Devri

Recherche 'ban...' : 126 mots trouvés

Page 1 : de ban-1 (1) à bank-kalvez (50) :
  • ban .1
    ban .1

    adj. Exténué, fourbu.

    ●(1944) DGBD 158. An droiad hir-se, hep netra fetis da zibriñ a lakaas ac'hanon ban. ●(1962) EGRH I 12. ban a., tr. «faible, épuisé, débile.»

  • ban .2
    ban .2

    m. (botanique) Mousse.

    ●(1902) PIGO I 168. rec'hier goloet a van (…) eur vriad ban hag ilhê. ●(1913) NECH 4. louedadur ha ban. ●(1920) FHAB Meurzh 284. distrujan ar ban hag ar brouan en eur prad. ●(1933) ALBR 36. ankouaet 'touez ar ban. ●(1936) BREI 447/2b. ar ban hag ar bluskenn goz [eus ar gwe] a ro bodenn d'an amprevaned. ●(1936 BREI 457/3a. Ar gwez arru koz (…) eo ret raska ar ban diwarnê.

  • ban .3
    ban .3

    voir ba .2

  • banaat
    banaat

    f.

    (1) V. intr. S'affaiblir.

    ●(1962) EGRH I 12. banaat, tr. «devenir faible.»

    (2) V. tr. d. Affaiblir.

    ●(1962) EGRH I 12. banaat, tr. «rendre faible.»

  • banal / balan
    banal / balan

    [vbr (NL) banadl-, bannadl-, mbr balazn, balan, banadl- (NL), banazl- (NL), brpm balan, bazlan (forme influencée par les écrits mbr), benal, bonal, vcorn banathel g. genesta (Campanile 11-12), corn banal (Lhwyd), vgall banadil, mgall banadyl (GPCY 253b) < britto *banatlo- où la finale -tlo montrerait un suffixe d’instrument, d’où le double sens « genêt » et « balai » ? (Delamarre 65, EDPC 53-54) ; le vfr balain « balai (de jonc) » et « genêt » (FEW 232b) serait le descendant d’un gaulois *balano- (Delamarre 65), ou peut-être un emprunt direct au breton du nord (Lambert 189) ; le br et le corn montre une évolution identique avec la réduction de -adl à -al (le gall conserve toujours -adl, sauf au sud parfois, GVB 110), cependant le br seul montre l’alternance bal-/ban- au nord, alors que le vannetais et le sud en général gardent systématiquement ban-] cf. banaleg

    Coll.

    I.

    (1) (botanique) Genêts.

    ●(1499) Ca 109a. Hat balazn. g. semance de genestz. ●(c.1500) Cb 21a. g. cest vne maniere dabre comme genestre / qui est moult amere. b. haual ouch balazn / haso hueru. ●(1633) Nom 103b. Genista : genest : balan. ●169a. Storea, teges, matta : natte : cloüeden pe goloen græt á broüen pe á balan pe canab.

    ●(1659) SCger 62a. genest, tr. «balan.» ●(1732) GReg 455a. Genet, arbrisseau, tr. «Bazlan. baëlan. balan. bañnal. (Van[netois] bonal. benal. belan.»

    ●(1849) LLB 373. E droh lann, drein, bonal. ●651. Er bonal goarniset a voketeu milein. ●(1878) EKG II 88. eur parkad balan.

    ●(1904) DBFV 20a. benal, bonal, belann, tr. «genêt.» ●(1927) GERI.Ern 36. balan T[régor] baelan, V[annetais] benal m., tr. «Du genêt.» ●(1981) ANTR 148. balan ar balanegou.

    (2) (en plt d'une maison) Qui a un toit en genêts.

    ●(1838) CGK 19. Adieu did va zi balan, var leynicq ar grec'hen.

    (3) Jav-banal : entremetteur de mariage.

    ●(1919) DBFVsup 34b. jau benal, tr. «entremetteur de mariage.»

    II.

    (1) Na zont war skoulmoù balan : voir skoulm.

    (2) Stank evel kerez war ur bod balan : voir kerez.

  • banal-bugel / balan-bugel
    banal-bugel / balan-bugel

    [banal/balan + bugel .2]

    Coll. (botanique) Houx fragon, fragon épineux, fragonnette Ruscus aculeatus.

    ●(1925) BILZ 106. Balan-bugel, tr. «arbustre à la tige cannelée, souple et forte, aux feuilles rudes, armées d’une épine très dure, qui sert à balayer les bateaux.»

  • banal-louarn / balan-louarn
    banal-louarn / balan-louarn

    [banal/balan + louarn]

    Coll. Prêle des champs.

    ●(1918) KZVr 294 - 20/10/18. balan louarn, tr. «prêle des champs.»

  • banal-Spagn
    banal-Spagn

    [banal + Spagn]

    Coll. (botanique) Genêt d’Espagne.

    ●(1939) DIHU 339/330. ur bodad bonal-spagn.

  • banala
    banala

    [banal + -a .8]

    V. tr. Chercher, cueillir des genêts.

    ●(1970) GSBG 245. (Groe) bǝna:la, tr. «ramasser du genêt.»

  • Banaleg
    Banaleg

    [voir banaleg]

    N. de l. Bannalec.

    I. Banaleg.

    ●(1050) Vallerie II 20 (Bernard Tanguy). Plebs Banadluc.

    ●(1160) Vallerie II 20 (Dom Morice). Bannadlauc. ●(1216) Vallerie II 20. Banadloc. ●(1220) Vallerie II 20 (Cartulaire Quimper). Banadloc. ●(1270) Vallerie II 20 (Cartulaire de Quimper). Banazlec. ●(1296) Vallerie II 20 (Cartualire de Quimper). Banazloc. ●(1368) Vallerie II 20 (Cartulaire de Redon). Banazleuc. ●(1398) Vallerie II 20 (Bernard Tanguy). Banazlec & Baznalec. ●(1516) Vallerie II 20 (Cartulaire de Redon). Banazlec. ●(1636) Vallerie II 20. Banadec & Banalec.

    ●(1847) FVR 150. skrivet am euz bet ar Ganaouen, e Bannalek. ●(1865) FHB 2/16a. D’ar meurs 7, Bannalec, da 10 heur. ●(1867) BBZ III 457. E Bannalek zo'r pardon kaer. ●(1873) OLLI 777. Histoar ar yaouanquis pé Chançon neves composet gant an den yaouanc d’eus a barres Bannalec var sujet he vestres Er bloaves 1873. ●(1876) BJM 151. An Tad Maner a reas c’hoaz missionou en Kerne, e Bannalec, e Trebriant (Trebrivant). ●(1878) SVE 965. Personn Banalek a zo galouper. ●(1890) MOA 19a. Bannalek, ou Banlek.

    ●(1905) ALMA 66. Bannalec. ●(1906) SAQ I viii. Er bloavez 1873, an Aotrou Quere, oa hanvet da bersoun e Bannalec. ●(1925) ARVG 3/61. En Breiz an eus seiz ti, ar brasan, hini Gourin, demdost da Geraez; ar re all e Brest, Briek, Edern, Bannalek, Langonnet. ●(1933) BREI 332/4c. en devoa galvet da Vannaleg holl archerien ar c'hanton.

    II.

    (1) Dicton : Person Banaleg zo galouper. Cf. 1912 MELU 344 & DDPB 509-510.

    ●(1878) SVE 965. Personn Banalek a zo galouper.

    (2) Dicton.

    ●(1929) MKRN 182. Petra zo né ganeoc'h ba Bañnlek. – Cheta chiouaz ! plac'h paour, chi cher-ni 'n eus taget chi chemener bras chiou merh(e)d !, tr. « Qu'y a-t-il de nouveau à Bannalec ? – Hélas ! ma pauvre fille, voilà que le chien de notre village à nous a étranglé le chien du grand tailleur, aujourd'hui, ma parole. »

    (3) Blason populaire : voir Duig.

    (4) Nom de famille.

    ●(1970) NFBT 5 N° 25. Bannalec.

  • banaleg / balaneg
    banaleg / balaneg

    [vbr (NL) banadluc, bannadlauc, mbr banadloc (NL), banazlec (NL), banazloc (NL), banazleuc (NL), balaznec (Catholicon), brpm balanec, benalec, bonalec, corn banallek, banathlek (Nance 9b), mgall banadlawc (GPCY 254c) < banal/balan + -eg] cf. Banaleg

    F. –i, –où, banaleier Terrain couvert de genêts, genêtière.

    ●(1124-1125) Credon ch. 391 (GVB 109). benalec.

    ●(1230) (1886) REC 7/207. -banazlec. ●(1232) (1886) REC 7/208. -banelec. ●(1239) (1886) REC 7/206. -banalec. ●(1268) (1886) REC 7/205. -balanec. ●(1499) Ca 16b. g. genescoy. b. balaznec. ●(c.1500) Cb 21a. g. genestrier. b. balaznec.

    ●(1659) SCger 62a. lieu plein de genest, tr. «balanec.» ●(c.1718) CHal.ms ii. Lieu planté de gen'est, tr. «bonalec, benalec.» ●(1744) L'Arm 172a. Genetaie, tr. «Benalêc.. légui. f.»

    ●(1847) FVR vii. er c'hoajou, er balaneier. ●(1868) KTB.ms 14 p 13. war lez ur valanek vraz. ●(1878) EKG II 92. Mond a reant a-hed ar valanek. ●(1878) BAY 14. benalek, benalegi, tr. «genetaies.»

    ●(1904) DBFV 20a. benaleg, bonaleg, belanneg, tr. «champ de genêt.» ●(1912) MMKE X. al lutuned o korollât en kreiz eur valaneg. ●(1927) GERI.Ern 36. balaneg, baelaneg, benaleg, tr. «champ de genêt.» ●(1931) GUBI 193. Ha pelloh hoah ur venaleg.

  • Banalegiz
    Banalegiz

    [Banaleg + -iz]

    Pl. Habitants de Bannalec.

    ●(1870) FHB 295/268b. Ar re a anavez Bannalegiz.

    ●(1915) HBPR 84. Bannalegis, neuze, en em gemeras a hent all.

  • banalek / balanek
    banalek / balanek

    [banal/balan + -ek]

    Adj. Qui est couvert de genêts.

    ●(1868) GBI i 496. ’N ur parkik bihan balanek, tr. «Dans un petit champ de genêts.»

  • banalenn / balanenn
    banalenn / balanenn

    [mbr balaznenn, brpm bonalen, benalen(n), corn banallen, banathlen (Nance 9b), mgall banhadlen, banadlen < banal/balan + -enn]

    F. –où

    (1) Pied de genêt.

    ●(1499) Ca 16b. Balaznenn. ga. genesce.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. un genest, tr. «bonalen p. bonal, benalen, benal.»

    ●(1904) DBFV 20a. benalen, bonalen, belannen, f. pl. –nneu tr. «plant de genêt.» ●(1927) GERI.Ern 36. balanenn, baelanenn, benalenn, tr. «plant de genêt.»

    (2) Verge de genêt.

    ●(1744) L'Arm 172a. Verge de genêt, tr. «Benalênn.. Benalênneu. f.» ●359b. Sion (..) De Verges, tr. «Mercheu er venaleenn énn ihuë-fessenn.» ●399a. Verge (...) A foetter, tr. «Benaleênn. f.»

    ●(1904) DBFV 20a. benalen, bonalen, belannen, f. pl. –nneu tr. «verge de genêt.» ●(1927) GERI.Ern 36. balanenn, baelanenn, benalenn, tr. «branche ou baguette de genêt.»

  • banan
    banan

    coll. & m. (botanique)

    I. Coll.

    (1) Bananes.

    ●(1887) LZBg 45et blezad-3e lodenn 178. banann de vitin, banann de greisté ha banann de nôz.

    ●(1935) LZBl Gwengolo/Here 175. hervez giz ar vro : maniok, banan, viou, yer.

    (2) Bananiers.

    ●(1920) LZBl Gouere 357. An doen, great gant delliou koko ha banan.

    II. M. –ed Bananes.

    ●(1927) LZBt Meurzh 54. bananed a ve kavet bepred.

  • banana
    banana

    coll. (botanique) Bananes.

    ●(1931) VALL 56b. Banane, tr. «banana col.»

  • bananenn .1
    bananenn .1

    f. –ed, banan Bananier (arbre).

    ●(1902) LZBg Gwengolo 203. Er bananen e hra hé fréh hag en dill e chervij de holein en tiér.

  • bananenn .2
    bananenn .2

    f. –où, banan Banane.

    ●(1920) LZBl Gouere 345. Bez' am boa c'hoaz diou vananen.

  • bananer
    bananer

    s. Bananiers.

    ●(1904) LZBg Gouere 166. Koed bambou, kokotér ha bananèr.

  • bananez
    bananez

    coll.

    (1) Bananes.

    ●(1929) SVBV 73. aouravalou, bananez, goyavez. ●(1931) VALL 56b. Banane, tr. «bananez col. sg. bananezenn f.»

    (2) Bananez-moc'h : bananes plantain.

    ●(1944) DGBD 65. Bananez bras, lesanvet bananez-«moc'h». ●160. ar bananez-moc'h hag ar maniok.

  • bananezenn .1
    bananezenn .1

    f. –ed, bananez Bananier.

    ●(1931) VALL 56b. Bananier, tr. «bananez(enn) pl. –ned.»

  • bananezenn .2
    bananezenn .2

    f. –où, bananez Banane.

    ●(1931) VALL 56b. Banane, tr. «bananez col. sg. bananezenn f.»

  • band
    band

    f. Troupe de chiens de chasse, meute.

    ●(1919) DBFVsup 71a. vand, f., tr. «meute.» ●(1924) NOLU 25. er ronsed hag er van. ●27. Tostat e hra er van hag er jiboésarion. ●(1931) DIHU 245/362. Er bugul-chas e zigoubl buan chas divent ha niverus er van.

  • bandañ
    bandañ

    voir bantañ

  • bandenn .1
    bandenn .1

    f. & adv. –où

    (1) Bande, bandeau (de tissu, etc.).

    ●(1499) Ca 17a. Bandenn. g. bande a lier. ●(1633) Nom 26b. Pecus eximium : singuler, esleu : vn banden brao á chatal. ●116a. Redimiculum, tenia : bendeaux qui lient les cheueux : bandennou euit eren an rounçet. ●177a. Fascia, fasciola, anadesmos : bande : bandenn.

    ●(1904) DBFV 17a. banden, f. pl. –nneu, tr. «petite, bande, bandelette.» ●(1919) DBFVsup 5b. banden (Arg[oat]), tr. «bande dont on serrait les langes.»

    (2) Ceinture.

    ●(1872) GAM 38. banden bragez ho map ena. ●(1888) LTU 25. golo ar c'horf beteg ann tu all d'ar vandenn, dioc'h ann araok ha dioc'h ann adren.

    ●(1914) KZVr 69 - 28/06/14. Roget eo banden ma bragou, tr. «la ceinture de mon pantalon est déchirée.» ●Banden-losten, tr. «tour de la jupe qui serre la femme à la taille, Milin.» ●(1919) DBFVsup 5b. banden, f., tr. «col, ceinture du pantalon.»

    (3) Tour de corps, de taille.

    ●(1914) KZVr 69 - 28/06/14. Banden, benden, tr. «ceinture de corps et des vêtements.» ●Renket em eus mont betek ma banden en dour, tr. «j'ai dû aller jusqu'à la ceinture dans l'eau.»

    (4) E pep bandenn : de chaque côté.

    ●(14--) N 1149-1150. Me az suply ez gruy espediant / Vn sin vaillant prudant e pep bandenn / Groa sin an croas a choas, tr. «Je te prie que tu fasses vite / Un signe comme il faut, sagement de chaque côté ; / Fais un signe de croix soigné.»

    (5) (Être dans l’eau) jusqu’à mi-corps : betek e vandenn.

    ●(1931) VALL 467a. (il est dans l’eau) jusqu’à mi-corps, tr. « beteg e vandenn T. »

  • bandenn .2
    bandenn .2

    f. & adv. –où

    I. F. Bande, troupe.

    ●(1580) G 238. Duet eou da neant ho bandenn, mar deou evalhen zo ennhy, tr. «Leur troupe est anéantie, si c'est ainsi qu'il en est.» ●(1633) Nom 26b. Pecus eximium : singulier, esleu : vn banden brao á chatal. ●150b. Classis : troupe ou flotte de nauires, vne armée : vn flot listry, vn banden listry, armè. ●188b. Exercitus : ost de gens de guerre : ost pe banden tut á bresel.

    ●(1659) SCger 12b. bandes d'hommes, tr. «banden.» ●(c.1680) NG 1441. Lucifer e vanden. ●(1710) IN I 61. ur vanden vras a dud monden tro-var-dro dezâ. ●(1732) GReg 77b. Bande, une troupe de gens associez, tr. «Bandenn. p. ou.»

    ●(1821) SST.ab xxxvii. ur vanden lonnet e larder d'er vocereah. ●(1894) BUZmornik 340. eur vandenn beorien. ●392. eur vandenn baianed.

    ●(1904) DBFV 17a. banden, f. pl. –nneu, tr. «bande, troupe, troupeau.» ●(1908) PIGO II 134. Ar vanden a droas a-gle.

    II. Loc. adv.

    (1) A-vandenn : en bande.

    ●(1838-1866) PRO.tj 190. Pa vez Tregueris a vanden. ●(1844) LZBg 2l blezad-2l lodenn 129. A vanden é hant, a vanden ! ●(1867) FHB 129/1195a. Bale a reant a vanden. ●(1879) BMN 213. mignoned a vanden, a zruill. ●(1868) FHB 164/58b. Ar beorien a ieaz a vanden d'an ti kær.

    ●(1911) SKRS II 139. mont a rejont a vanden d'he diambroug. ●(1912) BUAZpermoal 689. loened goue a vanden o redek dreze. ●(1912) MMKE 110. diredet a vanden. ●(1924) FHAB Meurzh 101. pa vezont a vandenn er poull-kanna o walc'hi an dilhad.

    (2) A-vandennoù : par bandes.

    ●(1744) L'Arm 25b. A-bande, tr. «A-vandenneu.»

    ●(1843) LZBg 1añ blezad-2l lodenn 90. é ridec a vandenneu. ●(1849) LLB 336. brindi a vandeneu. ●(1889) SFA 156. o tont gand an hent, avechou a hiniennou, avechou a vandennou.

    ●(1913) FHAB Mae 156. ez aï ar Vretoned, a vandennou. ●(1915) HBPR 101. Tud goueled Leon oa diredet, a vandennou, d'ho diambroug.

    (3) Dre ur vandenn : en une bande.

    ●(1530) Pm 238. Try azroant dre vn bandenn, tr. «Trois ennemis en une bande.»

    (4) En ur vandenn : en une bande, tous ensemble.

    ●(14--) N 1405. Jt da embann en vn bandenn. tr. « Allez publier tous ensemble ». ●(1450) Dag 246. En un bandenn an oll Saouson. tr. « Tous les Anglais en une seule bande ».

  • bandenn-goef
    bandenn-goef

    f. bandennoù-koef (habillement) Bandeau pour tenir les cheveux.

    ●(1732) GReg 78a. Bande de tête, ou bandelette, dont les femmes du commun se servent pour se coiffer, tr. «bandenn-coeff. p. bandennou-coeff.»

  • bandenn-rod
    bandenn-rod

     f. bandennoù-rod Cercle de roue.

    ●(1732) GReg 77b. Bande de fer pour des rouës de charrettes, tr. «Bandenn-rod. p. bandennou-rod.»

    ►absol.

    ●(1904) DBFV 17a. banden, f. pl. –nneu, tr. «cercle de roue.» ●(1934) BRUS 280. Un cercle de roue, tr. «ur vanden.»

  • bandennad
    bandennad

    f. & adv. –où

    I. F. Bande, troupe.

    ●(1818) HJC 83. er pifferion ac ur vandénad tud i criale forh. ●(1876) TDE.BF 437b. eur pez bandennad saout. ●(1894) BUZmornik 322. bandennadou saout var ar meaz. ●500. bandennadou minored paour.

    ●(1910) MAKE 37. Eur pebez bandennad houidi goue. ●(1915) HBPR 204. bandennajou tud fall. ●(1922) EMAR 66. Eur vandennad hailhoned. ●(1955) STBJ 183. an diou vandennad brezelourien.

    II. Loc. adv.

    (1) A-vandennad : en bande.

    ●(1893) LZBg 51vet blezad-4e lodenn 184. ind e za a vandennad d'en iliz.

    (2) A-vandennadoù : par bandes.

    ●(1894) BUZmornik 195. Ann dud a zirede a vandennadou. ●515. e veler tud o tiredet a vandennadou.

  • bandennañ
    bandennañ

    v. tr. d. Bander (les yeux, une plaie, etc.).

    ●(1824) BAM 411. bandenna e zaoulagad. ●(1857) HTB 75. Na veket (...) bendenet hon daoulagad dimp. ●137. a vije (…) bendenet he daoulagad.

    ●(1914) KZVr 69 - 28/06/14. Bandenna, verbe actif, tr. «entourer d'une bande, mettre une bande à, Milin.»

  • banderolenn
    banderolenn

    f. –où Banderolle.

    ●(1847) FVR 243. ar banderolennou tri-liou.

  • bandev
    bandev

    m. (habillement) Bandeau.

    ●(1831) RDU 110. er voèl, er guimpe hac er bandeàu.

  • bandiñ
    bandiñ

    v. tr. d.

    (1) Bander, tendre.

    ●(c.1718) CHal.ms iv. tendre un arc, tr. «stignein, bandein ur goarec.» ●tendre un las, tr. «stignein ul laç bandein ul laç.»

    ●(1904) DBFV 17a. bandein, v. a., tr. «bander (une arme).»

    (2) Armer.

    ●(c.1718) CHal.ms i. Bander une arquebuse, tr. «bandein ur arquebus'.»

    ●(1904) DBFV 17a. bandein, v. a., tr. «armer (un pistolet).»

  • bandisenn
    bandisenn

    f. –où (habillement) Bande pour serrer les langes des nourrissons.

    ●(1919) DBFVsup 5b. bandisen (Arv[or]), tr. «bande dont on serrait les langes.»

  • banell
    banell

    f. –où

    I.

    (1) Venelle.

    ●(14--) N 1487. e nep banell, tr. «en aucun lieu.»

    ●(1659) SCger 176b. vr vanellic, tr. «vne petite vanelle.»

    ●(1856) VNA 16. une Ruelle, tr. «ur Vanel.» ●(1872) ROU 107b. Venelle, tr. «Banell.»

    ●(1902) PIGO I 173. en eur asten e fri 'barz ar venel a bep tu d'ean. ●(1904) DBFV 17a. banel, f., tr. «venelle, ruelle.» ●(1927) GERI.Ern 37. banell f., tr. «Venelle, ruelle.»

    (2) (architecture) Corridor.

    ●(1904) KZVr 355 - 25/08/04. Banel a ve graet ive eus pondalez (pe corridor) eun ti. ●(1910) MBJL 62-63. eur vannel ha daou bez lojeiz en traou.

    II. Bezañ digor e vanell gant ub. : être rempli de vanité.

    ●(1914) KZVr 69 - 28/06/14. Digor eo e vanell gantan, tr. «il est rempli de vanité. Milin.»

  • bangor
    bangor

    s. (?) Bruit (?).

    ●(1949) KOMZ 169. Ho klevout holl a ran en koroll ho pangor. ●(1968) BAHE 58/21. bangor un dornerez.

  • Bangor
    Bangor

    n. de l. Bangor.

    (1) Bangor.

    ●(1863) MBF 90. Kerhet de Vangor.

    ●(1902) LZBg mae 100. Bangor. ●(1905) ALMA 70. Bangor.

    (2) [Toponymie locale]

    ●(1943) CHDI 95. Dreist er Gerveur chetu Goulfar / Hag en Ebeulion é hoskor.

  • bangounell
    bangounell

    f. –où

    (1) Baliste.

    ●(1732) GReg 77a. Baliste, machine de guerre pour jetter des pierres, tr. «Mangounell. p. mangounellou.» ●598b. Mangonneau, baliste, ou machine ancienne dont on lançoit des pierres dans une Ville assiegée, tr. «Mangoñnell. p. mangoñnellou.»

    (2) Pompe.

    ●(1732) GReg 738a. Pompe, machine à pomper l'eau du fond d'un vaisseau, &c., tr. «bangounell. vangounell. p. vangounellou.»

    ●(1927) GERI.Ern 37. bañgounell f., tr. «Pompe.»

  • bangounellat
    bangounellat

    v. tr. d. Pomper.

    ●(1633) Nom 152a. Sentinare : vuider leau : riboulat, vangounellat.

    ●(1732) GReg 738a. Pomper, tr. «bangounellat. pr. bangounellet. vangounellat. pr. vangounellet.»

  • banikell
    banikell

    f. –où Spatule pour retourner les crêpes.

    ●(1744) L'Arm 19b. Attelle pour la galetoire, tr. «Bariquell.. leu. f.» ●169a. Espatule de bois pour tourner la galette, tr. «Bariqueell.. leu : Baniqueell.. leu. f.»

    ●(1878) BAY 14. barikel, tr. «attelle.»

    ●(1904) DBFV 17a. banikel, barikel, f. pl. eu, tr. «galetoire, spatule de bois tourner les galettes (l'A.).»

  • banistell
    banistell

    f. –où (habillement)

    (1) Manche de surplis.

    ●(1904) DBFV 17a. banistel, f., tr. «manche de surplis.»

    (2) Barbe de coiffe.

    ●(1744) L'Arm 228a. Manche (…) qui se dit aussi des barbes de coëffe, tr. «Banissteell. f.»

  • banjo
    banjo

    m. (musique) Banjo.

    ●(1959) TGPB 64. Evit troc’hañ berr, ne vane mann em spered nemet ar ganiri ha va banjo nevez.

  • bank .1
    bank .1

    m. –où, –eier

    (1) Banc.

    ●(c.1500) Cb. Scaffn. alias banq. g. tablete. l. hoc scamnum. ●petit banq / ou tablete. b. scaffnic / banqyc. ●(1633) Nom 151b. Transtra, iuga : les bancs des gascheurs, ou rameurs : an tostou, ar bancquou ma vez, an merdeidy ò rouëuat. ●157b. Scamnum : banc : bancq, scabel.

    ●(1732) GReg 77b. Ban, ou, ban, siege de bois pour plusieurs, tr. «Bancq. p. bancqou, bancqéyer.» ●(1744) L'Arm 25b. Banc, tr. «Bang.. gueu. m.»

    ●(1834) SIM 28. presset bras da vont var ar banq. ●(1838) CGK 13. He diouhar on (lire : en) furm treïd hanko (lire : banko).

    ●(1902) PIGO I 139. war vank ar gwele. ●(1904) DBFV 17a. bank, m. pl. eu, tr. «banc.» ●(1905) BOBL 11 mars 25/3b. pankou ha kadoriou. ●(1907) PERS 328. ar bankou hag ar c'hadoriou. ●(1931) GUBI 98. Lod ér gadoér, lod ar er bank / Ol azéet.

    (2) Coffre, huche.

    ●(1840) EBB 12. banque ou luherre, tr. « grand coffre ou pétrin ». ●(1886) SAQ I 9. en eur renka he zillad e korn ar bank.

    ●(1904) DBFV 17a. bank, m. pl. eu, tr. «coffre, arche.»

    (3) Krog-bank : valet d'établi.

    ●(1910) EGBT 106. krog-pank, tr. «valet d'établi.»

    (4) Bankoù geot : vertugadin.

    ●(1744) L'Arm 400b. Vertugadin, tr. «Banqueu guiaud, enn eile ihuéloh eid éguilé.»

    (5) Banc (de sable).

    ●(1633) Nom 244a-b. Puluinus : quelque banc de sable en mer : vr bancq træz bennac en mor.

  • bank .2
    bank .2

    m. –où

    (1) Banque.

    ●(1633) Nom 243b. Telonium : le banc, ou la maison du fermier : an bancq, pe ty an fermer.

    ●(1732) GReg 78b. Banque, trafic d'argent par des lettres de Change, & par correspondance, tr. «Bancq.» ●(1744) L'Arm 25b. Banque, tr. «Banque.. eu. m.»

    ●(1904) DBFV 17a. bank, m. pl. eu, tr. «banque.» ●(1907) AVKA 229. roet ma arc'hant er bank.

    (2) Ober bank : faire banqueroute.

    ●(1633) Nom 207b. Argentarium dissoluere, vel cedere foro : faillir, faire banqueroute : faziaff, ober bancq, bancqueroutà.

  • bank .3
    bank .3

    m. –eier (ornithologie) Volier.

    ●(1977) PBDZ 1014. (Douarnenez) bankeier karamelled war an dour, tr. «des voliers de puffins posés sur l'eau.»

  • bank-amenuzer
    bank-amenuzer

    m. Établi.

    ●(1910) EGBT 106. pank-amenuzer, tr. «f. établi.»

  • bank-drustuilh
    bank-drustuilh

    m.

    (1) Banc dont le dossier forme cloison.

    ●(1988) TIEZ II 222. Le banc à dossier existe également : bank-kazeleg, bank-kein ou keinog ou encore bank-drustuilh vihan dans le Cap-Sizun, par opposition au bank-drustuilh dont le dossier ressemble fort à une véritable cloison sculptée montant jusqu'au plafond et comportant deux portes, l'une factice, l'autre ouvrant sur une petite armoire.

    (2) Bank drustuilh bihan : banc à dossier.

    ●(1988) TIEZ II 222. Le banc à dossier existe également : bank-kazeleg, bank-kein ou keinog ou encore bank-drustuilh vihan dans le Cap-Sizun, par opposition au bank-drustuilh dont le dossier ressemble fort à une véritable cloison sculptée montant jusqu'au plafond et comportant deux portes, l'une factice, l'autre ouvrant sur une petite armoire.

  • bank-gwele
    bank-gwele

    m. Banc devant le lit-clos.

    ●(1931) BAGA 70. dirak ar bank-gwele.

  • bank-ilinek
    bank-ilinek

    m. Prie-Dieu.

    ●(1732) GReg 754a. Prie-Dieu, accoudoir pour prier Dieu tr. «bancq Ilinocq.»

    ●(1921) FHAB Du 289. Daoubleget he c'horf war eur bank-ilinek kolo. ●(1927) GERI.Ern 37. bañk ilinek, tr. «prie-Dieu.»

  • bank-kalvez
    bank-kalvez

    m. Établi.

    ●(1942) SAV 24/79-80. Eur gwele n'eo ket kaer eur bank-kalvez.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...