Devri

Recherche 'kri...' : 182 mots trouvés

Page 2 : de krign-2 (51) à krinder (100) :
  • krign .2
    krign .2

    m. Grattin.

    ●(1931) GWAL 136-137/425. (kornbro Perroz, Treger-Vras) Krign : kreien.

  • krign .3
    krign .3

    s. Avarice.

    ●(1847) BDJ 285. Kentoc'h eghed dilezi he grign. ●286. Dioüalhit età, breûdeûr, dioc'h krign ha dioc'h skarzder.

  • krign .4
    krign .4

    m. Érosion.

    ●(1962) EGRH I 46. krign m., tr. « érosion. »

  • krign- .5
    krign- .5

    voir krin-

  • krign-askorn
    krign-askorn

    m.

    (1) Entremetteur de mariages.

    ●(1732) GReg 354b. Entremetteur, mediateur entre les amans pour faire un mariage, tr. «H[aute] Cor[nouaille] & Van[netois] Crign-asqorn. p. crignæsqern.»

    ●(1876) TDE.BF 378a. Krign-askorn, s. m. V[annetais], tr. «Entremetteur de mariages à la campagne.»

    (2) Radoteur.

    ●(1982) PBLS 411. (Langoned) krign-askorn, tr. «radoteur, geignard.»

  • krign-bev
    krign-bev

    m. (pathologie) Cancer, gangrène.

    ●(1732) GReg 132b. Cancer, maladie qui mange les chairs petit à petit, tr. «crign-beo. ar c'hrign-beo.» ●133a. Cangraine, ou, gangreine, tr. «crign-beo.»

    ●(1876) TDE.BF 378a. Krign-beo, s. m., tr. «Cancer, gangène.» ●(1889) SFA 34. debret he c'hinou hag e ziou voc'h gant eur c'hrign-beo.

    ●(1905) IVLD 277. Ar c'hlenved-se, a vez graet lupus anezhan gant ar vedisined, n'eo ket ker goaz hag ar c'hrign-bev mes kar-tost eo d'ezhan. ●(1911) BUAZperrot 862. eur c'hrign-beo en he diabarz.

  • krignadenn
    krignadenn

    f. -où Action de ronger.

    ●(1962) EGRH I 46. krignadenn f. -où, tr. « action de ronger. »

  • krignadur
    krignadur

    m.

    (1) Rongeüre.

    ●(1744) L’Arm 341b. Ce qui est rongé, tr. «Crignadur. m.»

    ●(1907) VBFV.bf 44b. krignadur, m., tr. «ce qui est rongé.»

    (2) Érosion.

    ●(1962) EGRH I 46. krignadur m., tr. « érosion. »

  • krignaj
    krignaj

    m.

    (1) =

    ●(1767) ISpour 92. ur hcrignage benac enn dou ataüe. ●(1790) Ismar 130. ur hrignage-benac en dou attàu.

    (2) =

    ●(c.1718) CHal.ms ii. C'est une uraye mangerie que Cette Iuridiction, tr. «n'ende nemeit ur billag', ur greignag' pur er Iuridiction cé.»

  • krignal .1
    krignal .1

    voir krignat

  • krignal .2
    krignal .2

    v. intr. Grincer (des dents). cf. skrignal

    ●(c.1680) NG 797. Commancë guet e dent de grainal.

  • krignaota
    krignaota

    v. intr. local. Piller la grève.

    ●(1962) EGRH I 45. krignaota v., tr. « piller la grève (Plistin). »

  • krignat / krignal
    krignat / krignal

    v. tr. d.

    I.

    (1) Ronger.

    ●(1499) Ca 51a. Cringnat. g. rongier. ●(1647) Am A.343(b). Da crignat hen fresq quicq., tr. « Pour ronger fraîche la chair ».

    ●(1659) SCger 64a. grignoter, tr. «crignat.» ●106a. ronger, tr. «crignat.» ●(1732) GReg 829a. Ronger, tr. «Crignat. crignal. pr. crignet.» ●Ronger les os, tr. «Crignat an æsqern.» ●Ronger ses ongles, tr. «Crignat e ivinou.»

    ●(1869) HTC 106. eur preñv da grignat griziou ar vezennic ilio, ha setu hi o tizec'ha. ●(1872) DJL 34. Jakez a grign he ivinou.

    ►absol.

    ●(1904) ARPA 189. el leac'h ne dosta ket al laër ha ne grign ket an tartouz. ●(1913) AVIE 194. él léh ma ne dosta ket el laeron ha ne grign ket er miltred.

    (2) Manger.

    ●(1868) FHB 200/349b. n'oa ket chomet eur c'hrissen euz a gement a allet da grignat. ●(1878) EKG II 97. Ar bleizi hag ar brini a deufe da grignat o eskern.

    ●(1964) LLMM 106/330. emañ du-se e gorf o krignañ gant ar c'hranked.

    II. sens fig.

    (1) Krignat diàr : rogner sur (le poids, etc.).

    ●(1790) MG 206. crignad un tamiq diar er pouïs.

    (2) Ronger, miner (qqn).

    ●(1877) FHB (3e série) 6/44a. o crignat, o ragnat ac'hanoc'h noz-deiz ?

    ●(1907) DRSP 13. petra c'hell krignat d'id da spered. ●(1911) SKRS II 23. ar remorz a zeu da grignat he galoun. ●(1924) LZMR 37. Eur c'heuz a grigne e spered. ●(1925) BUAZmadeg 21. Stad an dud krignet ho c'houstians gant ar skorpul a zo trist ha truezuz.

    (3) Voler.

    ●(1955) STBJ 87. e-lec'h ma kavje, marteze, tud dizonest d'e grignat pe d'e douzañ.

    (4) Krignat kalon.

    ●(1647) Am A.343(a). Da grignat calon., tr. « Pour ronger le cœur ».

    ►absol.

    ●(1939) RIBA 44-45. ne chom ket de bignotat na de grignat a pe hel rastellat.

    (4) Diminuer.

    ●(1838) OVD 133. hag e grigne hilleih ou mérit.

    (5) Étudier.

    ●(1970) BHAF 354. Loeiz a oa eun istorour anezañ, eur furcher diellou euz an dibab, e oll amzer vak a dremene o krignad koz paperou.

    III.

    (1) Krignat treid ar sent hag ar sentezed : voir sent.

    (2) Krignat treid ar sent : voir sent.

    (3) Krignat an askorn : voir askorn.

    (4) Bezañ krignet e revr gant udb. : voir revr.

  • krignder
    krignder

    m. Avarice.

    ●(1847) BDJ 283. Skarzder ha krignder.

  • krignennet
    krignennet

    adj. (Terre) gelée superficiellement.

    ●(1967) BAHE 52/32. krignennañ : krignennet eo an douar : skornet un tammig war-c'horre.

  • krigner .1
    krigner .1

    adj. Rongeur, qui ronge.

    ●(1804) RPF 138. er prean crignour-hont. ●(1834) SIM 123. ur preòn crigner en devoa en e galon. ●(1854) MMM 195. evel eur pron crigner.

    ●(1931) VALL 664a-b. Rongeur adj., tr. «krigner.»

  • krigner .2
    krigner .2

    m. –ion

    I. Rongeur.

    ●(1499) Ca 51a. Cringner. g. rongeur.

    ●(1732) GReg 829b. Celui qui ronge, tr. «Crignér. p. crignéryen. Van[netois] crignour. p. yon, yan.»

    II. sens fig. (en plt de qqn)

    (1) Parasite.

    ●(c.1718) CHal.ms iv. Les escornifleurs uiuent sur le Commun, tr. «er c'hraignerion a veü ar goust' real ar goust' en ol.»

    ●(1847) BDJ 281. Jusas (...) a hoüe eur c'hrigner dijoas.

    (2) Pique-assiette.

    ●(c.1718) CHal.ms ii. Lippée un chercheur de franches lippées, tr. «creignour, ur c'hreignour, ul lippour pladeu, un Toupiner, un deen a glasqu' ober cheruat ar goust' er reral, ur c'horuec.»

  • krigner-eskern
    krigner-eskern

    m. plais. Avare.

    ●(1866) FHB 67/116b. Jakez, ar c'hrigner eskern-ze ne ouezo netra.

  • krignerezh
    krignerezh

    m.

    (1) Action de ronger.

    ●(1732) GReg 829b. L'action de ronger, tr. «Crignérez. Van[netois] crignereh.»

    (2) Érosion.

    ●(1931) VALL 270a. Érosion, tr. «krignerez m.»

  • krignet
    krignet

    adj.

    (1) Rongé.

    ●(c.1500) Cb 53a. g. rongie. b. cringnet.

    (2) Ankoù krignet : personne très maigre.

    ●(1867) LZBt Gouere 331. Al lutanant, anko krignet dizec'het gant ann evach.

  • krignijenn
    krignijenn

    f. Gratin.

    ●(1996) VEXE 249-250. ce qui est le plus apprécié, le «krignijenn», c'est-à-dire la pellicule de bouillie légèrement brûlée qui s'y forme. Pour que le «krignijenn» se forme, il faut faire en sorte que les flammes viennent lécher les parois du chaudron.

  • krignus
    krignus

    adj.

    (1) Qui ronge, rongeur.

    ●(1931) VALL 664a-b. Rongeur adj., tr. «krignus.»

    (2) Caustique, corrosif.

    ●(1876) TDE.BF 378b. Krignuz, adj., tr. «Caustique, corrosif.»

  • krijta
    krijta

    voir benedisite

  • krijti
    krijti

    voir benedisite

  • krik
    krik

    adj. Bezañ graet krik gant ub. : devenu idiot.

    ●(1958) BRUD 4/23 (L) *Mab an Dig. Hag e soñjen ennon va-unan. Hemañ a zo greet krig gantañ; kollet e-neus e skiant vad. ●57. [greet krig gantañ =] eet krenn da sod.

  • krik-krak
    krik-krak

    interj. =

    ●(1766) MM 441. Criq crac, ivit ma er guiyot / en entaol dourn e rea fagot, tr. «cric crac, afin que vous le sachiez, en un tournemain il faisait fagots.»

  • krikal
    krikal

    v. intr. Chanter comme un grillon, striduler, grésiller.

    ●(1942) DIHU 373/98. er grillan é krikal didan er maen fornel.

  • krikamant
    krikamant

    m. Craquement.

    ●(1633) Nom 214b. Fragor : cricquement, froissis, vn son esclatant : cricquamant, pan torrer vn dra bennac soun eclatant.

  • kriker
    kriker

    m. –ed (entomologie) Grillon.

    ●(1919) DBFVsup 39. klikér (Gr[oix]), tr. «grillon.» ●(1925) DIHU 163/202. (Groe) Klikér, ed, tr. «grillon.» Dastumet de Vleimor. ●(1970) GSBG 195. (Groe) griker (m.) pl. grikerion, tr. «grillon.»

  • krim .1
    krim .1

    adj. =

    ●(1847) MDM 227. an danedigez a goumans ; hag a ro tersiennou krim, hag aliez fleureuji.

  • krim .2
    krim .2

    m. –où Crime.

    ●(1499) Ca 51a. Crim. g. crime. ●(1575) M 2427-2428. Hep achap en abym : gant ma crim venimus, / Digraç ez ouff cascet, tr. «Sans recours, dans l'abîme, par mon crime venimeux / Impitoyablement j'ai été envoyé.» ●(1612) Cnf 33a. nemet an crim à vé a enep an Roué, pe an Princc. ●(1647) Am.ms 501. Iscquis eo istim arcrin detrimant., tr. Herve Bihan « C’est terrible d’estimer le crime du désastre. »

    ●(1659) SCger 34b. crime, tr. «crim.» ●59a. forfait, tr. «crim.» ●(1732) GReg 235a. Crime, tr. «crim. p. crimou.»

    ●(1850) MOY 303. Disqeuzet e vo din va c'hrimou pen-da-ben.

  • Krimea
    Krimea

    n. l. Crimée.

    ●(1955) VBRU 69. D’ar c’houlz-se an dud a-beadra ha n’hallent ket war zigarez-mañ-digarez mont re bell da ziskuizhañ e-kerz an hañv, e Krimea, da skouer, er C’haokaz pe en estrenvro, a feurme un datcha (ur c’henkiz) damdost da Voskov.

  • kriminal .1
    kriminal .1

    adj.

    (1) Criminel.

    ●(1633) Nom 135b. Arca robustea, robur, robustus carcer, & lignea custodia, philacat : le lieu plus fort de la prison, où l'on enferre les criminels : an læch crèuaff ves an prisoun pe en læch ez anfermer an criminalet, an cambr criminal.

    ●(1732) GReg 235a. Cette action est criminelle, tr. «An dra-ze a so criminal.»

    (2) Fatal.

    ●(14--) N 1167-1168. Maru e drouc stat eo ma chatal / gant vn benin re creminall, tr. «Mes troupeaux sont morts de maladie, / Par un poison trop fatal.»

  • kriminal .2
    kriminal .2

    m. –ed Criminel.

    ●(1633) Nom 135b. Arca robustea, robur, robust s carcer, & lignea custodia, philacat : le lieu plus fort de la prison, où l'on enferre les criminels : an læch crèuaff ves an prisoun pe en læch ez anfermer an criminalet, an cambr criminal.

    ●(1659) SCger 34b. criminel, tr. «criminal.» ●(1732) GReg 235b. Criminel, celui qui a commis un crime, tr. «criminal. p. criminaled.»

  • kriminalez
    kriminalez

    f. –ed Criminelle.

    ●(1732) GReg 235b. Criminelle, celle qui a commis un crime, tr. «criminalès. p. criminalesed.»

    ●(18--) GBI II 350. Ni meump ur griminales barnet, tr. «Nous avons condamné une criminelle.»

  • kriminel .1
    kriminel .1

    adj. Criminel.

    ●(1792) CAg 160. me halon, te zou contrele, / Ruste, digas, malicius, / Breque, revæt, roc, glorius, / En ur guir criminele. ●(1792) HS 97. à hou buhé criminèle houah à du-rall. Ean ou rebréchas.

  • kriminel .2
    kriminel .2

    m. –ed Criminel.

    ●(1499) Ca 22b. g. criminel. b. idez.

    ●(1732) GReg 235b. Criminel, celui qui a commis un crime, tr. «Van[netois] criminél. p. criminéled.»

  • kriminelez
    kriminelez

    f. –ed Criminelle.

    ●(17--) EN 493. me sou crimineles, tr. «je serai (lire : je suis) criminelle.»

  • krimpadenn
    krimpadenn

    f. -où Grimpée.

    ●(1962) EGRH I 46. krimpadenn f. -où, tr. « grimpée. »

  • krimpal
    krimpal

    voir krimpañ

  • krimpañ / krimpat / krimpal / krimpiñ
    krimpañ / krimpat / krimpal / krimpiñ

    v.

    I. V. intr. Grimper.

    ●(1659) SCger 63b. grauir, tr. «grimpa.» ●(1732) GReg 473b. Grimper, gravir, tr. «Grimpa. grimpal, var &c. ppr. grimpet. Van[netois] grimpeiñ. pr. et.»

    ●(1866) FHB 67/120a. cripat bete beg ar guez. ●(1867) FHB 142/303a. Cripa a reant an eil var lerc'h eguile. ●(1889) ISV 283. Disken a reaz a ruz en doufez, hag en tu all e cripas guella ma c'hellas.

    II. V. tr. i.

    (1) Krimpat ouzh : grimper à.

    ●(1867) FHB 143/309b. cripat oc'h ar rec'hil. ●(1870) FHB 278/135a. cripat ama oc'h an dorgen dre eun hent berroc'h. ●(1876) TDE.BF 378b. Kripat, v. n. C[ornouaille] Kripat oc'h, kripat ouz, tr. «s'accrocher à, grimper.» ●(1889) ISV 396. Pa edo o clask cripat oc'h ar voger.

    (2) Krimpat ouzh : s'agripper à.

    ●(1866) FHB 96/346b. o cripat oc'h ar bagou bian.

    III. Loc. verb. Kripañ-krapañ =

    ●(1948) KROB 4/16. Ha kripa-krapa 'bars eur wezenn.

  • krimpat
    krimpat

    voir krimpañ

  • krimpiñ
    krimpiñ

    voir krimpañ

  • krin .1
    krin .1

    adj.

    I.

    (1) Aride.

    ●(1732) GReg 51a. Aride, tr. «crin.»

    (2) (en plt du bois) Desséché, mort.

    ●(1876) TDE.BF 378b. Krin, adj., tr. «Desséché ou mort, parlant du bois.»

    ●(1931) VALL 71a. Bois mort, tr. «koad krin.»

    II. (en plt de qqn) Avare.

    ●(1847) BDJ 281. Beza krign ha dalc'hus her bed-man. ●(1876) TDE.BF 378b. Krin, adj., tr. «avare.»

  • krin .2
    krin .2

    m. Menu bois sec, mort.

    ●(1876) TDE.BF 378b. Krin, s. m., tr. «Le menu bois sec ou mort qui tombe des arbres.» ●on dit dastum krin, ramasser de menues branches sèches.

    ●(1931) VALL 17b. Ajonc sec, tr. «krineu V[annetais].»

  • krin .3
    krin .3

    m. Crin.

    ●(1499) Ca 51a. Crin vide in moe cest tout vng. ●(c.1500) Cb 53a. Crin vide in moe cest tout vng. ●(1633) Nom 27b. Iuba : le crin : an crin, reun.

    ●(1931) VALL 571a. Poil sur la poitrine, tr. «krin m.» ●Poils mal peignés, ébouriffés, tr. «krin.»

  • krin .4
    krin .4

    m. –où cf. skrin

    (1) Écrin.

    ●(1732) GReg 320a-b. Écrin, cassette à mettre les pierreries ; & cassette secrette au-dedans d'un coffre, pour y mettre de l'or, des rubans &c., tr. «crin. p. crinou.»

    (2) Layette.

    ●(1732) GReg 558a. Laiette, tiroir d'armoire, ou de buffet, tr. «Crin. p. crinou.»

  • krinañ
    krinañ

    v.

    I. V. tr. d. Rider, froncer.

    ●(1874) FHB 482/94a. o tigeri he veg, o krina he faz hag o krainchat he c'hinaouad bara.

    ●(1925) BILZ 124. hag eur grenidienn a grine e groc'hen.

    II. V. intr.

    (1) Se rider.

    ●(1909) FHAB Genver 20. he zal a deu da grina.

    (2) Dessécher.

    ●(1876) TDE.BF 378b. Krina, v. n., tr. «Devenir desséché par l'effet du soleil, du froid, du vent, du feu.» ●(1889) SFA 287. Goude ar maro oa deuet [ar gouli] da grina.

    ●(1922) FHAB Meurzh 91. Eun haden n'eo ket ao a deu da grina.

    (3) V. pron. réfl. En em grinañ : se ratatiner.

    ●(1905) KANngalon Ebrel 374. va dourn diou a deuaz d'en em grina he unan.

  • krinded
    krinded

    f.

    (1) Aridité.

    ●(1732) GReg 51a. Aridite, tr. «crinded.»

    (2) Avarice.

    ●(1962) EGRH I 46. krinded f., tr. « avarice. »

  • krinder
    krinder

    m. Avarice.

    ●(1931) VALL 50b. Avarice, tr. «krinder m.»

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...