Devri

Recherche 'fle...' : 105 mots trouvés

Page 1 : de fle (1) à flenv (50) :
  • fle
    fle

    s. Mauvaise odeur.

    ●(1919) DBFVsup 23a. flé, s. tr. «mauvaise odeur.»

  • fle / flei
    fle / flei

    m. Mauvaise odeur. (?) cf. flaer (?).

    ●(1744) L'Arm 257b. Mauvaise odeur, tr. «Fléye. m.» ●313a. Puanteur, tr. «Fléye. m.»

    ●(1919) DBFVsup 23a. flé, s., tr. «mauvaise odeur.»

  • fleañ
    fleañ

    v. (en plt des céréales)

    (1) V. intr. Tomber, se coucher, sous l'effet du vent, de la pluie.

    ●(1732) GReg 98b. Les blez tombent, tr. «Fléan, ou, coüean, a ra an edo.» ●956a. Ces grandes pluies font verser les blez, tr. «Flea a ra an edou gad ar glavyou bras-mâ.»

    ●(1876) TDE.BF 208a. Flea, v. n., tr. «Versé ou être abattu par le vent, parlant du blé dans les champs.» ●(1890) MOA 515a-b. Verser, En parlant du blé, tr. «flea.»

    ●(1927) GERI.Ern 155. flea v. n., tr. «Verser, tomber à terre (parl. du blé).»

    (2) V. tr. d. [au passif] Faire se coucher, faire verser (les céréales).

    ●(1732) GReg 98a. Les vents & les pluies ont abatu les blez, tr. «Fléet eo an edou gand ar glao hac an avel.»

  • flec'h
    flec'h

    plur. floc'h

  • flec'hal / flec'hañ
    flec'hal / flec'hañ

    v. intr.

    (1) (en plt de chiens) Flairer pour se chercher.

    ●(1964) LLMM 107/412. pemp pe c'hwec'h ki brein asamblez o flec'hañ hag an eil war-lerc'h egile.

    (2) sens fig. (en plt de qqn) Faire le curieux.

    ●(1962) TDBP II 60. N'eo ket brao mond da flèhal da di an dud, tr. «il n'est pas convenable d'aller fourrer son nez chez les gens.»

  • flec'hañ
    flec'hañ

    voir flec'hal

  • flech .1
    flech .1

    adj. (agriculture) (Blé) qui verse facilement.

    ●(1942) VALLsup 21b. Blé qui verse facilement, tr. «ed flej T[régor].»

  • flech .2
    flech .2

    m. –où

    (1) Flèche.

    ●(17--) TE 165. A pe yai er Page de glasq é flecheu. ●303. er flecheu é monèt ag un tu d'en-aral.

    (2) Lance-pierres.

    ●(1982) PBLS 36. (Sant-Servez-Kallag) flej, tr. «lance-pierres.» ●(1994) HETO 35. Kaoud a ri eur flech 'barz er loch. ●81. Da dennañ war ar brini, gand petra ? Gand eur flech ?

  • flech .3
    flech .3

    m. cf. flañch

    (1) Viande de mauvaise qualité, barbaque.

    ●(1947) YNVL 50. Mezh em befe o servijout d'ar pratik flech ken fouest.

    (2) Viande coriace, carne.

    ●(1964) ABRO 45. o welout va c'hi hag ar c'hizhier oc'h ober chegenn gant an tammoù fleñch am boa taolet dezho.

  • flech .4
    flech .4

    s. (marine) =

    ●(1925) BILZ 168. ar Vran, flech hag all warni.

  • flech .5
    flech .5

    s. (argot de Morlaix) Argent.

    ●(1912) KZVr 419 - 07/04/12. Flêch = arc'hant

  • flechaouiñ
    flechaouiñ

    v. intr. Courir les filles.

    ●(1975) KRAV 27. friantal, flechaouiñ ha redek ar c'hwitell.

  • flechek
    flechek

    adj. = (?).

    ●(1984) ECDR 163. Rozet hag ur marc'h troc'het, Martin. Martin a oa flechek, met kreñv e oa.

  • flechenn
    flechenn

    f. –où

    (1) Mouillette de pain.

    ●(1952) LLMM 32-33/135. (Douarnenez) Flechennig : tammig (bara) bihan ha moan.

    (2) (marine) Flèche.

    ●(1979) VSDZ 32. (Douarnenez) Ur wern e-kreiz : an taku pe ar fok hag ar ouel vras, ha goude-se vie taolet ar flechenn el laez, tr. (p. 201) «Il y avait un mât au milieu : on hissait le foc et le tapecul, la grand'voile et le (lire : la) flèche ensuite.»

  • fled
    fled

    m. –où Couchette. (literie)

    ●(1732) GReg 219b.,Couchette, petit lit sans ciel, sans rideau, ni hauts piliers, tr. «fled. p. flegeou, fledtou. ce dernier mot est le meilleur.»

    ●(1869) BSGc 25. var ar fled pe ar c'hoz-goele. ●(1876) TDE.BF 208b. Fled, s. m., tr. «Grabat ; pl. flejou.»

    ●(1920) KZVr 366 - 07/03/20. Fled, tr. «mauvaise couchette.» ●(1927) GERI.Ern 155. fled m. pl. ou, flejou, tr. «Grabat, couchette.»

  • fleennad
    fleennad

    f. –où Mauvaise odeur qui passe.

    ●(1919) DBFVsup 23a. fléennad f. tr. «mauvaise odeur qui passe.»

  • fleennad / fleiennad
    fleennad / fleiennad

    f. Mauvaise odeur qui passe.

    ●(1927) GERI.Ern 154. V[annetais] fle(i)ennad, tr. «mauvaise odeur qui passe.»

  • fleet
    fleet

    adj. (agriculture) Versé, en plt du blé.

    ●(1890) MOA 189b. Le blé est couché (versé), tr. «fleet eo ann ed.»

  • fleg
    fleg

    s. Ober na fin na fleg :

    ●(1934) KOMA 62. Na fin na fleg ne rae.

  • flegañ
    flegañ

    v. intr. Faire semblant d'être évanoui.

    ●(1934) KOMA 62. Flega = ober ar maro bihan.

  • flegasenn
    flegasenn

    f. pejor. Grosse mollasse.

    ●(1974) TDBP III 209. Ma ! (mad !) an itron goz a zo deut da vezañ ur flegasenn, tr. « eh bien ! la vieille dame est devenue une grosse mollasse »

  • flegenn
    flegenn

    f. –ed

    (1) Viande coriace, carne.

    ●(1927) GERI.Ern 155. flegenn, tr. «L[éon] f. (Morceau de) viande coriace, de mauvaise qualité.» ●(1931) VALL 155a. morceau de viande coriace, tr. «flegenn L[éon] f.» ●(1934) CDFi 9 juin. tammou flegenn ha migorn.

    (2) Femme facile.

    ●(1938) WDAP 2/122. (Pleiben) Flegenn hano gwregel, Maouez fall, landourc'henn, liboudenn, touailhenn. Skouer : Ar vaouez-se ne d-eo nemet eur flegenn. ●(1964) LLMM 106/332. ar flegenned a Barizianed-se.

  • flei
    flei

    voir fle

  • fleiennad
    fleiennad

    voir fleennad

  • fleiñ / fleiiñ
    fleiñ / fleiiñ

    v. intr. Puer.

    ●(1907) VBFV.bf 22a. flérein, fleiein, v. a. et n., tr. «sentir, puer.» ●(1907) VBFV.fb 81b. puer, tr. «fleiein.» ●(1919) DBFVsup 23a. fléein. m. tr. «sentir mauvais.»

  • fleisat
    fleisat

    v. intr. Flâner.

    ●(1939) MGGD 81. aet da fleisat ha chomet adarre da lugudi. ●(1955) STBJ 20. Pa c'helle kaout hed e c'har, e yee ar paotrig da c'hoari, da glask neiziou ha da fleisat gant ar voused-all eveltañ. ●135. da fleisat ha da c'henaouegi. ●146. hag e kave gwelloc'h mont da fleisat eget chom er c'hlas. ●196. mirout ouz ar voused da vont da fleisat en engroez.

  • fleiser
    fleiser

    m. –ion Flâneur.

    ●(1955) STBJ 137. Eun tamm sebezenn he devoe o kavout ar fleiser er gambr. ●222. fleiser : kantreer, galloc'her.

  • fleius
    fleius

    adj. Puant.

    ●(1744) L'Arm 313a. Puant, tr. «Fléyuss.»

    ●(1838) OVD 125. er mulèd (...) nen dint attàu meit lonèd lourt ha fleyus que na bade dén. ●(1876) TIM 277. ur moguêd fleyus. ●(1879) GDI 308. er vlâs e zé ag er horv e oé quer fléyus ma ne oé quet moyand de dostat.

    ●(1904) LZBg Gouere 164. en tan-joé, e saù ur vogeden fleius a nehou. ●(1907) VBFV.fb 43a. fétide, tr. «fleius.» ●(1932) GUTO 8. choufr fléius. ●26. moged fléius.

  • flejetiñ
    flejetiñ

    v. tr. d. Flejetiñ udb. ouzh ub. =

    ●(1921) GRSA 337. Fléjetein e hra digoraj bras dohtè.

  • flemm
    flemm

    m. –où

    (1) Aiguillon d'insecte.

    ●(1659) SCger 92b. piqueron, tr. «flemm.» ●148b. flem, tr. «aiguillon.» ●(1732) GReg 327a. Éguillon d'abeilles, &c., tr. «Flémm. p. flémmou.»

    ●(1927) GERI.Ern 155. flemm m., tr. «Aiguillon (d'insecte).»

    (2) par méton. Langue bifide d'un reptile.

    ●(1872) GAM 5. Diskuez a ra he flemm ; en em rodella, fichal a ra evel an aer viber. ●(18--) SAQ II 252. Guelet ho peuz an aer, he flemm o c'hoja atao.

    (3) Élancement.

    ●(1792) BD 384. ma calon gant flemo em corff so digoret, tr. «Mon cœur s'ouvre en mon corps (percé) d'élancements.»

    ●(1932) ALMA 114. dindan va c'hostou, oun skoet gant eur flemm hag a drouc'h va alan. ●115. aon am eus rak ar flemmou.

    (4) Piqûre d'insecte.

    ●(1877) EKG I 145. sonj mad am beuz euz ho flemmou [ar merienn].

    ●(1944) DGBD 91-92. keit all a oa abaoe ar flemm.

    (5) sens fig. Brocards.

    ●(1876) TDE.BF 208b. Flemm, s. m., tr. «outrage, affront.»

    ●(1927) GERI.Ern 155. flemm m., tr. «offense en parole.» ●(1957) BRUD 1/6. Ne gollim ket or buhez hag or mel o respont d'an dismegañs, d'ar flemm.

    (6) Taol flemm : coup porté d'une arme pointue.

    ●(1575) M 149-150. Ha hoaz muy, Hon Saluer (…) A gouzaffas taul flem, tr. «Et qui plus est encore, Notre Sauveur (…) / Souffrit un coup d'aiguillon.»

    (7) Taol flemm : coup porté par la mort.

    ●(14--) N 1923. Dalet vn taol flem hep remed, tr. «Tenez un coup d'aiguillon sans retard.» ●(1575) M 93-94. Ret eo gouzaff taol flem, quen lem digant heman, / Maz renonçer dan bet, parfet het het ha ledan tr. «Il faut souffrir de celle-ci un coup d'aiguillon, si pénétrant / Que l'on renonce au monde complètement, au long et au large.»

    (8) Trait.

    ●(1575) M 2360-2362. alies cargazou (lire : cargaçou) / Carguet á sezyou lem : hac á lies flemou, / An rese lem ha moan : ho goan euel tan glaou, tr. «beaucoup de carquois / Remplis de flèches aiguës et de beaucoup de traits ; / Ceux-là, aigus et minces, les piquent comme des charbons ardents.»

    (9) (pathologie) =

    ●(1905) BOBL 16 décembre 65/2e. Ar flemm a zo kroget ennan, hervez a meuz klevet o lavaret. Mez gant ar c'hlenved-se ne varvo ket.

  • flemm-aer
    flemm-aer

    m. (entomologie) Libellule.

    ●(1879) ERNsup 153. flemmèr, libellule, Lohuec.

  • flemm-douar
    flemm-douar

    coll. (botanique) Fumeterre.

    ●(1732) GReg 442b. Fumeterre, plante médecinale, tr. «Flémm-douar.»

    ●(1876) TDE.BF 208b. Flemm-douar, s. m., tr. «Fumeterre, plante.» ●(1879) BLE 145. Fumeterre. (Fumaria. L.) Flemm-douar.

    ●(1925) FHAB Gwengolo 333-334. Ar flemm-douar. Al louzaouenn-man, fumeterre, e galleg. (...) ar flemm-douar a zav uheloc'h hag ar bleun a vez outi a zo ruz-wenn. (...) eur guchennad vat a flemm-douar. ●(1927) GERI.Ern 156. flemm-douar, tr. «Fumeterre.»

  • flemmad
    flemmad

    m. –où

    (1) Piqûre (d'insecte).

    ●(1872) ROU 79b. Coup de dard, tr. «flemad.»

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmad m., tr. «piqûre, au propre et au fig.»

    (2) Morsure (de serpent).

    ●(1929) SVBV 178. divinima ar flemmadou naer.

    (3) sens fig. Brocard.

    ●(1732) GReg 281a. Detraction, medisance, tr. «flemmad. p. flemmadou.»

    ●(1872) ROU 76b. Brocard, tr. «Flemad.» ●(1942) VALLsup 41b. Coup de langue, tr. «flemmad m.»

  • flemmadenn
    flemmadenn

    f. –où

    (1) Piqûre (d'insecte).

    ●(1890) MOA 390a. Piqûre d'abeille, tr. «flemmadenn, f. pl. ou.»

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmadenn f., tr. «piqûre, au propre et au fig.»

    (2) sens fig. Brocard.

    ●(1872) ROU 76b. Brocard, tr. «Flemadenn.»

  • flemmadur
    flemmadur

    m. –ioù Piqûre (d'insecte).

    ●(1732) GReg 111b. La bouse est propre contre les piqueures des mouches à miel, & pour resoudre les apostumes, tr. «Ar beuzeul a so mad ouc'h flemmadur ar guënan ; hac evit lacqât ar gorou da darza.»

    ●(1856) GRD 273. andur flêmmadur ur huirennen.

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmadur m., tr. «piqûre, au propre et au fig.»

  • flemmañ / flemmiñ
    flemmañ / flemmiñ

    v.

    I. V. tr. d.

    A. (en plt d'insectes) Piquer.

    ●(1732) GReg 724b. Piquer, faire une piqueure, tr. «flémma. pr. flémmet.» ●(1744) L'Arm 286b. Piquer (…) Si c'est une couleuvre qui pique, tr. «Flêmmein.»

    ●(1857) CBF 78. Ergentaou ounn bet flemmet gand eur wenanen, tr. «Tantôt j'ai été piqué par une abeille.» ●(1877) EKG I 145. Ar merienn (...). Her flemma a raint.

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemma v. a. et n., tr. «aiguillonner, piquer.» ●(1983) PABE 52. (Berrien) flemma, tr. «piquer.»

    B. par ext.

    (1) (en plt de plantes épineuses) Piquer.

    ●(1908) PIGO ii 16. e teuas e-leiz a bikou da flemman anean, seurt biskoaz.

    (2) Vacciner.

    ●(1938) DIHU 328/158. Hiziù é flemmér en dud énep d'en derhien tifoid.

    (3) (pathologie) Élancer, causer des élancements.

    ●(1659) SCger 48b. elancer, tr. «flemmi.»

    (4) Poindre, piquer.

    ●(1659) SCger 94a. poindre, piquer, tr. «flema.»

    C. sens fig.

    (1) Berner, duper, tromper.

    ●(1903) BTAH 290. mar gallan flemma / Eur wrac'hik koz bennag, tr. «si je puis berner quelque vieille dévote.» ●(1907) FHAB Genver/C'hwevrer 24. Langastr a voar buhan eo bet flemmet. ●(1924) FHAB Here 383. ar c'henta marc'hadour a glaskas flemma a welas e droiou kamm.

    (2) Détracter, dire du mal de.

    ●(1732) GReg 280b. Detracter, medire de quelqu'un, tr. «flemma ur re. pr. flemmet.» ●724b. Piquer quelqu'un de paroles, jusqu'au vif, tr. «Flémma ur re.»

    ●(1857) CBF 68. oc'h ho flemma gant komzou trenk, tr. «qui leur lancent des paroles acerbes.» ●(1872) ROU 96a. Pointiller, tr. «flemma.» ●(1877) MSA 109. he zeod ne flemme morse he nessa.

    ●(1924) ARVG Eost 172. Hirie c'hoaz tije kavet peadra tognan da bluenn o flemman meur a fougeer hag a fougeerez ! ●(1936) PRBD 158. c'hoant deoc'h da flemma, unan benag, gant ho teod.

    ►absol.

    ●(1928) BFSA 87. Flemma a c'heller buan hag aes gant eun taol teod. ●(1936) PRBD 156. Eur gwall-deod e doa. Atao e vije prest da flemma. ●(1941) FHAB Meurzh-Ebrel 36. Red eo lemmañ / A-benn flemmañ.

    (3) Offenser.

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemma v. a. et n., tr. «offenser.»

    (4) Bezañ flemmet gant ar c'hoant da =

    ●(1957) AMAH 171. Flemmet e oan pell 'oa gant ar c'hoant ober da Jouvet lenn ur pezh aozet ganin.

    (5) Engrosser.

    ●(1983) PABE 53. (Berrien) flemma, tr. «engrosser.»

    (6) Coincer, attraper, prendre (qqn).

    ●(1878) EKG II 190-191. Ni a glevo avoualac'h e peleac'h e vezint hag ho flemmo araok ma vezo deiz varc'hoaz.

    (7) Flemmañ e lêr da ub. : frapper qqn.

    ●(1904) SKRS I 150. kemer ar gorden-ze, ha laka anezhi da flemma he ler da hennez.

    (8) (?) Voler, détourner (?).

    ●(1912) MMKE 165. Gwech hag amzer e c'hallan flemman eun tam sac'had !...

    II. V. intr.

    (1) (pathologie) Élancer.

    ●(1876) TDE.BF 208b. Flemma, v. n., tr. «Elancer, ou donner des élancements, parlant d'un mal.»

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemma v. a. et n., tr. «élancer, donner des élancemments.»

    (2) Se rebiffer.

    ●(1982) PBLS 210. (Langoned) flemmañ, tr. «se rebiffer après avoir été piqué, vexé, Etc.»

    (3) fam. Bosser.

    ●(1982) PBLS 210. (Sant-Servez-Kallag) flemmañ, tr. «bosser, bûcher.»

  • flemmata
    flemmata

    v. tr. d. Brocarder.

    ●(1880) SAB 133. Ne glaskent nemet en abegout, e flemata.

  • flemmek
    flemmek

    adj. Pourvu d'un aiguillon.

    ●(1939) RIBA 127. loñnedigeu hir ha moén, du, luhek ha flemmek.

  • flemmer .1
    flemmer .1

    adj. Qui pique.

    ●(1867) MGK 73. Koz tamm aerik flemmer.

  • flemmer .2
    flemmer .2

    m. –ion

    (1) Piqueur.

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmer m., tr. «celui qui pique.»

    (2) Détracteur.

    ●(1732) GReg 281a. Detracteur, medisant, tr. «flemmer. p. flemméryen.»

    ●(1931) DIHU 245/356. Cherramb el lévr ché ! Rak me lakat e hrehé de vout flemmour.

  • flemmerezh
    flemmerezh

    m.

    (1) Piqûre.

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmerez m., tr. «piqûre, au propre et au fig.»

    (2) Vaccination.

    ●(1938) DIHU 328/158. arlerh er flemmereh-sé é teliehè en dud chomel kousket.

  • flemmet
    flemmet

    adj.

    (1) sens fig. Roulé, dupé.

    ●(1908) FHAB Gouere 211. Sac'h geier, eme ar vamm d'he mab, en taol-man out flemmet en eur wech, ha mad 'zo great d'it. ●(1923) AAKL 14. lavaret am eus d'an hostiz e vije arabad o rei da zen, nemed war al lec'h e vijen, en aoun da veza flemmet ! ●(1932) ALMA 135. Flemmet oun bet, evel m'o peus gwelet.

    (2) Bezañ flemmet gant ur c'hozh kelienenn : voir kelienenn.

  • flemmeter
    flemmeter

    m. (botanique) Fumeterre.

    ●(1633) Nom 85a. Fumus terræ, fumaria : fumeterre : an flemmeterr.

    ●(1732) GReg 442b. Fumeterre, plante médecinale, tr. «flémmeter.»

  • flemmgan
    flemmgan

    m. –où

    (1) Épigramme.

    ●(1931) VALL 267a. Épigramme, tr. «flemmgan m.»

    (2) Satire.

    ●(1931) VALL 676a. Satire, tr. «flemmgan m.» ●(1956) LLMM 57/45. Evit ar pezh a sell tenor an destenn, e c’hellfe seurt pezhioù bezañ troidigezhioù diwar flemmganoù gallek.

  • flemmiñ
    flemmiñ

    voir flemmañ

  • flemmskrid
    flemmskrid

    m. –où Pamphlet.

    ●(1931) VALL 526b. Pamphlet, tr. «flemmskrid m. pl. flemmskridou.»

  • flemmskridour
    flemmskridour

    m. –ion Pamphlétaire.

    ●(1931) VALL 526b. Pamphlétaire, tr. «flemmskridour.»

  • flemmus
    flemmus

    adj.

    I. (en plt d'un reptile) Qui mord.

    ●(1882) BAR 256. penn eur serpant flemmuz.

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmus, tr. «piquant.»

    II. sens fig.

    (1) (Coup) cinglant.

    ●(1940) SAV 17/13. flemmus evel eur wal. ●(1962) GERV 5. gant eur vilastrenn flemmus e skourjezas e gorf.

    (2) (Parole) cinglante.

    ●(1732) GReg 724b. Piquant, ante, choquant, tr. «flémmus.» ●Des paroles piquantes, tr. «compsyou flémmus.» ●734a. Poignant, ante, tr. «flémmus.» ●Injures poignantes, tr. «Injuryou flémmus.»

    ●(1824) BAM 70. dre gomzou flemus. ●(1878) EKG II 302. Ne gouient ket petra oa ar c'homzou flemmuz-se.

    ●(1904) SKRS I 248. komzou flemmuz an drouk-prezegerien. ●(1906) KPSA 177. Kaout a rea geriou ijinuz ha flemmuz. ●(1906) KANngalon Genver 19. en eur zistaga outhan komzou flemmuz. ●(1912) MMPM 120. ar c'homzou flemmuz.

    (3) (Écrit) caustique, satirique.

    ●(1732) GReg 638a. Mordant, ante, piquant, satirique, tr. «flemmus.»

    ●(1876) TDE.BF 208b. Flemmuz, adj., tr. «satirique.»

    ●(1927) GERI.Ern 156. flemmus, tr. «satirique.» ●(1950) KBSA 7. pennadou flemmus hag entanet.

    (4) Médisant.

    ●(1889) ISV 445. Morse eta den cassaüs / Ne eano da deod flemmus ?

    ●(1921) PGAZ 29. eun teod flemmuz. ●(1927/30) LUMO 42. Ho teod a vo flemmus, hag ho torn digetell ! ●(1943) VKST Mae-Mezheven 279. En em lezel da veza batalmet gant eun teod flemmus...

  • flemmusted
    flemmusted

    f. Causticité.

    ●(1931) VALL 102a. Causticité au fig., tr. «flemmusted f.»

  • fleñv
    fleñv

    s. Reiñ fleñv da ub. : donner la fessée à qqn. cf. flum (?).

    ●(1924) NFLO. fessée. donner la f[essée] a qq'un, tr. «rei flenv (pron[oncer] flin-ou) da u.b.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...