Devri

Recherche 'ru...' : 222 mots trouvés

Page 2 : de ruiadenn (51) à run (100) :
  • ruiadenn
    ruiadenn

    f. Litière.

    (1925) SFKH 6. ean e hras lakat ar é borh ur ruiaden vat a lann, spern, drein… ●Hui zou honet aben de grollein ar er ruiaden-sé e vou arriù plén ha braù.

  • ruilh .1
    ruilh .1

    m. & adv.

    I. M.

    A.

    (1) Roulement.

    (1732) GReg 832a. Roulement, tr. «Ruilh. p. ruilhou.» ●Roulement d'yeux, tr. «Ur ruilh lagad. ar ruilh eus an daulagad.» ●Un roulement de voix, tr. «Ur ruilh mouez.»

    (2) (marine) Roulis.

    (1732) GReg 832a. Roulis, le roulis d'un vaisseau, tr. «Ar ruilh eus a ul lestr.»

    B. [au plur.] Tours, agissements, aventures, exploits.

    (1909) FHAB C'hwevrer 42. ruilhou ar Genvreuriez abaoue n'eo (lire : m'eo) savet. ●(1909) FHAB Here 300. an holl ruilhou o deus great. ●(1915) HBPR 228. Ruillou ar Chouanted er Finistere. ●(1925) FHAB Ebrel 125. ar ruilhou brasa a rejont, epad meur a gant vloaz. ●(1936) PRBD 100. Ruillou fall Staviski hag e vignonet.

    C. Ober ur ruilh.

    (1) Faire une roulade.

    (1868) FHB 192/282a. ar marc'h en doa great eur ruil.

    (1925) BUAZmadeg 4. Ar paotrik, guella ma c'helle, a reaz eur ruilh dreist an treujou.

    (2) Faire un somme.

    (1955) BLBR 85/4. lod all o kousket pe da vihana oc'h ober eur ruilh a-raok kregi adarre. ●(1982) PBLS 174. (Sant-Servez-Kallag) rugn, ruilh, tr. «sieste, petit somme.»

    (3) = (?) Devenir (?).

    (1872) ROU 91a. Je verrai quel m[anège] il fera, tr. «me velo pese ruill a rai (veut dire aussi, quelle issue).»

    II. Adv.

    A. A-ruilh.

    (1) En roulant.

    (17--) EN 2940. hac a ruil (e)hy er stanc, tr. «et tu iras rouler dans l'étang.»

    (1913) KZVr 25 - 24/08/13. A-ruilh, tr. «en roulant.» ●(1932) KWLB 21. Pa 'z a an dour a-ruilh diouz ar bern-teil.

    (2) (jeu de boules) Tennañ, mont a-ruilh : pointer.

    (2004) LBBCA 93. Tu tires ou tu pointes ? tr. «Tennañ 'ri a dach pe a-ruilh ?» ●Tu pointes, tr. «kae a-ruilh

    B. A-ruilhoù : en roulant.

    (1903) MOAO 12. A bep tu d'in n'euz nemed dour / Ouz va lipat gant e deod flour, / Pe o tilammet a ruillou / Vel meneziou, tr. «roulant ses vagues énormes comme des montagnes.» ●(1919) MVRO 10/1d. Konan a deuas ac'hano d'an iliz evel a ruilhou. ●(1925) FHAB Du 429. e tigasas anezi a-ruillou d'ar ger.

  • ruilh .2
    ruilh .2

    m. Maen-ruilh : pierre qui roule.

    (18--) SAQ I 312. e vezond dindan hon troad eur mean-reuill mad d'hon diskar.

    (1908) FHAB Gwengolo 272. An hini a c'hell lakât eur meanik ruilh da jom war e benn a vô dimezet araok bloaz. ●(1943) FATI 62. an azen, a dreuzkamme war ar vein ruilh.

  • ruilh .3
    ruilh .3

    voir ruilhal

  • ruilh-diruilh
    ruilh-diruilh

    adv. En roulant.

    (1921) FHAB Du 302. Spezou eskern digik (...) / Er vered a boulze ar mein-bez ruilh-diruilh.

  • ruilhadeg
    ruilhadeg

    f. –où (marine) Roulis.

    (1732) GReg 832a. Roulis, le roulis d'un vaisseau, tr. «ruilhadecg ul lestr.»

  • ruilhadenn
    ruilhadenn

    f. –où

    (1) Roulement.

    (1732) GReg 832a. Roulement, tr. «ruilhadenn. p. ruilhadennou

    (2) Roulade.

    (1878) EKG II 183. Eun tamm ruilladenn a reaz [ar c'houeriad], mez goude-ze ne finvaz ken…

    (3) (jeu) Jet d'une boule en pointant.

    (1932) ALMA 158. Da Job ar ruilladen genta, / D'ar re-all : harpa pe freuza.

    (4) (musique) Ruilhadenn-gan : roulement.

    (1732) GReg 832a. Un roulement de voix, tr. «ur ruilhadenn gan.» ●Faire des roulements de voix, tr. «Ober ruilhadènnou can

  • ruilhadur
    ruilhadur

    m. –ioù Action de rouler.

    (1732) GReg 832a. Action de rouler, tr. «ruilhadur

  • ruilhaig
    ruilhaig

    m. C’hoari ruilhaig : jouer à rouler.

    (1985) AMRZ 242. Foenneg Leslaou-Vihan a oa kemend a draoñ ganti ma vezem eno o c'hoari ruillaig. Pa hellem lakaad ar paotrezed da ruill, euz an neah d'an traoñ, o haravellou en ear, e veze lorh ennom.

  • ruilhal / ruilhañ / ruilh
    ruilhal / ruilhañ / ruilh

    v.

    I. V. intr.

    A.

    (1) Rouler.

    (1499) Ca 177b. Ruill. g. […] l. rutorium / rii. ●(c.1500) Cb. Ruill. g. rouler. l. rutorium / rij. ●(1521) Cc [ruill]. Ruill. ga. rouler. la. hoc rutorium / rij.

    (1659) SCger 170a. ruilla, tr. «rouler.» ●(1732) GReg 832a. Rouler, se mouvoir circulairement, tr. «Ruilha. ruilhal. ppr. ruilhet

    (2) (en plt d'un véhicule) Rouler.

    (1909) KTLR 32. ar c'hirri a ruille paravia.

    (3) (en plt du sang, de l'eau, etc.) Couler à flots, en quantité.

    (1878) EKG II 83. guelet ar goad o ruilla dre-oll. ●(1894) BUZmornik 87. enn eur lakaat ar goad da ruill.

    (1911) BUAZperrot 402. goad ar verzerien a ruilhas. ●433. an dour a ruilhe gant herr. ●(1957) BLBR 98/14. Gwad peb rummad tud o tond war an douar a rank ruilh a flao.

    (4) Produire un effet de roulement.

    (1838-1866) PRO.tj 177. Va bleo mélen (…) / Var ma chupenn a ruilhe rodellet.

    B. sens fig. Rouler (dans la tête de qqn).

    (1859) MMN 32. ar sonjesonou a ruille dre va speret en eur vont kuit eus an Ilis.

    II. V. tr. d.

    A.

    (1) Rouler, faire rouler.

    (1557) B I 470. Chetu an pip ann orriplaff / Ameux quet caffet da quentaff / Evit he ruyllaff, tr. «Voici ce que je viens de trouver : c'est le tonneau qui lui fera le plus de mal en roulant ainsi, car il est léger.»

    (1732) GReg 832a. Rouler, faire mouvoir circulairement, tr. «Ruilha. ruilhal. ppr. ruilhet

    (1878) EKG II 215. ar mor (...) o ruilla ar biliennou an eil var gorre e-ben. ●(1880) SAB 228. un Eal, a ruillas ar meen braz divar ar bez goullo.

    (1902) PIGO I 12. tri den 'm euz gwelet, avad, o ruial, gant pep a sparl, eun û war-draoun gant ar vourc'h. ●(1925) BRUD n° 11, 12, 14, 15, en 1963 par Emgleo Breiz, Brest, graphie et pagination différentes de l’édition de 1925, puis en 2003 une édition bilingue par Skol Vreizh préparée par Bernard Cabon)">BILZ 173. an eil tôl-mor an nevoa ruilhet anean beteg an a-rôg.

    (2) Manier.

    (1878) EKG II 173. o tistrei kartou nag o ruilla dominoiou.

    (1907) FHAB Meurzh/Ebrel 51. Ne ruillan ket eveldo aour nag arc'hant aleiz !

    (3) Ruilhañ e gorf gant ub. : se vautrer avec qqn.

    (1955) VBRU 155. gisti a diegezh vat hag a ruilhe o c'horf gantañ.

    B. sens fig.

    (1) Rouler (des idées, des pensées, etc.) dans sa tête.

    (1860) BAL 19. choum da ruilla ur zonj vad bennac.

    (1909) KTLR 94. Hag e chomaz da ruil sonjou en he phenn. ●(1928) BFSA 212. e chomas eno, eur pennad mat, hep finval, o ruilha en e spered an traou burzudus en doa gwelet.

    (2) Rouller (qqn), le tromper.

    (1974) GAME 10. Arabad deoh koll kalon. Me gavo an tu da ruilla neañ.

    III. V. pron. réfl. En em ruilhal : se rouler, se vautrer.

    (1877) EKG I 44. an dud o doa c'hoant d'en em ruill er pec'hejou hudur. ●(1894) BUZmornik 127. hag ec'h en em ruillaz etouez ar spern.

    (1906) KPSA 97. An diaoulou en em ruillo warnomp. ●(1911) BUAZperrot 792. Houman a en em ruilhe var an douar evel pa vije bet perc'hennet gant an droug-spered.

    IV. Loc. verb. Ruilhal ha diruilhal.

    (1) Rouler sans cesse.

    (1877) EKG I 96. trouz ar biliennou a ruille hag ziruille divar an eil roc'h var eben.

    (1981) ANTR 194. Tamm dre damm eo ruilled ha diruilled ar pemoh er c’hoalenn glaz, er c’hoalenn groz, ha kased a bodezadou, beteg ar c’helorn.

    (2) Rouler par terre par suite de libations.

    (1977) PBDZ 784. (Douarnenez) ruilhal-diruilhal, tr. «passer son temps à s'énivrer de bistro en bistro et à rouler de caniveau en caniveau.»

    V. [empl. comme un subs. au dimin.]

    (1877) FHB (3e série) 30/233b. Dragoned Franz a raio c'hoaz ruillaic !

    (1935) CDFi 28 décembre. al lano o c'hoari ruilhaïg gant bili glas aochou Lokirieg. ●(1937) YBBK 184. C'hoari ruilhaik. ●(1959) BRUD 7/24. e vije bet eet ar harr da hoari ruilhaig.

    VI.

    (1) Ruilhal ar voul gant ub. : voir boul.

    (2) Ruilhañ ub. er pri : voir pri.

  • ruilhañ
    ruilhañ

    voir ruilhal

  • ruilhek
    ruilhek

    adj. Qui roule.

    (1732) GReg 832a. Roulant, qui roule, tr. «Ruilhecq

  • ruilhenn
    ruilhenn

    f. –où

    I.

    (1) (agriculture) Rouleau.

    (1921) FHAB Du 309. Ar ruilhen (rouleau). – Ar ruilhen warlerc'h an oged a gompezo gwelloc'h c'hoaz an douar, a beurvruzuno an tammou ne vezint ket bet freuzet gant dent an oged.

    (2) (pâtisserie) Rouleau.

    (1732) GReg 832a. Rouleau de patissier, tr. «Ruilhenn. p. ruilhennou

    (3) Anneau, objet de forme circulaire.

    (1869) HTC 21. e kinnigas dezhi ruillennou da lakaat ouz an diouscouarn. ●(1877) EKG I 138. e talc'he, dre rulien he golier, he gi Turk.

    (1906) CDFi décembre. rilhenn ar vegin. (d'après KBSA 113). ●(1915) MMED 94. guelet a reas evel eur rillen hir, furmet en dro d'ar Verc'hez, ar rillen-ze a ioa skrivet varni. ●(1931) VALL 26b. Anneau ; pour attacher les animaux, tr. «ruilhenn, rilhenn f.» ●(1943) FHAB Gwengolo/Here 350. Eur c'hole gwerzet a veze staget ouz eur ruilhenn hag ar perc'henn aes d'ezan mont da vale.

    (4) Rondelle.

    (1732) GReg 154b. Les élingues, roulettes de fer minces & flottantes sur l'aissieu [d'une charrette], tr. «rüilheñ. p. rüilhennou

    (5) Instrument pour niveler une mesure de qqc.

    (1633) Nom 173b. Radius, hostorium : racloir, rouleau : racloüer, ruillen, ruilleres.

    II. Stagañ ar marc'h ouzh ar ruilhenn fall : voir marc'h.

  • ruilhenn-skouarn
    ruilhenn-skouarn

    f. (bijouterie) Boucle d'oreille.

    (1872) FHB 406/325b. rillennou scouarn aour.

  • ruilhennat
    ruilhennat

    v. intr. Se rouler.

    (1970) GSBG 242. (Groe) ruilhennat, tr. «(se) rouler.»

  • ruilhennek
    ruilhennek

    adj. Muni d'un œil, d'un anneau, etc.

    (1948) KROB 7/12. Gouzout a rit trei ha distrei ho krampouezenn, war gement tu 'zo, he zeurel er vann gant ar billig ruillennok hag he zapa gant ar baelon goudeze !

  • ruilher .1
    ruilher .1

    m. –ion Celui qui roule.

    (1732) GReg 338a. Encaveur, rouleur, tr. «Ruilher. p. ruilhéryen.» ●832a. Celui qui roule, tr. «Ruilhèr. p. ruilhéryen

  • ruilher .2
    ruilher .2

    m. –où

    (1) (agriculture) Rouleau.

    (2) (maçonnerie) Boucharde.

    (1986) CCBR 146. (Brieg) la boucharde de cimentier, tr. «ar ruilher

  • ruilher-koad
    ruilher-koad

    m. (agriculture) Rouleau.

    (1857) CBF 102. Ruler koat, tr. «Rouleau pour casser les mottes.»

  • ruilherez
    ruilherez

    f.

    (1) Rouleau.

    (1732) GReg 832a. Rouleau, bois rond pour faire rouler des fardeaux, tr. «Ruilherès. p. ruilheresou

    (2) Rondelle.

    (1732) GReg 154b. Les élingues, roulettes de fer minces & flottantes sur l'aissieu [d'une charrette], tr. «rüilherès. p. rüilheresou

    (3) Instrument pour niveler une mesure de qqc.

    (1633) Nom 173b. Radius, hostorium : racloir, rouleau : racloüer, ruillen, ruilleres.

  • ruilherezh
    ruilherezh

    m.

    (1) Action de rouler, roulement.

    (1732) GReg 832a. Action de rouler, tr. «Ruilhérez

    (2) (marine) Roulis.

    (1732) GReg 832a. Roulis, le roulis d'un vaisseau, tr. «ruilhérez

  • ruilhet
    ruilhet

    adj. Ruilhet eo ar voul :

  • ruilhodenn
    ruilhodenn

    f. –où Anneau d'attache.

    (1938) WDAP 1/23. (Pleiben) Rilhojenn, ano gwregel. Lagadenn, ruilhenn, rilhenn.

  • ruilhozenn
    ruilhozenn

    f. –où Objet en forme d'anneau.

    (1957) PLBR 178. ruilhozenn, «cercle» de fourneau, dérivé obscur de ruilh, dans la même région [ouest de Quimper].

  • ruilhus
    ruilhus

    adj. Qui roule.

    (1732) GReg 832a. Roulant, qui roule, tr. «Ruilhus

  • ruin
    ruin

    s.

    (1) Ruine.

    (1499) Ca 177b. Ruyn. g. ruine. l. hec ruina / ne.

    (c.1680) NG 33. Er ruin der re obstinet. ●(1732) GReg 834a. Ruine, miser, chûte, tr. «Van[netois] ruyn

    (2) Mont e ruin = (?).

    (1633) Nom 218b. Aqua caduca : eauë coulante des conduits : dour á ret ves an conduittou, dour coll pehiny á ya & ruïn.

  • ruinañ
    ruinañ

    v. tr. d. Ruiner.

    (1499) Ca 177b. Ruynaff. g. ruyner.

  • ruinet
    ruinet

    adj. Ruiné, en ruines.

    (1633) Nom 126a. Ædes ruinosæ, vitium facientes : maison ruineuse : ty ruinet.

    (c.1680) NG 15-16. En ol santeficeu ac er bet / A uezo er fin ruinet.

  • rujodenn
    rujodenn

    f. –ed (ornithologie) Rouge-gorge.

    (1931) VALL 666a. Rouge-gorge, tr. «rujodenn f.»

  • rukadenn
    rukadenn

    f. –où =

    (1870) FHB 261/412a-b. eun tasad leaz sukret, a behini e lonke a bep mare rukadennou.

  • rukagn
    rukagn

    m. –où Mauvaise terre, sèche et caillouteuse.

    (1939) WDAP 3/193. (Pleiben, Lennon, Gwezeg) Rukagn, ano ourel, liest. : Rukagnou. Douar fall ha ne zeu netra ennañ, roc'hellek peurvuia. Skouer : Eun tamm brao a rukagn eo ar park en deus Prenet Yann. ●(1955) STBJ 33. leun a gerreg hag a rukaniou skornet. ●(1962) GERV 43. ar rukagn a glaskan difraosta. ●103. war rukan o enezenn. ●pages du glossaire. rukan, rukagn : douar meienk ha sec'h. ●(1982) PBLS 248. (Langoned) rukagn, tr. «haut de colline pierreux.»

  • rukagnaj
    rukagnaj

    m. Mauvais terrain pierreux.

    (1982) PBLS 248. (Langoned) e-barz ar rukagnaj n'eus ked 'med mabigou-milad, tr. «dans ces collines pierreuses ne poussent que des asphodèles.»

  • rukun .1
    rukun .1

    adj. [empl. comme adv.] =

    (1903) CDFi août. Fall-e-C'hoant a ziroll da c'hoarzin ken reuñkeun, mar tarb d'ar mor sponta. (d'après KBSA 16).

  • rukun .2
    rukun .2

    m.

    (1) Dégoût, répugnance.

    (1633) Nom 260a. Fastidium stomachi, fastidium in cibis, horror ciborum : degoustement : degoutamant, caffet rancun ouz an boüegou.

    (1866) LZBt Ebrel 110. kalono tu dar vro a zo gant rukun. ●(1867) LZBt Genver 247. hen en doe bepred da c'hourenn ouz he heug (rekun).

    (1903) MBJJ 88. 'vel heug ha rukun. ●(1904) KZVr Here-Du-Kerzu. e galon vat a zo trec'h d'e reuñkeun (doñjer, euz). (d'après KBSA 83). ●(1947) TNOG 5/26. (Tregor ha Goelo) Rukun, ak. g. heug, sav-kalon.

    (2) Ober rukun da ub. : dégoûter, écœurer qqn.

    (1866) LZBt Ebrel 98-99. eunn dra euzuz hag a ra rukun d'ar galon ar c'hrian. ●(1896) GMB 615. On dit d'un homme sale : Heñ zou kâb d'ober rukun d'eur c'hochon.

    (1912) BUAZpermoal 126. An dud ourgouilhus a ra rukun da Zoue. ●600. netra ne rê rukun d'ezan.

    (3) Kaout rukun ouzh udb. =

    (1902) PIGO I 180. o devoa eun tammik rukun deuz kik ar c'hoz blei. ●(1912) BUAZpermoal 640. n'he deveze rukun ouz netra. ●738. Panevert d'ezi, hon dije bet rukun oute. ●785. Rukun am eus ouz kement a ve kinniget d'in da zibri.

    (4) Kaout rukun o (+ v.) =

    (1902) LZBt Du 18. Rukun a ma o tibri eur boed a devoa ozed. ●(1903) MBJJ 88. an neuz an nen 'vel heug ha rukun o sellet ouz meur a hini anê, gant a louz ec'h int.

  • rukunet
    rukunet

    adj. Dégoûté, écœuré.

    (1908) PIGO II 52. mes rukunet oun, ha nan in ken. ●(1947) TNOG 5/26. (Tregor ha Goelo) Rukunet, ag. : heuget.

  • rukuniñ
    rukuniñ

    v. tr. d. Ecœurer, dégoûter.

    (1970) BHAF 42. Ne lavarin ket gand doan da rukuni an dud figuz !

  • rukunus
    rukunus

    adj. Dégoûtant, écœurant, répugnant.

    (1831) MAI 21. muoc'h rucunus evit eur charogn brein. ●(1857) HTB 29. ar mann en difoa bep seurt blaz, hervez disposision ar re hen debre, en hevelep ma vije goular ha rukunuz evit darn, ha c'houek evit darn-all. ●(1866) LZBt Genver 77. e leuniont ho c'hovo gant preved, kevnid, glezkered ha treo all ken rukunuz hag ar re-ze.

    (1912) BUAZpermoal 701. re rukunus eo. ●900. ma oa rukunus tostât outan. ●(1919) BUBR 5/124-125. eur flaer heugus ha rinkunus. ●(1924) ARVG Here 226. Nan eus re 'bet rukunus nemet ar friou lous. ●(1925) CHIM 9. Ac'h ! Rukunus eo gant e zilhad lous ha truilhennek hag e varo hir ha luiet !

  • rumbl-
    rumbl-

    voir ribl

  • rumm .1
    rumm .1

    m. & adv.

    I. M.

    (1) Race.

    (1575) M 3111-3114. An peuch man glan ameux hanuet / Dre nep squient comprehendet : / Na bout ententet à detry. / Ne guell dre rum natur humen, tr. «Cette paix sainte que j'ai nommée, / Par aucun esprit comprise / Ni être entendue complètement / Ne peut, par la race de nature humaine.» ●tr. R. Hemon (Pm p. 119) «par le fait de la nature humaine.»

    (2) (en plt d'animaux) Origine, race.

    (1849) LLB 1198. Hui e hanawou reih mar dichen a rum vat.

    (3) Génération.

    (1732) GReg 454b. Génération, personnes qui vivent en même temps, tr. «rum tud.» ●455a. Une generation passe, & l'autre vient, tr. «ur rum a drémen, hac ur rum all a zeu. ur rum tud a drémen, ha re all a zeu ho goude.»

    (1864) SMM 104. daelou eur rum a dud an ti ne deont ket bete eur rum all.

    (1911) BUAZperrot 31. e peb rumm dud a deu var an douar.

    (4) Espèce, catégorie, sorte.

    (1659) SCger 99b. quelques vns, tr. «vr rum.» ●170a. vr rum a ra quement-se, tr. «quelques vns font cela.» ●daou rum tut ameus guelet, tr. «i'ay veu 2 sortes de personnes.» ●eus a vr rum e teuont oll, tr. «ils viennent tous d'vn mesme principe.» ●(1732) GReg 771a. Quelques uns, quelques unes, tr. «ur rum

    (1911) BUAZperrot 37. Tri rumm dud a zo, eme zant Augustin, ha ne vezont ket selaouet. ●94. lavaret a ra da bep rumm e zeveriou e kenver egile. ●116. Pa veze deuet a benn da rei lamm d'eur rum enebourien, eur rum all a zave en e enep kerkent.

    (5) Rumm tud : famille, ménage.

    (1921) PGAZ 15. Daou rumm dud oant er memez ti. ●16. Guelet e veze guechall goz daou hag avechou tri rumm dud dindan ar memez toenn.

    (6) (en plt de vaiselle) Service.

    (17--) BMa 122. eur rum sten, tr. «un service en étain.»

    (7) Rumm dilhad : tenue vestimentaire.

    (1921) PGAZ 76. hed ar veach eo bet kountant euz eur rumm dillad var ar pembdez hag euz eun amm da zul.

    (8) Ur rumm : une partie.

    (1659) SCger 89a. partie, tr. «vr rum

    II. Adv.

    (1) De beaucoup.

    (1575) M 757. En cusul ez groa rum, tremen natur humen, tr. «En conseil il dépasse de beaucoup la nature humaine.»

    (2) War rumm : (?) en association ; de plus en excédent (?).

    (1575) M 881-882. An Eneff (…) / Lequet en guis distum, oar rum en corff humen, tr. «L'âme (…) / Mise de façon obscure, en association dans un corps humain.»

    (3) A-rumm : énormément.

    (1530) Pm 242 (Mab Den). Dyspar a rum ouz dastum bro, tr. «Grandement, énormément amassant des terres.»

    (4) Diouzh rumm =

    (1868) KMM 151. ar Verc'hez a oe ken mad ac ken kaer var ar C'halvar, ma reas eno, d'an oll Verc'hed, ar brassa enor a zo bet great ac a oufe beza great dezo diouz rum. ●(1880) SAB 2. anaout buez om zalver, e oberou diouz rum, diouz renc.

    (5) A-rumm-da-rumm : de génération en génération.

    (1838) OVD 130. en dud, a rum de rum, a vrudo hé bonheur. ●(1868) KMM 10. Ar re goz, a rum-da-rum a lavare oa an deiz-ze ive eo oa bet croued Eva. ●(1893) IAI 6. deuet beteg ennomp eb skrid, a rum da rum hag evel a c'hinou da c'hinou.

    (1902) PIGO I 190. Ar pen-baz-ze (…) 'oa bet miret aboue en tiegez, a rum da rum, gant kalz a evez. ●(1907) AVKA 7. setu perak a rum da rum an oll dud am laro evruz. ●(1911) BUAZperrot 18. madou diniver destumet a nebeudou ha tamm dre damm ha deuet d'eomp a rumm da rumm. ●(1912) LDTU ix. an tenzor kaer deuet deomp a rum da rum.

  • rumm .2
    rumm .2

    s. Impulsion.

    (1530) Pm 64d (Tremenuan). Ez deuz tra sur quement curun / A re rum entre mil cumun, tr. Herve Bihan « Il vint, chose sûre, tous les tonnerres / Qui mènent une impulsion entre mille peuples. »

  • rummad
    rummad

    m. –où

    I. M.

    (1) Catégorie, groupe.

    (1821) SST 24. E pet rumad e mant y partaget ? ●(1821) SST (Abregé a histoire er bet).">SST.ab xxiv. ur rumad heretiquet. ●(1849) LLB 610. ur rumad tud kri, hemb fé, ha hemb lezen. ●(1870) FHB 304/339b. ar bars-ze a ioa ker coz, ma en devoa guelet c'huec'h lignez pe c'huec'h rumad tud.

    (1911) SKRS II 87. E meur a barrez e kaver eur rummad tud aketuz avoalc'h da vont d'an offeren.

    (2) Génération.

    (1849) LLB 1086. Ou Douarened iouank bet er biarved rumad.

    (1911) SKRS ii 232. Bugale an eil rummad. ●(1989) LARA 222. ni ar rummad yaouank hag an holl re all deut er-maez eus o bezioù strewet dre ar bed.

    (3) Suite, série.

    (1864) SMM 100. eur rumad all a guenteliou talvoudec.

    (4) Race.

    (1857) AVImaheu 45. Rumad-aëron, penaus e hellet-hui larein treu mad, ha hui tud fall ?

    II. Adv.

    (1) A-rummadoù : par groupes.

    (1906) KANngalon Meurzh 51. an dud (…) 'n em zispartiaz a rummadou dre ar bed. ●(1906) KANngalon Mae 104. Var an hent ez oa kalz tud a rummadou o vont d'ar gousperou.

    (2) Loc. adv. A rummad da rummad : de génération en génération.

    (1821) SST ii. hé disquein en eil d'éguilé, a rumat de rumat.

  • rummadigezh
    rummadigezh

    f. Généalogie.

    (1857) AVImaheu 1. Livr a rumadigueah Jesus Chrouist, mab David, mab Abraham.

  • rummaj
    rummaj

    m. –où Catégorie.

    (1900) MSJO 184. ar voaze en eun tu, ar merc'hed en eun tu-all, ar botred krenn a iea asambles gueach gant eur rumach, gueach gant eun all.

  • rummañ
    rummañ

    v. tr. d. Classer.

    (1931) VALL 127a. Classer, tr. «rumma

  • rummenn
    rummenn

    f. Numéro (d'un journal).

    (1907) BOBL 04 mai 136/1a. Ar gazeten Ouest-Eclair en he rummen euz ar 27 a viz Ebrel. ●(1909) BOBL 08 mai 228/2c. Pa nevoa embannet Ar Bobl ar c'helou-ze en e rummen euz an 10 a viz Ebrel.

  • rummennad
    rummennad

    f. –où =

    (1910) MAKE 37. kalz rummennad laboused goanv.

  • rummer
    rummer

    m. –ion = (?) cf. rumm 1 (?).

    (1868) FHB 153/387a. piou eo ar penn sot, piou eo ar brichin, ar rumer a zob et divez aoualc'h evit henvel dour a vuhez eun dour, enn (lire : eun) eva a zo dalc'h-mad oc'h he heul ar boan, ar c'hlenved (…) ? ●(1868) FHB 160/27b. Mez an dud ho unan hag hi a ia var vell, evel ma lavar eun toullad rummerien, eur maread a c'hlabouserien ?

  • rumolite
    rumolite

    f. Réputation.

    (c.1718) CHal.ms ii. flestrir ternir l'eclat de quelque chose, ou la reputation de quelquun, tr. «coussi remu mat, reputation vat, rumolité vat vnan bennac.»

  • rumuilhañ
    rumuilhañ

    v. tr. d. Lancer à terre.

    (1499) Ca 177b. Rumuillaff. g. ruer ius.

  • run
    run

    m. –ioù Colline.

    (1872) ROU 105b. Tertre, tr. «Run

    (1903) MBJJ 21. eur regennad runio gweennek. ●313. war grab ar runio. ●(1907) VBFV.bf 66b. run, f. pl. ieu, tr. «butte, colline.» ●(1924) BILZbubr 37/807. ar c'hoad tilh a c'holoe ar run. ●(1931) VALL 87b. Butte, tr. «run m.» ●132b. Colline, tr. «run m.» ●(1942) DRAN 78. Krapa a reont ouz ar run hep ober ken a van ouz an tarzadennou.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...