Devri

Recherche 'kêr...' : 205 mots trouvés

Page 4 : de kerniou (151) à kerzhinenn-kirzhinenn-1 (200) :
  • kernioù
    kernioù

    plur. korn

  • Kerniz-Iliz
    Kerniz-Iliz

    n. pr. pl. Habitants de Kerilis.

    ●(1890) MOA 21b. kerniz-iliz. ●30. Kerniz-Iliz.

    ●(1964) CAIR 143b. Kerniz-Iliz.

  • kernogez
    kernogez

    =

    ●(1984) HYZH 154-155/87. kernogezh : kerne.

  • kernoù-brennigoù
    kernoù-brennigoù

    interj. =

    ●(1943) TRHS 27. Bremañ, a soñjen, eo echu va c'halvar. Ya, kernoù brennigoù ! Kaset e voen en ur seurt porzh goloet ma tremene an dud drezañ o vont pe o tont eus kêr.

  • Kernouez
    Kernouez

    n. de l. Kernoues.

    (1) Kernouez.

    ●(1877) EKG I 94. Setu perak e oue embannet e kear Lesneven, e Plouzeniel, e Folgoat, e Kernouez, e Plouider hag enn oll barresiou-all a dro-var-dro, beteg e Pagan. ●(1890) MOA 21b. Kernouez.

    ●(1932) FHAB Genver 1/18. Roudou-hir, e Kernouez.

    (2) [Toponymie locale]

    ●(1932) FHAB Genver 1/18. Roudou-hir, e Kernouez.

  • Keronig
    Keronig

    hydronyme Kéronic (étang et ruisseau, Camors, Pluvigner).

    ●(1849) LLB 38. É parez Pluvigner, én tu doh Languidig, / Én ur flagen izel é kawer Keronig.

  • kerouegezh
    kerouegezh

    voir keraouegezh

  • kerreg
    kerreg

    plur. karreg

  • kerreizh .1
    kerreizh .1

    adj. Tempéré, modéré.

    ●(1752) PEll 493. Kerreis, En Basse-Cornwaille est un adjectif, qui signifie paisible, pacifique, modéré, modeste, morigené, qui est dans l'ordre, & bien réglé. On prononce plus communément Kereis.

    ●(1876) TDE.BF 339b. Kerreiz, adj. C[ornouaille], tr. «Paisible, parlant des personnes.»

    ●(1955) SKOL 3/17. kerreizh a.g., tr. «tempéré, modéré.»

  • kerreizh .2
    kerreizh .2

    f. Police.

    ●(1752) PEll 493. Je trouve dans mes manuscrits Kerreis, nom subst. pour dire, si je ne me trompe, Police, bon ordre dans une ville.

    ●(1876) TDE.BF 339b. Kerreiz, s. m., tr. «Police de ville, d'après Le Pelletier.»

  • kerreizhded
    kerreizhded

    f. Modération.

    ●(1955) SKOL 3/17. kerreizhded gg., tr. «modération.»

  • kerreri
    kerreri

    f. Cherté. cf. kerteri

    ●(1876) TDE.BF 340a. Kerreri, s. f. V[annetais], tr. «Cherté.»

  • Kerrien
    Kerrien

    n. de l. Querrien.

    ●(1912) BUAZpermoal 920. Laruen a oa neuze dindan Bothoa, kouls ha Kanuel, Santez-Trifina ha Kerien.

  • Kerroc'h
    Kerroc'h

    n. de l. Kerroc’h (Ploubazlanec).

    ●(1962) TONA.index 79. Kerroc'h.

  • Kerroc'higed
    Kerroc'higed

    pl. Marins de Kerroc’h (Ploubazlanec).

    ●(1962) TONA.index 79. kerroc'higed, kerroc'heyed, marins de Kerroc'h.

  • kerruz
    kerruz

    voir kerluz

  • kersanton
    kersanton

    m. (minéralogie)

    (1) Pierre de Kersanton.

    ●(1869) FHB 256/373a. Ar mean carre a reseo troad ar groaz a zo e kersanton. ●(1883) MIL 137. Ar porched e Kerzanton.

    ●(1907) FURB 11/205. Les tailleurs de pierre, dit M. Le Page, "désignent les divers granits sous le nom du lieu de leur provenance. Ainsi : mein an Aber (blanchâtre); mein Kersanton, ar C'hersanton (bleu); mein an Drenek (noirâtre). Le granit jaunâtre se nomme mean-melen, mein velen. Il existe une sorte de granit friable, facile à tailler; on l'appelle mean goack."

    (2) Mein Kersanton : pierre de Kersanton.

    ●(1847) FVR 234. ar bez, great gant mein Kersanton.

    ●(1907) FURB 11/205. Les tailleurs de pierre, dit M. Le Page, "désignent les divers granits sous le nom du lieu de leur provenance. Ainsi : mein an Aber (blanchâtre); mein Kersanton, ar C'hersanton (bleu); mein an Drenek (noirâtre). Le granit jaunâtre se nomme mean-melen, mein velen. Il existe une sorte de granit friable, facile à tailler; on l'appelle mean goack."

  • kerse
    kerse

    m.

    (1) Déception.

    ●(1659) SCger 167b. querse eo gneme (lire : guene-me), tr. «je trouue estrange.»

    ●(1910) MBJL 95. En e c'houde, e seblant e vefe kerse gant an nen silaou eur prezeger all. ●(1920) KZVr 366 - 07/03/20. kerse, tr. «impression désagréable, résultat d'un changement pénible, déception, contrariété.» ●eun dieg (paresseux), pa rank labourat a ve kerse gantan. ●goude amzer gaer e ve kerse kaout amzer fall.

    (2) Kavout kerse : être déçu.

    ●(1906-1907) EVENnot 24. (Ar Veuzid) Kerse e kavou honnez ma renk bevan deuz hi c'hegel breman.●(1911) BUAZperrot 122. unan (…) hag a gave kerse dougen dilhad burel, e leac'h dilhad seiz. ●325. Kerse a gavas o vont eus ar gear. ●(1912) MMPM 84. ma kar re ar vro el leac'h ma eo kasset e kavo kerse o vont kuit. ●(1931) VALL 186b. Déchanter ; au fig. tu trouveras à déchanter, tr. kerse a gavi.»

    (3) Kouezhañ kerse war ub. : être déçu.

    ●(1878) EKG II 299. Neuze e kouezaz kerse var ar c'here.

    (4) Kerse war vat : impression agréable, sérénité.

    ●(1906-1907) EVENnot 29. (Landreger, Priel) Kerse war ar vad e vo ganti pa 'c'hei he fried war ar mor rak ne ra nemet ober trouz pa ve er ger. ●Kerse c'hrat (fall)$$$. ●(1920) KZVr 366 - 07/03/20. A Camlez, kerse war vat, tr. «impression agréable.» ●p'arru an amzer dous e ve kerse war vat ganimp. ●(1972) BAHE 75/6-7. N’edo ket Flavius engortoz da gaout tommder evel en e vro, met kerse war-vat, evel ma vez lavaret, a oa bet gantañ, rak dre ma’z astenne an deiz, dre ma klouarae an aer, e veze un dudi arvestiñ ouzh ar begoù-douar o’n em wiskiñ a c’hlazur, a vokedoù-laezh, a vleunioù munut dizanav en e vro.

    (5) Bezañ kerse da ub., gant ub. : trouver étrange de.

    ●(1659) SCger 54a. ie trouve etrange, tr. «querse eo dîn.»

    ●(1876) TDE.BF 340a. Kerse eo gan-en dioueret anezhañ, tr. «je trouve étrange d'être privé de sa présence.»

  • kerseenn
    kerseenn

    f. –où Déception.

    ●(1922) FHAB Mae 142. doaniet e galon gant meur a gerseenn.

  • kerseet
    kerseet

    adj. Déçu.

    ●(1968) BAHE 56/10. e oan bet kerseet o welout pegen nebeut a dud a oa deut d'an Ofis.

  • Kersent-Plabenneg
    Kersent-Plabenneg

    n. de l. Kersaint-Plabennec.

    ●(1890) MOA 21b. Kerzent-Plabennek.

    ►

    ●(1894) BUZmornik 122. Erruout a reaz evelse e parrez Plouzeniel, enn eunn draonienn hag a zo var ann hent da vont euz ar bourg da Gerzent.

  • kerteri
    kerteri

    f.

    I.

    (1) Paresse.

    ●(1879) ERNsup 158. kertri ve zevel beure-mad, cela coûte de se lever. ●kertri 'n eus, il est paresseux, Trév[érec]. ●(1896) GMB 377. pet[it] tréc[orois] kertri paresse, indolence.

    (2) Cherté.

    ●(1659) SCger 24b. cherté, tr. «carteri.» ●(1732) GReg 161b. Cherete, tr. «Van[netois] qertery.»

    (3) Famine, disette.

    ●(1580) G 193-194. Quertery henny so dyblas / gouloet eo pep ker gant flaer bras, tr. «La famine est horrible / Chaque ville est envoloppée d'une grande puanteur.»

    ●(1659) SCger 55b. famine, tr. «carteri.» ●(c.1680) NG 565. Ha brezel, querteri. ●599-602. miret Braih / Doh en huguenaudet, / Doh bresel ha famin, / Querteri, goual clenuet. ●(1792) HS 30. er faminn hac er guerteri.

    ●(1818) HJC 213. er guelterie i contrèl e zigassan. ●(1849) LLB 54. doujet er geltri. ●(1878) BAY 15. Kelteri, kerteri, tr. «Famine.»

    ●(1907) BSPD I 19. kerteri e goéhas ar er vro. ●(1921) GRSA 406. ur geltri rekè goalaozein er vro. ●(1925) SFKH 5. ur blé a gerteri.

    (4) Période de disette.

    ●(17--) TE 21. Arrihue é ras un tamiq goudé ér vro-ze ur guêrteri vras.

    ●(1839) BEScrom 3. Durand ur guerteri. ●(1861) BSJ 313. ur guêrteri vras e sàuas ér vro-hont.

    ●(1907) BSPD I 233. Épad ur gerteri.

    (5) Pitié, quartier.

    ●(1580) G 480. Peauryen goac a taguer hep esper quertery, tr. «Les pauvres faibles, on les étrangle sans espoir de pitié.»

    II. [en locution]

    (1) Kaout ar gerteri d'ober udb. : répugner à faire qqc.

    ●(1902) PIGO I 222. ec'h omp bet tapet abalamour d'hon diegi ha d'ar gertri hon doa da gousket er-maez. ●(1903) MBJJ 62. Kertri am euz da gemer ar gwiskamancho sakr. ●94. ar belerined o deuz bet kertri da gerzet. ●362. Kertri = paresse. ●(1910) EGBT 97. hep kât kertri da zevel eus kichen eur c'houad tan. ●(1912) BUAZpermoal 691. kertri en dije da verrât e bedennou.

    (2) Kaout kerteri d'e boan : ménager, épargner, plaindre sa peine.

    ●(1936) BREI 445/3a. micherourien ha n'o deus ket a gertri d'o foan.

    (3) Lakaat ar gerteri etre : semer la discorde, la zizanie, la division entre.

    ●(1818) HJC 131. deit on de laquat er guelterie itré er mab ac en tad, itré er verh ac er vam ehüe.

  • kerterius
    kerterius

    adj.

    (1) Paresseux.

    ●(1879) ERNsup 158. kertrius e, il est paresseux, Trév[érec].

    ●(1910) MBJL 115. 'Vit eun eskob kertrius, a zonjen, heman n'ê ket unan.

    (2) Kerterius en e gomzoù : sobre en paroles.

    ●(1934) BRUS 167. Sobre (en paroles), tr. «kertérius (én é gonzeu).»

  • kerubin
    kerubin

    m. –ed (religion) Chérubin.

    ●(1732) GReg 161b. Cherubin, tr. «Qerubin. p. qerubined.» ●Rouge, ou, enflammé comme un cherubin, tr. «Qer ruz hac ur c'herubin.»

  • kerv
    kerv

    m. Manche de faux.

    ●(1931) VALL 444b. Manche de faux, tr. « kerv-falc’h, kero-falc’h C m. » ●(1962) EGRH I 32. kerv m., tr. « manche de faux (Vallée). »

  • Kervaria-Sular
    Kervaria-Sular

    n. de l. Kermaria-Sulard.

    (1) Kervaria-Sular.

    ●(1867) BUE 66. dijentil a Germaria-Sular. ●(1894) BUEr 53. War an hent a ia deuz Louanek da Gervaria-Sulard.

    (2) Blason populaire : voir tud.

  • Kêrveur
    Kêrveur

    voir Gêrveur

  • Kervignag
    Kervignag

    n. de l. Kervignac.

    (1) Kervignag.

    ●(1748) CI.pou 84. Quèrvignac.

    ●(1899) DUINe 266. Kannen neué Sant Efflam e parés Kervignac.

    ●(1902) LZBg Mae 101. Kervignag. ●(1910) ISBR 59. ar glei er Blañoeh ar zoar Kervignag. ●(1911) BUAZmadeg 828. an nemorant euz he vuez e Kervegnak.

    (2) Dicton.

    ●(1902-1905) LARB 175a. Ma faut d'oh, kleùet ur son-son / Ar er Bersoñned ag er hanton, (..) Kani Kervignak dé ket fin / Ker ean zaibr ioud kerh bep mitin. // Mar anaùet kani Hennebont, / Ean zou ur parail ge Jozon.

    (3) Blasons populaires : voir kerc'her, krokant, megnan.

    (4) [Toponymie locale]

    ●(1910) ISBR 59. én un tachad hanùet hoah hiniù en dé Lokouhiern. ●(1930) GUSG 169. Kañnet get Mari Uideu, a Lokunolé, Kervignag.

  • Kervignagiz
    Kervignagiz

    n. pr. pl. Habitants de Kervignac.

    ●(1867) BBZ III 357. Kenavo d’hoc’h, Kervignagiz, / Dont a rinn souden war ma c’hiz.

    ●(1902-1905) LARB 86a. Kervignagis en danserion la la / Kervignagis en danserion / Ia de Gaùdan é ou la deri la la / E ia de Gaùdan d'er pardon. ●(1930) GUSG 159. Kervignagiz e gañné gé.

  • Kervoroc'h
    Kervoroc'h

    n. de l. Kermoroc’h.

    I. Kervoroc’h.

    ●(1886) ARN 47. Gouzout dre belec'h c'ha David (...) da Gervorc'h.

    ●(1912) BUAZpermoal 95. parouz Kervoroc'h he deus he c'hemeret da batronez. ●(1933) BREI 319/4b. Kervoroc'h.

    II.

    (1) Gouzout dre belec’h ez a David da Gervoroc’h : voir Kerborzh.

    (2) Dicton (recueilli à Pontrieux).

    ●(1991) ABBV 70. Plac'hed Kervoc'h / Zo mestr d'o broc'h !

    (3) Dicton (extrait de Kanaouenn Menez-Bre).

    ●(2002) TEBOT 107a. Ar barrouz Kervoroc'h / 'Vez gwelet ar merc'hedoù / Soanial saout ha moc'h.

    III. [Toponymie locale]

    ●(1933) BREI 319/4b. joseph Savidan, eus Kernevez.

  • Keryann
    Keryann

    n. de l. Keryann (Saint-Vougay).

    I. Keryann.

    ●(1834) KKK 38. En em gaoud a riz dré chanz é kastel Ker-Iann Koatancours é kevred eur strollad vraz a dudchentil. ●46. Hogen, lezomp a gostez ar bed kaer euz a-vec'h-all, hag arvestomp ar pez a choum c'hoaz euz ar c'hastel kaer a Géar-Iann a Goatanskourz. ●(1844) FOB 98. Ar choen eus an inkandeuzet / A zo bet e Kerian savet. ●(1877) EKG I []. Ha n'hoc'h euz ket a sonj euz an Itron Koatanskour, a vaner Kerian, e parrez Sant-Vouga ?

    ●(1931) FHAB C'houevrer 67. Goude Kastell Keryann n'eus kastell ebet e Bro-Leon par da hini Kergroadez, e parrez Brelez.

    II.

    (1) Dicton à propos du château de Keryann.

    ●(1834) KKK 52. ér verzaillik vihan a gontad Léon.

    (2) Proverbe.

    ●(1844) FOB 98. Ar choen eus an inkandeuzet / A zo bet e Kerian savet, tr. « Le premier des balliniers / A Kerjean fut élevé ».

    ●(1956) CAIR N° 2 (Nouvelle Série)/62. La tradition veut que les premiers tisserands du monde aient reçu leur formation au château de Kerjean, c'est là ce qui découle du dicton souvent cité : / Kenta inkardered a oa er bed / Eo e Kerian int bed savet.

  • kerz
    kerz

    f.

    I.

    (1) Possession, propriété.

    ●(1716) PEll.ms 787. Kerz, ou Kers, Possession, profit, jouissance. En e Kerz, en sa possession, à son profit. j'ai appris cela de Mr. Roussel, qui ajoûte qu'il signifie aussi disposition, c'est à dire droit ou liberté de disposer, et que l'on dit Ema en e ghers, il est en sa disposition, il peut en disposer. (…) En Bas-Leon et en Cornwaille on dit Kerz pour dire ce qui appartient. Ne ema ket e m'kerz, il ne m'appartient pas. Il n'est pas de m'on interet. ●(1732) GReg 93b. Bien, héritage, possession, tr. «qerz.» ●C'est mon bien, mon patrimoine, tr. «va c'herz eo.» ●C'est mon bien, mon patrimoine, tr. «em c'herz ema.» ●741b. Possession, action de possèder, tr. «qers.»

    ●(1847) FVR 221. Evel-se e oe laeret ann iliz, leveou pere a oa enn he c'hers abaoe meur a gant vloaz. ●(1876) TDE.BF 340a. Kers, s. m., tr. «Possession.»

    (2) Appartenance.

    ●(1921) DAVR. eur roll hir marvailhou ma kaver, enno, an hevelep traou, an hevelep darvoudou, henvel poch, alies, an eil re ouz ar re all, hag a zo ar gerz anezo, war eun dro, da Vro C'hall, da Vro Saoz, d'an Itali, d'an Almagn, d'ar Rusi.

    (3) Kaout kerz en udb. : posséder qqc.

    ●(1876) TDE.BF 340a. N'en deuz kers e nep tra, tr. «il ne possède rien.»

    II. E-kerz ub.

    (1) Kaout en e gerz : avoir en sa possession.

    ●(1732) GReg 741b. Avoir quelque chose en sa possession, tr. «Cahout un dra-bennac èn e guers.»

    ●(1876) TDE.BF 340a. n'en deus tra enn e gers, tr. «il ne possède rien.»

    (2) Dont e kerz ub. : devenir la possession de qqn.

    ●(1909) FHAB Mae 132. An danvez, ar plijaduriou, an enoriou (…) a laka an den da gredi e vezo beuzet en eur mor a levenez (…). Mes a veac'h m'int deut en e gerz, ma collont ho dudi.

    (3) par ext. En e gerz : à son sujet.

    ●(1929) FHAB Mae 188. Gwerziou a bep seurt a zo bet savet en e gerz, e meur a yez.

    (4) sens fig. Bezañ e kerz ub. : (?) s'entendre comme larrons en foire (?).

    ●(1659) SCger 167b. en e guers ema, tr. «il est a pot & a pain auec luy.» ●(1732) GReg 742. Il est à pot & à écuelle avec lui, tr. «Ez ma èn e guers.»

    (5) Bezañ e-kerz ub. =

    ●(1926) FHAB Here 364. Bezomp eürus e kerz an Hini en deus hon dasprenet, p'eo guir ez omp e izili.

    III. E-kerz udb., ub.

    (1) Lakaat arc'hant e-kerz udb. : mettre de l'argent dans qqc., l'acheter.

    ●(1920) LZBt Here 30. Hon c'hristenien (...) a zo ive hep gallout kât eur chapeled, daoust m'o deus arc'hant da lakât en o c'herz.

    (2) Dispign, implijout arc'hant e-kerz ub. : dépenser de l'argent pour le bien, au profit de qqn.

    ●(1854) MMM 246. evit ma veso impliget e qers ar sænt ar pesa m-eus destumet dre gals a injustiçou. ●(1884) BUR I 4. Arc'hant al levrio-man a vo oll dispignet en kerz ar vugale galvet gand Doue d'ar velegiac'h (sic) hep kaout pe-a-dra d'ober ho studi.

    ●(1906-1907) EVENnot 29. (Sant-Erwan) Bean 'c'h euz bugale. – Yan daou ha Dispignet em euz kalz arc'hant 'n o c'herz.

  • kerzet
    kerzet

    v. tr. d. Bezañ kerzet gant an holl : être le bien de tous.

    ●(1921) DAVR. Eleac'h beza da ugent pobl ha beza kerzet ganto holl a unan ha gant pep hini anezo, an danevell vurzudus a jom en eul lec'h hepken.

  • Kerzevod
    Kerzevod

    n. de l. Kerdévot (Ergué-Gabéric).

    (1) Kerzevod.

    ●(1870) FHB 296/277b. Petra zo bet eta a nevez e Kerzevot.

    (2) Ar Gerzevod : Kerdévot.

    ●(1870) FHB 296/277b. da vont da bardona d'ar Guerzevot. ●278a. digueout er Guerzevot.

  • kerzh .1
    kerzh .1

    adv. Certes.

    ●(14--) Jer.ms 1. Ha querz da Cayphas, / Ha Annas peur hassaou, tr. «Et certes à Caïphe et à Annes, très aisément.» ●(1499) Ca 210b. Euzen roperz credet querz a kaerdu. ●(1530) Pm 30. Querz oar an holl patriarchet tr. « Certes, au-dessus de tous les patriarches »

  • kerzh .2
    kerzh .2

    m., prép. & conj. –ioù

    I. M.

    A.

    (1) Marche, démarche, façon de marcher.

    ●(c.1718) CHal.ms iv. Il a trop beu, il fait des S, tr. «iuet endes ré Lusquenein ara, strebautein ara, brancellat ara en e guerh.»

    ●(1876) TDE.BF 340a. Kerz, s. m. tr. «Allure, démarche, marche.»

    ●(1931) VALL 196b. Démarche, façon de marcher, tr. «kerz m.»

    (2) Allure, vitesse de marche.

    ●(1866) LZBt Gwengolo 186. gant ann holl nerz a chome gan-imp, e talc'hjomp eur c'herz mad awalc'h bete war-dro deg heur. ●(1866) LZBt Du 203. Gorrekaat ha sioulaat a riz ma c'herz.

    ●(1903) MBJJ 296. Gant an hevelep kerz e tigoueomp 'n eun taul ouz mouster ar Groaz-Zantel. ●(1949) KROB 14/8. N'eo mui ken drant hor c'herz.

    B. par ext.

    (1) Allure, train d'un cheval.

    ●(1995) BRYV I 155. (Milizag) Al loan a yee a-wechou d'ar haloup, a-wechou d'ar paz, d'ar herziou.

    (2) Vitesse d'un bateau, etc.

    ●(1903) MBJJ 346. Daoust perak eo ken divalo kerz al lestr ar beure-man ?

    C. sens fig. Marche (du temps, du monde, etc.).

    ●(1926) FHAB C'hwevrer 50. an dra-man hag a gas an istor endro evel war e ahel e kerz ar bed. ●(1964) ABRO 37. d'am lakaat da ankouaat dizale kerzh an amzer.

    II. Prép. E-kerzh.

    (1) Au cours de.

    ●(1910) MBJL 53. eun iliz gaer a oa bet diframmet digant ar gatoliked e-kerz amzer ar Refurm.

    (2) Bezañ e-kerzh da = (?) être sur le point de (?).

    ●(1940) LZBl Gouere/Eost 338. Komz a reont hep diouall e c'hellont beza klevet. E kerz emaint da zispaka preiz al leronsi diweza great ganto.

    (3) Lakaat e-kerzh ub. : consacrer (du temps) à qqn.

    ●(1992) MDKA 15. Daoust hag-eñ vefe ket barreg an dud da lakaad eun devez 'n em herz ?

    III. Loc. conj. E-kerzh (ha) ma : pendant que.

    ●(1907) AVKA 13. Setu ekerz ma oant eno, ec'h achuas amzer Mari. ●27. ekerz ma oa Yan o terc'hel da vadei. ●79. Na vet ket divalo d'ober ar peuc'h gan oc'h enebour ekerz ha ma ret hent ganthan. ●104. Ekerz ma oa o hada. ●310. e kerz ha ma talc'he unan da vlasfemi.

  • kerzhadeg
    kerzhadeg

    f. –où Marche collective.

    ●(1910) MBJL 81. eur gerzadeg a ra, pevar ha pevar, miliero pôtred. ●132. eur sort kerzadeg. ●156. eur gerzadeg tud a iliz.

  • kerzhadenn
    kerzhadenn

    f. –où Marche.

    ●(1944) DGBD 51. da ober un tamm kerzhadenn.

  • kerzhat
    kerzhat

    voir kerzhout

  • kerzhed
    kerzhed

    m.

    (1) Marche, action, faculté de marcher.

    ●(1612) Cnf 22a. an querzet eues an azneualet.

    ●(1732) GReg 712a. Perdre la vûë, l'ouïe, le marcher, tr. «Coll er guëlled, ar c'hléved, ar c'herzed.» ●(1744) L'Arm 230a. Marche, tr. «Querhétt. m.»

    ●(1854) PSA I 84. e ra er hierhèd de guement en dès buhé. ●(1876) TDE.BF 340a. kerzed, s. m. tr. «Allure, démarche, marche.» ●(1884) BUZmorvan 6. Er memes amzer e pede a galoun ar Verc'hez Vari da rei d'ezhan ar c'herzed.

    ●(1903) MBJJ 231. Æs eo ar c'herzet ar beure-man. ●(1907) VBFV.bf 39b. kerhed, m., tr. «marche, faculté de marcher, démarche.» ●(1931) VALL 196b. Démarche, façon de marcher, tr. «kerzed m.»

    (2) Route.

    ●(1744) L'Arm 230a. Deux jours de marche, tr. «Deu zéuéh quêrhétt.»

    ●(1922) FHAB Mae 130. daoust ma oa eur pennad mat a gerzet.

    (3) Allure (d'un train, etc.).

    ●(1903) MBJJ 4. hon c'herzet ac'h a war c'horrekaat.

    (4) Marche, fonctionnement (d'une machine).

    ●(1907) BOBL 10 août 150/2e. aliou pouezuz evit kaout eur c'herzet reiz ha mirout an ijin deuz an uz.

    (5) Kas war ar c'herzhed : envoyer promener.

    ●(1920) MVRO 53/1b. Evit me a gav d'in ne vefe ket dies has (lire : kas) an hanoiou estren-ze war ar c'herzed. ●(1950) LLMM 23/8. Bez' e oa er gumun ur bloueziadez pinvidik he devoa kaset war c'herzhed, betek-hen, an holl danvez-priedoù.

    (6) (astronomie) Kerzhed ar stered : cours des astres.

    ●(1908) PIGO II 176. Hag e save e zellou 'tresek ar stered da studian dre o doare hag o c'herzed ped-eur ec'h halle bean.

  • kerzhedeg
    kerzhedeg

    m. Marcheur, voyageur.

    ●(1499) Ca 170b. g. chemineur. b. querzedec.

  • kerzhedet
    kerzhedet

    adj. Qui a telle ou telle démarche.

    ●(1977) EBZG 4. Ma oa kerzhedet ponner un tammig, e kavis e teree e gammedoù hir ouzh ar roue ma oa anezhañ.

  • kerzher / kerzhour
    kerzher / kerzhour

    m. –ion Marcheur.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. marcheur, tr. «querhour.» ●(1732) GReg 602b. Marcheur, tr. «Qerzer. p. qerzéryen.» ●(1744) L'Arm 230a. Marcheur, tr. «Quêrhourr.. herion.»

    ●(1876) TDE.BF 340a. Kerzer, s. m. tr. «Marcheur ; pl. ien.»

    ●(1902) PIGO I 6. Pipi 'oa eur c'herzer mad. ●(1904) LZBg Du 257. eit ma veint kerherion mat deùéhatoh.

  • kerzherez / kerzhourez
    kerzherez / kerzhourez

    f. –ed Marcheuse.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. marcheuse, tr. «querhourés.» ●(1732) GReg 602b. Marcheuse, tr. «Qerzerès. p. qerzeresed.» ●(1744) L'Arm 230a. Marcheuse, tr. «Quêrheréss.. ézétt.»

    ●(1876) TDE.BF 340a. Kerzer, s. m. tr. «Marcheur ; pl. ien.» ●Kerzerez, s. f., tr. «C'est le féminin du précédent.»

  • kerzherezh
    kerzherezh

    m. (sport) Marche.

    ●(1931) VALL 283b. l'exercice de la marche, tr. «ar c'herzerez m.»

  • kerzhet
    kerzhet

    voir kerzhout

  • kerzhidigezh
    kerzhidigezh

    f. Marche.

    ●(1521) Cc (d'après GMB 551). Querzidigaez allure de pied.

  • kerzhiñ
    kerzhiñ

    voir kerzhout

  • kerzhin / kirzhin
    kerzhin / kirzhin

    coll. (botanique) Alises.

    ●(1876) TDE.BF 340a. Kerzinenn, s. f., tr. «Alise, fruit ; pl. kerzin, masc.» ●(1879) BLE 351. Sorbier alisier. (S. terminalis. Cr. – Cratægus. L. – Pyrus. Ehr.) Kerzinen. (…) Fruit obovale, brunâtre d'abord acerbe, puis aigrelet (Kerzin. Alise).

    ●(1907) VBFV.bf 40a. kirinen, f. pl. kirin, tr. «fruit de l'alisier.» ●(1931) VALL 19a. Alise, tr. «kerzin col. sg. kerzinenn f. pl. ou.» ●(1962) EGRH I 35. Atav em eus klevet kirzhin.

  • kerzhinenn / kirzhinenn .1
    kerzhinenn / kirzhinenn .1

    f. –ed, kerzhin Alisier.

    ●(1879) BLE 351. Sorbier alisier. (S. terminalis. Cr. – Cratægus. L. – Pyrus. Ehr.) Kerzinen.

    ●(1907) VBFV.bf 40a. kirinen, f. pl. kirin, tr. «alisier.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...