Devri

Recherche 'ser...' : 119 mots trouvés

Page 3 : de servied (101) à serzhenn (119) :
  • servied
    servied

    s. –où Serviette.

    ●(1633) Nom 157a. Mantile, mantelium : seruiette : seruiet.

    ●(1732) GReg 862b. Serviette, tr. «Van[netois] serviet. p. servyetéü.» ●Faire faire des serviettes fines, tr. «Lacqât ober servyedou moan.»

    ●(1923) FHAB Mezheven 216. e pres al lienach e kavet 111 toucher ha 550 servied ; mouchouer ebed avat.

  • serviedenn
    serviedenn

    f. –où, servied Serviette.

    ●(1499) Ca 184b. Seruiedenn. g. seruiete ou petite touaille a tourcher le visaige.

    ●(1659) SCger 110a. seruiette, tr. «seruieden.» ●171b. seruieden, tr. «vne serviette.» ●(1732) GReg 862b. Serviette, tr. «Servyedenn. p. serviedennou. selvyedenn. p. ou.»

    ●(1849) GBI I 36. Roët d'in skabel d'azeza, / Serviedenn d'em dic'houeza tr. «Donnez-moi un escabeau pour m'asseoir, / Et une serviette pour m'essuyer.» ●(1876) TDE.BF 563b. Serviedenn, s. f., tr. «Serviette de table ; pl. servied, masculin.» ●(18--) PEN 93/18. reid dim gadur da assean / servieden dam nem dic'houelan.

  • servij .1
    servij .1

    m. –où

    I.

    (1) Service.

    ●(1499) Ca 184a. Seruig. g. seruice. ●g. petit seruice. bri. seruigic.

    ●(1659) SCger 110a. seruice, tr. «seruich.» ●171b. seruich, tr. «seruice.» ●(1732) GReg 862b. Service, tr. «Servich. p. servichou, servijou. selvich. p. selvichou. van[netois] servich. p. servichéü. gervich. chervich. pp. éü.» ●à vôtre service, tr. «En oz servich.»

    (2) E servij ub. : au service de qqn.

    ●(1612) Cnf 28a [lire : 38a]. an den à armou, ha soudard pe-heny à so en è seruig à bep amser.

    ●(1727) HB 162. A-lod a vev contant / E servij va Doue.

    ●(1869) SAG 192. em-aoun en ho servich, keit aa mac'h ellin.

    (3) Marc'h servij : étalon.

    ●(1896) GMB 624. On dit en pet[it] tréc[orois] marc'h jervich, tr. «étalon.»

    ●(1920) FHAB C'hwevrer 235. ar Perch en deus gwerzet marc'hou-servich.

    (4) Service militaire.

    ●(1925) CHIM 8. arôk e zervij, kent mont d'ober e vlôaz. ●(1933) ALBR 40. Pa oan gwechall oc'h ober ma servij.

    (5) Amzer servij : période de service militaire.

    ●(1935) BREI 402/2d. d'ober e amzer servij. ●(1975) YABA 17.05. komz (…) ag o amzér servij.

    (6) Rentañ servij : rendre service.

    ●(1835) AMV 103. renta a rêent dezo an oll servichou, peguen poanius, peguen dic'hout benac e c'hellent beza.

    ●(1931) KANNgwital 345/110. ar baotred a veze atao var zao da renta servich a bep hent. ●(1933) ALBR 36. an evned bihan a rent d'al labourer eur servij dispar.

    II. (religion)

    (1) Service religieux.

    ●(c.1500) Cb 20a. [azeuliff] gal. seruice de dieu / ou cultiueure de dieu. bri. seruicc da doe. ●77b. [enterraff] g. enseuelir / ou officier corps. b. enterraff pe ober seruig dan tut maru.

    ●(1659) SCger 85a. obit, tr. «seruich.» ●(1732) GReg 862b. Faire faire un service, ou des services pour ses parents, & amis défunts, tr. «Lacqaat ober servich pe servijou, gad e guerend, hac e vignouned, a so eat d'an anaoun.»

    ●(1846) BAZ 306. Ar servich divin a ioa cazi abandonet, ha gret dre hast en Ilis-ze.

    (2) Communion.

    ●(1732) GReg 186a. Communier, donner, ou recevoir la sainte Eucharistie, tr. «(Haute-Corn[ouaille] ober e servich, faire son service, par excellence.»

    (3) Lakaat ur servij : mettre une messe anniversaire.

    ●(1859) MMN 123. lacât pep hini eur servich, eun eisvet, eun annuel.

    III. Mets.

    ●(1659) SCger 79a. mets, tr. «seruich.»

  • servij .2
    servij .2

    voir servijout

  • servij-soudard
    servij-soudard

    m. Service militaire.

    ●(1960) BAHE 25/2. ar pezh a lavaront diwar-benn ar servij-soudard.

  • servijañ
    servijañ

    voir servijout

  • servijer
    servijer

    m. –ion

    (1) Serviteur.

    ●(1575) M 205-206. Ho bezaff Duc na Roe, nep ploe ne auoehes / Muyget seruicheryen, pe peuryen diouz Renes, tr. «Tu ne reconnaîtrais pas qu'ils furent duc ou roi en aucun pays, / Plûtot que serviteurs, et tu ne distinguerais pas de ceux-ci des pauvres.» ●(1576) Cath 5. carguet a pep piuvidiguez hac a seruigeuryen, tr. «pourvue de toute richesse et de serviteurs.» ●10. ez vizy seruicher, tr. «tu seras serviteur.» ●(1576) H 49. An grouec, an bugale, an seruicher, nep ho admonet hac an re na gousont ho bezafu excommuniet, hac an re na guellont ho euitafu na techel, tr. « The wife, the children, the servant, he who admonishes them, and those that do not know that they are excommunicated, and those that cannot avoid them nor flee from them. » ●(1612) Cnf 64b. Miret è gobr hac è saler ouz an labourer, hac an seruicher. ●130a-b. Procœtium, antithalamus : salette deuvant la chambre, ou retrait des seruiteurs & seruantes : saletta dirac an cambr, pe retræt an seruicheryen, cambr an meuellou, pe'n mitizyen. ●(1621) Mc 65. à enep hoz seruicher.

    ●(1659) SCger 110b. seruiteur, tr. «seruicher.» ●171b. seruicher, tr. «seruiteur.» ●(1732) GReg 863b. Serviteur, tr. «Servicheur. p. servicheuryen. selvicher. servicher. pp. yen. Van[netois] servichour. servijour. Chervijour. pp. yon.» ●(17--) FG II 74. ho servicher er blaman veuteur eva boutaillat.

    ●(1824) BAM 282. e vezo taulet ar servicher dibrofit en devaligen eternel. ●(1847) MDM 61. meur a servicher ha tud a di. ●(1868) KMM 241. pebez joa d'ho servicheurien vad.

    ●(1900) MSJO 214. ar garg dispar-ze en deus roet Doue d'he zervicher dibab. ●(1908) KMAF 10. Dampret vo va ene, ma n'eo ket diwar an diaoul koz an holl zervicherien a zo en amzer-vreman ! ●(1915) HBPR 67. Servicherien d'an aerouant. ●(1921) PGAZ 3. da veza roet d'he servicher nerz-kalon avoalc'h.

    (2) Galant, amant.

    ●(18--) AID 287. ma servijer, tr. «mon galant.»

    (3) (religion) Servijer aoter : servant d'autel.

    ●(1880) SAB 75. calz servicheurien auter.

  • servijerez
    servijerez

    f. –ed Servante.

    ●(1659) SCger 21b. chambriere, tr. «seruicherés, pl. et.» ●110b. seruante, tr. «seruicheres.» ●171b. seruicherés, tr. «seruante.» ●(17--) ST 84. Aotrou, setu aman sur ho servicherez, tr. «Mon seigneur, je suis assurément votre servante.»

    ●(1854) MMM 158-159. an disterder eus he servicheres. ●(1868) KMM 203. Ur zervicheurez vad d'ar Verc'hez.

    ●(1911) BUAZperrot 473. taolet en deus e zaoulagad var izelded e zervicherez.

  • servijiñ
    servijiñ

    voir servijout

  • servijoù
    servijoù

    plur. servijeier (religion)

    (1) Service des défunts.

    ●(1925) SFKH 39. chervijeuiér ha pedenneu aral. ●(1935) ADBr xlii 3&4/402. cana ouh ar servichou.

    ►[au plur. après art. ind.] Ur servijoù : des services.

    ●(1923) DIHU 147/324. Ur chervijeu e oè lakeit get é inean.

    (2) Lakaat ober servij(où) gant ub. =

    ●(1732) GReg 862b. Faire faire un service, ou des services pour ses parents, & amis défunts, tr. «Lacqaat ober servich pe servijou, gad e guerent, hac e vignouned a so eat d'an anaoun.»

    (3) Servij bras =

    ●(1732) GReg 862b. Grand service, ou service pour un mort à la commodité de la famille, tr. «Servich bras.»

    ●(1913) FHAB Meurzh 77. Eno e oue kanet eur zervij bras.

    (4) Servij bloaz : obit.

    ●(1996) GESI 49 (Sant-Ivi). Ar servij-bloaz, servij relijiel, oferenn a vez lakaet lidañ, bloaz goude ma vez marvet u.b.

  • servijout / servijañ / servijiñ / servij
    servijout / servijañ / servijiñ / servij

    v.

    I. V. tr. d.

    (1) Servir (qqn).

    ●(14--) Jer.ms 63. Ha re eff bede syg hep tryg dam servychaff, tr. « Et mène-le jusqu’au trône, sans tricherie, pour me servir » ●(1499) Ca 184a. Serfigaff. g. seruir. ●(1530) Pm 16. Me hoz seruigo se so dle, tr. «Je vous servirai, c'est un dû.» ●45. Ha hep trig en he seruige / Dez nos en clos maz repose, tr. «Et sans tromperie il la servait, / Jour et nuit, afin qu'elle reposât complètement.» ●(1575) M 1159-1160. An amser so gant Doe, han (lire : hon) roe dymp auoeét, / Euit é seruichaff, é enoraff affet, tr. «Le temps nous est accordé par Dieu, notre roi, / Pour le servir, l'honorer effectivement.» ●(1612) Cnf 66a. en em efforciff muy ouz muy da seruichaff an Autrou Doué. ●(1621) Mc 50. Seruigaff à gra dan diaoul.

    ●(1659) SCger 110a. seruir, tr. «seruicha.» ●171b. seruicha, tr. «seruir.» ●(1732) GReg 863a. Servir, tr. «Servicha. pr. servichet. selvicha. pr. selvichet. Van[netois] servicheiñ. servigeiñ. ppr. et.»

    ●(17--) TE 149. chervige Doué.

    ►absol.

    ●(1633) Nom 162a. Vas coquinarium : vaisseau de cuisine : vessel da seruigaff en gueguin.

    ●(1908) PIGO II 5. 'lec'h 'man Marijob o serviji. ●(1908) FHAB Du 329. kas lod eus ar vugale da servicha. ●(1909) FHAB C'hwevrer 36. ne fell ket din goulskoude o kas da servicha.

    (2) Servijout taol : servir à table.

    ●(1911) BUAZperrot 209. ober ar gegin ha servicha taol. ●532. Martha a ioa o servicha taol.

    (3) Servijout an daol : mettre le couvert.

    ●(1732) GReg 229a. Mettre le couvert, tr. «servicha an daul.»

    II. V. tr. i. Servijout da.

    (1) Servir à (qqc.).

    ●(1633) Nom 177b. Inuolucre : linge d'vn barbier, enueloppoir : vn lien da anuelopiff, quement á seruig da cuzet vn dra bennac.

    ●(c.1680) NG 112. ne servigeas de netra.

    (2) Servir à (qqn).

    ●(1659) SCger 110a. cela me sert beaucoup, tr. «andra-se a seruich dîn a gals.»

    III. V. intr. Servir, être utile.

    ●(1732) GReg 863a. Il sert d'étudier, tr. «Servijout a ra studya.»

    IV. V. pron. réfl. En em servijout : se servir.

    ●(1612) Cnf.epist 22. an guir Christenyen ho deues em seruiget eus an iun, eguit beuaff chast.

    ●(1659) SCger 110a. se seruir de liure, tr. «en em seruicha eus vr leuur.»

    ●(1872) FHB 384/146a. hen hem zervijout euz a vadoberou he Grouer.

  • servijus
    servijus

    adj. Serviable.

    ●(1732) GReg 862b. Serviable, tr. «Servijus. servichus.»

  • servit
    servit

    m. –ed (religion) =

    ●(1857) LVH 11. hemb changein nitra quein meit hanhue er verdér Perdêguerion é hani er servited.

  • servitour / serviter
    servitour / serviter

    m. –ion Serviteur.

    ●(c.1500) Cb 70b. [donaesonaff] g. le don que les hommes baillent a leurs seigneurs / ou les estudians a leurs maistres : comme chapons, beurre froiz / iambons etc. b. an donaeson a ro vn seruiter de autrou pe vn scolier de mestr / euel cabonnet etc.

    ●(1818) HJC 97. ur servitour clan ac ir poènt à varhüe. ●(1855) BDE 445. me servitour.

  • servitourez
    servitourez

    f. –ed Servante.

    ●(1792) HS 232. mé zou servitouréze de Zoué.

  • servitud
    servitud

    s. Servitude.

    ●(1499) Ca 184b. Seruitud. g. seruitude.

  • serzh
    serzh

    adj., prép. & adv.

    I. Attr./Épith.

    A.

    (1) Abrupt.

    ●(1575) M 1909. nep trepas douç na serz, tr. «par aucun passage, doux ni rude.» ●(1647) Am 575. re serz da querzet, tr. «(c'est) trop abrupt pour marcher.» ●(1924) FHAB C'hwevrer 76. glannou serz an Arvorig.

    ●(1931) VALL 557a. à pic, tr. «serz.» ●(1960) BAHE 25/16. ar c'hrapennoù serzh.

    (2) Vertical.

    ●(1872) ROU 107b. Vertical, tr. «Sers.»

    B. sens fig.

    (1) (en plt de qqn) Fort, sain, en bonne santé, robuste, solide.

    ●(1862) BBR 8. Sempl e voann o vont tre ; o vont kuit ez onn serz, tr. «J'étais faible en venant ici ; en m'en allant je suis forte.» ●(1884) BUR I 74. pegen iac'h a pegen zers a oa.

    ●(1917) LZBt Gouere 28. eur vaouez vihan a bevar pe bemp bla, zerz da-vat. ●(1920) LZBt Meurzh 26. zerz c'hoaz, daoust ma 'n eus 80 vla. ●(1920) KZVr 361 - 01/02/20. serz, tr. «droit, par extension, en parlant d'une personne leste.» ●(1929) EMPA 17. ma ne deo ket serz ken war e ziouhar. ●(1933) IVGV 25. ar c'hosan eus Eskibien ar bed holl, serz ha sec'h.

    (2) (en plt d'une machine) Qui fonctionne encore bien.

    ●(1968) LOLE 38. ar fonograf koz a oa serz en e gozni.

    (3) Ur gentel serzh : une bonne leçon.

    ●(1968) BAHE 56/53. e oa bet graet ur gentel serzh a gatekiz dezho.

    (4) (en plt du vent) Vif.

    ●(1976) BAHE 91/9a. Serzh e oa an avel-viz. hennezh eo toull fall Logivi.

    (5) = (?) Paillard, grivois (?) raide (?).

    ●(1970) BHAF 249. on-eus dastumet meur a dro-lavar saouruz ha zoken tammou koñchennou serz ha farsuz.

    (6) Abondant, touffu.

    ●(1710) IN I 194. rac souden e savo hac e cresqo adarre [ar varo] da veza nompas hepmuiquen quer caer ha ma zoa, mæs da veza c'hoaz creoc'h ha cerzzoc'h eguet diaguent, tr. (GMB 624) «(barbe) plus touffue.»

    (7) Ar sershañ : le meilleur.

    ●(1992) MDKA 10. Gwelom petore klas vefe ar zersañ ? Ar hlas braz 'michañs ; ne chipotin ket war ar briz. ●23-24. me eo bet plijet din a-viskoaz ober farsou, ha hemañ (…) 'h a da vezañ an hini sersañ.

    (8) Bezañ serzh da : être compétent pour.

    ●(1988) TOKO 36. ne welan ket hini 'bed sersoh da ze evid ar Seur Goz.

    II. Adv.

    (1) Fermement.

    ●(1530) Pm 266. Ez renc tut fyer ober cont / Serz mar querzont oar an pont stryz, tr. «Les gens certes doivent tenir compte / fermement, s'ils marchent sur le pont étroit.»

    (2) A-serzh : à pic.

    ●(1927) GERI.Ern 538. a-zerz, tr. «à pic.» ●(1931) VALL 557a. à pic, tr. «a-zerz.» ●(1935) CDFi 14 decembre. Roc'h-al-Laz (...) kludet war zirabans eun tarnod a-zerz.

    III. Loc. prép. A-serzh war : perpendiculaire à.

    ●(1934) MENT 28. Ma'z eo eun eeunenn KD a-serz war eun eeunenn all AB.

  • serzhañ
    serzhañ

    v. intr. (en plt du vent) Remonter.

    ●(1931) VALL 27b. Anordir (vent), tr. «serza.» ●(1974) BAHE 81/13. en doa klevet a-walc'h an avel o serzhañ.

  • serzhenn
    serzhenn

    f. –où Côte, montée.

    ●(1972) SKVT I 153. serzhennig Keratur.

Ce site utilise des cookies pour son fonctionnement.En savoir plus...