Devri

Recherche 'di...' : 6655 mots trouvés

Page 112 : de divelchwedin (5551) à diverglin (5600) :
  • divelc'hwediñ
    divelc'hwediñ

    voir divelc'hwedañ

  • diveleg .1
    diveleg .1

    adj.

    (1) (Paroisse, etc.) sans prêtre.

    (1906) KANngalon Mae 114. Parrez divelek. ●(1906) KANngalon Eost 191. an hospitaliou diveleg.

    (2) Qui n'a pas de prêtre à sa disposition.

    (1939) KOLM 73. mignoned an dud divelek. ●84. er gristenion divélek.

    (3) sens fig. Bezañ diveleg : ne pas être bredouille.

    (1962) TDBP II 40. Diveleg out, tr. «tu n'es pas bredouille.»

  • diveleg .2
    diveleg .2

    m.

    (1) Homme qui n’est pas prêtre.

    (1872) FHB 394/229b. nobl ha pobl, beleien ha diveleien.

    (1940) DIHU 347/77. hep sellet (...) ha bèleg e oè pe divèleg.

    (2) Défroqué.

  • diveleget
    diveleget

    adj. Qui a cessé d'être prêtre, défroqué.

    (1954) VAZA 56. ar c'hloareg diveleget-se na baoueze ket da gas kuit ar venec'h. ●(1963) LLMM 99/269. Ar manac'h diveleget-se a oa bet kaset kuit eus e gouent abalamour ne veze troet e spered nemet war du ar vuhez diroll hag ar gisti. ●(1977) PBDZ 768. (Douarnenez) diveleget, tr. «qui a cessé d'être prêtre.»

  • divelegiñ
    divelegiñ

    v.

    (1) V. tr. d. Interdire (un prêtre), déprêtrer, déprêtriser.

    (1732) GReg 258b. Degrader quelqu'un de la prêtrise, tr. «divælegui ur re. pr. divæleguet

    (1876) TDE.BF 155a. Divelegi, v. n., tr. «Dégrader un prêtre.»

    (2) V. pron. réfl. En em zivelegiñ : se défroquer, renoncer à la prêtrise, se déprêtrer, se déprêtriser.

    (1910) ISBR 306. pé hum zivelegein. ●(1915) HBPR 172. e lavaraz e felle d'hezan en em zivelegi. ●209. na dimezi nag en em zivelegi.

  • divelfenn
    divelfenn

    adj. Amphibie.

    (1931) VALL 23b. Amphibie, tr. «diouelfenn

  • divelfennat
    divelfennat

    adj. Amphibie.

    (1931) VALL 23b. Amphibie, tr. «diouelfennat

  • divelkoni .1
    divelkoni .1

    adj.

    (1) Sans tristesse.

    (1580) G 324-326. Mo groay aes dre raeson / Mar plyge da Roe an tron / e pep faesceon dymelcony, tr. «Je vous rendrai facilement avec raison, / S'il plaît au roi du ciel / De toute façon sans tristesse.»

    (c.1718) CHal.ms iv. sans souci, tr. «dibreder, diuelconi, dissourci.»

    (2) Sans souci.

    (1659) SCger 112a. qui est sans soucy, tr. «disourci

    (3) Qui a du temps libre, du loisir.

    (1659) SCger 38b. deloisir, tr. «diampech

  • divelkoni .2
    divelkoni .2

    f. Inconsidération.

    (1659) SCger 69a. inconsideration, tr. «diuelconi

  • divell
    divell

    adv. Mell-divell : pêle-mêle, en désordre.

    (1955) STBJ 38. ma wekent o vont a-ruilhou mell-divell d'an traoñ gant an diri.

  • divellañ
    divellañ

    v. tr. d.

    (1) Rompre l'échine de qqn.

    (1732) GReg 316a. Rompre l'échine du dos à quelqu'un, l'échiner, tr. «Divella e guein da ur re.»

    (2) Assommer.

    (1941) SAV 20/19. (Pleiben...) Divella, verb. Diskara unan-bennak gant eur mestaol pe beza bourouellet dre wall-zarvoud. Sk. : P'edo o vont da skei em eus divellet an den-se gant eun taol-baz. Divellet eo bet en eur goueza diwar eur bern foenn. ●(1958) BRUD 4/81. tra-walh e oa bet ar mestaol he-devoa tapet evid he divella. ●(1960) PETO 73. Hen divello ha diskaro ! ●85. Divella : Assomer, e galleg. ●(1964) ABRO 106. edont o vont da zivellañ ha da ziwadañ ar prizoniad gwenn.

  • divellat
    divellat

    v. tr. d. Mellat ha divellat : pousser (qqn) de l'un à l'autre.

    (1732) GReg 20a. Agiter, pousser deça & delà, tr. «mellat ha divellat.» ●492a. Hercer une personne, la balotter des uns aux autres, tr. «Mellat ha divellat ur re-bennac.»

  • divellkeinañ
    divellkeinañ

    v. tr. d. Échiner.

    (1931) VALL 237a. Échiner, tr. «divellgeina

  • divellkeineg
    divellkeineg

    m. –ed (biologie) Invertébré.

    (1931) VALL 400a. Invertébré subs., tr. «divellkeineg m. pl. ed

  • divellkeinek
    divellkeinek

    adj. (biologie) Invertébré.

    (1931) VALL 400a. Invertébré, tr. «divellkeinek

  • divemor
    divemor

    adj.

    (1) Qui n'a pas de mémoire.

    (1732) GReg 269b. Dépourvû de memoire, qui ne peut apprendre par cœur, tr. «Divemor.» ●613a. N'avoir point de mémoire, tr. «Beza divemor

    (1904) SKRS I 11. ar bugel divemor. ●(1906) KPSA xvii. mez divemor oa, poan en doa o teski a zian eor. ●(1909) BROU 223. (Eusa) Divémor, tr. «Sans mémoire.» ●(1934) CDFi 23 juin. Na pebez penn divemor am eus-me memes tra !

    (2) Mont divemor, dont da vezañ divemor : perdre la mémoire.

    (1910) MAKE 27. rak divemor e teuan da veza gant an oad. ●(1914) FHAB Gouere 205. Ar vutunerien a ya divemor buhannoc'h ha stankoc'h eget ar re all. ●(1920) AMJV 62. Tad a zo iac'h atao, mes eat eo divemor. ●(1984) ECDR 19. Ma zad a oa aet divemor a-barzh ma oa marv.

  • divemoriñ
    divemoriñ

    v. intr. Perdre la mémoire.

    (1872) ROU 91b. Sa mémoire s'affaiblit, tr. «divemori a ra.»

    (1909) BROU 228. (Eusa) Divemóri, tr. «Perdre la mémoire.»

  • divempr
    divempr

    adj. Sans membres.

    (1732) GReg 263b. Demembré, ée, sans membres, tr. «Divémpr

  • divempradur
    divempradur

    m.

    (1) Démembrement, dislocation.

    (1732) GReg 263b. Demembrement, tr. «divémpradur

    (2) Disjonction.

    (1732) GReg 279a. Desunion, disjonction de choses jointes, tr. «divémpradur

  • divempradurezh
    divempradurezh

    f. Démembrement, dislocation.

    (1732) GReg 263b. Demembrement, tr. «Divémpradurez

  • divempraj
    divempraj

    m. Démembrement, dislocation.

    (1732) GReg 263b. Démembrement, tr. «divambrach

  • divemprañ / divempriñ
    divemprañ / divempriñ

    v. tr. d. Démembrer.

    (14--) Jer A.39. Dymempraff., tr. « Démembrer ». ●(14--) Jer.ms 269. Quyng te vase te ez quever, / Na douch mar squemp hoz dymemprer., tr. « Ecorche, là, toi, en face de toi. / Aussi vif que vous soyez, on vous démembrera ». ●(1499) Ca 66b. Diuempraff. g. desmembrer.

    (1659) SCger 42a. demembrer, tr. «diuembri.» ●144a. diuempra, tr. «disloquer.» ●(1732) GReg 263b. Demembrer, tr. «Divempra. pr. divempret. Van[netois] divambreiñ

  • divempret
    divempret

    adj. Démémbré.

    (1633) Nom 97b. Termes : rameau d'arbre arraché : brancq dimembret, distaguet par forca.

    (1688) MD II 13. Sellit penaus ezêo bet divempret / Va c'horf.

    (1905) KANngalon Eost 467. ar memprou torret pe zivoumpret. ●(1977) PBDZ 769. (Douarnenez) divompret, tr. «démembré, les membres arrachés.»

  • divempriñ
    divempriñ

    voir divemprañ

  • diven
    diven

    adj. Non taillé.

    (1923) SKET I 143. beziou graet a vein bras diven.

  • diveni
    diveni

    adj. Sans faire de façons.

    (1943) FHAB Mezheven 309. Dirak 'n Doue Roue, dinammer hon nammou, / A ro d'it diveni testeni divarvel. (...) diveni : hep geizou, hep ardou.

  • divenn .1
    divenn .1

    adj. Sans volonté.

    (1941) SAV 19/31. roue divenn ha lezober. ●(1957) BRUD 2/37. Hirvoudi a rae, mantret ha divenn, hag eur pouez ankeniuz a waske he halon. ●(1958) BRUD 3/105. Divenn : Heb youl. ●(1977) LLMM 181/115. Bremañ her c'havan divenn da enebiñ outi.

  • divenn / divennañ .2
    divenn / divennañ .2

    v. tr. d.

    (1) Demander, mander.

    (c.1500) Cb [mennat]. Jnde competo / is. g. competer / conuenir. b. diuennaff. ●(1530) J p. 229a. Leueret huy me ouz dimenn / Pe da penn ezouf quemennet, tr. «veuillez m'apprendre, je vous le demande, pourquoi vous m'avez adressé un message.» ●(1557) B I 653. An dra man crenn a diuennaff, tr. «Voici ce que je vous demande.» ●(1580) G 497. reyt dezy quelen en lem poz dymennaf, tr. «donnez-lui instruction sérieusement, quand je vous en conjure.»

    (2) Commander.

    (1580) G 123. dre ma dymennet, tr. «comme vous le commandez.»

    (3) Mander.

    (1575) M 475-476. mar meru en vn pechet / Hep ober Pynigenn, na he bout diuennet, tr. «s'il meurt avec un péché, / Sans faire pénitence, et qu'il soit mandé (là-haut).» ●509. pan düy daz dyuenn, tr. «quand il viendra à te mander.»

  • divennañ
    divennañ

    voir divenn .2

  • divennerezh
    divennerezh

    m. Aboulie.

    (1931) VALL 3b. Aboulie, tr. «divennerez m.»

  • divennig
    divennig

    adj. Qui n'a pas été bénit.

    (1872) ROU 60. Divinnig, tr. «non béni, profane.»

  • divennigañ
    divennigañ

    v. tr. d. Profaner.

    (1934) BRUS 77. Profaner (un lieu saint), tr. «divénegein

  • divent
    divent

    adj.

    (1) Énorme, immense.

    (1860) BAL 58b. paleziou hag ilizou divent. ●(1876) TDE.BF 155a. Diveñt, adj., tr. «Démesuré, immense.» ●(1889) ISV 11. ar bolojou divent-ze.

    (1919) FHAB Here 112. Nag er moriou divent nag e kleuz ar steriou. ●(1921) PGAZ 5. kerreg huel ha divent o skora an enezen. ●(1963) LLMM 99/264. met nec’het bras gant o heuzoù hag o c’hentroù divent e seblante ur strollad archerien pilpasañ.

    (2) Divent a : une grande quantité de.

    (1867) BUE 141. Divend a dud e oa enn-hi.

    (3) Un niver divent a : un grand nombre de.

    (1911) BUAZperrot 87. eun niver divent a zoueou. ●226. eun niver divent a bec'herien.

    (4) (en plt de qqc. d'abstrait) Immense.

    (1912) MMKE xvii. karante divent ar Zalver. ●(1921) FHAB Even 147. Eur vad divent a rafec'h d'in ! ●(1935) SARO 29. ar vad divent a reas sant Ronan da Voleniz. ●(1936) PRBD 53. Ar c'heuz, ive, a rank beza divent, heb muzul.

    (5) Illimité.

    (1926) FHAB Genver 24. ne lakin ket a vec'hiou re vras d'it, rak nerz eul loen n'eo ket divent.

    II. Adv. intens. Énormément.

    (1867) FHB 127/179a. Ar guez-ze a so teo divent. ●(1889) ISV 344. eun doare prenved bras divent.

    (1929) FHAB C'hwevrer 54. Al loened bras divent.

  • diventur
    diventur

    adj. D'une manière brutale.

    (1835) COS 358. Int el laca itré deourn soudardet barbar, péré en dihusque én ur fæçon diventur.

  • diver .1
    diver .1

    voir dever .1

  • diver .2
    diver .2

    voir deverañ

  • diverad
    diverad

    voir deverad

  • diveradenn
    diveradenn

    voir deveradenn

  • diveradur
    diveradur

    voir deveradur

  • diverañ
    diverañ

    voir deverañ

  • diverc'h
    diverc'h

    adj. Sans fille.

    (1866) BSLss I 187. Mar d-eo ivé diverc'h, en dévézô hé vreudeur da héred.

  • diverdet
    diverdet

    = (?).

    (1844) LZBg 2l blezad-1 lodenn 84. mar-a-unan ag er vistr vras, diverdet doh en dud a zé a hèr hag a vandenneu de houèlen er memb græce.

  • divererez
    divererez

    voir devererez

  • diverfeti
    diverfeti

    adj. Sans souci.

    (1976) YABA 14.02. boud tud disoursi ha divelfeti.

  • divergl
    divergl

    adj. Sans rouille.

    (1927) TSPY 53. va c'hontelli, met gwenn ha divergl e vezint bepred... ●(1931) VALL 666a. sans rouille, tr. «divergl

  • divergladur
    divergladur

    m. Action de dérouiller.

    (1732) GReg 271b. L'action de deroüiller, tr. «Divergladur

    (1931) VALL 210a. Désoxydation, tr. «divergladur m.»

  • diverglañ / divergliñ
    diverglañ / divergliñ

    v.

    I. V. tr. d.

    A. Dérouiller, débarrasser de sa rouille.

    (1464) Cms (d’après GMB 189). Diuerclaff, dérouiller. ●(1499) Ca 66b. Diuerglaff. g. desrouiller.

    (1659) SCger 42b. derouiller, tr. «diuercla.» ●144a. diuargla, tr. «derouiller.» ●(c.1718) CHal.ms i. derouiller, tr. «diuelgrein.» ●(1732) GReg 271b. Derouiller, tr. «Divergla. pr. diverglet. Van[netois] divelgreiñ. pr. divelgret

    (1876) TDE.BF 155a. Divergla, v. a., tr. «Oter la rouille, fourbir, dérouiller.»

    (1907) VBFV.fb 29a. dérouiller, tr. «diverglein.» ●(1909) KTLR 168. o tivergla he alc'hueziou. ●(1934) BRUS 57. Dérouiller, tr. «diverglein

    ►absol.

    (1910) MAKE 73. o tivergla, o spurat.

    B. par ext. Fourbir.

    (1659) SCger 59b. fourbir, tr. «diuergla.» ●(1732) GReg 430a. Fourbir une épée, une arme, tr. «Divergla. pr. diverglet

    C. sens fig.

    (1) Dégourdir.

    (17--) ST 204. Enn eur feson bennag e tiverglenn ma dent, tr. «D'une façon ou d'autre je me dérouillais les dents.»

    (1850) MOY 197. Poent ê zê dêc'h bremâ divergla ho speret.

    (1906) DIHU 12/207. Er beurkeh Katelin, nehanset bras, e ziverglé berpet hé diùhar hag e batéré ataù. ●(1923) AAKE 9. da zivelgri e deod.

    (2) Se servir (d'un outil).

    (1878) EKG II 183. Red eo d'eoc'h divergla ho fuziliou en eur denna var ar c'houeriad-man.

    II. V. intr. Perdre sa rouille.

    (1862) JKS 97. E-c'hiz ma teu ann houarn da zivergla.

    (1911) BUAZperrot 745. Divergli ra an houarn en tan.

  • diverglerezh
    diverglerezh

    m. Action de dérouiller.

    (1931) VALL 210a. Désoxydation, tr. «diverglerez m.»

  • diverglet
    diverglet

    adj. Dérouillé.

    (1732) GReg 271b. Derouillé, ée, tr. «Diverglet

  • divergliñ
    divergliñ

    voir diverglañ

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...