul frank. ●379. a galoun vad hag a ioul frank.

    (2) A-youl-vat : de bon gré.

    (1557) B I 521. Miret da stat a youll mat nos ha dez, tr. «je te protègerai avec zèle, jour et nuit.»

    (3) Dre youl : volontairement.

    (1612) Cnf 16a. hac euff endeues pechet dré youll.

    III. Loc. prép. A-youl : au gré de.

    (1732) GReg 470b. Au gré des vents, & des flots, tr. «A youl mor, hac avel.»

    (1877) BSA 139. Taolet ha distaolet oant a ioul-vor hag avel.

    IV. Loc. conj. A-youl e : plût à Dieu, Dieu veuille que, puisse se faire que.

    (1862) JKS avec des paragraphes supplémentaires traduits du texte de La Mennais). ">JKS.lam 314. A-ioul ec'h oufent ive ne d-euz euruzded e-bed war ann douar. ●(1862) JKS 259. a-ioul ec'h ellfenn en em rei hep dale pell d'ar pez a blij gan-e-hoc'h !

  • youlañ
    youlañ

    voir youliñ

  • youlapl
    youlapl

    adj. Convoitable.

    (1732) GReg 208b. Convoitable, tr. «youlapl.» ●209a. Rien en ce monde n'est convoitable que la vertu, tr. «netra var an douar ne deo youlapl nemed ar vertuz heb-qen.»

  • youledigezh
    youledigezh

    f. Avidité.

    (1934) BRUS 206. L'avidité, tr. «en ivouledigeh, m.»

  • youleg
    youleg

    m.

    (1) Homme avide de posséder.

    (1958) BLBR 111/12. An ivoulog ne ra peurliesa droug nemed dezañ e-unan.

    (2) Grand mangeur.

    (1919) KZVr 324 - 18/05/19. Evoullok, tr. «grand mangeur, Loeiz ar Floc'h.»

  • youlek
    youlek

    adj.

    (1) (en plt de qqn) Très désireux.

    (1732) GReg 66b. Avide, qui desire avec passion, tr. «youlleq meurbed. p. tud youlleq meurbed.»

    (1926) FHAB Genver 32. eur strollad bras a zo chomet start ha youlek da anaout traou kaer o Mamm-Vro.

    (2) (en plt de qqc.) Volontaire.

    (c.1500) Cb 78. [eoull] g. voluntaire. b. eoullec. ●g. volenterin. b. eoullec.

    (1732) GReg 588a. macerer son corps, tr. «Castiza e gorf gand pinigennou eoullecq.» ●969a. Volontaire, qui se fait volontairement, tr. «Eoullecq.. oc'h … â, añ. » ●La pauvreté volontaire, tr. «ar baurentez eoullecq

  • youlet
    youlet

    adj.

    (1) Bezañ youlet da : avoir l'intention de.

    (1867) FHB 112/60b. nemet ioulet e veac'h da ober pinijen. ●(1872) FHB 406/326b. Ioulet da ziskar peb lezen.

    (2) =

    (1911) BUAZperrot 776. ioulet eveltan var an tu-ze.

  • youliñ / youlañ
    youliñ / youlañ

    v. tr. d.

    (1) Convoiter.

    (1732) GReg 209a. Convoiter, desirer ardemment, tr. «youla terrup.»

    ►absol.

    (1909) FHAB C'hwevrer 34. En den ez eus eta eur c'halloud da iouli hag a zo dreist ar c'horf.

    (2) [devant un v.] Vouloir. cf. goull .1

    (1870) KTB.ms 15 p 254. Ho trugarez, otro, a lâras Yvon, me na ioullan bea prinz Jilot gant den a-bed. ●(18--) KTB.ms 14 p 45. na euz ket ioullet rei he chass.

    (3) Contenter, satisfaire.

    (1710) IN I 245. Darn no deveus quen dessein nemet da youli o c'halon.

  • youllec'h
    youllec'h

    m. Rectum.

    (1732) GReg 100a. Le boïau colon, ou culier, tr. «an youl-lec'h

  • youlus
    youlus

    adj. Avide.

    (c.1500) Cb 60b. [deuruout] volens / tis. g. vueillant. b. youllus.

    (1732) GReg 66b. Avide, qui desire avec passion, tr. «youllus meurbed.»

    (1843) LZBg 1 blezad-2l lodenn 6. ma hi streàuou [me lézen] guet gred ivoullus é mesq me foble. ●(1855) BDE 179. peh quen ivoulus-int aveit gobér labour Satan. ●191. ivoulus d'hum vélein a dreu peré n'hun sellant quet.

  • youp
    youp

    interj. Onomatopée qui imite le bruit d'un saut, yop.

    (1935) ANTO 41. Ha me, youp... eul lamm em gwele, en eur ober eur c'hopadenn.

  • yourc'h .1
    yourc'h .1

    adj. Sauvage.

    (1876) TDE.BF 305b-306a. Iourc'h, adj., tr. «s'emploie au sens de sauvage, farouche. Eur verc'h iourc'h, tr. «une fille sauvage (comme chevreuil).»

  • yourc'h .2
    yourc'h .2

    ed, –i

    A. (zoologie) Chevreuil.

    (1499) Ca 209b. yourch. g. chevreul de boys. ●(1633) Nom 33a. Hinnulus, hinnuleus : faon : colen vn yourch pe vn loezn all : vnan á vez angandret ves á vn march hac vn asennes. ●Ibex : vne espece de cheureul : vn speçc á yourch pe carfues.

    (1659) SCger 25a. cheureil, tr. «iourc’h.» ●(c.1718) CHal.ms i. cheureüil, cheureil, quelques uns disent guïolh, ur c’huïolh, pl. guiolhi m. querp. ●(1732) GReg 163b. Chevreuil, le mâle de la chevrette, semblable au cerf, mais plus petit, tr. «Yourc’h. p. yourc’hed

    B. sens fig.

    (1) Fille lègère, facile.

    (1885) ARN 25. (tunodo) Fille inconsidérée, un peu légère, trop rieuse, tr. «Ioulc’h.» ●(1886) REC 7/250. Ioulc'h, fille un peu légère, inconsidérée, trop rieuse, p. 25. C'est probablement le bret. iourc'h, chevreuil. Le trécorois yëlc'h « fiancée », que j'ai expliqué autrement, Etudes bret., III, § 15, peut aussi être une variante de ioulc'h.

    (1919) KZVr 356 - 28/12/19. youlc’h, tr. «qui a des manières moins que modestes.» ●E Treger-Izel yourc’h, bizourc’h, chevreuil, chevrette et femme légère. ●(1957) AMAH 23. da dourc’hata gant ar yourc’hed.

    (2) Gamine turbulente, intrépide, garçon manqué.

    (1967) MNJL 13-14. Pelec’h eo aet ar yourc’h-mañ adarre ? Terriñ a ri da c’hoûg ’velkent. Homañ memes tra ’zo ur paotr manket. ●(1970) TDBP I 66. A Trédrez, par exemple, on emploie couramment la métaphore : eur yourh pour désigner une jeune fille turbulente aux allures de garçon, sans savoir que yourh signifiait chevreuil. ●67. yourh qui, à Trédrez, ne signifie plus chevreuil, mais jeune fille garçonnière.

    (3) [emploi adjectival] Intrépide.

    (1969) MNJL 120. O neizhiata moarvat, ken yourc’h ha n’eus forzh petore krennard.

  • yourc'hañ
    yourc'hañ

    v. intr. Se conduire légèrement, pour une femme.

    (1885) ARN 25. (tunodo) le verbe ioulc'ha, faire l'évaporée.

  • yourc'hennat / yourc’henniñ
    yourc'hennat / yourc’henniñ

    v. intr. (en plt des jeunes gens) Se rechercher pour s'amuser.

    (1958) ADBr lxv 4/536. (An Ospital-Kammfroud) Yourhennad, Yourhenni : v. – Construit sur le radical yourh dont le sens a été oublié, le chevreuil ayant disparu depuis longtemps de la région. – Le verbe s'emploie en parlant de jeunes gens et de jeunes filles qui s'amusent et se recherchent (n'est pas pris en mauvaise part) : Eur gaer oa gweled ar yaouankizou o yourhennad da zevez ar pardon.

  • yourc'henniñ
    yourc'henniñ

    voir yourc'hennat

  • yourc'hez
    yourc'hez

    f. –ed Chevrette, femelle du chevreuil.

    (1499) Ca 209b. g. chevreulle. b. yourches.

    (1732) GReg 163. Chevrette, femelle de chevreuil, tr. «Yourc'hès. p. yourc'hesed

    (1876) TDE.BF 306a. Iourc'hez, s. f., tr. «Femelle du chevreuil.»

  • youst
    youst

    voir yost

  • youstañ
    youstañ

    voir yostañ

  • youstek
    youstek

    voir yost

  • youstet
    youstet

    voir yostet

  • youta
    youta

    voir yota

  • youtaer .1
    youtaer .1

    voir yotaer .1

  • youtaer .2
    youtaer .2

    voir yotaer .2

  • youtaet
    youtaet

    voir yotaet

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...